γράφει : Αλεξάνδρα Τόμπρα
Για σημάδια αποκάλυψης μίλησε ο νομπελίστας οικονομολόγος, Paul Krugman, στη σημερινή του ανάλυση, προειδοποιώντας ότι θα δούμε την ευρωζώνη να καταρρέει με μεγαλύτερη ταχύτητα από ότι φανταζόμασταν.
Ξαφνικά, το πείραμα της νομισματικής ένωσης χωρίς ταυτόχρονη πολιτική ένωση, θα καταρρεύσει. Δεν μιλάμε ότι αυτό θα γίνει σε βάθος χρόνου, αλλά άμεσα. Μέσα στους επόμενους μήνες. Η ευρωζώνη θα καταρρεύσει με εκπληκτική ταχύτητα και το κόστος των συνεπειών θα είναι πραγματικά τεράστιο, ανέφερε χαρακτηριστικά ο Krugman που εδώ και πολλές εβδομάδες προειδοποιεί για την κρισιμότητα της κατάστασης στην ευρωζώνη.
Το ευρώ μπορεί ακόμη να σωθεί. Αλλά απαιτεί από τους Ευρωπαίους ηγέτες, και ιδιαίτερα τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, να αρχίσουν να δρουν διαφορετικά. Θα πρέπει να αντιμετωπίσουν την πραγματικότητα και να σταματήσουν να παλινωδούν.
«Εύχομαι να ήμουν πιο αισιόδοξος», ανέφερε χαρακτηριστικά ο νομπελίστας. Όταν δημιουργήθηκε το ευρώ όλοι ήταν αισιόδοξοι στην Ευρώπη. Αλλά τα πράγματα δεν εξελίχθηκαν όπως θα έπρεπε. Γρήγορα δημιουργήθηκαν σοβαρές φούσκες ενώ τα ελλείμματα γιγαντώνονταν. Η κρίση του 2008 τα αποκάλυψε όλα, προκαλώντας σοβαρές αλυσιδωτές αντιδράσεις. Η απουσία πολιτικής ένωσης επιδείνωσε την κατάστασης. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι ομοιότητες της πολιτείας της Florida και της Ισπανίας. Και οι δύο αντιμετωπίζουν φούσκα στην αγορά ακινήτων, αλλά αυτή της Florida «κάηκε» με την επέμβαση της Ουάσιγκτον. Η Ισπανία πάλι βρίσκεται στο χείλος της κατάρρευσης καθώς η στήριξη που έχει λάβει είναι σχεδόν μηδαμινή.
Η απάντηση της Ευρώπης ήταν η λιτότητα. Όμως, ρωτήστε οποιονδήποτε οικονομολόγο να σας πει που οδηγεί η λιτότητα σε ήδη αδύναμες οικονομίες, ανέφερε ο Krugman. Η συρρίκνωση της οικονομίας έπληξε την εμπιστοσύνη των αναλυτών ενώ οδήγησε και στην πολιτική αστάθεια. Και τώρα ήρθε η ώρα της αλήθειας. Η Ελλάδα βρίσκεται σε κρίσιμο σημείο. Οι ψηφοφόροι αποδοκίμασαν την πολιτική που οδήγησε την ανεργία στο 22%, ενώ στράφηκαν σε κόμματα που καταδικάζουν αυτήν την λιτότητα.
Αυτή η κατάσταση είναι η απόδειξη ότι το ευρώ βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή η οποία μπορεί να αποδειχθεί μη αναστρέψιμη. Η χρηματοδότηση στην Ιταλία και στην Ισπανία δεν αρκεί, ενώ μόνο οι επενδύσεις στην ανάπτυξη μπορούν να προσφέρουν ελπίδα για μια προοπτική εξόδου από την λιτότητα και την κατάθλιψη. Ρεαλιστικά, ο μόνος τρόπος για την εξασφάλιση ενός τέτοιου περιβάλλοντος θα είναι η κεντρική τράπεζα να εγκαταλείψει την εμμονή της με τη σταθερότητα των τιμών και να δεχθεί και μάλιστα ενθαρρύνει για αρκετά χρόνια έναν πληθωρισμό της τάξεως του 3-4%.
Οι Γερμανοί μισούν την ιδέα αυτή, αλλά είναι ο μόνος σωστός τρόπος για να σωθεί το ευρώ. Τα τελευταία 2 1/2 χρόνια, οι ευρωπαίοι ηγέτες έχουν ανταποκριθεί στην κρίση με ημίμετρα που αγοράζουν χρόνο, όμως ούτε έχουν εκμεταλλευτεί το χρόνο αυτόν. Τώρα τα περιθώρια έχει εξαντληθεί.
Η αποτυχία του ευρώ θα ισοδυναμούσε με μια τεράστια ήττα για τον ευρύτερο ευρωπαϊκό σχέδιο, και την προσπάθεια να φέρει την ειρήνη, την ευημερία και τη δημοκρατία σε μια ήπειρο με φοβερή ιστορία.
Θα σταθεί η Ευρώπη επιτέλους στο ύψος των περιστάσεων; Ας ελπίσουμε ότι θα φοβηθούν ενδεχόμενη διάλυση του ευρώ.
www.bankingnews.gr
Το ευρώ μπορεί ακόμη να σωθεί. Αλλά απαιτεί από τους Ευρωπαίους ηγέτες, και ιδιαίτερα τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, να αρχίσουν να δρουν διαφορετικά. Θα πρέπει να αντιμετωπίσουν την πραγματικότητα και να σταματήσουν να παλινωδούν.
«Εύχομαι να ήμουν πιο αισιόδοξος», ανέφερε χαρακτηριστικά ο νομπελίστας. Όταν δημιουργήθηκε το ευρώ όλοι ήταν αισιόδοξοι στην Ευρώπη. Αλλά τα πράγματα δεν εξελίχθηκαν όπως θα έπρεπε. Γρήγορα δημιουργήθηκαν σοβαρές φούσκες ενώ τα ελλείμματα γιγαντώνονταν. Η κρίση του 2008 τα αποκάλυψε όλα, προκαλώντας σοβαρές αλυσιδωτές αντιδράσεις. Η απουσία πολιτικής ένωσης επιδείνωσε την κατάστασης. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι ομοιότητες της πολιτείας της Florida και της Ισπανίας. Και οι δύο αντιμετωπίζουν φούσκα στην αγορά ακινήτων, αλλά αυτή της Florida «κάηκε» με την επέμβαση της Ουάσιγκτον. Η Ισπανία πάλι βρίσκεται στο χείλος της κατάρρευσης καθώς η στήριξη που έχει λάβει είναι σχεδόν μηδαμινή.
Η απάντηση της Ευρώπης ήταν η λιτότητα. Όμως, ρωτήστε οποιονδήποτε οικονομολόγο να σας πει που οδηγεί η λιτότητα σε ήδη αδύναμες οικονομίες, ανέφερε ο Krugman. Η συρρίκνωση της οικονομίας έπληξε την εμπιστοσύνη των αναλυτών ενώ οδήγησε και στην πολιτική αστάθεια. Και τώρα ήρθε η ώρα της αλήθειας. Η Ελλάδα βρίσκεται σε κρίσιμο σημείο. Οι ψηφοφόροι αποδοκίμασαν την πολιτική που οδήγησε την ανεργία στο 22%, ενώ στράφηκαν σε κόμματα που καταδικάζουν αυτήν την λιτότητα.
Αυτή η κατάσταση είναι η απόδειξη ότι το ευρώ βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή η οποία μπορεί να αποδειχθεί μη αναστρέψιμη. Η χρηματοδότηση στην Ιταλία και στην Ισπανία δεν αρκεί, ενώ μόνο οι επενδύσεις στην ανάπτυξη μπορούν να προσφέρουν ελπίδα για μια προοπτική εξόδου από την λιτότητα και την κατάθλιψη. Ρεαλιστικά, ο μόνος τρόπος για την εξασφάλιση ενός τέτοιου περιβάλλοντος θα είναι η κεντρική τράπεζα να εγκαταλείψει την εμμονή της με τη σταθερότητα των τιμών και να δεχθεί και μάλιστα ενθαρρύνει για αρκετά χρόνια έναν πληθωρισμό της τάξεως του 3-4%.
Οι Γερμανοί μισούν την ιδέα αυτή, αλλά είναι ο μόνος σωστός τρόπος για να σωθεί το ευρώ. Τα τελευταία 2 1/2 χρόνια, οι ευρωπαίοι ηγέτες έχουν ανταποκριθεί στην κρίση με ημίμετρα που αγοράζουν χρόνο, όμως ούτε έχουν εκμεταλλευτεί το χρόνο αυτόν. Τώρα τα περιθώρια έχει εξαντληθεί.
Η αποτυχία του ευρώ θα ισοδυναμούσε με μια τεράστια ήττα για τον ευρύτερο ευρωπαϊκό σχέδιο, και την προσπάθεια να φέρει την ειρήνη, την ευημερία και τη δημοκρατία σε μια ήπειρο με φοβερή ιστορία.
Θα σταθεί η Ευρώπη επιτέλους στο ύψος των περιστάσεων; Ας ελπίσουμε ότι θα φοβηθούν ενδεχόμενη διάλυση του ευρώ.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών