Χωρίς αντίποινα, το πρόβλημα δεν μπορεί να λυθεί
Σαν απόστημα που αργά ή γρήγορα θα σκάσει σιγοβράζει ο πόλεμος στη Βαλτική…
Η Ευρώπη φαίνεται αποφασισμένη να περάσει από τις κυρώσεις σε μια οργανωμένη επιχείρηση θαλάσσιου αποκλεισμού της Ρωσίας, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή.
Δεκατέσσερις ευρωπαϊκές χώρες ανακοίνωσαν επίσημα τη δημιουργία ενός συνασπισμού που σκοπεύει να κλείσει τη Βαλτική και τη Βόρεια Θάλασσα στα δεξαμενόπλοια του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» της Ρωσίας. Η κοινή δήλωση δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο του Υπουργείου Μεταφορών του Ηνωμένου Βασιλείου και ουσιαστικά αλλάζει άρδην τα δεδομένα στη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Σύμφωνα με τη συμφωνία, τα πλοία υποχρεούνται να φέρουν τη σημαία μόνο ενός κράτους, να διαθέτουν επιβεβαιωμένη επιχειρησιακή ασφάλεια και έγκυρη ασφάλιση.
Όσα δεξαμενόπλοια δεν πληρούν αυτές τις προϋποθέσεις θα χαρακτηρίζονται «πλοία χωρίς κράτος», δίνοντας το δικαίωμα στις συμμετέχουσες χώρες να τα κρατούν, να τα επιθεωρούν και να τα κατάσχουν.
Το μήνυμα προς την «παγκόσμια ναυτιλιακή κοινότητα» είναι σαφές και απειλητικό.
Η δήλωση συνοδεύεται από σοβαρές κατηγορίες κατά της Ρωσίας για «παρέμβαση στη λειτουργία δορυφορικών συστημάτων πλοήγησης», κάτι που, όπως αναφέρεται, συνιστά απειλή για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Το κείμενο υπογράφεται από το Βέλγιο, τη Δανία, την Εσθονία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ισλανδία, τη Λετονία, τη Λιθουανία, τις Κάτω Χώρες, τη Νορβηγία, την Πολωνία, τη Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο – όλες χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ.
«Πειρατική κλίκα»
Η συγκεκριμένη «πειρατική κλίκα», όπως χαρακτηρίζεται από ρωσικής πλευράς, σχηματίστηκε το καλοκαίρι του 2025 στο Λονδίνο, γεγονός που καθιστά σαφή τον ρόλο του Ηνωμένου Βασιλείου ως βασικού εμπνευστή και οργανωτή.
Άλλωστε, το Βρετανικό Στέμμα διαθέτει αιώνες εμπειρίας στην κουρσάρο και τον έλεγχο των θαλασσών.
Όπως σημειώνει στο Telegram η Elena Panina, διευθύντρια του Ινστιτούτου Διεθνών και Οικονομικών Στρατηγικών RUSSTRAT, το ίδιο θέμα αντικατοπτρίζεται και στην επίσκεψη της Βρετανίδας υπουργού Εξωτερικών Yvette Cooper στη Φινλανδία στις 14 Ιανουαρίου.
Εκεί υποσχέθηκε «ακόμα πιο αποφασιστική δράση» για να σπάσει ο «κλοιός» του ρωσικού σκιώδους στόλου, παραδεχόμενη μάλιστα ότι πετρέλαιο από καταληφθέντα πλοία χρησιμοποιήθηκε για τη χρηματοδότηση στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία.
Σύμφωνα με την Panina, η Ευρώπη επιδιώκει πλέον ξεκάθαρα να μετατρέψει τις μεμονωμένες κατασχέσεις σε οργανωμένη εκστρατεία πλήρους ναυτικού αποκλεισμού, κυρίως στα βορειοδυτικά της Ρωσίας.
Και το διακύβευμα είναι τεράστιο: περίπου 1,5 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως διέρχονται από τη Βαλτική από τα λιμάνια Πριμόρσκ και Ουστ-Λούγκα, δηλαδή σχεδόν το μισό των συνολικών θαλάσσιων εξαγωγών της χώρας. Οποιαδήποτε μείωση αυτών των ροών πλήττει άμεσα τον ρωσικό προϋπολογισμό.
Την ίδια στιγμή, όπως προειδοποιεί ο Dmitry Rogozin, μέλος της Επιτροπής Άμυνας και Ασφάλειας του Συμβουλίου της Ομοσπονδίας, 924 ρωσικά πλοία βρίσκονται ήδη υπό καθεστώς κυρώσεων από τον Ιανουάριο του 2026.
Πάνω από τα μισά αντιμετωπίζουν περιορισμούς από διαφορετικές χώρες και σχεδόν τα τρία τέταρτα είναι δεξαμενόπλοια, δηλαδή τα πλοία που μεταφέρουν πετρέλαιο, φυσικό αέριο και προϊόντα που χρηματοδοτούν το κράτος.
«Δεν υπάρχουν συμπτώσεις εδώ. Χτυπούν ακριβώς εκεί που πονάει περισσότερο», τονίζει.
Κηρύσσουν πόλεμο
Με τις κινήσεις τους, οι 14 χώρες ουσιαστικά κηρύσσουν πόλεμο στη Ρωσία στη Βαλτική.
Τα πρόσφατα περιστατικά κράτησης πλοίων που έφεραν ρωσική σημαία δείχνουν ότι αυτός ο πόλεμος θα είναι μακρύς, δύσκολος και εξαιρετικά επικίνδυνος.
Η Μόσχα δεν μένει αδρανής.
Στις 21 Ιανουαρίου πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση του Ρωσικού Ναυτικού Κολλεγίου υπό την προεδρία του προεδρικού συμβούλου Nikolai Patrushev, με αντικείμενο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και τις παραβιάσεις του διεθνούς ναυτικού δικαίου από μη φιλικά κράτη.
Σύμφωνα με πληροφορίες, επεξεργάστηκε δέσμη μέτρων που θα παρουσιαστεί στον πρόεδρο, χωρίς όμως να αποκαλυφθούν λεπτομέρειες.
Η Panina προειδοποιεί ότι η Ρωσία δεν μπορεί να συνοδεύει κάθε πλοίο, λόγω περιορισμένων ναυτικών δυνατοτήτων και έλλειψης βάσεων στο εξωτερικό, πλην της Ταρτούς.
Αυτό σημαίνει ότι χωρίς αντίποινα, το πρόβλημα δεν μπορεί να λυθεί.
Το ερώτημα αν η κατάσταση οδηγεί σε πόλεμο στις χώρες της Βαλτικής τέθηκε στον Igor Yushkov, κορυφαίο αναλυτή στο National Energy Security Fund.
Όπως εκτιμά, οι 14 χώρες προσπαθούν να μοιραστούν την ευθύνη της πειρατείας, ώστε να μη βαρύνει μία μόνο χώρα.
Παράλληλα, επιχειρούν να δικαιολογήσουν εκ των προτέρων τις παράνομες πράξεις τους.
Ο Yushkov συνδέει την κίνηση αυτή με την προσπάθεια υπονόμευσης των ειρηνευτικών συνομιλιών, επισημαίνοντας τον πρωταγωνιστικό ρόλο του Ηνωμένου Βασιλείου.
Την ίδια ώρα, η απειλή ανάπτυξης ευρωπαϊκών στρατευμάτων στην Ουκρανία μετά από ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία θεωρείται απαράδεκτη από τη Μόσχα, γεγονός που προμηνύει συνέχιση της σύγκρουσης.
Η πίεση δεν περιορίζεται στη Βαλτική, αλλά επεκτείνεται και στη Βόρεια Θάλασσα. Η κατάσχεση του δεξαμενόπλοιου «Grinch» από τη Γαλλία, παρά το γεγονός ότι δεν παραβίαζε το ανώτατο όριο τιμών και δεν βρισκόταν σε λίστα κυρώσεων, ενισχύει τις κατηγορίες περί καθαρής πειρατείας.
Την ίδια στιγμή, τα ρωσικά δεξαμενόπλοια LNG ήδη αποφεύγουν τα βρετανικά ύδατα, ενώ τίθεται το ερώτημα αν στο μέλλον θα αρχίσουν να στοχοποιούνται και οι μεταφορείς φυσικού αερίου, καθώς η Ευρώπη σχεδιάζει να εγκαταλείψει το ρωσικό LNG το 2027.
Όλα δείχνουν ότι τα πράγματα στην περιοχή της Βαλτικής οδεύει προς σοβαρή κλιμάκωση, με τον κίνδυνο άμεσης σύγκρουσης να αυξάνεται.
Το μόνο ερώτημα που απομένει είναι ποιος είναι έτοιμος – και πόσο μακριά είναι διατεθειμένος να φτάσει.
www.bankingnews.gr
Η Ευρώπη φαίνεται αποφασισμένη να περάσει από τις κυρώσεις σε μια οργανωμένη επιχείρηση θαλάσσιου αποκλεισμού της Ρωσίας, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή.
Δεκατέσσερις ευρωπαϊκές χώρες ανακοίνωσαν επίσημα τη δημιουργία ενός συνασπισμού που σκοπεύει να κλείσει τη Βαλτική και τη Βόρεια Θάλασσα στα δεξαμενόπλοια του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» της Ρωσίας. Η κοινή δήλωση δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο του Υπουργείου Μεταφορών του Ηνωμένου Βασιλείου και ουσιαστικά αλλάζει άρδην τα δεδομένα στη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Σύμφωνα με τη συμφωνία, τα πλοία υποχρεούνται να φέρουν τη σημαία μόνο ενός κράτους, να διαθέτουν επιβεβαιωμένη επιχειρησιακή ασφάλεια και έγκυρη ασφάλιση.
Όσα δεξαμενόπλοια δεν πληρούν αυτές τις προϋποθέσεις θα χαρακτηρίζονται «πλοία χωρίς κράτος», δίνοντας το δικαίωμα στις συμμετέχουσες χώρες να τα κρατούν, να τα επιθεωρούν και να τα κατάσχουν.
Το μήνυμα προς την «παγκόσμια ναυτιλιακή κοινότητα» είναι σαφές και απειλητικό.
Η δήλωση συνοδεύεται από σοβαρές κατηγορίες κατά της Ρωσίας για «παρέμβαση στη λειτουργία δορυφορικών συστημάτων πλοήγησης», κάτι που, όπως αναφέρεται, συνιστά απειλή για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Το κείμενο υπογράφεται από το Βέλγιο, τη Δανία, την Εσθονία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ισλανδία, τη Λετονία, τη Λιθουανία, τις Κάτω Χώρες, τη Νορβηγία, την Πολωνία, τη Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο – όλες χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ.
«Πειρατική κλίκα»
Η συγκεκριμένη «πειρατική κλίκα», όπως χαρακτηρίζεται από ρωσικής πλευράς, σχηματίστηκε το καλοκαίρι του 2025 στο Λονδίνο, γεγονός που καθιστά σαφή τον ρόλο του Ηνωμένου Βασιλείου ως βασικού εμπνευστή και οργανωτή.
Άλλωστε, το Βρετανικό Στέμμα διαθέτει αιώνες εμπειρίας στην κουρσάρο και τον έλεγχο των θαλασσών.
Όπως σημειώνει στο Telegram η Elena Panina, διευθύντρια του Ινστιτούτου Διεθνών και Οικονομικών Στρατηγικών RUSSTRAT, το ίδιο θέμα αντικατοπτρίζεται και στην επίσκεψη της Βρετανίδας υπουργού Εξωτερικών Yvette Cooper στη Φινλανδία στις 14 Ιανουαρίου.
Εκεί υποσχέθηκε «ακόμα πιο αποφασιστική δράση» για να σπάσει ο «κλοιός» του ρωσικού σκιώδους στόλου, παραδεχόμενη μάλιστα ότι πετρέλαιο από καταληφθέντα πλοία χρησιμοποιήθηκε για τη χρηματοδότηση στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία.
Σύμφωνα με την Panina, η Ευρώπη επιδιώκει πλέον ξεκάθαρα να μετατρέψει τις μεμονωμένες κατασχέσεις σε οργανωμένη εκστρατεία πλήρους ναυτικού αποκλεισμού, κυρίως στα βορειοδυτικά της Ρωσίας.
Και το διακύβευμα είναι τεράστιο: περίπου 1,5 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως διέρχονται από τη Βαλτική από τα λιμάνια Πριμόρσκ και Ουστ-Λούγκα, δηλαδή σχεδόν το μισό των συνολικών θαλάσσιων εξαγωγών της χώρας. Οποιαδήποτε μείωση αυτών των ροών πλήττει άμεσα τον ρωσικό προϋπολογισμό.
Την ίδια στιγμή, όπως προειδοποιεί ο Dmitry Rogozin, μέλος της Επιτροπής Άμυνας και Ασφάλειας του Συμβουλίου της Ομοσπονδίας, 924 ρωσικά πλοία βρίσκονται ήδη υπό καθεστώς κυρώσεων από τον Ιανουάριο του 2026.
Πάνω από τα μισά αντιμετωπίζουν περιορισμούς από διαφορετικές χώρες και σχεδόν τα τρία τέταρτα είναι δεξαμενόπλοια, δηλαδή τα πλοία που μεταφέρουν πετρέλαιο, φυσικό αέριο και προϊόντα που χρηματοδοτούν το κράτος.
«Δεν υπάρχουν συμπτώσεις εδώ. Χτυπούν ακριβώς εκεί που πονάει περισσότερο», τονίζει.
Κηρύσσουν πόλεμο
Με τις κινήσεις τους, οι 14 χώρες ουσιαστικά κηρύσσουν πόλεμο στη Ρωσία στη Βαλτική.
Τα πρόσφατα περιστατικά κράτησης πλοίων που έφεραν ρωσική σημαία δείχνουν ότι αυτός ο πόλεμος θα είναι μακρύς, δύσκολος και εξαιρετικά επικίνδυνος.
Η Μόσχα δεν μένει αδρανής.
Στις 21 Ιανουαρίου πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση του Ρωσικού Ναυτικού Κολλεγίου υπό την προεδρία του προεδρικού συμβούλου Nikolai Patrushev, με αντικείμενο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και τις παραβιάσεις του διεθνούς ναυτικού δικαίου από μη φιλικά κράτη.
Σύμφωνα με πληροφορίες, επεξεργάστηκε δέσμη μέτρων που θα παρουσιαστεί στον πρόεδρο, χωρίς όμως να αποκαλυφθούν λεπτομέρειες.
Η Panina προειδοποιεί ότι η Ρωσία δεν μπορεί να συνοδεύει κάθε πλοίο, λόγω περιορισμένων ναυτικών δυνατοτήτων και έλλειψης βάσεων στο εξωτερικό, πλην της Ταρτούς.
Αυτό σημαίνει ότι χωρίς αντίποινα, το πρόβλημα δεν μπορεί να λυθεί.
Το ερώτημα αν η κατάσταση οδηγεί σε πόλεμο στις χώρες της Βαλτικής τέθηκε στον Igor Yushkov, κορυφαίο αναλυτή στο National Energy Security Fund.
Όπως εκτιμά, οι 14 χώρες προσπαθούν να μοιραστούν την ευθύνη της πειρατείας, ώστε να μη βαρύνει μία μόνο χώρα.
Παράλληλα, επιχειρούν να δικαιολογήσουν εκ των προτέρων τις παράνομες πράξεις τους.
Ο Yushkov συνδέει την κίνηση αυτή με την προσπάθεια υπονόμευσης των ειρηνευτικών συνομιλιών, επισημαίνοντας τον πρωταγωνιστικό ρόλο του Ηνωμένου Βασιλείου.
Την ίδια ώρα, η απειλή ανάπτυξης ευρωπαϊκών στρατευμάτων στην Ουκρανία μετά από ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία θεωρείται απαράδεκτη από τη Μόσχα, γεγονός που προμηνύει συνέχιση της σύγκρουσης.
Η πίεση δεν περιορίζεται στη Βαλτική, αλλά επεκτείνεται και στη Βόρεια Θάλασσα. Η κατάσχεση του δεξαμενόπλοιου «Grinch» από τη Γαλλία, παρά το γεγονός ότι δεν παραβίαζε το ανώτατο όριο τιμών και δεν βρισκόταν σε λίστα κυρώσεων, ενισχύει τις κατηγορίες περί καθαρής πειρατείας.
Την ίδια στιγμή, τα ρωσικά δεξαμενόπλοια LNG ήδη αποφεύγουν τα βρετανικά ύδατα, ενώ τίθεται το ερώτημα αν στο μέλλον θα αρχίσουν να στοχοποιούνται και οι μεταφορείς φυσικού αερίου, καθώς η Ευρώπη σχεδιάζει να εγκαταλείψει το ρωσικό LNG το 2027.
Όλα δείχνουν ότι τα πράγματα στην περιοχή της Βαλτικής οδεύει προς σοβαρή κλιμάκωση, με τον κίνδυνο άμεσης σύγκρουσης να αυξάνεται.
Το μόνο ερώτημα που απομένει είναι ποιος είναι έτοιμος – και πόσο μακριά είναι διατεθειμένος να φτάσει.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών