Η κυβέρνηση Trump είχε προαναγγείλει ότι έχει τη δυνατότητα και θα χρησιμοποιήσει άλλους νομικούς μηχανισμούς για να επαναφέρει δασμούς - Παράλληλα, οι χώρες που συνάπτουν διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ για δασμούς ή επενδύσεις θα αξιολογήσουν αν η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου τους δίνει δυνατότητα να επαναδιαπραγματευθούν
Παρά το γεγονός ότι η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ την Παρασκευή 21 Φεβρουαρίου 2026, που έκρινε παράνομη τη χρήση δασμών από τον Πρόεδρο Donald J. Trump, συνιστά σαφή πλήγμα για την πολιτική του ως οικονομικό όπλο, οι αναλυτές τονίζουν ότι οι αλλαγές που ενεργοποιήθηκαν στην παγκόσμια οικονομία από την έναρξη του δασμολογικού πολέμου δεν πρόκειται να ανασχεθούν.
Αντίθετα, αναμένουν νέο γύρο αβεβαιότητας που περιορίζει τη δραστηριότητα μαζί με σχεδόν βεβαιότητα ότι ο Trump θα προσπαθήσει να εφαρμόσει άλλους μηχανισμούς για να αντικαταστήσει το σύνολο των παγκόσμιων δασμών που τώρα κρίθηκαν παράνομοι.
Μια σειρά από ερωτήματα παραμένουν ανοιχτά, όπως ποιοι νέοι δασμοί θα επιβληθούν, αν τα ποσά από τους ακυρωθέντες δασμούς θα επιστραφούν, και αν οι χώρες που είχαν συνάψει συμφωνίες με τις ΗΠΑ για να μετριάσουν τον αντίκτυπο των δασμών θα επανεξετάσουν αυτές τις συμφωνίες.
Απαντώντας στην απόφαση, ο Trump ανακοίνωσε νέους παγκόσμιους δασμούς 10% και μετά 25^ για αρχική περίοδο 150 ημερών και παραδέχθηκε ότι δεν είναι σαφές αν ή πότε θα υπάρξουν επιστροφές χρημάτων.
«Γενικά, πιστεύω ότι αυτό θα φέρει μια νέα περίοδο υψηλής αβεβαιότητας στο παγκόσμιο εμπόριο, καθώς όλοι προσπαθούν να καταλάβουν ποια θα είναι η πολιτική δασμών των ΗΠΑ στο εξής», δήλωσε ο Varg Folkman, αναλυτής στο think tank European Policy Centre (EPC).
«Στο τέλος, τα πράγματα θα μοιάζουν μάλλον τα ίδια.»
Οικονομολόγοι της ING Bank συμφώνησαν: «Το δομικό πλαίσιο έχει καταρρεύσει, αλλά το οικοδόμημα παραμένει υπό κατασκευή.
Όποια κι αν είναι η σημερινή απόφαση, οι δασμοί θα παραμείνουν.»
Η απόφαση αφορά μόνο τους δασμούς που επιβλήθηκαν από τον Trump βάσει του νόμου International Emergency Economic Powers Act (IEEPA), που προορίζεται για εθνικές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Μέχρι στιγμής, οι δασμοί αυτοί εκτιμάται ότι απέφεραν πάνω από 175 δισ. δολάρια.
Τι αλλάζει και για ποιες χώρες
Η απόφαση μειώνει το σταθμισμένο μέσο δασμό των ΗΠΑ σχεδόν στο μισό, από 15,4% σε 8,3%, σύμφωνα με εκτίμηση του Global Trade Alert.
Για χώρες με υψηλότερους δασμούς των ΗΠΑ, η αλλαγή είναι πιο δραματική: για την Κίνα, τη Βραζιλία και την Ινδία, οι μειώσεις θα είναι διψήφιες ποσοστιαίες μονάδες, αν και τα επίπεδα παραμένουν υψηλά.
Ωστόσο, κανείς δεν αναμένει ότι η κατάσταση αυτή θα παραμείνει σταθερή: η κυβέρνηση Trump είχε προαναγγείλει ότι μπορεί και θα χρησιμοποιήσει άλλους νομικούς μηχανισμούς για να επαναφέρει δασμούς.
Παράλληλα, οι περίπου 24 χώρες που συνάπτουν διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ για δασμούς ή επενδύσεις θα αξιολογήσουν αν η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου τους δίνει δυνατότητα να επαναδιαπραγματευθούν.
Ο Bernd Lange, πρόεδρος της επιτροπής εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δήλωσε ότι οι βουλευτές θα επικυρώσουν τη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ όσο το δυνατόν νωρίτερα, πιθανόν τη Δευτέρα (23/2).
«Η εποχή των απεριόριστων, αυθαίρετων δασμών... ίσως φτάνει στο τέλος της.
Πρέπει τώρα να αξιολογήσουμε προσεκτικά την απόφαση και τις συνέπειές της», δήλωσε ο Lange στο X.
Η Βρετανία, παράλληλα, αναμένει ότι θα συνεχιστεί η προνομιακή της εμπορική θέση με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με κυβερνητική ανακοίνωση σχετικά με τον βασικό δασμό 10% που συμφωνήθηκε με την Ουάσινγκτον.
Πολλές χώρες είχαν μάθει να ζουν με τους δασμούς του Trump, οι οποίοι κατά κύριο λόγο επιβαρύνουν τους Αμερικανούς καταναλωτές, σύμφωνα με έκθεση της Federal Reserve Bank of New York.
Στην πιο πρόσφατη ενημέρωση του World Economic Outlook, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προβλέπει παγκόσμια ανάπτυξη 3,3% το 2026, χαρακτηρίζοντάς την «ανθεκτική».
Η Κίνα, μάλιστα, κατέγραψε ρεκόρ εμπορικού πλεονάσματος σχεδόν 1,2 τρισ. δολάρια το 2025, κυρίως λόγω εκρηκτικών εξαγωγών σε μη αμερικανικές αγορές.
«Ορισμένες χώρες μπορεί να προτιμήσουν να τηρήσουν τις υπάρχουσες διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ παρά να προκαλέσουν την αβεβαιότητα που είδαμε την άνοιξη του 2025», σημείωσε ο Folkman.
Αντίθετα, ο Niclas Poitiers, ερευνητής στο think tank Bruegel, τόνισε ότι υπάρχουν πολλά πολιτικά ερωτήματα γύρω από τη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, όπου η Ευρώπη φαινόταν να υποχωρεί και να παίρνει το «μικρότερο μερίδιο».
«Μπορεί να υπάρξουν συνθήκες υπό τις οποίες η συμφωνία θα καταρρεύσει», πρόσθεσε ο Poitiers.
www.bankingnews.gr
Αντίθετα, αναμένουν νέο γύρο αβεβαιότητας που περιορίζει τη δραστηριότητα μαζί με σχεδόν βεβαιότητα ότι ο Trump θα προσπαθήσει να εφαρμόσει άλλους μηχανισμούς για να αντικαταστήσει το σύνολο των παγκόσμιων δασμών που τώρα κρίθηκαν παράνομοι.
Μια σειρά από ερωτήματα παραμένουν ανοιχτά, όπως ποιοι νέοι δασμοί θα επιβληθούν, αν τα ποσά από τους ακυρωθέντες δασμούς θα επιστραφούν, και αν οι χώρες που είχαν συνάψει συμφωνίες με τις ΗΠΑ για να μετριάσουν τον αντίκτυπο των δασμών θα επανεξετάσουν αυτές τις συμφωνίες.
Απαντώντας στην απόφαση, ο Trump ανακοίνωσε νέους παγκόσμιους δασμούς 10% και μετά 25^ για αρχική περίοδο 150 ημερών και παραδέχθηκε ότι δεν είναι σαφές αν ή πότε θα υπάρξουν επιστροφές χρημάτων.
«Γενικά, πιστεύω ότι αυτό θα φέρει μια νέα περίοδο υψηλής αβεβαιότητας στο παγκόσμιο εμπόριο, καθώς όλοι προσπαθούν να καταλάβουν ποια θα είναι η πολιτική δασμών των ΗΠΑ στο εξής», δήλωσε ο Varg Folkman, αναλυτής στο think tank European Policy Centre (EPC).
«Στο τέλος, τα πράγματα θα μοιάζουν μάλλον τα ίδια.»
Οικονομολόγοι της ING Bank συμφώνησαν: «Το δομικό πλαίσιο έχει καταρρεύσει, αλλά το οικοδόμημα παραμένει υπό κατασκευή.
Όποια κι αν είναι η σημερινή απόφαση, οι δασμοί θα παραμείνουν.»
Η απόφαση αφορά μόνο τους δασμούς που επιβλήθηκαν από τον Trump βάσει του νόμου International Emergency Economic Powers Act (IEEPA), που προορίζεται για εθνικές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Μέχρι στιγμής, οι δασμοί αυτοί εκτιμάται ότι απέφεραν πάνω από 175 δισ. δολάρια.
Τι αλλάζει και για ποιες χώρες
Η απόφαση μειώνει το σταθμισμένο μέσο δασμό των ΗΠΑ σχεδόν στο μισό, από 15,4% σε 8,3%, σύμφωνα με εκτίμηση του Global Trade Alert.
Για χώρες με υψηλότερους δασμούς των ΗΠΑ, η αλλαγή είναι πιο δραματική: για την Κίνα, τη Βραζιλία και την Ινδία, οι μειώσεις θα είναι διψήφιες ποσοστιαίες μονάδες, αν και τα επίπεδα παραμένουν υψηλά.
Ωστόσο, κανείς δεν αναμένει ότι η κατάσταση αυτή θα παραμείνει σταθερή: η κυβέρνηση Trump είχε προαναγγείλει ότι μπορεί και θα χρησιμοποιήσει άλλους νομικούς μηχανισμούς για να επαναφέρει δασμούς.
Παράλληλα, οι περίπου 24 χώρες που συνάπτουν διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ για δασμούς ή επενδύσεις θα αξιολογήσουν αν η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου τους δίνει δυνατότητα να επαναδιαπραγματευθούν.
Ο Bernd Lange, πρόεδρος της επιτροπής εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δήλωσε ότι οι βουλευτές θα επικυρώσουν τη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ όσο το δυνατόν νωρίτερα, πιθανόν τη Δευτέρα (23/2).
«Η εποχή των απεριόριστων, αυθαίρετων δασμών... ίσως φτάνει στο τέλος της.
Πρέπει τώρα να αξιολογήσουμε προσεκτικά την απόφαση και τις συνέπειές της», δήλωσε ο Lange στο X.
Η Βρετανία, παράλληλα, αναμένει ότι θα συνεχιστεί η προνομιακή της εμπορική θέση με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με κυβερνητική ανακοίνωση σχετικά με τον βασικό δασμό 10% που συμφωνήθηκε με την Ουάσινγκτον.
Πολλές χώρες είχαν μάθει να ζουν με τους δασμούς του Trump, οι οποίοι κατά κύριο λόγο επιβαρύνουν τους Αμερικανούς καταναλωτές, σύμφωνα με έκθεση της Federal Reserve Bank of New York.
Στην πιο πρόσφατη ενημέρωση του World Economic Outlook, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προβλέπει παγκόσμια ανάπτυξη 3,3% το 2026, χαρακτηρίζοντάς την «ανθεκτική».
Η Κίνα, μάλιστα, κατέγραψε ρεκόρ εμπορικού πλεονάσματος σχεδόν 1,2 τρισ. δολάρια το 2025, κυρίως λόγω εκρηκτικών εξαγωγών σε μη αμερικανικές αγορές.
«Ορισμένες χώρες μπορεί να προτιμήσουν να τηρήσουν τις υπάρχουσες διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ παρά να προκαλέσουν την αβεβαιότητα που είδαμε την άνοιξη του 2025», σημείωσε ο Folkman.
Αντίθετα, ο Niclas Poitiers, ερευνητής στο think tank Bruegel, τόνισε ότι υπάρχουν πολλά πολιτικά ερωτήματα γύρω από τη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, όπου η Ευρώπη φαινόταν να υποχωρεί και να παίρνει το «μικρότερο μερίδιο».
«Μπορεί να υπάρξουν συνθήκες υπό τις οποίες η συμφωνία θα καταρρεύσει», πρόσθεσε ο Poitiers.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών