Στον κόσμο της πολεμικής αεροπορίας, οι ΗΠΑ θεωρούνται αδιαμφισβήτητοι ηγέτες στην τεχνολογία stealth.
Το F-117 Nighthawk, το βομβαρδιστικό B-2 Spirit, το F-22 Raptor και το F-35 Lightning II έχουν καθιερώσει την αμερικανική υπεροχή, πριν ακόμα η Κίνα αναπτύξει το J-20 Mighty Dragon.
Ωστόσο, η ιστορία του πρώτου stealth αεροσκάφους των ΗΠΑ έχει έναν εκπληκτικό και παραγνωρισμένο πρωταγωνιστή: Τον Σοβιετικό φυσικό Pyotr Ufimtsev, του οποίου τα μαθηματικά επέτρεψαν στη Lockheed να δημιουργήσει το σχέδιο «Have Blue», που τελικά έγινε το F-117 Nighthawk.
Ο Σοβιετικός μαθηματικός πίσω από το αόρατο αεροσκάφος
Τη δεκαετία του 1960, οι ΗΠΑ αντιμετώπιζαν αυξανόμενο κίνδυνο από τα σοβιετικά συστήματα πυραύλων εδάφους-αέρος (SAM). Μετά την κατάρριψη των U-2 πάνω από το Sverdlovsk το 1960 και την Κούβα το 1962 από συστήματα SA-2, οι ΗΠΑ αναζήτησαν έναν νέο τρόπο να διεισδύσουν βαθιά στο σοβιετικό έδαφος χωρίς να εντοπίζονται.
Το 1974, η DARPA ξεκίνησε το Project Harvey, και η Lockheed μέσω του «Skunk Works» ανέλαβε το απόρρητο πρόγραμμα «Have Blue», με στόχο τη δημιουργία ενός αεροσκάφους που θα προτεραιοποιούσε την αορατότητα πάνω από ταχύτητα και ευελιξία.
Οι μηχανικοί της Lockheed ανακάλυψαν την εργασία του Pyotr Ufimtsev, η οποία περιέγραφε πώς τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα διασκορπίζονται από γωνιακές και επίπεδες επιφάνειες.
Ο Denys Overholser, μηχανικός stealth, αναγνώρισε ότι η θεωρία του Ufimtsev έδινε τα μαθηματικά εργαλεία για να προβλέψουν και να ελαχιστοποιήσουν τις ανακλάσεις ραντάρ.
Χρησιμοποιώντας αυτά τα μαθηματικά, οι σχεδιαστές έδωσαν στο F-117 τις χαρακτηριστικές επίπεδες, τριγωνικές και ορθογώνιες πλάκες, δημιουργώντας ένα αεροσκάφος σχεδόν αόρατο στα ραντάρ. Οι υπολογιστές προσομοίωναν τα μοτίβα ανάκλασης, επιτρέποντας στους σχεδιαστές να καθορίσουν την ιδανική μορφή για stealth αποστολές.
Από το Have Blue στο F-117 Nighthawk
Τα δύο πρωτότυπα «Have Blue» πέταξαν το 1978, και παρά τα ατυχήματα, απέδειξαν τη λειτουργικότητα της τεχνολογίας stealth.
Το πρόγραμμα εξελίχθηκε στο F-117 Nighthawk, ένα μονοθέσιο τζετ υποηχητικό με εσωτερική θήκη όπλων, σχισμοειδή εξάτμιση και πλήρη απουσία μετακαυστήρων, προσαρμοσμένο να μειώνει το RCS και την υπέρυθρη υπογραφή.
Η πρώτη πτήση του F-117 πραγματοποιήθηκε το 1981 και εντάχθηκε στην USAF το 1983, παραμένοντας απόρρητο για πάνω από πέντε χρόνια και πετώντας μόνο τη νύχτα.
Το κοινό ενημερώθηκε επίσημα το 1988.
Το Stealth στην πράξη
Το F-117 έπαιξε καθοριστικό ρόλο σε αποστολές στον Παναμά (1989), τον Πόλεμο του Κόλπου (1991), το Κοσσυφοπέδιο (1999), το Αφγανιστάν (2001) και το Ιράκ (2003).
Το 1999, ένα F-117 κατέρριψε η Γιουγκοσλαβία χρησιμοποιώντας πύραυλο SA-3 «Goa», γεγονός που ενέπνευσε και την ταινία Behind Enemy Lines.
Παρά την επίσημη απόσυρση το 2008, μέρος του στόλου παραμένει σε πτητική κατάσταση για δοκιμές και εκπαίδευση, με εκτιμήσεις ότι το Nighthawk δεν θα αποσυρθεί πλήρως πριν το 2034.
Η κληρονομιά του Ufimtsev
Η συμβολή του Pyotr Ufimtsev είναι καθοριστική: Xωρίς τα μαθηματικά του, το αμερικανικό stealth θα είχε καθυστερήσει δεκαετίες, και το F-117 Nighthawk πιθανότατα δεν θα είχε δει ποτέ το φως της ημέρας.
Το αμερικανικό πλεονέκτημα στη stealth τεχνολογία δεν είναι μόνο ζήτημα υλικών ή μηχανικής, αλλά βαθιά ριζωμένο σε θεωρίες που προέκυψαν στη Σοβιετική Ένωση και διαδόθηκαν στον κόσμο υπό το πρίσμα της ακαδημαϊκής ελευθερίας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών