Καθώς η Κίνα συνεχίζει να χρησιμοποιεί τους περιορισμούς εξαγωγών ως όπλο γεωπολιτικής πίεσης, οι οικονομίες του G7 τρέχουν να μειώσουν την εξάρτησή τους από τα κρίσιμα σπάνια μέταλλα, που γίνονται όλο και πιο καθοριστικά για την άμυνα, την τεχνολογία και την ενεργειακή μετάβαση.
Τα σπάνια μέταλλα και τα κρίσιμα ορυκτά αποτελούν θεμέλια της σύγχρονης οικονομίας, στηρίζοντας τα συστήματα άμυνας, τους ημιαγωγούς, τις τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας, τα ηλεκτρικά οχήματα και τις μπαταρίες.
Παρότι οι χώρες του G7 και οι συνεργάτες τους αντιπροσωπεύουν περίπου το 60% της παγκόσμιας ζήτησης, η Κίνα ελέγχει καθοριστικά την παραγωγή και την επεξεργασία, αποκτώντας τεράστια στρατηγική επιρροή, σημειώνει το Reuters.
Η χρήση περιορισμών εξαγωγών από το Πεκίνο έχει μετατρέψει ένα βιομηχανικό πρόβλημα σε στρατηγικό, καθώς οποιαδήποτε διακοπή εφοδιασμού θα μπορούσε να πλήξει άμεσα την ετοιμότητα των ενόπλων δυνάμεων, την βιομηχανική ανταγωνιστικότητα και τους στόχους κλιματικής μετάβασης.
Τι συζητήθηκε στην Ουάσινγκτον
Η συνάντηση στην Ουάσινγκτον, υπό τον υπουργό Οικονομικών Scott Bessent, επικεντρώθηκε στη διαφοροποίηση των εφοδιαστικών αλυσίδων αντί για πλήρη αποσύνδεση από την Κίνα. Οι συμμετέχοντες συζήτησαν βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα μέτρα, όπως συνεργασίες με χώρες πλούσιες σε πόρους, χρηματοδοτική στήριξη από δημόσια ιδρύματα, φορολογικά κίνητρα και εργαλεία εμπορίου.
Μία από τις πιο φιλόδοξες προτάσεις ήταν η εισαγωγή ελάχιστης τιμής για τα σπάνια μέταλλα, με στόχο τη σταθεροποίηση των αγορών και την οικονομική βιωσιμότητα της μη κινεζικής παραγωγής.
Η απουσία κοινής ανακοίνωσης αντανακλά τόσο το πρώιμο στάδιο των συζητήσεων όσο και τις διαφωνίες για την έκταση και τον ρυθμό εφαρμογής.
Η θέση της Ευρώπης και οι εσωτερικές πιέσεις
Οι ευρωπαϊκοί αξιωματούχοι, κυρίως από τη Γερμανία, τόνισαν την ανάγκη αυτονομίας χωρίς να προσδιορίζουν την προσπάθεια ως άμεσα αντικινεζική. Παρότι αναγνώρισαν τους στρατηγικούς κινδύνους της εξάρτησης, επισήμαναν ότι η αντιπαράθεση από μόνη της δεν αρκεί για να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις.
Αντίθετα, η Ευρώπη πρέπει να επιταχύνει εγχώριες πρωτοβουλίες, όπως νέους χρηματοδοτικούς μηχανισμούς, ταμεία πρώτων υλών και προγράμματα ανακύκλωσης, που θεωρούνται κρίσιμα για τη μείωση της μακροπρόθεσμης εξάρτησης και την διεύρυνση των πηγών εφοδιασμού.
Ο ρόλος της Κίνας και οι παγκόσμιοι περιορισμοί
Η σχεδόν μονοπωλιακή θέση της Κίνας δεν περιορίζεται στην εξόρυξη, αλλά επεκτείνεται και στην επεξεργασία και τον καθαρισμό, δραστηριότητες που απαιτούν μεγάλο κεφάλαιο, είναι περιβαλλοντικά ευαίσθητες και πολιτικά προβληματικές σε πολλές δημοκρατίες. Αυτό περιορίζει την ταχύτητα με την οποία μπορούν να αναπτυχθούν εναλλακτικές λύσεις. Ακόμη και με πολιτική βούληση, νέα ορυχεία και εγκαταστάσεις επεξεργασίας χρειάζονται χρόνια για να δημιουργηθούν, ενώ οι περιβαλλοντικοί και εργασιακοί κανονισμοί, όπως αυτοί που προτείνουν η Japan και άλλες χώρες, αυξάνουν περαιτέρω την πολυπλοκότητα. Ως αποτέλεσμα, οι προσπάθειες διαφοροποίησης των εφοδιαστικών αλυσίδων θα είναι σταδιακές και άνισες, αφήνοντας τα κράτη ευάλωτα προσωρινά.
Επιπτώσεις
Βραχυπρόθεσμα, η συντονισμένη δράση των G7 και των εταίρων θα μπορούσε να αυξήσει το κόστος, να αναδιαμορφώσει τις παγκόσμιες αγορές ορυκτών και να εντείνει τον ανταγωνισμό για εναλλακτικούς προμηθευτές. Μεσοπρόθεσμα, η επιτυχής διαφοροποίηση θα μειώσει τη στρατηγική επιρροή της Κίνας, αλλά και θα θρυμματίσει τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, ενδεχομένως αυξάνοντας τις τιμές για προϊόντα καθαρής ενέργειας και υψηλής τεχνολογίας. Πολιτικά, η κίνηση υπογραμμίζει τη μετατόπιση της οικονομικής ασφάλειας σε βασικό στοιχείο της εθνικής ασφάλειας, θολώνοντας τα όρια μεταξύ εμπορικής πολιτικής και στρατηγικού σχεδιασμού.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών