Σχετικά Άρθρα
Έκτακτο: Το Ιράν βάζει «κόφτη» στο Hormuz στα 12 πλοία την ημέρα, επιβάλλει διόδια - Ράλι στο πετρέλαιο στα 95 δολ. το βαρέλι
Τα διόδια του Ιράν στο Hormuz είναι δικαίωμα του… νικητή: 2 εκατ. δολ. ανά πλοίο - Η σύγκριση με Σουέζ, Παναμά, τι ισχύει
Λευκός Οίκος: Fake news ότι έκλεισαν τα Στενά του Hormuz – Οι ΗΠΑ δεν δέχονται επιθυμίες
Παρά την τρέχουσα εκεχειρία, η σύγκρουση με το Ιράν συνεχίζει να διαταράσσει τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας, επιβαρύνοντας την οικονομική ανάπτυξη και ενισχύοντας τους πληθωριστικούς κινδύνους.
Η Morgan Stanley Research σκιαγραφεί τρία πιθανά σενάρια για τις αγορές, ανάλογα με το πόσο γρήγορα θα αποκατασταθούν οι ροές μέσω των Στενών του Hormuz.
Βασικά συμπεράσματα
Αυτό που ξεκίνησε ως περιορισμός στη ναυσιπλοΐα στα Στενά εξελίσσεται πλέον σε διακοπές παραγωγής στον Περσικό Κόλπο και πέραν αυτού, εντείνοντας το παγκόσμιο σοκ προσφοράς ενέργειας.
Η Morgan Stanley Research εκτιμά πλέον ότι η μέση τιμή του πετρελαίου θα κυμανθεί στα 80 έως 90 δολάρια ανά βαρέλι το 2026, αυξημένη σε σχέση με προηγούμενες προβλέψεις κοντά στα 60 δολάρια.
Το νέο ενεργειακό περιβάλλον οδηγεί σε αναθεώρηση προς τα κάτω των προβλέψεων ανάπτυξης και προς τα πάνω των εκτιμήσεων για τον πληθωρισμό, περιπλέκοντας τις αποφάσεις των κεντρικών τραπεζών.
Η πορεία των αγορών εξαρτάται από τρία σενάρια που σχετίζονται με την πρόσβαση στα Στενά: από μια ανάκαμψη τύπου «risk-on» αν οι ροές αποκατασταθούν γρήγορα, έως ένα περιβάλλον αυξημένων τριβών με υψηλές τιμές, και έως ένα σοβαρό σοκ που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ύφεση.
Σε περίπτωση επιδείνωσης των κινδύνων, η ηγεσία στις μετοχικές αγορές αναμένεται να μετακινηθεί από τους κυκλικούς κλάδους προς ποιοτικές και αμυντικές εταιρείες, ενώ θα αυξηθεί η ζήτηση για κρατικά ομόλογα και νομίσματα «ασφαλούς καταφυγίου».
Επέκταση της κρίσης από τη μεταφορά στην παραγωγή
Ακόμη και μετά την ανακοίνωση της εκεχειρίας, η αβεβαιότητα γύρω από τις τιμές ενέργειας, την παγκόσμια οικονομία και τις χρηματοπιστωτικές αγορές παραμένει αυξημένη, επηρεάζοντας επενδυτές, επιχειρήσεις και καταναλωτές.
Οι διαταραχές στις αγορές ενέργειας — που αρχικά προκλήθηκαν από τη διακοπή των μεταφορών μέσω των Στενών του Hormuz — επεκτείνονται πλέον και στην παραγωγή. Παραγωγοί πετρελαίου στον Περσικό Κόλπο αναγκάζονται να διακόψουν την παραγωγή καθώς οι αποθηκευτικοί χώροι γεμίζουν και οι εξαγωγικές διαδρομές περιορίζονται. Διυλιστήρια και πετροχημικές μονάδες παγκοσμίως, ιδίως στην Ασία, αρχίζουν να αισθάνονται τις επιπτώσεις της μειωμένης προσφοράς.
Η Morgan Stanley Research εκτιμά ότι, ακόμη και αν οι εντάσεις αποκλιμακωθούν σύντομα, οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν σε υψηλότερα επίπεδα. Τον Νοέμβριο του 2025, η εκτίμηση για το 2026 ήταν περίπου 60 δολάρια ανά βαρέλι για το Brent.
Ως αποτέλεσμα, οι προβλέψεις για την ανάπτυξη αναθεωρούνται προς τα κάτω, ενώ οι εκτιμήσεις για τον πληθωρισμό αυξάνονται, οδηγώντας τις κεντρικές τράπεζες σε προσαρμογή της πολιτικής τους.
«Το σενάριο επιστροφής του πετρελαίου στα 65 δολάρια γίνεται λιγότερο πιθανό, ακόμη και σε περίπτωση επίλυσης, καθώς η διαταραχή έχει επεκταθεί από τη μεταφορά στην παραγωγή», σημειώνει ο Martijn Rats, επικεφαλής έρευνας εμπορευμάτων της Morgan Stanley. «Ακόμη και αν τα Στενά ανοίξουν σύντομα, μπορεί να χρειαστούν μήνες για να ομαλοποιηθεί η παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου».
Σενάριο 1: Αποκλιμάκωση
Σε αυτό το σενάριο, οι ροές μέσω των Στενών αποκαθίστανται μέσα σε έναν μήνα και οι τιμές του πετρελαίου σταθεροποιούνται μεταξύ 80 και 90 δολαρίων ανά βαρέλι.
Τα περιουσιακά στοιχεία υψηλού ρίσκου αναμένεται να υπεραποδώσουν, με τους κυκλικούς κλάδους — όπως η κατανάλωση, οι τράπεζες και η βιομηχανία — να ηγούνται της ανόδου, ενώ οι αμυντικοί κλάδοι πιθανόν να υστερήσουν.
«Σε αυτή την περίπτωση, οι αγορές θα ανακουφιστούν ουσιαστικά», αναφέρει η Serena Tang, επικεφαλής στρατηγικής διασταυρούμενων αγορών της Morgan Stanley.
«Οι επενδυτές θα επικεντρωθούν ξανά σε παράγοντες ανάπτυξης όπως η ανθεκτικότητα των κερδών και οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη».
Ωστόσο, η μεταβλητότητα ενδέχεται να παραμείνει αυξημένη λόγω του συνεχιζόμενου γεωπολιτικού κινδύνου.
Στα ομόλογα, η καμπύλη αποδόσεων θα γίνει πιο απότομη, ενώ το ευρώ ενδέχεται να ενισχυθεί έναντι του δολαρίου.
Σενάριο 2: Παρατεταμένοι περιορισμοί
Σε αυτό το σενάριο, περίπου το 80% της ναυσιπλοΐας αποκαθίσταται μέσα σε έναν μήνα, αλλά απαιτείται έως και ένα τρίμηνο για πλήρη ομαλοποίηση. Το Ιράν διατηρεί επιρροή στη διέλευση από τα Στενά, κρατώντας τους κινδύνους προσφοράς σε υψηλά επίπεδα.
Οι τιμές του πετρελαίου κινούνται μεταξύ 100 και 110 δολαρίων για το 2026.
«Πρόκειται για ένα πιο σύνθετο σενάριο. Οι αγορές μπορούν να απορροφήσουν υψηλότερες τιμές πετρελαίου, αλλά δημιουργούνται τριβές», επισημαίνει η Tang.
Οι κεντρικές τράπεζες πιθανόν να καθυστερήσουν μειώσεις επιτοκίων ή ακόμη και να εξετάσουν αυξήσεις, προκειμένου να συγκρατήσουν τον πληθωρισμό.
Οι μετοχές μπορεί να συνεχίσουν να κινούνται ανοδικά, αλλά με μεγαλύτερη μεταβλητότητα και λιγότερη βεβαιότητα. Πρωταγωνιστικό ρόλο θα έχουν εταιρείες υψηλής ποιότητας και επιλεγμένοι αμυντικοί κλάδοι, όπως η υγεία.
Σενάριο 3: Ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών
Στο πιο ακραίο σενάριο, τα Στενά παραμένουν ουσιαστικά κλειστά για αρκετούς μήνες, εκτοξεύοντας τις τιμές του πετρελαίου στα 150 έως 180 δολάρια ανά βαρέλι.
Ένα τέτοιο σοκ θα επιβαρύνει σημαντικά τη ζήτηση σε παγκόσμιο επίπεδο, ωθώντας τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να μετατοπίσουν την προσοχή τους από τον έλεγχο του πληθωρισμού στην αποφυγή ύφεσης. Τα επιτόκια θα μπορούσαν να μειωθούν σημαντικά για τη στήριξη της ανάπτυξης και της απασχόλησης.
«Οι επενδυτές θα στραφούν σε ένα “μοντέλο ύφεσης”, μειώνοντας την έκθεσή τους σε μετοχές και αυξάνοντας τις τοποθετήσεις σε κρατικά ομόλογα και μετρητά», σημειώνει η Tang.
Στις μετοχές, οι ενεργειακοί και αμυντικοί κλάδοι, όπως οι επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας και οι τηλεπικοινωνίες, αναμένεται να υπεραποδώσουν, ενώ το δολάριο πιθανόν να ενισχυθεί έναντι του ευρώ και νομισμάτων όπως το ελβετικό φράγκο.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών