Η Ursula von der Leyen περιέγραψε με ωμότητα την κατάσταση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: «Σαράντα τέσσερις ημέρες, είκοσι δύο δισεκατομμύρια ευρώ — ούτε ένα επιπλέον μόριο ενέργειας».
Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και πυρηνική ενέργεια καλύπτουν πλέον πάνω από το 70% της ηλεκτροπαραγωγής στην ΕΕ, όμως η ηλεκτρική ενέργεια δεν είναι πετρέλαιο — και αυτή η διαφορά αποδεικνύεται καθοριστική.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen περιέγραψε με ωμότητα την κατάσταση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: «Σαράντα τέσσερις ημέρες, είκοσι δύο δισεκατομμύρια ευρώ — ούτε ένα επιπλέον μόριο ενέργειας».
Από τις 28 Φεβρουαρίου, όταν ξεκίνησε η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, ο λογαριασμός της ΕΕ για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων έχει αυξηθεί πάνω από 22 δισ. ευρώ.
Ο λόγος δεν είναι η αυξημένη κατανάλωση, αλλά η διακοπή των ροών μέσω του Στενού του Ορμούζ, από όπου περνά περίπου το 25% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας έχει χαρακτηρίσει τη διαταραχή ως το σοβαρότερο σοκ προσφοράς στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Η Ευρώπη δεν ξεκίνησε τον πόλεμο. Αλλά πληρώνει ήδη το τίμημα.
Η κρίση που φαίνεται στα ράφια και στα τιμολόγια
Οι επιπτώσεις δεν είναι θεωρητικές. Φτάνουν ήδη στα πρατήρια καυσίμων, στους λογαριασμούς ενέργειας και στις τιμές των τροφίμων.
Οι ροές πετρελαίου μέσω του Hormuz κατέρρευσαν από περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως πριν τη σύγκρουση σε λίγο πάνω από 2 εκατομμύρια τον Μάρτιο. Παράλληλα, οι εξαγωγές LNG από Κατάρ και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μειώθηκαν δραστικά, στερώντας δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου από την αγορά κάθε εβδομάδα.
«Από την αρχή της σύγκρουσης, ο λογαριασμός μας για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων αυξήθηκε πάνω από 22 δισ. ευρώ», δήλωσε η Ursula von der Leyen, προσθέτοντας ότι η Ευρώπη βιώνει τη δεύτερη ενεργειακή κρίση μέσα σε λίγα χρόνια.
Τα αποθέματα πιέζονται και οι στόχοι χαλαρώνουν
Η κατάσταση στα αποθέματα φυσικού αερίου είναι επίσης δύσκολη.
Πολλά κράτη-μέλη δυσκολεύονται να φτάσουν τον στόχο του 90% πληρότητας πριν τον Νοέμβριο, καθώς τα αποθέματα έχουν υποχωρήσει περίπου στο 30% μετά από έναν δύσκολο χειμώνα.
Στις Βρυξέλλες εξετάζεται ήδη η μείωση του στόχου για το 2026 στο 80%, ένδειξη ότι η πίεση στην αγορά είναι πραγματική και άμεση.
Το σχέδιο έκτακτης ανάγκης της ΕΕ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε ένα πλαίσιο τριών πυλώνων: συντονισμό, προστασία και μείωση ζήτησης.
Ο πρώτος πυλώνας αφορά τον συντονισμό μεταξύ κρατών-μελών ώστε να αποφευχθεί ο ανταγωνισμός για περιορισμένους ενεργειακούς πόρους, κάτι που θα οδηγούσε σε ακόμη υψηλότερες τιμές. Το μοντέλο βασίζεται στην πλατφόρμα κοινών προμηθειών που δημιουργήθηκε κατά την κρίση του 2022.
Ο δεύτερος πυλώνας αφορά την προστασία, με πιο ευέλικτους κανόνες κρατικών ενισχύσεων ώστε οι κυβερνήσεις να στηρίξουν νοικοκυριά και βιομηχανίες.
Ο τρίτος πυλώνας είναι η μείωση της ζήτησης μέσω ενεργειακής αποδοτικότητας, ανακαινίσεων και ηλεκτροποίησης.
Το επιχείρημα της ενεργειακής μετάβασης επιστρέφει πιο ισχυρό
Παρά το γεγονός ότι οι ανανεώσιμες και η πυρηνική ενέργεια καλύπτουν πλέον πάνω από το 70% της ηλεκτροπαραγωγής, η Ευρώπη παραμένει εξαρτημένη από πετρέλαιο και φυσικό αέριο για μεταφορές, θέρμανση και βιομηχανία.
Αυτή η εξάρτηση από εξωτερικά γεωπολιτικά «στενά» όπως το Hormuz είναι πλέον κεντρικό πρόβλημα ασφάλειας.
Για τη Ursula von der Leyen, κάθε δισεκατομμύριο που δαπανάται σε κρίσεις είναι και ένα επιχείρημα για επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης.
Από την κρίση στη γεωπολιτική αναδιάταξη
Στο επίπεδο της ασφάλειας, συζητείται η δημιουργία διεθνούς ναυτικής δύναμης για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στο Hormuz, ενώ η ΕΕ εξετάζει την επέκταση επιχειρήσεων όπως η Operation Aspides για καλύτερο συντονισμό στην περιοχή.
Η διπλωματική κινητικότητα με χώρες της Μέσης Ανατολής εντείνεται, καθώς η Ευρώπη επιχειρεί να σταθεροποιήσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
www.bankingnews.gr
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen περιέγραψε με ωμότητα την κατάσταση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: «Σαράντα τέσσερις ημέρες, είκοσι δύο δισεκατομμύρια ευρώ — ούτε ένα επιπλέον μόριο ενέργειας».
Από τις 28 Φεβρουαρίου, όταν ξεκίνησε η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, ο λογαριασμός της ΕΕ για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων έχει αυξηθεί πάνω από 22 δισ. ευρώ.
Ο λόγος δεν είναι η αυξημένη κατανάλωση, αλλά η διακοπή των ροών μέσω του Στενού του Ορμούζ, από όπου περνά περίπου το 25% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας έχει χαρακτηρίσει τη διαταραχή ως το σοβαρότερο σοκ προσφοράς στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Η Ευρώπη δεν ξεκίνησε τον πόλεμο. Αλλά πληρώνει ήδη το τίμημα.
Η κρίση που φαίνεται στα ράφια και στα τιμολόγια
Οι επιπτώσεις δεν είναι θεωρητικές. Φτάνουν ήδη στα πρατήρια καυσίμων, στους λογαριασμούς ενέργειας και στις τιμές των τροφίμων.
Οι ροές πετρελαίου μέσω του Hormuz κατέρρευσαν από περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως πριν τη σύγκρουση σε λίγο πάνω από 2 εκατομμύρια τον Μάρτιο. Παράλληλα, οι εξαγωγές LNG από Κατάρ και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μειώθηκαν δραστικά, στερώντας δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου από την αγορά κάθε εβδομάδα.
«Από την αρχή της σύγκρουσης, ο λογαριασμός μας για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων αυξήθηκε πάνω από 22 δισ. ευρώ», δήλωσε η Ursula von der Leyen, προσθέτοντας ότι η Ευρώπη βιώνει τη δεύτερη ενεργειακή κρίση μέσα σε λίγα χρόνια.
Τα αποθέματα πιέζονται και οι στόχοι χαλαρώνουν
Η κατάσταση στα αποθέματα φυσικού αερίου είναι επίσης δύσκολη.
Πολλά κράτη-μέλη δυσκολεύονται να φτάσουν τον στόχο του 90% πληρότητας πριν τον Νοέμβριο, καθώς τα αποθέματα έχουν υποχωρήσει περίπου στο 30% μετά από έναν δύσκολο χειμώνα.
Στις Βρυξέλλες εξετάζεται ήδη η μείωση του στόχου για το 2026 στο 80%, ένδειξη ότι η πίεση στην αγορά είναι πραγματική και άμεση.
Το σχέδιο έκτακτης ανάγκης της ΕΕ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε ένα πλαίσιο τριών πυλώνων: συντονισμό, προστασία και μείωση ζήτησης.
Ο πρώτος πυλώνας αφορά τον συντονισμό μεταξύ κρατών-μελών ώστε να αποφευχθεί ο ανταγωνισμός για περιορισμένους ενεργειακούς πόρους, κάτι που θα οδηγούσε σε ακόμη υψηλότερες τιμές. Το μοντέλο βασίζεται στην πλατφόρμα κοινών προμηθειών που δημιουργήθηκε κατά την κρίση του 2022.
Ο δεύτερος πυλώνας αφορά την προστασία, με πιο ευέλικτους κανόνες κρατικών ενισχύσεων ώστε οι κυβερνήσεις να στηρίξουν νοικοκυριά και βιομηχανίες.
Ο τρίτος πυλώνας είναι η μείωση της ζήτησης μέσω ενεργειακής αποδοτικότητας, ανακαινίσεων και ηλεκτροποίησης.
Το επιχείρημα της ενεργειακής μετάβασης επιστρέφει πιο ισχυρό
Παρά το γεγονός ότι οι ανανεώσιμες και η πυρηνική ενέργεια καλύπτουν πλέον πάνω από το 70% της ηλεκτροπαραγωγής, η Ευρώπη παραμένει εξαρτημένη από πετρέλαιο και φυσικό αέριο για μεταφορές, θέρμανση και βιομηχανία.
Αυτή η εξάρτηση από εξωτερικά γεωπολιτικά «στενά» όπως το Hormuz είναι πλέον κεντρικό πρόβλημα ασφάλειας.
Για τη Ursula von der Leyen, κάθε δισεκατομμύριο που δαπανάται σε κρίσεις είναι και ένα επιχείρημα για επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης.
Από την κρίση στη γεωπολιτική αναδιάταξη
Στο επίπεδο της ασφάλειας, συζητείται η δημιουργία διεθνούς ναυτικής δύναμης για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στο Hormuz, ενώ η ΕΕ εξετάζει την επέκταση επιχειρήσεων όπως η Operation Aspides για καλύτερο συντονισμό στην περιοχή.
Η διπλωματική κινητικότητα με χώρες της Μέσης Ανατολής εντείνεται, καθώς η Ευρώπη επιχειρεί να σταθεροποιήσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών