γράφει : ΜΑΡΙΝΑ ΦΟΥΝΤΑ
Την Κυριακή το βράδυ, την ώρα που καιγόταν η Αθήνα, η ελληνική Βουλή ενέκρινε το νέο πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής, το οποίο περιελάμβανε χρόνια λιτότητας, ιδιωτικοποιήσεις και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Το ερώτημα όμως παραμένει. Είναι η αρχή ή το τέλος μίας δύσκολης προσπάθειας που γίνεται υπό την απειλή της χρεοκοπίας;, αναρωτιέται ο Willem Buiter, επικεφαλής οικονομολόγος της Citigroup.
Η απόρριψη της συμφωνίας από τη Βουλή των Ελλήνων θα οδηγούσε σε άτακτη χρεοκοπία και έξοδο από ευρώ, εξέλιξη που θα ήταν σίγουρα καταστροφική για την Ελλάδα. Όχι μόνο για το Ελληνικό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα που θα κατέρρευε μέσα σε εβδομάδες ή ακόμη και ημέρες, αλλά και για τους ίδιους τους φορολογούμενους που θα έβλεπαν το εισόδημα τους να εξατμίζεται υπό μία μεγάλη υποτίμηση του νομίσματος.
Ωστόσο, ο Willem Buiter θεωρεί ότι αυτή η εξέλιξη είναι ένα ακόμη μικρό βήμα στον μακρύ δρόμο. Εξακολουθούν να χρειάζονται πολλά βήματα για να αποφευχθεί η επικείμενη άτακτη χρεοκοπία που κινδυνεύει η χώρα όταν θα έλθε η ώρα για την αποπληρωμή ομολόγου ύψους 14,4 δις. ευρώ στα τέλη Μαρτίου. Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να βρει επιπλέον 325 εκατ. ευρώ το χρόνο, μέσω περικοπών των δαπανών, ενώ την ίδια ώρα οι πολιτικές δυνάμεις της χώρας αρνούνται επιδεικτικά να δεσμευτούν γραπτώς ότι θα τηρήσουν τη συμφωνία ακόμα και μετά τις επόμενες εκλογές. Την ίδια ώρα εκκρεμούν οι κοινοβουλευτικές εγκρίσεις του νέου πακέτου στην Αυστρία, στη Γερμανία, στη Φινλανδία, στην Ολλανδία και τη Σλοβενία, καθώς και η έγκαιρη ολοκλήρωση της ανταλλαγής χρέους με τους ιδιώτες πιστωτές (PSI).
Ακόμη και αν η χρεοκοπία αποφευχθεί στις 20 Μαρτίου, η Ελλάδα απέχει πολύ από το να είναι ασφαλής. Η συμφωνία περιλαμβάνει επιπλέον μέτρα λιτότητας και μία αισιόδοξη στις εκτιμήσεις ανταλλαγής χρέους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις με βάση την ανάπτυξη και το δημοσιονομικό έλλειμμα, το χρέος θα μειωθεί στο 120% του ΑΕΠ μέχρι το 2020. Εάν η παρούσα συμφωνία εφαρμοστεί κατά γράμμα, οι εκτιμήσεις μας λένε ότι σε περίπου οκτώ χρόνια η Ελλάδα θα είναι σε παρόμοια θέση με εκείνη της Ιταλίας σήμερα. Αν αυτό δεν ακούγεται αρκετά τρομακτικό, να θυμάστε ότι οι προηγούμενες συμφωνίες ανάμεσα στην Ελλάδα και την τρόικα ήταν εξίσου υπερβολικά αισιόδοξες οδηγώντας σε ανεκπλήρωτες υποσχέσεις, αναφέρει χαρακτηριστικά ο Buiter.
Ακόμη και αν υπάρξει η αποφασιστικότητα και η ικανότητα να εφαρμοστούν τα συμφωνηθέντα, μέσω των φορολογικών μεταρρυθμίσεων, των ιδιωτικοποιήσεων και των διαρθρωτικών μέτρων, αυτά επιλύουν μόνο ένα μέρος του προβλήματος. Είναι εξαιρετικά απίθανο να αντιμετωπιστεί ως εκ τούτου ουσιαστικά η έλλειψη αποτελεσματικού ελέγχου από την ελληνική κυβέρνηση για τις δημόσιες δαπάνες, οι θεμελιώδεις αδυναμίες της δημόσιας διοίκησης (που περιλαμβάνουν αλλά δεν περιορίζονται στο φορολογικό και τη γραφειοκρατία), και ο μη ανταγωνιστικός επιχειρηματικός τομέας. Μάλιστα, Τρόικα και ελληνική κυβέρνηση δεν έχουν καταλήξει ακόμη σε συμφωνία ώστε να αντιμετωπιστούν σωστά οι μακροχρόνιες αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας. Μάλιστα, η πρώτη εμπειρία με το πρόγραμμα της τρόικας στην Ελλάδα κατά τους τελευταίους 18 μήνες έχει δείξει ότι πιθανή λύση στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ελλάδα δεν μπορεί να επιβληθεί από το εξωτερικό. Δεν υποστηρίζεται από μια ευρεία συμμαχία πολιτικών δυνάμεων στην Ελλάδα.
Σκοπός Ακόμη και με μια συμφωνία ανταλλαγής χρέους, η ελληνική κατάσταση είναι πιθανό να επιστρέψει στο επίκεντρο των αγορών »σε λίγους μήνες το αργότερο.
Ο Willem Buiter καταλήγει στο ότι θα επακολουθήσουν κάποιες εβδομάδες όπου θα δούμε βελτίωση της ψυχολογίας της αγοράς. Ωστόσο, τα μέτρα που έχουν ληφθεί, σε συνδυασμό με τις ευρωπαϊκές ενέργειες, δεν θεωρείται πιθανό να αλλάξουν την πορεία της Ελλάδας, αν δεν ληφθούν σημαντικές αποφάσεις. Οι επενδυτές θα έχουν στο πίσω μέρος του μυαλού τους ότι η κρίση χρέους και τραπεζών στην Ευρώπη είναι πολύ μακριά από την επίλυση της. Το τραπεζικό σύστημα χρειάζεται πολλά κεφάλαια, ενώ οι πιέσεις στην αγορά ομολόγων της Ευρώπης θα παραμείνουν.
www.bankingnews.gr
Ωστόσο, ο Willem Buiter θεωρεί ότι αυτή η εξέλιξη είναι ένα ακόμη μικρό βήμα στον μακρύ δρόμο. Εξακολουθούν να χρειάζονται πολλά βήματα για να αποφευχθεί η επικείμενη άτακτη χρεοκοπία που κινδυνεύει η χώρα όταν θα έλθε η ώρα για την αποπληρωμή ομολόγου ύψους 14,4 δις. ευρώ στα τέλη Μαρτίου. Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να βρει επιπλέον 325 εκατ. ευρώ το χρόνο, μέσω περικοπών των δαπανών, ενώ την ίδια ώρα οι πολιτικές δυνάμεις της χώρας αρνούνται επιδεικτικά να δεσμευτούν γραπτώς ότι θα τηρήσουν τη συμφωνία ακόμα και μετά τις επόμενες εκλογές. Την ίδια ώρα εκκρεμούν οι κοινοβουλευτικές εγκρίσεις του νέου πακέτου στην Αυστρία, στη Γερμανία, στη Φινλανδία, στην Ολλανδία και τη Σλοβενία, καθώς και η έγκαιρη ολοκλήρωση της ανταλλαγής χρέους με τους ιδιώτες πιστωτές (PSI).
Ακόμη και αν η χρεοκοπία αποφευχθεί στις 20 Μαρτίου, η Ελλάδα απέχει πολύ από το να είναι ασφαλής. Η συμφωνία περιλαμβάνει επιπλέον μέτρα λιτότητας και μία αισιόδοξη στις εκτιμήσεις ανταλλαγής χρέους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις με βάση την ανάπτυξη και το δημοσιονομικό έλλειμμα, το χρέος θα μειωθεί στο 120% του ΑΕΠ μέχρι το 2020. Εάν η παρούσα συμφωνία εφαρμοστεί κατά γράμμα, οι εκτιμήσεις μας λένε ότι σε περίπου οκτώ χρόνια η Ελλάδα θα είναι σε παρόμοια θέση με εκείνη της Ιταλίας σήμερα. Αν αυτό δεν ακούγεται αρκετά τρομακτικό, να θυμάστε ότι οι προηγούμενες συμφωνίες ανάμεσα στην Ελλάδα και την τρόικα ήταν εξίσου υπερβολικά αισιόδοξες οδηγώντας σε ανεκπλήρωτες υποσχέσεις, αναφέρει χαρακτηριστικά ο Buiter.
Ακόμη και αν υπάρξει η αποφασιστικότητα και η ικανότητα να εφαρμοστούν τα συμφωνηθέντα, μέσω των φορολογικών μεταρρυθμίσεων, των ιδιωτικοποιήσεων και των διαρθρωτικών μέτρων, αυτά επιλύουν μόνο ένα μέρος του προβλήματος. Είναι εξαιρετικά απίθανο να αντιμετωπιστεί ως εκ τούτου ουσιαστικά η έλλειψη αποτελεσματικού ελέγχου από την ελληνική κυβέρνηση για τις δημόσιες δαπάνες, οι θεμελιώδεις αδυναμίες της δημόσιας διοίκησης (που περιλαμβάνουν αλλά δεν περιορίζονται στο φορολογικό και τη γραφειοκρατία), και ο μη ανταγωνιστικός επιχειρηματικός τομέας. Μάλιστα, Τρόικα και ελληνική κυβέρνηση δεν έχουν καταλήξει ακόμη σε συμφωνία ώστε να αντιμετωπιστούν σωστά οι μακροχρόνιες αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας. Μάλιστα, η πρώτη εμπειρία με το πρόγραμμα της τρόικας στην Ελλάδα κατά τους τελευταίους 18 μήνες έχει δείξει ότι πιθανή λύση στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ελλάδα δεν μπορεί να επιβληθεί από το εξωτερικό. Δεν υποστηρίζεται από μια ευρεία συμμαχία πολιτικών δυνάμεων στην Ελλάδα.
Σκοπός Ακόμη και με μια συμφωνία ανταλλαγής χρέους, η ελληνική κατάσταση είναι πιθανό να επιστρέψει στο επίκεντρο των αγορών »σε λίγους μήνες το αργότερο.
Ο Willem Buiter καταλήγει στο ότι θα επακολουθήσουν κάποιες εβδομάδες όπου θα δούμε βελτίωση της ψυχολογίας της αγοράς. Ωστόσο, τα μέτρα που έχουν ληφθεί, σε συνδυασμό με τις ευρωπαϊκές ενέργειες, δεν θεωρείται πιθανό να αλλάξουν την πορεία της Ελλάδας, αν δεν ληφθούν σημαντικές αποφάσεις. Οι επενδυτές θα έχουν στο πίσω μέρος του μυαλού τους ότι η κρίση χρέους και τραπεζών στην Ευρώπη είναι πολύ μακριά από την επίλυση της. Το τραπεζικό σύστημα χρειάζεται πολλά κεφάλαια, ενώ οι πιέσεις στην αγορά ομολόγων της Ευρώπης θα παραμείνουν.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών