Ο πρώτος απολογισμός του πολέμου από την Rystad Energy – Αγνωστο είναι το κόστος αποκατάσταση των πολιτικών υποδομών
Ο πόλεμος στην Μέση Ανατολή θα έχει διαρκείς επιπτώσεις στην αγορά ενέργειας, καθώς αρχίζει να υπολογίζεται σε τεράτιο ύψος το κόστος των υποδομών που καταστράφηκαν, το οποίο θα προκαλέσει – πέρα από τις διαταραχές στην προσφορά – διαρκή ενεργειακό πληθωρισμό, δήλαδή υψηλές τιμές στα ενργειακά αγαθά.
Το κόστος επισκευής και αποκατάστασης ενεργειακών υποδομών λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να φτάσει τα 58 δισ. δολάρια, σύμφωνα με ανάλυση της Rystad Energy, με το σύνολο για εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου να αγγίζει ενδεχομένως τα 50 δισ. δολ.
Δεν πρόκειται πλέον απλώς για μια υπόθεση κατεστραμμένων εγκαταστάσεων στον Κόλπο.
Είναι μια δοκιμασία αντοχής για την παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα ενέργειας, επισημαίνει η εταιρεία στην ανάλυσή της.
Ο ίδιος εξοπλισμός και οι ίδιοι εργολάβοι που απαιτούνται για την ανοικοδόμηση είναι ήδη δεσμευμένοι σε κύμα projects LNG και υπεράκτιων επενδύσεων που εγκρίθηκαν από το 2023.
Οι επισκευές δεν δημιουργούν νέα παραγωγική ικανότητα• ανακατευθύνουν την υπάρχουσα, και αυτό θα γίνει αισθητό σε καθυστερήσεις έργων και σε πληθωριστικές πιέσεις πολύ πέρα από τη Μέση Ανατολή.
Τεράστιες και οι δευτρογενείς επιπτώσεις
Τα 58 δισ. είναι ο… τίτλος, αλλά οι δευτερογενείς επιπτώσεις στα παγκόσμια χρονοδιαγράμματα ενεργειακών επενδύσεων μπορεί να αποδειχθούν εξίσου σημαντικές.
Ο Karan Satwani, ανώτερος αναλυτής εφοδιαστικής αλυσίδας στη Rystad Energy, σημειώνει ότι τρεις εβδομάδες μετά την αρχική εκτίμηση των 25 δισ., το εύρος των ζημιών έχει αυξηθεί σημαντικά.
Η συνέχιση των στρατιωτικών πληγμάτων αύξησε τον αριθμό των πληγεισών εγκαταστάσεων, πριν η κατάσταση σταθεροποιηθεί κάπως μετά την εκεχειρία της 8ης Απριλίου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Έτσι, η μέση εκτίμηση συνολικών δαπανών αποκατάστασης ανέρχεται πλέον στα 46 δισ. (εύρος 34–58 δισ.), εκ των οποίων περίπου 5 δισ. αφορούν βιομηχανικές, ενεργειακές και μονάδες αφαλάτωσης.
Η εύθραυστη εκεχειρία, οι καθυστερημένες διαπραγματεύσεις και ο κίνδυνος νέας κλιμάκωσης συνεχίζουν να επηρεάζουν το περιβάλλον, μαζί με τον κίνδυνο διαταραχών στη ναυσιπλοΐα μέσω του Στενού του Hormuz.
Διαφορετικοί χρόνοι αποκατάστασης - Δεν χρειάζεται μόνο χρήμα, αλλά κάποιος να κάνει τα έργα
Η ευρύτερη έκταση των ζημιών αλλάζει τον τρόπο ανάκαμψης.
Το βασικό πρόβλημα δεν είναι η διαθεσιμότητα κεφαλαίων, αλλά η πρόσβαση σε εξοπλισμό, εργολάβους και logistics.
Οι χρόνοι αποκατάστασης αποκλίνουν μεταξύ εγκαταστάσεων και χωρών, ανάλογα με τις εγχώριες δυνατότητες και την πρόσβαση σε εφοδιαστικές αλυσίδες.
Παράλληλα, οι εργασίες επισκευής αναμένεται να εκτοπίσουν νέα projects καθώς οι εταιρείες δίνουν προτεραιότητα στην αποκατάσταση της υπάρχουσας παραγωγής αντί για νέες επενδύσεις.
Ήδη παρατηρούνται διαφορετικές τάσεις: εγκαταστάσεις με περιορισμένες ζημιές επανήλθαν σε λειτουργία μέσα σε εβδομάδες, ενώ άλλες που απαιτούν ανακατασκευή βασικών μονάδων βρίσκονται ακόμη σε αρχικά στάδια αξιολόγησης, με χρονοδιαγράμματα που φτάνουν σε χρόνια.
Εκτίμηση κόστους
Η Rystad Energy εκτιμά ότι το συνολικό κόστος επισκευής κυμαίνεται μεταξύ 34 και 58 δισ. δολαρίων.
• Το «χαμηλό» σενάριο υποθέτει περιορισμένες ζημιές και γρήγορες επισκευές.
• Το «υψηλό» σενάριο περιλαμβάνει σοβαρές δομικές καταστροφές, ανάγκη αντικατάστασης κρίσιμων συστημάτων, καθυστερήσεις και αυξημένα κόστη λόγω πολέμου (ασφάλειες, logistics κ.λπ.).
Το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών αφορά διυλιστήρια και πετροχημικές εγκαταστάσεις, λόγω της πολυπλοκότητάς τους.
Ακολουθούν υποδομές μεταφοράς και εξόρυξης, ενώ μικρότερο αλλά σημαντικό μέρος αφορά γεωτρήσεις και βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Συνολικά, ο τομέας πετρελαίου και φυσικού αερίου εκτιμάται ότι θα χρειαστεί 30–50 δισ., ενώ άλλες υποδομές (αλουμίνιο, χάλυβας, ηλεκτρική ενέργεια, αφαλάτωση) προσθέτουν 3–8 δισ. δολ.
Ιράν και Κατάρ δέχτηκαν το μεγαλύτερο πλήγμα
Σε επίπεδο χωρών, το Ιράν εμφανίζει τη μεγαλύτερη ζημιά, με πιθανό κόστος έως 19 δισ. δολάρια.
Οι κύριες επιπτώσεις εντοπίζονται στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας φυσικού αερίου South Pars στο Asaluyeh, στη βιομηχανική ζώνη Pars και στο πετροχημικό σύμπλεγμα Mahshahr.
Ζημιές σε διυλιστήρια, αποθήκες καυσίμων στην Τεχεράνη και υποδομές εξαγωγής σε Lavan και Siri Island έχουν περιορίσει την εσωτερική διανομή και τις εξαγωγές.
Η αποκατάσταση στο Ιράν θα είναι πιο αργή λόγω περιορισμένης πρόσβασης σε δυτικούς εργολάβους, τεχνολογία και εξοπλισμό.
Το Κατάρ παρουσιάζει διαφορετική εικόνα: οι ζημιές είναι πιο συγκεντρωμένες αλλά τεχνικά πιο σύνθετες, κυρίως στο Ras Laffan Industrial City και σε μονάδες LNG. Αυτό συμπίπτει με την επέκταση του North Field, δημιουργώντας ανταγωνισμό για πόρους μεταξύ νέων έργων και επισκευών, που μπορεί να προκαλέσει καθυστερήσεις.
Οι εργασίες μηχανικής και κατασκευών αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του κόστους, ακολουθούμενες από εξοπλισμό και υλικά.
Η σειρά εκτέλεσης έχει σημασία: οι μελέτες προχωρούν γρήγορα, αλλά οι καθυστερήσεις στην προμήθεια εξοπλισμού καθορίζουν τον συνολικό χρόνο αποκατάστασης.
Έτσι, η ταχύτητα ανάκαμψης δεν εξαρτάται τόσο από την εργασία επί τόπου, όσο από την πρόσβαση σε περιορισμένες εφοδιαστικές αλυσίδες.
Ανταγωνισμός για τους πόρους
Αυτό που διαμορφώνεται δεν είναι απλώς ένα πρόγραμμα ανοικοδόμησης, αλλά ένας ανταγωνισμός για πρόσβαση — σε εξοπλισμό, εργολάβους και logistics.
Όσοι κινηθούν γρήγορα θα εξασφαλίσουν πόρους και θα μειώσουν καθυστερήσεις• οι υπόλοιποι θα αντιμετωπίσουν μεγαλύτερες καθυστερήσεις από ό,τι υποδηλώνει η ίδια η ζημιά.
Με άλλα λόγια, η ανάκαμψη θα καθοριστεί λιγότερο από το μέγεθος της καταστροφής και περισσότερο από την πρόσβαση σε περιορισμένους πόρους της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.
Ta deal του Trump με τις χώρες του Περσικού Κόλπου
Η κυβέρνηση του Donald Trump έχει ενημερώσει αρκετά κράτη του Κόλπου ότι θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν αμερικανικές εταιρείες για την ανοικοδόμηση των υποδομών που υπέστησαν ζημιές από τα ιρανικά αντίποινα, στο πλαίσιο του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου κατά του Ιράν, σύμφωνα με Αμερικανούς και Άραβες αξιωματούχους που γνωρίζουν τις συζητήσεις και μίλησαν στο Middle East Eye.
Το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα συγκαταλέγονται μεταξύ των χωρών που οι ΗΠΑ θεωρούν πιθανούς πελάτες για αμερικανικές εταιρείες μηχανικής, βιομηχανίας και κατασκευών, λόγω της έκτασης των ζημιών που υπέστησαν.
Η Σαουδική Αραβία και το Όμαν έχουν επηρεαστεί λιγότερο από τις ιρανικές αεροπορικές επιθέσεις.
Στις τοποθετήσεις τους, Αμερικανοί αξιωματούχοι τονίζουν τη σημασία της οικονομικής συνεργασίας μεταξύ ΗΠΑ και χωρών του Κόλπου για την ανοικοδόμηση.
Ένας Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι η προώθηση αμερικανικών εταιρειών εντάσσεται στη στρατηγική «America First», (Πρώτα η Αμερική) η οποία δίνει έμφαση στην οικονομική διάσταση της εξωτερικής πολιτικής.
Ωστόσο, ένας Άραβας αξιωματούχος χαρακτήρισε την πρωτοβουλία «κάπως εκτός τόπου και χρόνου», καθώς οι χώρες του Κόλπου παραμένουν ανήσυχες για πιθανή επανέναρξη των συγκρούσεων και επιφυλακτικές ως προς τη δέσμευση των ΗΠΑ για την περιφερειακή ασφάλεια.
Η πίεση της κυβέρνησης Trump δεν είναι απλώς συμβολική.
Η ιρανική κυβέρνηση εκτιμά ότι η οικονομία της υπέστη συνολικές άμεσες και έμμεσες ζημιές ύψους 270 δισ. δολαρίων.
Οι μοναρχίες του Κόλπου γενικά αντιτάχθηκαν στον πόλεμο κατά του Ιράν, αλλά δέχθηκαν το κύριο βάρος των αντιποίνων.
Τα Αραβικά Εμιράτα, για παράδειγμα, αποτέλεσαν στόχο τουλάχιστον 2.000 βαλλιστικών πυραύλων και drones.
Οι χώρες που υπέστησαν τις μεγαλύτερες ζημιές είναι και εκείνες που εξαρτώνται περισσότερο από το Στενό του Hormuz, σε αντίθεση με τη Σαουδική Αραβία, η οποία διαθέτει αγωγό που παρακάμπτει το στενό μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.
Παρότι τα κράτη του Κόλπου διαθέτουν σημαντικούς οικονομικούς πόρους για την ανοικοδόμηση, υπάρχουν ενδείξεις ανησυχίας για πιθανή μακροπρόθεσμη οικονομική επιβράδυνση.
Το Κουβέιτ διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα κρατικά επενδυτικά ταμεία στον κόσμο, αξίας περίπου 1 τρισ. δολαρίων, αντίστοιχο με εκείνα των United Arab Emirates και της Σαουδική Αραβία, αν και λιγότερο προβεβλημένο.
Οι γραμμές ανταλλαγής νομισμάτων και το δολάριο
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Scott Bessent δήλωσε ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλα κράτη του Περσικού Κόλπου εξετάζουν συμφωνίες ανταλλαγής νομισμάτων (currency swap lines) με τις ΗΠΑ, ώστε να έχουν πρόσβαση σε δολάρια όσο οι ενεργειακές τους εξαγωγές παραμένουν περιορισμένες.
«Θα μπορούσα να δω τις ΗΠΑ να ζητούν ανταλλάγματα, όπως τη δέσμευση των χωρών του Κόλπου να χρησιμοποιήσουν αμερικανικές εταιρείες για την ανοικοδόμηση», ανέφερε πρώην Αμερικανός αξιωματούχος.
Σχετικό ρεπορτάζ του ΒΝ εδώ
Το Κουβέιτ, που βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο του Κόλπου, επλήγη επίσης σοβαρά.
Φιλοξενεί την τέταρτη μεγαλύτερη παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων παγκοσμίως, και οι ιρανικές επιθέσεις έπληξαν τόσο το στρατόπεδο Arifjan όσο και τη βάση Ali al-Salem.
Παράλληλα, το Kuwait International Airport υπέστη σημαντικές ζημιές, ενώ επλήγησαν και τουλάχιστον δύο μεγάλες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής και αφαλάτωσης.
Ανάλογη ήταν η κατάσταση στο Μπαχρέιν, ένα μικρό νησιωτικό βασίλειο που συνδέεται οδικά μόνο με τη Σαουδική Αραβία μέσω της γέφυρας King Fahd.
Το λιμάνι του, όπου σταθμεύει ο Πέμπτος Στόλος των ΗΠΑ, δέχθηκε ισχυρά πλήγματα, όπως και βασικές βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Σύμφωνα με τους Financial Times, επλήγη και η υποδομή cloud της Amazon στο Bahrain, ενώ η Aluminium Bahrain —μία από τις μεγαλύτερες μονάδες παραγωγής αλουμινίου στον κόσμο— αναγκάστηκε να κηρύξει συνθήκες ανωτέρας βίας και να ακυρώσει τα συμβόλαια.
Το ίδιο έκανε και το διυλιστήριο Bapco μετά τις επιθέσεις.
Αμερικανοί και Άραβες αξιωματούχοι σημειώνουν ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν ακόμη προωθήσει συγκεκριμένες εταιρείες, αλλά επιδιώκουν να τοποθετήσουν τις αμερικανικές επιχειρήσεις στην πρώτη γραμμή της ανοικοδόμησης.
www.bankingnews.gr
Το κόστος επισκευής και αποκατάστασης ενεργειακών υποδομών λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να φτάσει τα 58 δισ. δολάρια, σύμφωνα με ανάλυση της Rystad Energy, με το σύνολο για εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου να αγγίζει ενδεχομένως τα 50 δισ. δολ.
Δεν πρόκειται πλέον απλώς για μια υπόθεση κατεστραμμένων εγκαταστάσεων στον Κόλπο.
Είναι μια δοκιμασία αντοχής για την παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα ενέργειας, επισημαίνει η εταιρεία στην ανάλυσή της.
Ο ίδιος εξοπλισμός και οι ίδιοι εργολάβοι που απαιτούνται για την ανοικοδόμηση είναι ήδη δεσμευμένοι σε κύμα projects LNG και υπεράκτιων επενδύσεων που εγκρίθηκαν από το 2023.
Οι επισκευές δεν δημιουργούν νέα παραγωγική ικανότητα• ανακατευθύνουν την υπάρχουσα, και αυτό θα γίνει αισθητό σε καθυστερήσεις έργων και σε πληθωριστικές πιέσεις πολύ πέρα από τη Μέση Ανατολή.
Τεράστιες και οι δευτρογενείς επιπτώσεις
Τα 58 δισ. είναι ο… τίτλος, αλλά οι δευτερογενείς επιπτώσεις στα παγκόσμια χρονοδιαγράμματα ενεργειακών επενδύσεων μπορεί να αποδειχθούν εξίσου σημαντικές.
Ο Karan Satwani, ανώτερος αναλυτής εφοδιαστικής αλυσίδας στη Rystad Energy, σημειώνει ότι τρεις εβδομάδες μετά την αρχική εκτίμηση των 25 δισ., το εύρος των ζημιών έχει αυξηθεί σημαντικά.
Η συνέχιση των στρατιωτικών πληγμάτων αύξησε τον αριθμό των πληγεισών εγκαταστάσεων, πριν η κατάσταση σταθεροποιηθεί κάπως μετά την εκεχειρία της 8ης Απριλίου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Έτσι, η μέση εκτίμηση συνολικών δαπανών αποκατάστασης ανέρχεται πλέον στα 46 δισ. (εύρος 34–58 δισ.), εκ των οποίων περίπου 5 δισ. αφορούν βιομηχανικές, ενεργειακές και μονάδες αφαλάτωσης.
Η εύθραυστη εκεχειρία, οι καθυστερημένες διαπραγματεύσεις και ο κίνδυνος νέας κλιμάκωσης συνεχίζουν να επηρεάζουν το περιβάλλον, μαζί με τον κίνδυνο διαταραχών στη ναυσιπλοΐα μέσω του Στενού του Hormuz.
Διαφορετικοί χρόνοι αποκατάστασης - Δεν χρειάζεται μόνο χρήμα, αλλά κάποιος να κάνει τα έργα
Η ευρύτερη έκταση των ζημιών αλλάζει τον τρόπο ανάκαμψης.
Το βασικό πρόβλημα δεν είναι η διαθεσιμότητα κεφαλαίων, αλλά η πρόσβαση σε εξοπλισμό, εργολάβους και logistics.
Οι χρόνοι αποκατάστασης αποκλίνουν μεταξύ εγκαταστάσεων και χωρών, ανάλογα με τις εγχώριες δυνατότητες και την πρόσβαση σε εφοδιαστικές αλυσίδες.
Παράλληλα, οι εργασίες επισκευής αναμένεται να εκτοπίσουν νέα projects καθώς οι εταιρείες δίνουν προτεραιότητα στην αποκατάσταση της υπάρχουσας παραγωγής αντί για νέες επενδύσεις.
Ήδη παρατηρούνται διαφορετικές τάσεις: εγκαταστάσεις με περιορισμένες ζημιές επανήλθαν σε λειτουργία μέσα σε εβδομάδες, ενώ άλλες που απαιτούν ανακατασκευή βασικών μονάδων βρίσκονται ακόμη σε αρχικά στάδια αξιολόγησης, με χρονοδιαγράμματα που φτάνουν σε χρόνια.
Εκτίμηση κόστους
Η Rystad Energy εκτιμά ότι το συνολικό κόστος επισκευής κυμαίνεται μεταξύ 34 και 58 δισ. δολαρίων.
• Το «χαμηλό» σενάριο υποθέτει περιορισμένες ζημιές και γρήγορες επισκευές.
• Το «υψηλό» σενάριο περιλαμβάνει σοβαρές δομικές καταστροφές, ανάγκη αντικατάστασης κρίσιμων συστημάτων, καθυστερήσεις και αυξημένα κόστη λόγω πολέμου (ασφάλειες, logistics κ.λπ.).
Το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών αφορά διυλιστήρια και πετροχημικές εγκαταστάσεις, λόγω της πολυπλοκότητάς τους.
Ακολουθούν υποδομές μεταφοράς και εξόρυξης, ενώ μικρότερο αλλά σημαντικό μέρος αφορά γεωτρήσεις και βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Συνολικά, ο τομέας πετρελαίου και φυσικού αερίου εκτιμάται ότι θα χρειαστεί 30–50 δισ., ενώ άλλες υποδομές (αλουμίνιο, χάλυβας, ηλεκτρική ενέργεια, αφαλάτωση) προσθέτουν 3–8 δισ. δολ.
Ιράν και Κατάρ δέχτηκαν το μεγαλύτερο πλήγμα
Σε επίπεδο χωρών, το Ιράν εμφανίζει τη μεγαλύτερη ζημιά, με πιθανό κόστος έως 19 δισ. δολάρια.
Οι κύριες επιπτώσεις εντοπίζονται στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας φυσικού αερίου South Pars στο Asaluyeh, στη βιομηχανική ζώνη Pars και στο πετροχημικό σύμπλεγμα Mahshahr.
Ζημιές σε διυλιστήρια, αποθήκες καυσίμων στην Τεχεράνη και υποδομές εξαγωγής σε Lavan και Siri Island έχουν περιορίσει την εσωτερική διανομή και τις εξαγωγές.
Η αποκατάσταση στο Ιράν θα είναι πιο αργή λόγω περιορισμένης πρόσβασης σε δυτικούς εργολάβους, τεχνολογία και εξοπλισμό.
Το Κατάρ παρουσιάζει διαφορετική εικόνα: οι ζημιές είναι πιο συγκεντρωμένες αλλά τεχνικά πιο σύνθετες, κυρίως στο Ras Laffan Industrial City και σε μονάδες LNG. Αυτό συμπίπτει με την επέκταση του North Field, δημιουργώντας ανταγωνισμό για πόρους μεταξύ νέων έργων και επισκευών, που μπορεί να προκαλέσει καθυστερήσεις.
Το κόστος επικεντρώνεται σε κατασκευές και εξοπλισμό??????????GULF WAR DRIVES $58B REBUILD BILL - STRAINS GLOBAL EQUIPMENT AND SUPPLY CHAINS
— THE GLOBAL WATCHDOG (@glwatchdog) April 18, 2026
The recent conflict across the Gulf is expected to generate a reconstruction burden of roughly $55–60 billion, with damage concentrated in energy infrastructure, logistics corridors, and… pic.twitter.com/wyBiGBuSVN
Οι εργασίες μηχανικής και κατασκευών αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του κόστους, ακολουθούμενες από εξοπλισμό και υλικά.
Η σειρά εκτέλεσης έχει σημασία: οι μελέτες προχωρούν γρήγορα, αλλά οι καθυστερήσεις στην προμήθεια εξοπλισμού καθορίζουν τον συνολικό χρόνο αποκατάστασης.
Έτσι, η ταχύτητα ανάκαμψης δεν εξαρτάται τόσο από την εργασία επί τόπου, όσο από την πρόσβαση σε περιορισμένες εφοδιαστικές αλυσίδες.
Ανταγωνισμός για τους πόρους
Αυτό που διαμορφώνεται δεν είναι απλώς ένα πρόγραμμα ανοικοδόμησης, αλλά ένας ανταγωνισμός για πρόσβαση — σε εξοπλισμό, εργολάβους και logistics.
Όσοι κινηθούν γρήγορα θα εξασφαλίσουν πόρους και θα μειώσουν καθυστερήσεις• οι υπόλοιποι θα αντιμετωπίσουν μεγαλύτερες καθυστερήσεις από ό,τι υποδηλώνει η ίδια η ζημιά.
Με άλλα λόγια, η ανάκαμψη θα καθοριστεί λιγότερο από το μέγεθος της καταστροφής και περισσότερο από την πρόσβαση σε περιορισμένους πόρους της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.
Ta deal του Trump με τις χώρες του Περσικού Κόλπου
Η κυβέρνηση του Donald Trump έχει ενημερώσει αρκετά κράτη του Κόλπου ότι θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν αμερικανικές εταιρείες για την ανοικοδόμηση των υποδομών που υπέστησαν ζημιές από τα ιρανικά αντίποινα, στο πλαίσιο του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου κατά του Ιράν, σύμφωνα με Αμερικανούς και Άραβες αξιωματούχους που γνωρίζουν τις συζητήσεις και μίλησαν στο Middle East Eye.
Το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα συγκαταλέγονται μεταξύ των χωρών που οι ΗΠΑ θεωρούν πιθανούς πελάτες για αμερικανικές εταιρείες μηχανικής, βιομηχανίας και κατασκευών, λόγω της έκτασης των ζημιών που υπέστησαν.
Η Σαουδική Αραβία και το Όμαν έχουν επηρεαστεί λιγότερο από τις ιρανικές αεροπορικές επιθέσεις.
Στις τοποθετήσεις τους, Αμερικανοί αξιωματούχοι τονίζουν τη σημασία της οικονομικής συνεργασίας μεταξύ ΗΠΑ και χωρών του Κόλπου για την ανοικοδόμηση.
Ένας Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι η προώθηση αμερικανικών εταιρειών εντάσσεται στη στρατηγική «America First», (Πρώτα η Αμερική) η οποία δίνει έμφαση στην οικονομική διάσταση της εξωτερικής πολιτικής.
Ωστόσο, ένας Άραβας αξιωματούχος χαρακτήρισε την πρωτοβουλία «κάπως εκτός τόπου και χρόνου», καθώς οι χώρες του Κόλπου παραμένουν ανήσυχες για πιθανή επανέναρξη των συγκρούσεων και επιφυλακτικές ως προς τη δέσμευση των ΗΠΑ για την περιφερειακή ασφάλεια.
Η πίεση της κυβέρνησης Trump δεν είναι απλώς συμβολική.
Η ιρανική κυβέρνηση εκτιμά ότι η οικονομία της υπέστη συνολικές άμεσες και έμμεσες ζημιές ύψους 270 δισ. δολαρίων.
Οι μοναρχίες του Κόλπου γενικά αντιτάχθηκαν στον πόλεμο κατά του Ιράν, αλλά δέχθηκαν το κύριο βάρος των αντιποίνων.
Τα Αραβικά Εμιράτα, για παράδειγμα, αποτέλεσαν στόχο τουλάχιστον 2.000 βαλλιστικών πυραύλων και drones.
Οι χώρες που υπέστησαν τις μεγαλύτερες ζημιές είναι και εκείνες που εξαρτώνται περισσότερο από το Στενό του Hormuz, σε αντίθεση με τη Σαουδική Αραβία, η οποία διαθέτει αγωγό που παρακάμπτει το στενό μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.
Παρότι τα κράτη του Κόλπου διαθέτουν σημαντικούς οικονομικούς πόρους για την ανοικοδόμηση, υπάρχουν ενδείξεις ανησυχίας για πιθανή μακροπρόθεσμη οικονομική επιβράδυνση.
Το Κουβέιτ διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα κρατικά επενδυτικά ταμεία στον κόσμο, αξίας περίπου 1 τρισ. δολαρίων, αντίστοιχο με εκείνα των United Arab Emirates και της Σαουδική Αραβία, αν και λιγότερο προβεβλημένο.
Οι γραμμές ανταλλαγής νομισμάτων και το δολάριο
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Scott Bessent δήλωσε ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλα κράτη του Περσικού Κόλπου εξετάζουν συμφωνίες ανταλλαγής νομισμάτων (currency swap lines) με τις ΗΠΑ, ώστε να έχουν πρόσβαση σε δολάρια όσο οι ενεργειακές τους εξαγωγές παραμένουν περιορισμένες.
«Θα μπορούσα να δω τις ΗΠΑ να ζητούν ανταλλάγματα, όπως τη δέσμευση των χωρών του Κόλπου να χρησιμοποιήσουν αμερικανικές εταιρείες για την ανοικοδόμηση», ανέφερε πρώην Αμερικανός αξιωματούχος.
Σχετικό ρεπορτάζ του ΒΝ εδώ
Το Κουβέιτ, που βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο του Κόλπου, επλήγη επίσης σοβαρά.
Φιλοξενεί την τέταρτη μεγαλύτερη παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων παγκοσμίως, και οι ιρανικές επιθέσεις έπληξαν τόσο το στρατόπεδο Arifjan όσο και τη βάση Ali al-Salem.
Παράλληλα, το Kuwait International Airport υπέστη σημαντικές ζημιές, ενώ επλήγησαν και τουλάχιστον δύο μεγάλες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής και αφαλάτωσης.
Ανάλογη ήταν η κατάσταση στο Μπαχρέιν, ένα μικρό νησιωτικό βασίλειο που συνδέεται οδικά μόνο με τη Σαουδική Αραβία μέσω της γέφυρας King Fahd.
Το λιμάνι του, όπου σταθμεύει ο Πέμπτος Στόλος των ΗΠΑ, δέχθηκε ισχυρά πλήγματα, όπως και βασικές βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Σύμφωνα με τους Financial Times, επλήγη και η υποδομή cloud της Amazon στο Bahrain, ενώ η Aluminium Bahrain —μία από τις μεγαλύτερες μονάδες παραγωγής αλουμινίου στον κόσμο— αναγκάστηκε να κηρύξει συνθήκες ανωτέρας βίας και να ακυρώσει τα συμβόλαια.
Το ίδιο έκανε και το διυλιστήριο Bapco μετά τις επιθέσεις.
Αμερικανοί και Άραβες αξιωματούχοι σημειώνουν ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν ακόμη προωθήσει συγκεκριμένες εταιρείες, αλλά επιδιώκουν να τοποθετήσουν τις αμερικανικές επιχειρήσεις στην πρώτη γραμμή της ανοικοδόμησης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών