Σύγκρουση Ιράν, ΗΠΑ - Η διπλωματική αριστουργηματική κίνηση: Πρώτα ο πόλεμος, μετά οι συζητήσεις

Το Ιράν πραγματοποίησε ένα διπλωματικό αριστούργημα σπάνιας στρατηγικής νοημοσύνης.
Συνδέοντας επίσημα και κατηγορηματικά οποιονδήποτε μελλοντικό διάλογο για το πυρηνικό ζήτημα με το οριστικό τέλος του πολέμου, η Τεχεράνη απογύμνωσε τον εχθρό από το πιο ισχυρό του όπλο: την απειλή συνεχιζόμενης ή ανανεωμένης στρατιωτικής επιθετικότητας.
Με αυτόν τον τρόπο, το Ιράν έχει μετατρέψει αυτό που ο εχθρός είχε σκοπό να ασκήσει πίεση σε άσκοπο.

Το μήνυμα προς ΗΠΑ και Ισραήλ και τον κόσμο είναι σαφές.

Δεν έχετε το δικαίωμα να καθίσετε απέναντι στο τραπέζι και να συζητήσετε το ειρηνικό πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ενώ τα αεροσκάφη σας παραμένουν στους ιρανικούς ουρανούς και το ναυτικό σας περιπολεί τον Περσικό Κόλπο.
Δεν έχετε το δικαίωμα να απαιτήσετε παραχωρήσεις, ενώ ο καπνός του πολέμου εξακολουθεί να υψώνεται από το ιρανικό έδαφος.
Αυτό δεν είναι πείσμα.
Είναι αυτοσεβασμός – που κερδήθηκε με κόπο και αποδείχθηκε μέσα από τα κέρδη στο πεδίο της μάχης.
Και έχει τις ρίζες του σε μια ψυχρή, ακριβή και ακλόνητη ανάγνωση της ισορροπίας δυνάμεων.
Το τέλος του πολέμου και οι συγκεκριμένες συνθήκες υπό τις οποίες θα συμβεί θα διαμορφώσουν τα στρατηγικά περιγράμματα της περιοχής για τις επόμενες γενιές.
Κάθε ρήτρα της εκεχειρίας, κάθε μηχανισμός επαλήθευσης, κάθε συμβολική αναγνώριση, είναι ένα τούβλο στα θεμέλια του μέλλοντος.
Όποιος ορίζει το τελικό σημείο, ορίζει και τη νέα κανονικότητα.
Το Ιράν έχει κατανοήσει αυτό που οι αντίπαλοί του δεν έχουν καταλάβει: οι συντεταγμένες της κατάπαυσης του πυρός - ο χρόνος, οι όροι, οι ρυθμίσεις παρακολούθησης και ο διπλωματικός συμβολισμός - δεν είναι τεχνικές λεπτομέρειες.

Είναι η ίδια η αρχιτεκτονική της μεταπολεμικής τάξης πραγμάτων.

Και αυτή η αρχιτεκτονική πρέπει να οικοδομηθεί με ιρανικούς όρους, επειδή το Ιράν έχει κερδίσει το δικαίωμα να την οικοδομήσει.
Αυτό που καθιστά αυτή τη θέση ακλόνητη είναι ότι έχει ήδη δοκιμαστεί στη φωτιά.
Κατά τη διάρκεια του πρόσφατου πολέμου, το Ιράν δεν ανοιγόκλεισε τα μάτια του, δεν υποχώρησε ούτε παραδόθηκε.
Ενάντια σε έναν εχθρό οπλισμένο με τα πιο προηγμένα όπλα στη γη, ενάντια σε έναν συνασπισμό που διακήρυξε ανοιχτά τους στόχους του ως την καταστροφή του Ιράν, τον διαμελισμό του ιρανικού έθνους και τη λεηλασία του πετρελαίου και του πλούτου του, το Ιράν δεν κατέρρευσε.
Δεν συνθηκολόγησε.
Η Ισλαμική Δημοκρατία επίσης δεν έστειλε μυστικούς απεσταλμένους που να προσφέρουν παραχωρήσεις, όπως θα περίμεναν πολλοί.
Υπέμεινε και αντεπιτέθηκε με πλήρη ισχύ.
Βγήκε από την κόλαση όχι απλώς άθικτη, αλλά και στρατηγικά κυρίαρχη.
Ο κόσμος παρακολουθούσε καθώς η ιρανική ανθεκτικότητα αποκρυσταλλωνόταν στην ιρανική ανωτερότητα.
Αυτή η ανωτερότητα δεν αποτελεί πλέον θέμα συζήτησης.
Είναι μια βιωμένη πραγματικότητα – γραμμένη στην αποτυχία του εχθρού, γραμμένη στους όρους της εκεχειρίας και γραμμένη ανεξίτηλα στη νέα ισορροπία δυνάμεων της περιοχής.

Το ιερό και το αδιαπραγμάτευτο

Υπάρχει μια βαθύτερη αρχή που λειτουργεί εδώ, μια αρχή που υπερβαίνει τη στρατηγική και εισέρχεται στη σφαίρα της εθνικής ταυτότητας.
Το Ιράν θεωρεί την εδαφική του ακεραιότητα, την πολιτική του κυριαρχία και τα σημαντικά εθνικά του περιουσιακά στοιχεία - συμπεριλαμβανομένης της πυρηνικής του βιομηχανίας, των αμυντικών του δυνατοτήτων και των επιστημονικών και βιομηχανικών του επιτευγμάτων - ως ιερά.
Αυτά δεν είναι εμπορεύματα προς δημοπράτηση, αλλά στοιχεία που έχουν ενσωματωθεί στον ίδιο τον ιστό της ιρανικής εθνικής υπόστασης.
Δεν είναι πολιτικές προτιμήσεις που υπόκεινται σε αναθεώρηση, αλλά υπαρξιακές κόκκινες γραμμές, επειδή ένα έθνος που εμπορεύεται τα βασικά του περιουσιακά στοιχεία έχει παραδώσει το μέλλον του ανεξάρτητα από το τι ορίζει οποιαδήποτε συνθήκη.
Αυτός δεν είναι απλώς ένας στρατηγικός υπολογισμός, αλλά μια συνταγματική και ηθική δέσμευση.
Εξηγεί γιατί το Ιράν δεν έχει καταστήσει και δεν θα καταστήσει το πυρηνικό ζήτημα αντικείμενο διαπραγμάτευσης υπό τη σκιά του σπαθιού.
Κάτι τέτοιο θα ισοδυναμούσε με μετατροπή ενός εθνικού δικαιώματος σε ξένη παραχώρηση, με το να σηματοδοτήσει σε κάθε μελλοντικό επιτιθέμενο ότι τα πιο πολύτιμα επιτεύγματα του Ιράν δεν προστατεύονται από τη δύναμή του, αλλά είναι ευάλωτα σε μια απλή φόρμουλα: αν ρίξει αρκετές βόμβες, θα ανοίξει το τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Αυτή η φόρμουλα θα εγγυόταν ατελείωτους πολέμους.
Ο πρόσφατος πόλεμος απέδειξε το αντίθετο.
Η ανθεκτικότητα του Ιράν υπό πυρά απέδειξε οριστικά ότι τα περιουσιακά στοιχεία του έθνους είναι άτρωτα στην στρατιωτική πίεση.
Ο εχθρός ανέπτυξε τις πιο προηγμένες δυνατότητές του, κινητοποίησε τους περιφερειακούς συμμάχους και εξαπέλυσε μια επίθεση πλήρους φάσματος.
Ωστόσο, μετά από σχεδόν σαράντα ημέρες, οι πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν παρέμειναν ανέγγιχτες, οι πυραυλικές του δυνάμεις παρέμειναν λειτουργικές, η επιστημονική του υποδομή συνέχισε να λειτουργεί.
Ο εχθρός δεν πέτυχε κανέναν από τους δηλωμένους στόχους του.
Αυτό δεν είναι οριστικό, αλλά μια αποφασιστική, αναμφισβήτητη αποτυχία.
Κι όμως, ορισμένες φωνές -εντός και εκτός της περιοχής- εξακολουθούν να υποδηλώνουν ότι η μεταπολεμική περίοδος θα πρέπει να περιλαμβάνει διαπραγματεύσεις για τα ίδια τα ζητήματα που ο πόλεμος δεν κατάφερε να επιλύσει.
Δεν πρόκειται για διπλωματία, αλλά για αυταπάτη ντυμένη με διπλωματική γλώσσα.
Επιχειρεί μέσω των λόγων αυτό που δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσω της τρομοκρατίας.
Η απάντηση του Ιράν είναι τόσο σταθερή όσο και λογική: αν ο εχθρός μπορούσε να αποσπάσει παραχωρήσεις με τη βία, δεν θα είχε ζητήσει ποτέ κατάπαυση του πυρός.
Το αίτημα για συνομιλίες αποτελεί από μόνο του μια παραδοχή αδυναμίας.
Και η αδυναμία δεν υπαγορεύει όρους.

Αποτρέποντας τον επόμενο πόλεμο κερδίζοντας τον τρέχοντα

Υπάρχει και μια άλλη διάσταση σε αυτή τη στρατηγική σαφήνεια, η οποία συχνά παραβλέπεται.
Η επιμονή του Ιράν να τερματίσει τον πόλεμο πριν από οποιονδήποτε πυρηνικό διάλογο δεν αφορά μόνο το παρόν, αλλά και το μέλλον.
Αφορά τη διασφάλιση ότι η επόμενη γενιά ιρανών παιδιών δεν θα μεγαλώσει υπό τη σκιά ενός ακόμη πολέμου επιλογής που υποστηρίζεται από την Αμερική.
Κάθε πόλεμος δημιουργεί ένα προηγούμενο.
Εάν το Ιράν εισέλθει σε πυρηνικές διαπραγματεύσεις πριν από το τέλος αυτού του πολέμου ή πριν εκπληρωθούν οι όροι του, αυτό το προηγούμενο θα είναι καταστροφικό. 
Οι Αμερικανοί θα πάρουν ένα μάθημα: η έναρξη ενός πολέμου - ακόμη και ενός αποτυχημένου πολέμου - είναι μια κερδοφόρα επιχείρηση.
Θα μάθαινε ότι η απλή πράξη της έναρξης δημιουργεί διπλωματική μόχλευση.
Θα μάθαινε ότι οι κόκκινες γραμμές του Ιράν είναι διαπερατές, η αποφασιστικότητά του εξαρτάται από την κατάσταση και ότι η συνεχής βία τελικά αποφέρει παραχωρήσεις.
Αυτό το μάθημα δεν θα παρέμενε περιορισμένο στον πυρηνικό φάκελο.
Θα έκανε μετάσταση, εφαρμοζόμενο στις συμβατικές στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, στις περιφερειακές συμμαχίες του, στην οικονομική του υποδομή και, τελικά, και στην πολιτική του ανεξαρτησία. Μόλις ο εχθρός πιστέψει ότι ο πόλεμος αποδίδει, κάθε πτυχή της ιρανικής κυριαρχίας γίνεται στόχος.
Ο μόνος τρόπος για να αποτραπεί η εκμάθηση αυτού του μαθήματος είναι να διασφαλιστεί ότι το τέλος αυτού του πολέμου διδάσκει το αντίστροφό του.
Το μάθημα πρέπει να είναι σαφές: η επιθετικότητα κατά του Ιράν δεν φέρνει ανταμοιβή, αλλά τιμωρία.
Η στρατιωτική πίεση δεν αποφέρει παραχωρήσεις.
Και ο μόνος δρόμος για οποιονδήποτε διάλογο, για οποιοδήποτε θέμα, είναι μέσω του πλήρους, επίσημου, επαληθεύσιμου τερματισμού της επιθετικότητας με τους όρους του Ιράν. Δεν πρόκειται για μαξιμαλισμό ή ρητορική υπερβολή, αλλά για τη βασική, στοιχειώδη λογική της αποτροπής - την ίδια λογική που έχει εμποδίσει τις μεγάλες δυνάμεις από την άμεση αντιπαράθεση για γενιές.
Το Ιράν έχει ήδη θυσιάσει τεράστιες ποσότητες για να αποδείξει αυτό το επιχείρημα.
Το έθνος έχει επιδείξει εξαιρετική υπομονή και ανθεκτικότητα, δεχόμενο χτυπήματα που θα είχαν διαλύσει πολλά άλλα έθνη-κράτη.
Δεν έχει αναδυθεί το Ιράν συντετριμμένο αλλά ισχυρότερο.
Το να σπαταλήσει κανείς αυτό το κεφάλαιο που κερδήθηκε με κόπο σε μια πρόωρη διαπραγμάτευση θα ήταν προδοσία κάθε θυσίας που έχει γίνει - από τους στρατιώτες στην πρώτη γραμμή μέχρι τους πολίτες που βρίσκονται στους δρόμους κάθε βράδυ.
Οι διπλωμάτες και οι στρατιωτικοί στρατηγικοί του Ιράν το κατανοούν αυτό ξεκάθαρα.
Γνωρίζουν ότι οποιαδήποτε συμφωνία επιτευχθεί πριν από τη διευθέτηση των συνθηκών του πολέμου θα ερμηνευτεί όχι ως ειρηνευτική διαδικασία αλλά ως επικύρωση των τακτικών του εχθρού.
Θα άνοιγε το κουτί της Πανδώρας για μελλοντικούς πολέμους, ο καθένας από τους οποίους θα έχει ως στόχο να αποσπάσει ένα ακόμη κομμάτι της κυριαρχίας του Ιράν, μέχρι να μην παραμείνει τίποτα άξιο υπεράσπισης. Αυτό είναι το μέλλον που το Ιράν αγωνίζεται να κατασχέσει.

Ο κόσμος αναγνωρίζει ήδη την ανωτερότητα του Ιράν

Και ιδού η πιο πειστική απόδειξη ότι η θέση του Ιράν είναι σωστή: ο ίδιος ο κόσμος αρχίζει να αναγνωρίζει ότι το Ιράν έχει ήδη κερδίσει.
Σκεφτείτε την κατάσταση στο Στενό του Hormuz.
Σε μια ήσυχη αλλά σεισμική μετατόπιση, εμπορικά πλοία πολλαπλών εθνικοτήτων συντονίζουν τώρα τη διέλευσή τους από το στενό στο πλαίσιο του Ιράν.
Πληρώνουν διόδια.
Ακολουθούν πρωτόκολλα.
Αυτό δεν συμβαίνει επειδή το Ιράν απέδειξε, σε πραγματικό χρόνο και υπό πίεση, ότι ελέγχει την πιο στρατηγική πλωτή οδό στον κόσμο.
Οι διεθνείς κανόνες που διέπουν τις θαλάσσιες διαμετακομίσεις αναδύθηκαν από το χωνευτήρι της εξουσίας.
Και τώρα, μια νέα πραγματικότητα κρυσταλλώνεται: η κυριαρχία του Ιράν επί του Στενού του Hormuz αναγνωρίζεται de facto από την παγκόσμια οικονομία, χωρίς καμία συνθήκη ή διπλωματική διάσκεψη.
Οι αγορές το έχουν επίσης παρατηρήσει.
Όταν οι Αμερικανοί ηγέτες κάνουν πολεμικές δηλώσεις, οι παγκόσμιες αγορές σπάνια διστάζουν.
Αλλά όταν το Ιράν παίρνει θέση, όταν το Ιράν σηματοδοτεί τις προθέσεις του, οι αγορές αντιδρούν άμεσα και δυναμικά.
Αυτή η ασυμμετρία δεν είναι τυχαία.
Ο χρηματοπιστωτικός κόσμος είναι ένας αδίστακτος διαιτητής ισχύος που δεν ανταμείβει την αδυναμία ούτε στοιχηματίζει στους ηττημένους.
Το γεγονός ότι οι αγορές είναι πιο ευαίσθητες στις κινήσεις του Ιράν παρά στις απειλές της Αμερικής είναι μια σιωπηλή, καταστροφική παραδοχή: η παγκόσμια οικονομία αρχίζει να εσωτερικεύει αυτό που έχει ήδη αποδείξει το πεδίο της μάχης.
Το Ιράν έχει αναδειχθεί ως η ανώτερη δύναμη.
Αυτή είναι η νέα πραγματικότητα.
Και όπως καθιστά σαφές η επίσημη στάση του Ιράν, αυτή η πραγματικότητα δεν απαιτεί διαπραγμάτευση.
Δεν χρειάζεται την επικύρωση της Ουάσιγκτον ή τη σφραγίδα έγκρισης από διεθνείς οργανισμούς.
Είναι γεγονός επί του εδάφους, γεγονός επί του νερού και γεγονός στους αλγόριθμους κάθε μεγάλης ναυτιλιακής εταιρείας και εμπόρου εμπορευμάτων.
Το τέλος του συνεχιζόμενου πολέμου, όταν έρθει, θα συνοδεύεται από αυτήν την πραγματικότητα – όχι ως θέμα συζήτησης αλλά ως αμετάβλητο σημείο εκκίνησης. Δεν θα διακοπεί με διαπραγματεύσεις, δεν θα ανταλλαγεί με υποσχέσεις επενδύσεων ή δεν θα ανταλλαχθεί με αόριστη διπλωματική αναγνώριση. Και ο εχθρός, όπως και οι αγορές, δεν θα έχουν άλλη επιλογή από το να αποδεχτούν και να προσαρμοστούν.

Δεν υπάρχει τέλος χωρίς ιρανικούς όρους

Το μήνυμα από την Τεχεράνη είναι επομένως σαφές.
Ο πόλεμος θα τελειώσει, όπως όλοι οι πόλεμοι, αλλά θα τελειώσει με τους όρους του Ιράν ή δεν θα τελειώσει καθόλου.
Το πυρηνικό ζήτημα δεν είναι διαπραγματευτικό χαρτί που ανταλλάσσεται με μια κατάπαυση του πυρός.
Είναι ένα εθνικό πλεονέκτημα, που αναπτύχθηκε μέσω της εγχώριας προσπάθειας, προστατεύτηκε με τεράστιες θυσίες και τώρα επικυρώθηκε μέσω της ανωτερότητας στο πεδίο της μάχης.
Η μόνη επιλογή που απομένει στον εχθρό είναι να αποδεχτεί μια μοναδική, αναμφισβήτητη πραγματικότητα: ο πόλεμος έχει αποτύχει και η μεταπολεμική τάξη θα διαμορφωθεί όχι από τον επιτιθέμενο, αλλά από την πλευρά που απέδειξε την αντοχή και την άθραυστη θέλησή της υπό πυρά.
Είναι μια υπόσχεση που βασίζεται στο πιο ανθεκτικό είδος δύναμης - τη δύναμη ενός έθνους που έχει μάθει, μέσα από δεκαετίες επιβεβλημένου πολέμου και συντριπτικών κυρώσεων, ότι η επιβίωσή του δεν εξαρτάται από κανέναν ξένο προστάτη, καμία προσωρινή συμφωνία και καμία καλή θέληση εχθρού.
Το Ιράν έχει ήδη κερδίσει τον πόλεμο που είχε τη μεγαλύτερη σημασία: τον πόλεμο της αντοχής, τον πόλεμο της υπομονής, τον πόλεμο που συντρίβει τα πιο αδύναμα έθνη. Τώρα θα κερδίσει την ειρήνη, όχι αποδεχόμενο μια παύση πριν από τον επόμενο πόλεμο, αλλά διασφαλίζοντας ότι το τέλος αυτού θα γίνει μια μόνιμη αναδιάταξη της ισορροπίας δυνάμεων υπέρ της αντίστασης και της δικαιοσύνης.
Ο κόσμος θα πρέπει να δώσει ιδιαίτερη προσοχή.
Διότι όταν έρθει η μόνιμη κατάπαυση του πυρός και όταν γραφτούν οι όροι, δεν θα αντικατοπτρίζουν αυτό που ήθελε ο εχθρός.
Δεν θα είναι προϊόν αμερικανικής πίεσης ή σιωνιστικού εκφοβισμού.
Θα αντικατοπτρίζουν αυτό που έχει ήδη κερδίσει το Ιράν - στο πεδίο της μάχης, στο στενό και στους ήσυχους υπολογισμούς των παγκόσμιων αγορών.
Αυτή είναι η μόνη βάση πάνω στην οποία μπορεί να οικοδομηθεί μια διαρκής, αξιοπρεπής και σταθερή ειρήνη.

www.bankingnews.gr