γράφει : Αλεξάνδρα Τόμπρα
(upd)Ελκυστικές επενδυτικά θεωρεί πλέον τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης Mark Mobius, επικεφαλής της Franklin Templeton Investments, ο οποίος βλέπει μακροπρόθεσμα μεγάλες αποδόσεις παρά τους ορισμένους κινδύνους και προκλήσεις που μπορεί να αντιμετωπίσουν.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επενδυτές έχουν την τάση να θεωρούν Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, τη Ρωσία, την Πολωνία, την Τσεχία και την Ουγγαρία. Ωστόσο, οι ευκαιρίες φαίνεται να βρίσκονται στη Ρουμανία, την Τουρκία, καθώς και στις μικρότερες χώρες, τη Βουλγαρία, την Κροατία, τη Σερβία, τη Λετονία, τη Λιθουανία και την Εσθονία. Φυσικά, κάθε μία από αυτές τις χώρες αντιμετωπίζει μοναδικές προκλήσεις και κινδύνους, αλλά έχει επίσης τους δυναμικούς της τομείς οι οποίοι είναι εξαιρετικά ελκυστικοί από μια μακροπρόθεσμη προοπτική επενδύσεων.
Σε γενικές γραμμές, αυτές οι χώρες έχουν πολύ χαμηλότερο χρέος από ό, τι πολλοί από τους Δυτικούς γείτονές τους. Στις βασικές χώρες της Ρωσίας, της Τουρκίας, της Πολωνίας και της Τσεχίας, το δημόσιο χρέος δεν υπερβαίνει το 60% του ΑΕΠ, ενώ το ιδιωτικό χρέος είναι πολύ χαμηλότερο επίσης, αφού κυμαίνεται κοντά στο 50% του ΑΕΠ, σε σύγκριση με πάνω από 100% σε πολλές ανεπτυγμένες αγορές.
Η Πολωνία, η Ουγγαρία και η Τσεχία έχουν σχετικά καλά αναπτυγμένη οικονομία, με υποδομές και καλά εκπαιδευμένο εργατικό δυναμικό. Ξένες εταιρείες επιθυμούν ήδη να μεταφέρουν τις εγκαταστάσεις παραγωγής και τα κέντρα παροχής υπηρεσιών σ’ αυτές τις χώρες, εκμεταλλευόμενες το χαμηλό εργατικό κόστος.
Σύμφωνα με τον Mobius, η Πολωνία ήταν στην πραγματικότητα μια από τις μόνες χώρες στην Ευρώπη που δεν επηρεάστηκε από την ύφεση που προκάλεσε η κρίση του 2008 – 2009, με την οικονομία της να εμφανίζει ιδιαίτερη δυναμική, με μακροπρόθεσμες βελτιώσεις στις υποδομές, την εταιρική διακυβέρνηση και τις γραφειοκρατικές μεταρρυθμίσεις. Φυσικά, η Πολωνία αντιμετώπισε επίσης κάποιες δυσκολίες. Μερικές από τις τράπεζες έχουν εκεί εμφανίζονται με προβλήματα λόγω των στεγαστικών δανείων σε ξένο νόμισμα. Ωστόσο οι αρχές ήδη έχουν προωθήσει μέτρα για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων και για να μετριάσουν ορισμένους από τους κινδύνους, ενώ τα κέρδη του κλάδου έχουν μειωθεί ελάχιστα φέτος, εμφανίζοντας σημάδια σταθεροποίησης.
Οι συνέπειες από την κρίση στην ευρωζώνη ποικίλουν σε κάθε χώρα της Ανατολικής Ευρώπης. Είναι βέβαιο ότι δεν έχουν μείνει αλώβητες από την κρίση, καθώς οι εξαγωγές τους προωθούνται σε μεγάλο βαθμό προς τη Δυτική Ευρώπη. Η Γερμανία είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Πολωνίας, της Ουγγαρίας και της Τσεχίας, έτσι εφ 'όσον η Γερμανία παρουσιάζει σχετικά καλές οικονομικές επιδόσεις, οι χώρες αυτές θα επωφεληθούν.
Παράλληλα, πολλές δυτικές τράπεζες έχουν θέσει προς πώληση πολλές θυγατρικές σ’ αυτές τις χώρες, καθώς χρειάζονται κεφάλαια, επομένως οι χαμηλές αποτιμήσεις αποτελούν πραγματικές ευκαιρίες. Η Κίνα εμφανίζεται πολύ δραστήρια στον τομέα των εξαγορών, όπως και η Ρωσία. Έτσι αναμένουμε μια βελτίωση στον τρόπο που γίνονται οι επενδύσεις στην Ανατολική Ευρώπη.
Άλλο ένα ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι οι τράπεζες στις αναδυόμενες Ευρώπη γενικά δεν έχουν σημαντική έκθεση στις χώρες PIIGS (Πορτογαλία, Ιταλία, Ιρλανδία, Ελλάδα και Ισπανία). Αλλά οι τράπεζες των χωρών PIIGS έχουν ορισμένες θυγατρικές στην Ανατολική Ευρώπη, ενώ ορισμένες τράπεζες στην Ανατολική Ευρώπη έχουν σημαντική έκθεση σε καταναλωτικά δάνεια σε ξένο νόμισμα (π.χ. CHF, EUR). Η πρακτική αυτή ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής στην Ουγγαρία και την Πολωνία, πράγμα που σημαίνει ότι αν τοπικά νομίσματα υποτιμηθούν, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μπορεί να αυξηθούν σε όγκο.
Μια άλλη ανησυχία είναι ότι πολλές βιομηχανικές επιχειρήσεις παραμένουν επιφυλακτικές, προτιμώντας να διατηρούν τη ρευστότητα τους αντί να προωθούν νέα επενδυτικά σχέδια. Έτσι, οι προσδοκίες για νέα έργα είναι χαμηλές ως αποτέλεσμα των προβλημάτων στην Ευρώπη.
Επιπλέον, η αποδυνάμωση πολλών δυτικών ευρωπαϊκών εταιρειών έχει μεταφραστεί σε λιγότερα χρήματα που ρέουν στην Ανατολική Ευρώπη. Ωστόσο, οι χώρες αυτές, έχουν επιλέξει την επιτάχυνση των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών για τη βελτίωση των δικών τους οικονομιών, στοιχείο που είναι ιδιαίτερα θετικό, γιατί είναι πιθανό να οδηγήσει σε περισσότερες ιδιωτικοποιήσεις. Τα μαθήματα που λαμβάνονται από την κρίση στην Ευρώπη είναι θετικά, αναφέρει ο Mobius.
Για παράδειγμα, για τη βελτίωση της δημοσιονομικής θέσης της, η πολωνική κυβέρνηση έχει καταρτίσει πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων που περιλαμβάνει τη μείωση της κρατικής ιδιοκτησίας σε μερικές από τις μεγαλύτερες εισηγμένες εταιρείες, καθώς και την ιδιωτικοποίηση αρκετών κρατικών εταιρειών. Πιστεύω ότι αυτό θα πρέπει να οδηγήσει σε υψηλότερα επίπεδα απόδοσης και ως εκ τούτου, τη βελτίωση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων αυτών, αναφέρει ο Mobius. Επιπλέον, παρακολουθώντας τι συμβαίνει στο δυτικό ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό κλάδο, οι τοπικές ρυθμιστικές αρχές των χρηματοπιστωτικών συστημάτων στην αναδυόμενη Ευρώπη έχουν προσπαθήσει να αποφύγουν μια παρόμοια κατάσταση με την επιβολή αυστηρότερων και πιο συντηρητικών πολιτικών δανεισμού και αύξηση των απαιτήσεων κεφαλαιακής επάρκειας. Στην Πολωνία, για παράδειγμα, το τραπεζικό σύστημα διαθέτη σχετικά ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και υγιή.
Δεδομένων των γενικά καλύτερων δημοσιονομικών θέσεων, των πολύτιμων πόρων και της καινοτομίας, πιστεύω ότι ακόμη και τα προβλήματα της Ευρωζώνης να κυριαρχούν στα πρωτοσέλιδα, για τους μακροπρόθεσμους επενδυτές θα πρέπει να ρίξουν μια πιο προσεκτική ματιά στην αναδυόμενη Ευρώπη.
www.bankingnews.gr
Σε γενικές γραμμές, αυτές οι χώρες έχουν πολύ χαμηλότερο χρέος από ό, τι πολλοί από τους Δυτικούς γείτονές τους. Στις βασικές χώρες της Ρωσίας, της Τουρκίας, της Πολωνίας και της Τσεχίας, το δημόσιο χρέος δεν υπερβαίνει το 60% του ΑΕΠ, ενώ το ιδιωτικό χρέος είναι πολύ χαμηλότερο επίσης, αφού κυμαίνεται κοντά στο 50% του ΑΕΠ, σε σύγκριση με πάνω από 100% σε πολλές ανεπτυγμένες αγορές.
Η Πολωνία, η Ουγγαρία και η Τσεχία έχουν σχετικά καλά αναπτυγμένη οικονομία, με υποδομές και καλά εκπαιδευμένο εργατικό δυναμικό. Ξένες εταιρείες επιθυμούν ήδη να μεταφέρουν τις εγκαταστάσεις παραγωγής και τα κέντρα παροχής υπηρεσιών σ’ αυτές τις χώρες, εκμεταλλευόμενες το χαμηλό εργατικό κόστος.
Σύμφωνα με τον Mobius, η Πολωνία ήταν στην πραγματικότητα μια από τις μόνες χώρες στην Ευρώπη που δεν επηρεάστηκε από την ύφεση που προκάλεσε η κρίση του 2008 – 2009, με την οικονομία της να εμφανίζει ιδιαίτερη δυναμική, με μακροπρόθεσμες βελτιώσεις στις υποδομές, την εταιρική διακυβέρνηση και τις γραφειοκρατικές μεταρρυθμίσεις. Φυσικά, η Πολωνία αντιμετώπισε επίσης κάποιες δυσκολίες. Μερικές από τις τράπεζες έχουν εκεί εμφανίζονται με προβλήματα λόγω των στεγαστικών δανείων σε ξένο νόμισμα. Ωστόσο οι αρχές ήδη έχουν προωθήσει μέτρα για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων και για να μετριάσουν ορισμένους από τους κινδύνους, ενώ τα κέρδη του κλάδου έχουν μειωθεί ελάχιστα φέτος, εμφανίζοντας σημάδια σταθεροποίησης.
Οι συνέπειες από την κρίση στην ευρωζώνη ποικίλουν σε κάθε χώρα της Ανατολικής Ευρώπης. Είναι βέβαιο ότι δεν έχουν μείνει αλώβητες από την κρίση, καθώς οι εξαγωγές τους προωθούνται σε μεγάλο βαθμό προς τη Δυτική Ευρώπη. Η Γερμανία είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Πολωνίας, της Ουγγαρίας και της Τσεχίας, έτσι εφ 'όσον η Γερμανία παρουσιάζει σχετικά καλές οικονομικές επιδόσεις, οι χώρες αυτές θα επωφεληθούν.
Παράλληλα, πολλές δυτικές τράπεζες έχουν θέσει προς πώληση πολλές θυγατρικές σ’ αυτές τις χώρες, καθώς χρειάζονται κεφάλαια, επομένως οι χαμηλές αποτιμήσεις αποτελούν πραγματικές ευκαιρίες. Η Κίνα εμφανίζεται πολύ δραστήρια στον τομέα των εξαγορών, όπως και η Ρωσία. Έτσι αναμένουμε μια βελτίωση στον τρόπο που γίνονται οι επενδύσεις στην Ανατολική Ευρώπη.
Άλλο ένα ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι οι τράπεζες στις αναδυόμενες Ευρώπη γενικά δεν έχουν σημαντική έκθεση στις χώρες PIIGS (Πορτογαλία, Ιταλία, Ιρλανδία, Ελλάδα και Ισπανία). Αλλά οι τράπεζες των χωρών PIIGS έχουν ορισμένες θυγατρικές στην Ανατολική Ευρώπη, ενώ ορισμένες τράπεζες στην Ανατολική Ευρώπη έχουν σημαντική έκθεση σε καταναλωτικά δάνεια σε ξένο νόμισμα (π.χ. CHF, EUR). Η πρακτική αυτή ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής στην Ουγγαρία και την Πολωνία, πράγμα που σημαίνει ότι αν τοπικά νομίσματα υποτιμηθούν, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μπορεί να αυξηθούν σε όγκο.
Μια άλλη ανησυχία είναι ότι πολλές βιομηχανικές επιχειρήσεις παραμένουν επιφυλακτικές, προτιμώντας να διατηρούν τη ρευστότητα τους αντί να προωθούν νέα επενδυτικά σχέδια. Έτσι, οι προσδοκίες για νέα έργα είναι χαμηλές ως αποτέλεσμα των προβλημάτων στην Ευρώπη.
Επιπλέον, η αποδυνάμωση πολλών δυτικών ευρωπαϊκών εταιρειών έχει μεταφραστεί σε λιγότερα χρήματα που ρέουν στην Ανατολική Ευρώπη. Ωστόσο, οι χώρες αυτές, έχουν επιλέξει την επιτάχυνση των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών για τη βελτίωση των δικών τους οικονομιών, στοιχείο που είναι ιδιαίτερα θετικό, γιατί είναι πιθανό να οδηγήσει σε περισσότερες ιδιωτικοποιήσεις. Τα μαθήματα που λαμβάνονται από την κρίση στην Ευρώπη είναι θετικά, αναφέρει ο Mobius.
Για παράδειγμα, για τη βελτίωση της δημοσιονομικής θέσης της, η πολωνική κυβέρνηση έχει καταρτίσει πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων που περιλαμβάνει τη μείωση της κρατικής ιδιοκτησίας σε μερικές από τις μεγαλύτερες εισηγμένες εταιρείες, καθώς και την ιδιωτικοποίηση αρκετών κρατικών εταιρειών. Πιστεύω ότι αυτό θα πρέπει να οδηγήσει σε υψηλότερα επίπεδα απόδοσης και ως εκ τούτου, τη βελτίωση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων αυτών, αναφέρει ο Mobius. Επιπλέον, παρακολουθώντας τι συμβαίνει στο δυτικό ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό κλάδο, οι τοπικές ρυθμιστικές αρχές των χρηματοπιστωτικών συστημάτων στην αναδυόμενη Ευρώπη έχουν προσπαθήσει να αποφύγουν μια παρόμοια κατάσταση με την επιβολή αυστηρότερων και πιο συντηρητικών πολιτικών δανεισμού και αύξηση των απαιτήσεων κεφαλαιακής επάρκειας. Στην Πολωνία, για παράδειγμα, το τραπεζικό σύστημα διαθέτη σχετικά ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και υγιή.
Δεδομένων των γενικά καλύτερων δημοσιονομικών θέσεων, των πολύτιμων πόρων και της καινοτομίας, πιστεύω ότι ακόμη και τα προβλήματα της Ευρωζώνης να κυριαρχούν στα πρωτοσέλιδα, για τους μακροπρόθεσμους επενδυτές θα πρέπει να ρίξουν μια πιο προσεκτική ματιά στην αναδυόμενη Ευρώπη.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών