Συνήγορος του Πολίτη και Ελεγκτικό Συνέδριο δείχνουν τον δρόμο άρσης του παραλογισμού του τρόπου κράτησης του χαρατσιού Κατρούγκαλου
Παράθυρο για αυξήσεις που μπορεί να ξεπεράσουν τα 100 ευρώ τον μήνα, από την αλλαγή του τρόπου κρατήσεων της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ), ανοίγει το θέμα της επανεξέτασης του τρόπου
που επιβάλλεται το «χαράτσι» Κατρούγκαλου σε 400.000 συνταξιούχους από το Ελεγκτικό Συνέδριο, αλλά και η παρέμβαση του Συνηγόρου του Πολίτη στο υπουργείο Εργασίας.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον Συνήγορο του Πολίτη, η κράτηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) μεγαλώνει όσο υψηλότερη είναι η σύνταξη, ενώ θα έπρεπε να επιβάλλεται με αναλογικό και δικαιότερο τρόπο.
Ο Συνήγορος του Πολίτη
Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επισημάνει στο υπουργείο Εργασίας ότι η ΕΑΣ θα πρέπει να επιβάλλεται στη διαφορά ποσού σύνταξης της κάθε κλίμακας και όχι σε όλη τη σύνταξη, όπως γίνεται τώρα και οδηγεί σε
υπέρμετρη επιβάρυνση τους συνταξιούχους που ασφαλίστηκαν για πολλά χρόνια και παίρνουν μεγαλύτερες συντάξεις.
Ταυτόχρονα, το θέμα ανοίγει και για το Ελεγκτικό Συνέδριο, το οποίο αποδέχτηκε προσφυγή συνταξιούχου του Δημοσίου, διαδικασία που ανοίγει τον δρόμο πιλοτικής δίκης στην Ολομέλεια του ανώτατου
δημοσιονομικού δικαστηρίου της χώρας, η οποία καλείται να αποφανθεί οριστικά στις 10 Ιουνίου 2026.
Ειδικότερα, τίθεται το ερώτημα εάν είναι συμβατή με τις συνταγματικές αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας η επιβολή ενιαίου συντελεστή επί του συνόλου της καταβαλλόμενης σύνταξης ή αν θα έπρεπε να εφαρμόζεται κλιμακωτά, με εξαίρεση ενός βασικού ποσού, που στην προκειμένη περίπτωση προσδιορίζεται στα 1.400 ευρώ.
Παράλληλα, με την έκδοση της Πράξης, αναστέλλεται η εκδίκαση όλων των εκκρεμών υποθέσεων που θέτουν το ίδιο νομικό ζήτημα, έως ότου υπάρξει ενιαία κρίση, γεγονός που αποτυπώνει την πρόθεση του δικαστηρίου να αποφευχθεί ο κατακερματισμός της νομολογίας.
Να σημειωθεί ότι η ΕΑΣ, μαζί με πόρους από άλλες πηγές, χρηματοδοτεί το Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ), δηλαδή τον «κουμπαρά» για την Αλληλεγγύη των Γενεών. Μέχρι το τέλος του 2026, στο ΑΚΑΓΕ εκτιμάται ότι θα έχουν σωρευθεί πάνω από 23 δισ. ευρώ, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν μελλοντικά, όταν θα κορυφωθούν οι συνέπειες της δημογραφικής γήρανσης του πληθυσμού, ώστε να μπορούν να πληρώνονται απρόσκοπτα οι συντάξεις.
Τι λένε οι νομικοί
Σύμφωνα με τους νομικούς, το διακύβευμα της επικείμενης απόφασης είναι διττό.
Σε περίπτωση που η Ολομέλεια κρίνει ότι ο υφιστάμενος τρόπος υπολογισμού παραβιάζει συνταγματικές αρχές, ενδέχεται να προκύψει υποχρέωση αναπροσαρμογής της εισφοράς σε πιο αναλογική βάση, περιορίζοντας τις μελλοντικές κρατήσεις και, ενδεχομένως, ανοίγοντας εκ νέου τη συζήτηση για επιστροφές ποσών.
Παράλληλα, αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς δεν αφορά μόνο μια τεχνική πτυχή υπολογισμού αλλά αγγίζει τον πυρήνα της σχέσης μεταξύ επιβάρυνσης των συνταξιούχων και συνταγματικής προστασίας
του εισοδήματος, σε μια περίοδο όπου η ισορροπία μεταξύ δημοσιονομικής σταθερότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης παραμένει ζητούμενο.
Δυναμικά επανέρχεται στο προσκήνιο η συζήτηση για την εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων (ΕΑΣ), αυτή τη φορά με επίκεντρο τον τρόπο υπολογισμού της.
Με παρέμβασή του το Ελεγκτικό Συνέδριο ανοίγει έναν νέο κύκλο αβεβαιότητας αλλά και προσμονής για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους, την ώρα που εκκρεμεί ακόμη η καταβολή αναδρομικών από προηγούμενες δικαστικές κρίσεις.
Συγκεκριμένα, νέα πράξη της προέδρου του Ελεγκτικού Συνεδρίου με ημερομηνία 27 Απριλίου 2026 επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα με δυνητικά σημαντικές δημοσιονομικές και κοινωνικές προεκτάσεις, που αφορά τον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ στο Δημόσιο.
Επί της ουσίας, η πράξη αυτή ενεργοποιεί τη διαδικασία της πιλοτικής δίκης, παραπέμποντας το θέμα στην Ολομέλεια του ανωτάτου δημοσιονομικού δικαστηρίου της χώρας, η οποία καλείται να αποφανθεί οριστικά για το θέμα στις 10 Ιουνίου 2026.
Η αγωγή από συνταξιούχο του Δημοσίου
Η υπόθεση εκκινεί από αγωγή συνταξιούχου του Δημοσίου, ο οποίος αμφισβητεί τη νομιμότητα του ισχύοντος τρόπου επιβολής της εισφοράς και διεκδικεί επιστροφή ποσών που παρακρατήθηκαν από τη σύνταξή
του.
Ο πυρήνας της διαφοράς δεν αφορά την ύπαρξη της εισφοράς αυτής καθεαυτήν, η οποία έχει κριθεί κατά βάση συνταγματική για τα μεταγενέστερα του 2019 έτη, αλλά τον τρόπο με τον οποίο αυτή υπολογίζεται. Ειδικότερα, τίθεται το ερώτημα εάν είναι συμβατή με τις συνταγματικές αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας η επιβολή ενιαίου συντελεστή επί του συνόλου της καταβαλλόμενης σύνταξης ή εάν θα έπρεπε να εφαρμόζεται κλιμακωτά, με εξαίρεση ενός βασικού ποσού, που στην προκειμένη περίπτωση προσδιορίζεται στα 1.400 ευρώ.
Εάν η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου στις 10 Ιουνίου δικαιώσει τον συνταξιούχο που έχει καταθέσει την αγωγή, ανοίγει ο δρόμος για επιστροφές ποσών.
Σήμερα, η διοικητική πρακτική προβλέπει ότι μόλις η σύνταξη υπερβεί το συγκεκριμένο όριο, η εισφορά υπολογίζεται επί του συνολικού ποσού και όχι μόνο στο υπερβάλλον τμήμα, γεγονός που οδηγεί σε
δυσανάλογη επιβάρυνση για μια μεγάλη κατηγορία συνταξιούχων.
Σύμφωνα με έγκυρους νομικούς, η αμφισβήτηση αυτού του μηχανισμού ανοίγει τον δρόμο για μια πιθανή αναδιάταξη της μεταχείρισης των συντάξεων, με άμεσες επιπτώσεις τόσο στο καθαρό εισόδημα των δικαιούχων όσο και στα δημόσια έσοδα.
Η σημασία της παραπομπής στην Ολομέλεια αναδεικνύεται και από το γεγονός ότι το ίδιο το δικαστήριο αναγνωρίζει τον γενικότερο χαρακτήρα του ζητήματος, καθώς αφορά ευρύτατη κατηγορία συνταξιούχων και συνδέεται με θεμελιώδεις συνταγματικές διατάξεις.
Παράλληλα, με την έκδοση της πράξης αναστέλλεται η εκδίκαση όλων των εκκρεμών υποθέσεων που θέτουν το ίδιο νομικό ζήτημα, έως ότου υπάρξει ενιαία κρίση, γεγονός που αποτυπώνει την πρόθεση του δικαστηρίου να αποφευχθεί ο κατακερματισμός της νομολογίας.
Το διακύβευμα της επικείμενης απόφασης είναι διττό.
Σε περίπτωση που η Ολομέλεια κρίνει ότι ο υφιστάμενος τρόπος υπολογισμού παραβιάζει συνταγματικές αρχές, ενδέχεται να προκύψει υποχρέωση αναπροσαρμογής της εισφοράς σε πιο αναλογική βάση, περιορίζοντας τις μελλοντικές κρατήσεις και, ενδεχομένως, ανοίγοντας εκ νέου τη συζήτηση για επιστροφές ποσών.
Αντιθέτως, μια απόφαση που θα επικυρώνει την ισχύουσα πρακτική θα παγιώσει το υφιστάμενο καθεστώς, κλείνοντας ακόμη έναν κύκλο αμφισβήτησης γύρω από την ΕΑΣ.
Σε κάθε περίπτωση, οι νομικοί εκτιμούν ότι η απόφαση θα επεκταθεί και στον ιδιωτικό τομέα, καλύπτοντας στην πράξη περί τους 300.000 συνταξιούχους.
Παράλληλα, αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς δεν αφορά μόνο μια τεχνική πτυχή υπολογισμού, αλλά αγγίζει τον πυρήνα της σχέσης μεταξύ επιβάρυνσης των συνταξιούχων και συνταγματικής προστασίας του εισοδήματος, σε μια περίοδο που η ισορροπία μεταξύ δημοσιονομικής σταθερότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης παραμένει ζητούμενο.
Οι έμμεσες αυξήσεις που θα προκύψουν από την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ και δη, αν οριστεί από το δικαστήριο ως απαλλασσόμενο από την κράτηση το ποσό σύνταξης έως τα 1.400 ευρώ, εκτιμάται ότι θα είναι γύρω στα 30 ευρώ για τις μεσαίες συντάξεις από 1.450 έως 1.650 ευρώ, ενώ για τις υψηλότερες οι αυξήσεις θα ξεπεράσουν και τα 100 ευρώ.
Σημειώνεται ότι το υπουργείο Εργασίας έχει επεξεργαστεί σενάρια για αλλαγές στις κλίμακες της ΕΑΣ, αλλά έμειναν στο συρτάρι και επιλέχθηκε ως «φθηνότερη» λύση να τιμαριθμοποιείται η ΕΑΣ κάθε χρόνο, για να μη χάνονται οι αυξήσεις των συνταξιούχων, χωρίς όμως να μειώνονται οι κρατήσεις.
Νέα κλίμακα ΕΑΣ από 1η Ιανουαρίου 2026
Ποσό Σύνταξης (€) | Κράτηση
Από 1.468 έως 1.783 | 3%
Από 1.784 έως 2.097 | 6%
Από 2.098 έως 2.412 | 7%
Από 2.413 έως 2.726 | 9%
Από 2.727 έως 3.041 | 10%
Από 3.042 έως 3.356 | 12%
Από 3.357 έως 3.670 | 13%
Από 3.671 και άνω | 14%
Αντ. Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr
που επιβάλλεται το «χαράτσι» Κατρούγκαλου σε 400.000 συνταξιούχους από το Ελεγκτικό Συνέδριο, αλλά και η παρέμβαση του Συνηγόρου του Πολίτη στο υπουργείο Εργασίας.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον Συνήγορο του Πολίτη, η κράτηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) μεγαλώνει όσο υψηλότερη είναι η σύνταξη, ενώ θα έπρεπε να επιβάλλεται με αναλογικό και δικαιότερο τρόπο.
Ο Συνήγορος του Πολίτη
Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επισημάνει στο υπουργείο Εργασίας ότι η ΕΑΣ θα πρέπει να επιβάλλεται στη διαφορά ποσού σύνταξης της κάθε κλίμακας και όχι σε όλη τη σύνταξη, όπως γίνεται τώρα και οδηγεί σε
υπέρμετρη επιβάρυνση τους συνταξιούχους που ασφαλίστηκαν για πολλά χρόνια και παίρνουν μεγαλύτερες συντάξεις.
Ταυτόχρονα, το θέμα ανοίγει και για το Ελεγκτικό Συνέδριο, το οποίο αποδέχτηκε προσφυγή συνταξιούχου του Δημοσίου, διαδικασία που ανοίγει τον δρόμο πιλοτικής δίκης στην Ολομέλεια του ανώτατου
δημοσιονομικού δικαστηρίου της χώρας, η οποία καλείται να αποφανθεί οριστικά στις 10 Ιουνίου 2026.
Ειδικότερα, τίθεται το ερώτημα εάν είναι συμβατή με τις συνταγματικές αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας η επιβολή ενιαίου συντελεστή επί του συνόλου της καταβαλλόμενης σύνταξης ή αν θα έπρεπε να εφαρμόζεται κλιμακωτά, με εξαίρεση ενός βασικού ποσού, που στην προκειμένη περίπτωση προσδιορίζεται στα 1.400 ευρώ.
Παράλληλα, με την έκδοση της Πράξης, αναστέλλεται η εκδίκαση όλων των εκκρεμών υποθέσεων που θέτουν το ίδιο νομικό ζήτημα, έως ότου υπάρξει ενιαία κρίση, γεγονός που αποτυπώνει την πρόθεση του δικαστηρίου να αποφευχθεί ο κατακερματισμός της νομολογίας.
Να σημειωθεί ότι η ΕΑΣ, μαζί με πόρους από άλλες πηγές, χρηματοδοτεί το Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ), δηλαδή τον «κουμπαρά» για την Αλληλεγγύη των Γενεών. Μέχρι το τέλος του 2026, στο ΑΚΑΓΕ εκτιμάται ότι θα έχουν σωρευθεί πάνω από 23 δισ. ευρώ, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν μελλοντικά, όταν θα κορυφωθούν οι συνέπειες της δημογραφικής γήρανσης του πληθυσμού, ώστε να μπορούν να πληρώνονται απρόσκοπτα οι συντάξεις.
Τι λένε οι νομικοί
Σύμφωνα με τους νομικούς, το διακύβευμα της επικείμενης απόφασης είναι διττό.
Σε περίπτωση που η Ολομέλεια κρίνει ότι ο υφιστάμενος τρόπος υπολογισμού παραβιάζει συνταγματικές αρχές, ενδέχεται να προκύψει υποχρέωση αναπροσαρμογής της εισφοράς σε πιο αναλογική βάση, περιορίζοντας τις μελλοντικές κρατήσεις και, ενδεχομένως, ανοίγοντας εκ νέου τη συζήτηση για επιστροφές ποσών.
Παράλληλα, αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς δεν αφορά μόνο μια τεχνική πτυχή υπολογισμού αλλά αγγίζει τον πυρήνα της σχέσης μεταξύ επιβάρυνσης των συνταξιούχων και συνταγματικής προστασίας
του εισοδήματος, σε μια περίοδο όπου η ισορροπία μεταξύ δημοσιονομικής σταθερότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης παραμένει ζητούμενο.
Δυναμικά επανέρχεται στο προσκήνιο η συζήτηση για την εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων (ΕΑΣ), αυτή τη φορά με επίκεντρο τον τρόπο υπολογισμού της.
Με παρέμβασή του το Ελεγκτικό Συνέδριο ανοίγει έναν νέο κύκλο αβεβαιότητας αλλά και προσμονής για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους, την ώρα που εκκρεμεί ακόμη η καταβολή αναδρομικών από προηγούμενες δικαστικές κρίσεις.
Συγκεκριμένα, νέα πράξη της προέδρου του Ελεγκτικού Συνεδρίου με ημερομηνία 27 Απριλίου 2026 επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα με δυνητικά σημαντικές δημοσιονομικές και κοινωνικές προεκτάσεις, που αφορά τον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ στο Δημόσιο.
Επί της ουσίας, η πράξη αυτή ενεργοποιεί τη διαδικασία της πιλοτικής δίκης, παραπέμποντας το θέμα στην Ολομέλεια του ανωτάτου δημοσιονομικού δικαστηρίου της χώρας, η οποία καλείται να αποφανθεί οριστικά για το θέμα στις 10 Ιουνίου 2026.
Η αγωγή από συνταξιούχο του Δημοσίου
Η υπόθεση εκκινεί από αγωγή συνταξιούχου του Δημοσίου, ο οποίος αμφισβητεί τη νομιμότητα του ισχύοντος τρόπου επιβολής της εισφοράς και διεκδικεί επιστροφή ποσών που παρακρατήθηκαν από τη σύνταξή
του.
Ο πυρήνας της διαφοράς δεν αφορά την ύπαρξη της εισφοράς αυτής καθεαυτήν, η οποία έχει κριθεί κατά βάση συνταγματική για τα μεταγενέστερα του 2019 έτη, αλλά τον τρόπο με τον οποίο αυτή υπολογίζεται. Ειδικότερα, τίθεται το ερώτημα εάν είναι συμβατή με τις συνταγματικές αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας η επιβολή ενιαίου συντελεστή επί του συνόλου της καταβαλλόμενης σύνταξης ή εάν θα έπρεπε να εφαρμόζεται κλιμακωτά, με εξαίρεση ενός βασικού ποσού, που στην προκειμένη περίπτωση προσδιορίζεται στα 1.400 ευρώ.
Εάν η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου στις 10 Ιουνίου δικαιώσει τον συνταξιούχο που έχει καταθέσει την αγωγή, ανοίγει ο δρόμος για επιστροφές ποσών.
Σήμερα, η διοικητική πρακτική προβλέπει ότι μόλις η σύνταξη υπερβεί το συγκεκριμένο όριο, η εισφορά υπολογίζεται επί του συνολικού ποσού και όχι μόνο στο υπερβάλλον τμήμα, γεγονός που οδηγεί σε
δυσανάλογη επιβάρυνση για μια μεγάλη κατηγορία συνταξιούχων.
Σύμφωνα με έγκυρους νομικούς, η αμφισβήτηση αυτού του μηχανισμού ανοίγει τον δρόμο για μια πιθανή αναδιάταξη της μεταχείρισης των συντάξεων, με άμεσες επιπτώσεις τόσο στο καθαρό εισόδημα των δικαιούχων όσο και στα δημόσια έσοδα.
Η σημασία της παραπομπής στην Ολομέλεια αναδεικνύεται και από το γεγονός ότι το ίδιο το δικαστήριο αναγνωρίζει τον γενικότερο χαρακτήρα του ζητήματος, καθώς αφορά ευρύτατη κατηγορία συνταξιούχων και συνδέεται με θεμελιώδεις συνταγματικές διατάξεις.
Παράλληλα, με την έκδοση της πράξης αναστέλλεται η εκδίκαση όλων των εκκρεμών υποθέσεων που θέτουν το ίδιο νομικό ζήτημα, έως ότου υπάρξει ενιαία κρίση, γεγονός που αποτυπώνει την πρόθεση του δικαστηρίου να αποφευχθεί ο κατακερματισμός της νομολογίας.
Το διακύβευμα της επικείμενης απόφασης είναι διττό.
Σε περίπτωση που η Ολομέλεια κρίνει ότι ο υφιστάμενος τρόπος υπολογισμού παραβιάζει συνταγματικές αρχές, ενδέχεται να προκύψει υποχρέωση αναπροσαρμογής της εισφοράς σε πιο αναλογική βάση, περιορίζοντας τις μελλοντικές κρατήσεις και, ενδεχομένως, ανοίγοντας εκ νέου τη συζήτηση για επιστροφές ποσών.
Αντιθέτως, μια απόφαση που θα επικυρώνει την ισχύουσα πρακτική θα παγιώσει το υφιστάμενο καθεστώς, κλείνοντας ακόμη έναν κύκλο αμφισβήτησης γύρω από την ΕΑΣ.
Σε κάθε περίπτωση, οι νομικοί εκτιμούν ότι η απόφαση θα επεκταθεί και στον ιδιωτικό τομέα, καλύπτοντας στην πράξη περί τους 300.000 συνταξιούχους.
Παράλληλα, αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς δεν αφορά μόνο μια τεχνική πτυχή υπολογισμού, αλλά αγγίζει τον πυρήνα της σχέσης μεταξύ επιβάρυνσης των συνταξιούχων και συνταγματικής προστασίας του εισοδήματος, σε μια περίοδο που η ισορροπία μεταξύ δημοσιονομικής σταθερότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης παραμένει ζητούμενο.
Οι έμμεσες αυξήσεις που θα προκύψουν από την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ και δη, αν οριστεί από το δικαστήριο ως απαλλασσόμενο από την κράτηση το ποσό σύνταξης έως τα 1.400 ευρώ, εκτιμάται ότι θα είναι γύρω στα 30 ευρώ για τις μεσαίες συντάξεις από 1.450 έως 1.650 ευρώ, ενώ για τις υψηλότερες οι αυξήσεις θα ξεπεράσουν και τα 100 ευρώ.
Σημειώνεται ότι το υπουργείο Εργασίας έχει επεξεργαστεί σενάρια για αλλαγές στις κλίμακες της ΕΑΣ, αλλά έμειναν στο συρτάρι και επιλέχθηκε ως «φθηνότερη» λύση να τιμαριθμοποιείται η ΕΑΣ κάθε χρόνο, για να μη χάνονται οι αυξήσεις των συνταξιούχων, χωρίς όμως να μειώνονται οι κρατήσεις.
Νέα κλίμακα ΕΑΣ από 1η Ιανουαρίου 2026
Ποσό Σύνταξης (€) | Κράτηση
Από 1.468 έως 1.783 | 3%
Από 1.784 έως 2.097 | 6%
Από 2.098 έως 2.412 | 7%
Από 2.413 έως 2.726 | 9%
Από 2.727 έως 3.041 | 10%
Από 3.042 έως 3.356 | 12%
Από 3.357 έως 3.670 | 13%
Από 3.671 και άνω | 14%
Αντ. Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών