Tα πρωτοφανή και ακραία επίπεδα συγκεντρωτικού ελέγχου του προγράμματος F-35 στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εγείρει αμφιβολίες
Η Δανία αντιμετωπίζει έναν αδιανόητο κίνδυνο, καθώς απειλείται να δει τα μαχητικά της αεροσκάφη F-35 να... απενεργοποιούνται με το πάτημα ενός κουμπιού σε σενάριο πολέμου με τις ΗΠΑ για την μοίρα της Γροιλανδίας.
Στον απόηχο των επιθετικών δηλώσεων του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Donald Trump ότι η Ουάσινγκτον εξετάζει ένα ευρύ φάσμα επιλογών για την προσάρτηση της Γροιλανδίας, αλλά και τις αποκαλύψεις ανώτερων αξιωματούχων ότι η κυβέρνηση Trump εξετάζει ακόμη και στρατιωτικά σενάρια, τίθενται σοβαρά ερωτήματα για το κατά πόσο οι Ένοπλες Δυνάμεις της Δανίας μπορούν να διατηρήσουν τον έλεγχο της περιοχής.
Παρότι οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν ήδη ισχυρή στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία, το μεγαλύτερο μέρος της στρατιωτικής ισχύος και του αμυντικού προϋπολογισμού της Δανίας είναι συγκεντρωμένο στην αεροπορία της.
Στις 18 Ιανουαρίου, η Royal Danish Air Force ολοκλήρωσε τη μετάβαση από τα απαρχαιωμένα μαχητικά F-16A/B της εποχής του Ψυχρού Πολέμου στα μαχητικά πέμπτης γενιάς F-35A.
Η δανική αεροπορία είναι η τρίτη παγκοσμίως που περνά αποκλειστικά σε στόλο πέμπτης γενιάς, ωστόσο τα πρωτοφανή και ακραία επίπεδα συγκεντρωτικού ελέγχου του προγράμματος F-35 στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εγείρει αμφιβολίες για το κατά πόσο τα αεροσκάφη θα μπορούσαν να επιχειρήσουν ανεξάρτητα σε περίπτωση ενδεχόμενης αμερικανικής εισβολής.
Οι αυστηροί κανόνες των ΗΠΑ... στους ξένους πελάτες για τη χρήση των F-35
Από τη δεκαετία του 1980, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιβάλει ιδιαίτερα αυστηρούς περιορισμούς στη χρήση των μαχητικών τους από ξένους πελάτες, κάτι που, σύμφωνα με πολλούς αναλυτές και αξιωματούχους, αποτελεί σοβαρό περιοριστικό παράγοντα.
Οι περιορισμοί στην πρόσβαση στους κώδικες λογισμικού, καθώς και στο από ποιες βάσεις μπορούν να επιχειρούν τα μαχητικά και για ποιους ρόλους, έχουν μειώσει σημαντικά την ελκυστικότητα των αμερικανικών αεροσκαφών για ουδέτερες χώρες όπως η Ινδία.
Το άνευ προηγουμένου ρήγμα στις σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Ευρώπης κατά τη δεύτερη κυβέρνηση Trump έχει εντείνει τις ανησυχίες στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
Το κεντρικοποιημένο πληροφοριακό σύστημα Autonomic Logistics Information System (ALIS), που διαχειρίζεται τις επιχειρήσεις, τη συντήρηση, την εκπαίδευση και την εφοδιαστική αλυσίδα του F-35, καθώς και ο διάδοχός του Operational Data Integrated Network (ODIN), συνδέονται απευθείας με τις εγκαταστάσεις της Lockheed Martin στις Ηνωμένες Πολιτείες και θεωρούνται από αναλυτές ιδιαίτερα αποτελεσματικό μέσο απενεργοποίησης των μαχητικών που χρησιμοποιούνται από ξένες χώρες.
Οι ΗΠΑ ελέγχουν τα F-35 ανά πάσα στιγμή - Μόνο Ισραήλ και Βρετανία διαθέτουν πηγαίο κώδικα
Αναφερόμενος στη δύναμη των ALIS και ODIN ως εργαλείων ελέγχου των επιχειρήσεων του F-35, ο συγγραφέας Abraham Abrams, στο βιβλίο του F-35 Joint Strike Fighter: A Great and Terrible Program, σημειώνει: «Το ALIS θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να περιορίσει ή να μπλοκάρει την πρόσβαση των πελατών σε κρίσιμα δεδομένα, όπως ενημερώσεις λογισμικού, να λειτουργήσει ως εργαλείο αντικατασκοπείας για την αυστηρή παρακολούθηση του πότε, πού και πώς πετούν τα F-35, και να προσφέρει ένα σύνολο προηγμένων δικλίδων ασφαλείας για τον περιορισμό των επιχειρήσεων, αν αυτές κριθούν αντίθετες με τα συμφέροντα των ΗΠΑ».
Μόνο το Ηνωμένο Βασίλειο και το Ισραήλ είναι γνωστό ότι διαθέτουν επαρκή πρόσβαση στους πηγαίους κώδικες του F-35, ώστε να μπορούν να το επιχειρούν με σημαντικό βαθμό αυτονομίας, πρόσβαση που οι Ηνωμένες Πολιτείες παρείχαν και στις δύο περιπτώσεις με μεγάλη απροθυμία.
Το kill switch είναι κάτι παραπάνω από φήμη
Σχολιάζοντας την ευαλωτότητα των χρηστών του F-35 σε περίπτωση πιθανών εχθροπραξιών με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο επικεφαλής επικοινωνίας της γερμανικής αμυντικής εταιρείας Hensoldt, Joachim Schranzhofer, δήλωσε στις αρχές του 2025: «Το “kill switch” στο F-35 είναι κάτι περισσότερο από φήμη… Όμως είναι πολύ ευκολότερο να χρησιμοποιηθεί το σύστημα σχεδιασμού αποστολών – τότε το αεροσκάφος απλώς μένει στο έδαφος».
Την ίδια περίοδο, ο αναλυτής άμυνας Richard Aboulafia επισήμανε ότι, παρότι η ύπαρξη ενός τέτοιου μηχανισμού δεν έχει επιβεβαιωθεί, «αν υποθέσουμε ότι κάτι μπορεί να γίνει με λίγο λογισμικό, τότε αυτό υπάρχει».
Ο Justin Bronk, ανώτερος ερευνητής στο Royal United Services Institute, σημείωσε επίσης ότι «οι περισσότερες ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες για υποστήριξη επικοινωνιών, ηλεκτρονικού πολέμου και ανεφοδιασμό πυρομαχικών σε οποιαδήποτε σοβαρή σύγκρουση», καθιστώντας ουσιαστικά περιττή την ύπαρξη ενός επίσημου “kill switch”.
Tα F-35 είναι το κλειδί για την κυριαρχία των ΗΠΑ στη Γροιλανδία
Με δεδομένο ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες της Δανίας βασίζονται σχεδόν αποκλειστικά στον στόλο των F-35, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα είχαν πλήρη αεροπορική κυριαρχία σε περίπτωση σύγκρουσης.
Ωστόσο, η Ουάσινγκτον είναι πιθανό να αποφύγει την απενεργοποίηση των μαχητικών, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να πλήξει σοβαρά το διεθνές ενδιαφέρον για το αεροσκάφος, το οποίο αποτελεί κορυφαίο προϊόν στην παγκόσμια αγορά.
Αντίστοιχα, και η δανική κυβέρνηση θα επιδίωκε μια λύση που θα απέτρεπε το πολιτικό και στρατιωτικό φιάσκο της καθήλωσης ενός στόλου πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ από το εξωτερικό.
Έτσι, παρότι ο εκτεταμένος αμερικανικός έλεγχος επί των δανικών F-35 παραμένει ισχυρό πλεονέκτημα για τις Ηνωμένες Πολιτείες, θεωρείται απίθανο οποιαδήποτε πλευρά να επιτρέψει την κλιμάκωση των εντάσεων σε σημείο που αυτό το «όπλο» θα χρειαστεί να χρησιμοποιηθεί.
www.bankingnews.gr
Στον απόηχο των επιθετικών δηλώσεων του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Donald Trump ότι η Ουάσινγκτον εξετάζει ένα ευρύ φάσμα επιλογών για την προσάρτηση της Γροιλανδίας, αλλά και τις αποκαλύψεις ανώτερων αξιωματούχων ότι η κυβέρνηση Trump εξετάζει ακόμη και στρατιωτικά σενάρια, τίθενται σοβαρά ερωτήματα για το κατά πόσο οι Ένοπλες Δυνάμεις της Δανίας μπορούν να διατηρήσουν τον έλεγχο της περιοχής.
Παρότι οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν ήδη ισχυρή στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία, το μεγαλύτερο μέρος της στρατιωτικής ισχύος και του αμυντικού προϋπολογισμού της Δανίας είναι συγκεντρωμένο στην αεροπορία της.
Στις 18 Ιανουαρίου, η Royal Danish Air Force ολοκλήρωσε τη μετάβαση από τα απαρχαιωμένα μαχητικά F-16A/B της εποχής του Ψυχρού Πολέμου στα μαχητικά πέμπτης γενιάς F-35A.
Η δανική αεροπορία είναι η τρίτη παγκοσμίως που περνά αποκλειστικά σε στόλο πέμπτης γενιάς, ωστόσο τα πρωτοφανή και ακραία επίπεδα συγκεντρωτικού ελέγχου του προγράμματος F-35 στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εγείρει αμφιβολίες για το κατά πόσο τα αεροσκάφη θα μπορούσαν να επιχειρήσουν ανεξάρτητα σε περίπτωση ενδεχόμενης αμερικανικής εισβολής.
Οι αυστηροί κανόνες των ΗΠΑ... στους ξένους πελάτες για τη χρήση των F-35
Από τη δεκαετία του 1980, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιβάλει ιδιαίτερα αυστηρούς περιορισμούς στη χρήση των μαχητικών τους από ξένους πελάτες, κάτι που, σύμφωνα με πολλούς αναλυτές και αξιωματούχους, αποτελεί σοβαρό περιοριστικό παράγοντα.
Οι περιορισμοί στην πρόσβαση στους κώδικες λογισμικού, καθώς και στο από ποιες βάσεις μπορούν να επιχειρούν τα μαχητικά και για ποιους ρόλους, έχουν μειώσει σημαντικά την ελκυστικότητα των αμερικανικών αεροσκαφών για ουδέτερες χώρες όπως η Ινδία.
Το άνευ προηγουμένου ρήγμα στις σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Ευρώπης κατά τη δεύτερη κυβέρνηση Trump έχει εντείνει τις ανησυχίες στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
Το κεντρικοποιημένο πληροφοριακό σύστημα Autonomic Logistics Information System (ALIS), που διαχειρίζεται τις επιχειρήσεις, τη συντήρηση, την εκπαίδευση και την εφοδιαστική αλυσίδα του F-35, καθώς και ο διάδοχός του Operational Data Integrated Network (ODIN), συνδέονται απευθείας με τις εγκαταστάσεις της Lockheed Martin στις Ηνωμένες Πολιτείες και θεωρούνται από αναλυτές ιδιαίτερα αποτελεσματικό μέσο απενεργοποίησης των μαχητικών που χρησιμοποιούνται από ξένες χώρες.
Οι ΗΠΑ ελέγχουν τα F-35 ανά πάσα στιγμή - Μόνο Ισραήλ και Βρετανία διαθέτουν πηγαίο κώδικα
Αναφερόμενος στη δύναμη των ALIS και ODIN ως εργαλείων ελέγχου των επιχειρήσεων του F-35, ο συγγραφέας Abraham Abrams, στο βιβλίο του F-35 Joint Strike Fighter: A Great and Terrible Program, σημειώνει: «Το ALIS θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να περιορίσει ή να μπλοκάρει την πρόσβαση των πελατών σε κρίσιμα δεδομένα, όπως ενημερώσεις λογισμικού, να λειτουργήσει ως εργαλείο αντικατασκοπείας για την αυστηρή παρακολούθηση του πότε, πού και πώς πετούν τα F-35, και να προσφέρει ένα σύνολο προηγμένων δικλίδων ασφαλείας για τον περιορισμό των επιχειρήσεων, αν αυτές κριθούν αντίθετες με τα συμφέροντα των ΗΠΑ».
Μόνο το Ηνωμένο Βασίλειο και το Ισραήλ είναι γνωστό ότι διαθέτουν επαρκή πρόσβαση στους πηγαίους κώδικες του F-35, ώστε να μπορούν να το επιχειρούν με σημαντικό βαθμό αυτονομίας, πρόσβαση που οι Ηνωμένες Πολιτείες παρείχαν και στις δύο περιπτώσεις με μεγάλη απροθυμία.
Το kill switch είναι κάτι παραπάνω από φήμη
Σχολιάζοντας την ευαλωτότητα των χρηστών του F-35 σε περίπτωση πιθανών εχθροπραξιών με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο επικεφαλής επικοινωνίας της γερμανικής αμυντικής εταιρείας Hensoldt, Joachim Schranzhofer, δήλωσε στις αρχές του 2025: «Το “kill switch” στο F-35 είναι κάτι περισσότερο από φήμη… Όμως είναι πολύ ευκολότερο να χρησιμοποιηθεί το σύστημα σχεδιασμού αποστολών – τότε το αεροσκάφος απλώς μένει στο έδαφος».
Την ίδια περίοδο, ο αναλυτής άμυνας Richard Aboulafia επισήμανε ότι, παρότι η ύπαρξη ενός τέτοιου μηχανισμού δεν έχει επιβεβαιωθεί, «αν υποθέσουμε ότι κάτι μπορεί να γίνει με λίγο λογισμικό, τότε αυτό υπάρχει».
Ο Justin Bronk, ανώτερος ερευνητής στο Royal United Services Institute, σημείωσε επίσης ότι «οι περισσότερες ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες για υποστήριξη επικοινωνιών, ηλεκτρονικού πολέμου και ανεφοδιασμό πυρομαχικών σε οποιαδήποτε σοβαρή σύγκρουση», καθιστώντας ουσιαστικά περιττή την ύπαρξη ενός επίσημου “kill switch”.
Tα F-35 είναι το κλειδί για την κυριαρχία των ΗΠΑ στη Γροιλανδία
Με δεδομένο ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες της Δανίας βασίζονται σχεδόν αποκλειστικά στον στόλο των F-35, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα είχαν πλήρη αεροπορική κυριαρχία σε περίπτωση σύγκρουσης.
Ωστόσο, η Ουάσινγκτον είναι πιθανό να αποφύγει την απενεργοποίηση των μαχητικών, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να πλήξει σοβαρά το διεθνές ενδιαφέρον για το αεροσκάφος, το οποίο αποτελεί κορυφαίο προϊόν στην παγκόσμια αγορά.
Αντίστοιχα, και η δανική κυβέρνηση θα επιδίωκε μια λύση που θα απέτρεπε το πολιτικό και στρατιωτικό φιάσκο της καθήλωσης ενός στόλου πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ από το εξωτερικό.
Έτσι, παρότι ο εκτεταμένος αμερικανικός έλεγχος επί των δανικών F-35 παραμένει ισχυρό πλεονέκτημα για τις Ηνωμένες Πολιτείες, θεωρείται απίθανο οποιαδήποτε πλευρά να επιτρέψει την κλιμάκωση των εντάσεων σε σημείο που αυτό το «όπλο» θα χρειαστεί να χρησιμοποιηθεί.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών