γράφει : Αλεξάνδρα Τόμπρα
Εκρηκτικό κοκτέιλ ανόδου στα επιτόκια των προθεσμιακών καταθέσεων δημιουργούν μια σειρά από παράγοντες που συντρέχουν αυτή τη στιγμή στην τραπεζική αγορά.
Η συνεχιζόμενη «αιμορραγία» καταθέσεων από τα χαρτοφυλάκια των τραπεζών, οι απειλές για νέα υποβάθμιση της Ελλάδος από τους διεθνείς επενδυτικούς οίκους αλλά και ο έμμεσος ανταγωνισμός από τα έντοκα γραμμάτια του δημοσίου ανεβάζουν το κόστος του χρήματος.
Έτσι, και παρά τις προσπάθειες για αποκλιμάκωση των επιτοκίων στις προθεσμιακές –οι οποίες απέβησαν άκαρπες- οι τράπεζες δίνουν επιτόκια άνω του 4% ή και 4,5% προκειμένου να εξασφαλίσουν την πολυπόθητη ρευστότητα.
Τριπλό κοκτέιλ
Ο σημαντικότερος ίσως λόγος που αναγκάζει τους τραπεζίτες να βάζουν «το χέρι στην τσέπη» είναι η συνεχιζόμενη μείωση του χαρτοφυλακίου καταθέσεων τους, τους τελευταίους μήνες. Είτε επειδή τα χρήματα «μεταναστεύουν» στο εξωτερικό, είτε επειδή νοικοκυριά και επιχειρήσεις αναγκάζονται να καλύψουν τρέχουσες ανάγκες, μήνα με το μήνα, το συνολικό χαρτοφυλάκιο καταθέσεων των τραπεζών μειώνεται.
Ενδεικτικό είναι ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, το ύψος των τραπεζικών καταθέσεων που είχαν οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά στο τέλος του Νοεμβρίου του 2010 διαμορφώθηκε σε 208,86 δισ. ευρώ, από 211,11 δισ. ευρώ, τον Οκτώβριο, σημειώνοντας μείωση κατά 2,25 δισ. ευρώ. Από τις αρχές του 2010, οι απώλειες των τραπεζικών καταθέσεων επιχειρήσεων και νοικοκυριών ανήλθαν σε 29,13 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σε ποσοστό 9,8% του συνολικού χαρτοφυλακίου.
Παράλληλα, οι νέες απειλές για υποβαθμίσεις της ελληνικής οικονομίας λειτουργούν εξίσου αρνητικά για την ρευστότητα των τραπεζών. Και αυτό γιατί –με δεδομένο ότι τα εγχώρια χρηματοπιστωτικά ιδρύματα διαθέτουν ένα σεβαστό χαρτοφυλάκιο ελληνικών ομολόγων- είναι ιδιαίτερα δύσκολο γι’ αυτά να βρουν πρόσβαση στη διατραπεζική αγορά. Έτσι, ουσιαστικά αναγκάζονται να αντλούν ρευστότητα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Αν όμως πραγματοποιηθούν οι υποβαθμίσεις, δεν είναι βέβαιο ότι θα συνεχίζουν να μπορούν να δανείζονται με τόσο ευνοϊκούς όρους, όσο σήμερα.
Τέλος, οι τράπεζες αυτή τη στιγμή βιώνουν έναν ιδιότυπο, έμμεσο ανταγωνισμό από τα έντοκα γραμμάτια του δημοσίου, τα οποία διατίθενται με ιδιαίτερα δελεαστικό επιτόκιο για περίοδο τριών ή έξη μηνών, και μάλιστα αφορολόγητα αν διακρατηθούν μέχρι τη λήξη τους. Η επόμενη έκδοση εντόκων γραμματίων είναι προγραμματισμένη για την ερχόμενη Τρίτη, 11 Ιανουαρίου και αν το επιτόκιο είναι τόσο υψηλό όσο αναμένεται (άνω του 4%) θα δώσει νέο τόνο στον πόλεμο των αποδόσεων.
Τι προσφέρουν οι τράπεζες
Με αυτά τα δεδομένα, στη μάχη των υψηλών επιτοκίων έχουν μπει όλες οι τράπεζες, ανεξαρτήτως μεγέθους, καθώς διαθέτουν όχι μόνο τις κλασικές προθεσμιακές καταθέσεις αλλά και νέα, δελεαστικά προϊόντα, με κοινό παρανομαστή τις υψηλές αποδόσεις.
Συγκεκριμένα, ανάλογα με το ποσό τη διάρκεια της επένδυσης και το προφίλ της τράπεζας, στις «παραδοσιακές» προθεσμιακές καταθέσεις, διάρκειας από 3 έως 12 μήνες, το επιτόκιο κυμαίνεται ανάμεσα στο 3,5% και 4,5% (για μεγάλα ποσά και πριν την αφαίρεση του φόρου του 10%) ενώ στις λεγόμενες κλιμακωτές καταθέσεις, υπάρχουν επιτόκια «κράχτες» που φτάνουν ακόμα και το πρωτοφανές 10%, αλλά για συγκεκριμένη χρονική περίοδο.
Σημαντικός παράγοντας για την επιλογή της κατάθεσης είναι ότι πλέον στο «παιχνίδι» των υψηλών αποδόσεων έχουν μπει και μεγαλύτερου μεγέθους τράπεζες, οι οποίες αναζητούν ρευστότητα από το εσωτερικό, προκειμένου να χρηματοδοτήσουν τις δραστηριότητές τους. Σήμερα, δελεαστικά επιτόκια μπορεί πλέον να βρει κανείς σχεδόν σε όλα τα μεγάλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα της χώρας. Εντούτοις, ακόμα και υπό αυτό το πρίσμα, τα επιτόκια των μικρότερων τραπεζών είναι κατά κανόνα υψηλότερα σε σχέση με τις μεγαλύτερες.
Ενδιαφέρον και για κλιμακωτές καταθέσεις
Παράλληλα, επιπλέον επιλογές έχουν πλέον οι καταθέτες μέσα από τις λεγόμενες κλιμακωτές καταθέσεις, οι οποίες έρχονται να προστεθούν στις «παραδοσιακές» προθεσμιακές, είτε με «μπόνους» επιτόκια σε συγκεκριμένους μήνες, είτε με αύξηση της απόδοσης για όσο ο πελάτης μένει «πιστός».
Σε αυτή την περίπτωση, οι καταθέσεις προσφέρουν κλιμακωτή αύξηση του επιτοκίου κάθε μήνα, δίνοντας υψηλότερες αποδόσεις σε όσους μείνουν «πιστοί» στην τράπεζα για μεγάλο χρονικό διάστημα, έως 24 μήνες. Μάλιστα –και προκειμένου να δελεάσουν τους υποψήφιους πελάτες- οι τράπεζες διαθέτουν προϊόντα-«κράχτες» στα οποία τα επιτόκια φτάνουν ακόμα και το 10% για ένα μήνα, συνήθως τον τελευταίο. Αυτό συμβαίνει όμως μόνο υπό την προϋπόθεση ότι ο πελάτης θα παραμείνει την τράπεζα, χωρίς να «σηκώσει» μέρος ή το σύνολο από τα χρήματά του.
Γιώργος Θεοδώρου
www.bankingnews.gr
Έτσι, και παρά τις προσπάθειες για αποκλιμάκωση των επιτοκίων στις προθεσμιακές –οι οποίες απέβησαν άκαρπες- οι τράπεζες δίνουν επιτόκια άνω του 4% ή και 4,5% προκειμένου να εξασφαλίσουν την πολυπόθητη ρευστότητα.
Τριπλό κοκτέιλ
Ο σημαντικότερος ίσως λόγος που αναγκάζει τους τραπεζίτες να βάζουν «το χέρι στην τσέπη» είναι η συνεχιζόμενη μείωση του χαρτοφυλακίου καταθέσεων τους, τους τελευταίους μήνες. Είτε επειδή τα χρήματα «μεταναστεύουν» στο εξωτερικό, είτε επειδή νοικοκυριά και επιχειρήσεις αναγκάζονται να καλύψουν τρέχουσες ανάγκες, μήνα με το μήνα, το συνολικό χαρτοφυλάκιο καταθέσεων των τραπεζών μειώνεται.
Ενδεικτικό είναι ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, το ύψος των τραπεζικών καταθέσεων που είχαν οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά στο τέλος του Νοεμβρίου του 2010 διαμορφώθηκε σε 208,86 δισ. ευρώ, από 211,11 δισ. ευρώ, τον Οκτώβριο, σημειώνοντας μείωση κατά 2,25 δισ. ευρώ. Από τις αρχές του 2010, οι απώλειες των τραπεζικών καταθέσεων επιχειρήσεων και νοικοκυριών ανήλθαν σε 29,13 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σε ποσοστό 9,8% του συνολικού χαρτοφυλακίου.
Παράλληλα, οι νέες απειλές για υποβαθμίσεις της ελληνικής οικονομίας λειτουργούν εξίσου αρνητικά για την ρευστότητα των τραπεζών. Και αυτό γιατί –με δεδομένο ότι τα εγχώρια χρηματοπιστωτικά ιδρύματα διαθέτουν ένα σεβαστό χαρτοφυλάκιο ελληνικών ομολόγων- είναι ιδιαίτερα δύσκολο γι’ αυτά να βρουν πρόσβαση στη διατραπεζική αγορά. Έτσι, ουσιαστικά αναγκάζονται να αντλούν ρευστότητα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Αν όμως πραγματοποιηθούν οι υποβαθμίσεις, δεν είναι βέβαιο ότι θα συνεχίζουν να μπορούν να δανείζονται με τόσο ευνοϊκούς όρους, όσο σήμερα.
Τέλος, οι τράπεζες αυτή τη στιγμή βιώνουν έναν ιδιότυπο, έμμεσο ανταγωνισμό από τα έντοκα γραμμάτια του δημοσίου, τα οποία διατίθενται με ιδιαίτερα δελεαστικό επιτόκιο για περίοδο τριών ή έξη μηνών, και μάλιστα αφορολόγητα αν διακρατηθούν μέχρι τη λήξη τους. Η επόμενη έκδοση εντόκων γραμματίων είναι προγραμματισμένη για την ερχόμενη Τρίτη, 11 Ιανουαρίου και αν το επιτόκιο είναι τόσο υψηλό όσο αναμένεται (άνω του 4%) θα δώσει νέο τόνο στον πόλεμο των αποδόσεων.
Τι προσφέρουν οι τράπεζες
Με αυτά τα δεδομένα, στη μάχη των υψηλών επιτοκίων έχουν μπει όλες οι τράπεζες, ανεξαρτήτως μεγέθους, καθώς διαθέτουν όχι μόνο τις κλασικές προθεσμιακές καταθέσεις αλλά και νέα, δελεαστικά προϊόντα, με κοινό παρανομαστή τις υψηλές αποδόσεις.
Συγκεκριμένα, ανάλογα με το ποσό τη διάρκεια της επένδυσης και το προφίλ της τράπεζας, στις «παραδοσιακές» προθεσμιακές καταθέσεις, διάρκειας από 3 έως 12 μήνες, το επιτόκιο κυμαίνεται ανάμεσα στο 3,5% και 4,5% (για μεγάλα ποσά και πριν την αφαίρεση του φόρου του 10%) ενώ στις λεγόμενες κλιμακωτές καταθέσεις, υπάρχουν επιτόκια «κράχτες» που φτάνουν ακόμα και το πρωτοφανές 10%, αλλά για συγκεκριμένη χρονική περίοδο.
Σημαντικός παράγοντας για την επιλογή της κατάθεσης είναι ότι πλέον στο «παιχνίδι» των υψηλών αποδόσεων έχουν μπει και μεγαλύτερου μεγέθους τράπεζες, οι οποίες αναζητούν ρευστότητα από το εσωτερικό, προκειμένου να χρηματοδοτήσουν τις δραστηριότητές τους. Σήμερα, δελεαστικά επιτόκια μπορεί πλέον να βρει κανείς σχεδόν σε όλα τα μεγάλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα της χώρας. Εντούτοις, ακόμα και υπό αυτό το πρίσμα, τα επιτόκια των μικρότερων τραπεζών είναι κατά κανόνα υψηλότερα σε σχέση με τις μεγαλύτερες.
Ενδιαφέρον και για κλιμακωτές καταθέσεις
Παράλληλα, επιπλέον επιλογές έχουν πλέον οι καταθέτες μέσα από τις λεγόμενες κλιμακωτές καταθέσεις, οι οποίες έρχονται να προστεθούν στις «παραδοσιακές» προθεσμιακές, είτε με «μπόνους» επιτόκια σε συγκεκριμένους μήνες, είτε με αύξηση της απόδοσης για όσο ο πελάτης μένει «πιστός».
Σε αυτή την περίπτωση, οι καταθέσεις προσφέρουν κλιμακωτή αύξηση του επιτοκίου κάθε μήνα, δίνοντας υψηλότερες αποδόσεις σε όσους μείνουν «πιστοί» στην τράπεζα για μεγάλο χρονικό διάστημα, έως 24 μήνες. Μάλιστα –και προκειμένου να δελεάσουν τους υποψήφιους πελάτες- οι τράπεζες διαθέτουν προϊόντα-«κράχτες» στα οποία τα επιτόκια φτάνουν ακόμα και το 10% για ένα μήνα, συνήθως τον τελευταίο. Αυτό συμβαίνει όμως μόνο υπό την προϋπόθεση ότι ο πελάτης θα παραμείνει την τράπεζα, χωρίς να «σηκώσει» μέρος ή το σύνολο από τα χρήματά του.
Γιώργος Θεοδώρου
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών