γράφει : Πέτρος Λεωτσάκος
Οι πρώτες ενδείξεις για το ύψος των κεφαλαιακών ζημιών των τραπεζών από τα stress tests αρχίζουν να εξυφαίνονται, ωστόσο πρέπει να τονιστεί κατά τρόπο ξεκάθαρο ότι στα 5,5 δισεκ. ευρώ που εκτιμάται ότι θα είναι η ζημία από τα stress tests για τις ελληνικές τράπεζες δεν περιλαμβάνεται η αξιολόγηση των αναχρηματοδοτούμενων δανείων που εμφανίζονται εξυπηρετούμενα.
Υπάρχει αυξημένος κίνδυνος να προκύψουν από το σκέλος αυτό της αξιολόγησης πρόσθετες κεφαλαιακές ζημίες που δεν μπορούν να συνεκτιμηθούν σε αυτή την φάση.
Δηλαδή υπάρχει ενδεχόμενο η κεφαλαιακή ζημία για μια τράπεζα να είναι πολύ μεγαλύτερη αν συμπεριληφθεί και ο δυνητικός κίνδυνος της αξιολόγησης των
Επίσης επειδή ακόμη η μελέτη της Blackrock είναι υπό σύνταξη, ακόμη συγκεντρώνονται στοιχεία δηλαδή τα δεδομένα μπορεί να αλλάξουν.
Επιμένουμε ότι ακόμη δεν μπορεί να σταθμιστεί ο κίνδυνος των αναχρηματοδοτούμενων – εξυπηρετούμενων δανείων όπως επίσης και τα παρκαρισμένα προβληματικά δάνεια στο εξωτερικό και ειδικά σε συγκεκριμένες βαλκανικές χώρες όπου υπάρχουν υποψίες αλλά όχι αποδείξεις.
Με βάση λοιπόν αυτή την συντηρητική προσέγγιση θα προκύψει από την Blackrock κεφαλαιακή ζημία 5,5 δισεκ. ευρώ.
Ωστόσο αναφέρουμε για πολλοστή φορά ότι τα 5,5 δισεκ. αφορούν αποκλειστικά τις κεφαλαιακές ζημίες από την αξιολόγηση των δανείων και όχι από άλλους δυνητικούς κινδύνους.
Λαμβάνοντας υπόψη ορισμένες ενδείξεις και παραδοχές της πρώτης μελέτης της Blackrock προκύπτουν σύμφωνα με πηγή που δύναται να γνωρίζει περίπου 1,35 δισεκ. νέες κεφαλαιακές ζημίες για την Εθνική, 1 δισεκ. για την Alpha bank, περίπου 1,5 δισεκ. ευρώ στην Eurobank και 1,5 δισεκ. ευρώ στην Πειραιώς.
Αυτές οι κεφαλαιακές ζημίες μπορούν να θεωρηθούν απορροφήσιμες υπό την έννοια ότι μέσω μηχανισμών εσωτερικής δημιουργίας κεφαλαίου τα 5,5 δισεκ. μπορούν να καλυφθούν συμπεριλαμβανομένης και της αύξησης κεφαλαίου της Eurobank τουλάχιστον 1 δισεκ. ευρώ ή εύρος 1 με 1,5 δισεκ. ευρώ.
Υπενθυμίζεται ότι η νέα έκθεση της Blackrock για τα προβληματικά δάνεια θα αφορά την περίοδο 2013 με 2018 δηλαδή 5ετία και παράλληλα θα περιλαμβάνει και τις δραστηριότητες στο εξωτερικό.
Το βάθος της 5ετίας κατά την άποψη μας είχε στόχο να βοηθήσει τις τράπεζες.
Π.χ. μετά από 2-3 χρόνια οι πολύ υψηλές προβλέψεις των τραπεζών μπορεί να στηρίξουν την κερδοφορία καθώς μερικές τράπεζες θα μπορούν να ανακαλούν μέρος παρελθουσών προβλέψεων ή να καρπούνται έσοδα από δάνεια που έχουν υπερκαλυμμένους δείκτες προβλέψεων.
Για λόγους ορθής ενημέρωσης θα πρέπει να υπενθυμίσουμε τις 6 βασικές πηγές ανησυχίας για το ελληνικό τραπεζικό σύστημα.
1)Όλοι εστιάζονται στα νέα stress tests και στην έκθεση της Blackrock για το τραπεζικό σύστημα που αναμένεται να επιφέρει κεφαλαιακή ζημία 5,5 δισεκ. ευρώ σε ένα capital buffer του ΤΧΣ περί τα 8,5 δισεκ. ευρώ.
Όμως υπάρχουν και άλλα εξίσου σοβαρά προβλήματα τα οποία όλα μαζί υπερδιογκώνουν το πρόβλημα.
2)Κατ΄ εκτίμηση μόνο η Εθνική και η Eurobank που συνεχίζουν να εμφανίζουν ασθενικούς δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας 9,2% και 8,2% αντίστοιχα – ορισμένοι αξιολογούν ότι οι δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας είναι χαμηλότεροι – θα πρέπει να βρουν το επόμενο διάστημα μεταξύ 5 με 5,5 δισεκ. ευρώ.
Το ποσό δεν είναι υπερβολικό και δικαιολογείται όχι μόνο στην λογική των επαρκών δεικτών κεφαλαιακής επάρκειας ειδικά στο core tier 1 αλλά και σε μια άλλη ασύμμετρη παράμετρο που η χρηματιστηριακή αγορά δεν έχει προεξοφλήσει και δεν έχει αποτιμήσει.
3)Όταν το ΤΧΣ επένδυσε 15,6 δισεκ. ευρώ στην Εθνική και Eurobank κάλυψε και τις μαύρες τρύπες τους που ήταν περίπου 5,5 δισεκ. ευρώ.
Αυτά τα 5,5 δισεκ. ευρώ τα κάλυψε το ΤΧΣ και όλοι – προφανώς λανθασμένα – θεωρούν ότι δεν θα ζητηθούν ποτέ δεν θα απαιτηθούν ποτέ από το ΤΧΣ.
Αυτό είναι λάθος το ΤΧΣ θέλει οι δύο τράπεζες να παράξουν μέσα από εσωτερικούς μηχανισμούς κεφάλαιο συνολικά 5,5 δισεκ. ευρώ για να καλύψουν εσωτερικά τις μαύρες τρύπες που κάλυψε το ΤΧΣ.
Το θέμα αυτό είναι τεράστιο, κεφαλαιώδες και η αγορά λανθασμένα δεν έχει αποτιμήσει
4)Επικρατεί μια άποψη ειδικά σε κύκλους της Τρόικα ότι στα Βαλκάνια έχουν κρύψει προβλήματα οι ελληνικές τράπεζες.
Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά «υπάρχουν ενδείξεις ότι οι ελληνικές τράπεζες έχουν παρκάρει προβληματικά δάνεια της Ελλάδος στα Βαλκάνια για να αποφύγουν τον έλεγχο της Blackrock».
Αυτό μέλλει να αποδειχθεί.
Στα Βαλκάνια έρχεται θεραπεία σοκ, δεν υπάρχει καμία αμφιβολία και καμία αυταπάτη.
Θα επιλεγούν λύσεις συγχωνεύσεων θυγατρικών π.χ. όλες οι θυγατρικές των ελληνικών τραπεζών στην Ρουμανία θα συγχωνευθούν σε μια ή κάτι αντίστοιχο στην Βουλγαρία και είτε θα εξορθολογιστούν επιθετικά ή θα πωληθούν.
Η περίπτωση της Finansbank είναι πιο σύνθετη, λόγω κατάρρευσης της κεφαλαιοποίησης της μόλις στα 2,58 δισεκ. ευρώ δεν μπορεί να πωληθεί.
5)Ένα επίσης τεράστιο πρόβλημα που μπορεί να ζημιώσει το τραπεζικό σύστημα είναι οι πλειστηριασμοί.
Οι πλειστηριασμοί αν υποθετικά απελευθερώνονταν θα προκαλούσαν τις εξής παρενέργειες όπως εξηγεί τραπεζίτης.
«Αν δώσεις το δικαίωμα στις τράπεζες να κατασχέσουν 30 χιλιάδες ακίνητα αυτομάτως θα συμβούν οι εξής παρενέργειες.
Λόγω της μεγάλης προσφοράς ακινήτων οι τιμές τους θα πέσουν καθώς η ζήτηση είναι τραγικά χαμηλή.
Αν πέσουν οι τιμές θα συμπαρασύρουν τις τιμές των ακινήτων συνολικά και τότε θα χάσουν σε αξία τα collaterals των τραπεζών που έχουν δοθεί για να χορηγηθούν στεγαστικά δάνεια.
Σε ένα τέτοιο σενάριο πέραν της πλήρους αποσταθεροποίησης της αγοράς ακινήτων που θα κατέρρεε οι τράπεζες θα υποχρεούνταν να γράψουν τις ζημίες από την πτώση των τιμών των collaterals των υποθηκών που έχουν δηλαδή ακίνητα, διαμερίσματα κ.α.
Μια τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε νέα σοβαρή πρόσθετη κεφαλαιακή ζημία στις τράπεζες.
Είναι θετικό που η κυβέρνηση κινείται συντηρητικά στο θέμα αυτό.
6)Ο πιο επικίνδυνος ο πιο ύπουλος εχθρός των τραπεζών είναι η «αθώα» αξιολόγηση των αναχρηματοδοτούμενων δανείων.
Η Blackrock θα πραγματοποιήσει δύο μελέτες.
Η πρώτη που αποτελεί και την επικαιροποίηση της παλαιότερης για τα προβληματικά δάνεια και την πολιτική προβλέψεων.
Η δεύτερη σχετίζεται με την αξιολόγηση των αναχρηματοδοτούμενων δανείων που θεωρούνται εξυπηρετούμενα.
Ειδικά στα επιχειρηματικά δάνεια φθάνουν τα 75 δισεκ οι αναχρηματοδοτήσεις.
Οι τραπεζίτες θεωρούν ότι θα υπάρξει πρόβλημα γιατί σε ορισμένα δάνεια οι μεθοδολογίες που είχαν ακολουθηθεί δεν συμβαδίζουν με τα ευρωπαϊκά πρότυπα.
Τα εξυπηρετούμενα – αναχρηματοδοτούμενα δάνεια κρύβουν τεράστιο ρίσκο γιατί μπορεί να αποδειχτεί ότι ορισμένα από αυτά απλά δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν, απλά κακώς λογίζονταν ως υγιή και εξυπηρετούμενα.
Το πρόβλημα αυτό ανησυχεί τους έλληνες τραπεζίτες πολύ σοβαρά.
Πέτρος Λεωτσάκος
www.bankingnews.gr
Δηλαδή υπάρχει ενδεχόμενο η κεφαλαιακή ζημία για μια τράπεζα να είναι πολύ μεγαλύτερη αν συμπεριληφθεί και ο δυνητικός κίνδυνος της αξιολόγησης των
Επίσης επειδή ακόμη η μελέτη της Blackrock είναι υπό σύνταξη, ακόμη συγκεντρώνονται στοιχεία δηλαδή τα δεδομένα μπορεί να αλλάξουν.
Επιμένουμε ότι ακόμη δεν μπορεί να σταθμιστεί ο κίνδυνος των αναχρηματοδοτούμενων – εξυπηρετούμενων δανείων όπως επίσης και τα παρκαρισμένα προβληματικά δάνεια στο εξωτερικό και ειδικά σε συγκεκριμένες βαλκανικές χώρες όπου υπάρχουν υποψίες αλλά όχι αποδείξεις.
Με βάση λοιπόν αυτή την συντηρητική προσέγγιση θα προκύψει από την Blackrock κεφαλαιακή ζημία 5,5 δισεκ. ευρώ.
Ωστόσο αναφέρουμε για πολλοστή φορά ότι τα 5,5 δισεκ. αφορούν αποκλειστικά τις κεφαλαιακές ζημίες από την αξιολόγηση των δανείων και όχι από άλλους δυνητικούς κινδύνους.
Λαμβάνοντας υπόψη ορισμένες ενδείξεις και παραδοχές της πρώτης μελέτης της Blackrock προκύπτουν σύμφωνα με πηγή που δύναται να γνωρίζει περίπου 1,35 δισεκ. νέες κεφαλαιακές ζημίες για την Εθνική, 1 δισεκ. για την Alpha bank, περίπου 1,5 δισεκ. ευρώ στην Eurobank και 1,5 δισεκ. ευρώ στην Πειραιώς.
Αυτές οι κεφαλαιακές ζημίες μπορούν να θεωρηθούν απορροφήσιμες υπό την έννοια ότι μέσω μηχανισμών εσωτερικής δημιουργίας κεφαλαίου τα 5,5 δισεκ. μπορούν να καλυφθούν συμπεριλαμβανομένης και της αύξησης κεφαλαίου της Eurobank τουλάχιστον 1 δισεκ. ευρώ ή εύρος 1 με 1,5 δισεκ. ευρώ.
Υπενθυμίζεται ότι η νέα έκθεση της Blackrock για τα προβληματικά δάνεια θα αφορά την περίοδο 2013 με 2018 δηλαδή 5ετία και παράλληλα θα περιλαμβάνει και τις δραστηριότητες στο εξωτερικό.
Το βάθος της 5ετίας κατά την άποψη μας είχε στόχο να βοηθήσει τις τράπεζες.
Π.χ. μετά από 2-3 χρόνια οι πολύ υψηλές προβλέψεις των τραπεζών μπορεί να στηρίξουν την κερδοφορία καθώς μερικές τράπεζες θα μπορούν να ανακαλούν μέρος παρελθουσών προβλέψεων ή να καρπούνται έσοδα από δάνεια που έχουν υπερκαλυμμένους δείκτες προβλέψεων.
Για λόγους ορθής ενημέρωσης θα πρέπει να υπενθυμίσουμε τις 6 βασικές πηγές ανησυχίας για το ελληνικό τραπεζικό σύστημα.
1)Όλοι εστιάζονται στα νέα stress tests και στην έκθεση της Blackrock για το τραπεζικό σύστημα που αναμένεται να επιφέρει κεφαλαιακή ζημία 5,5 δισεκ. ευρώ σε ένα capital buffer του ΤΧΣ περί τα 8,5 δισεκ. ευρώ.
Όμως υπάρχουν και άλλα εξίσου σοβαρά προβλήματα τα οποία όλα μαζί υπερδιογκώνουν το πρόβλημα.
2)Κατ΄ εκτίμηση μόνο η Εθνική και η Eurobank που συνεχίζουν να εμφανίζουν ασθενικούς δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας 9,2% και 8,2% αντίστοιχα – ορισμένοι αξιολογούν ότι οι δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας είναι χαμηλότεροι – θα πρέπει να βρουν το επόμενο διάστημα μεταξύ 5 με 5,5 δισεκ. ευρώ.
Το ποσό δεν είναι υπερβολικό και δικαιολογείται όχι μόνο στην λογική των επαρκών δεικτών κεφαλαιακής επάρκειας ειδικά στο core tier 1 αλλά και σε μια άλλη ασύμμετρη παράμετρο που η χρηματιστηριακή αγορά δεν έχει προεξοφλήσει και δεν έχει αποτιμήσει.
3)Όταν το ΤΧΣ επένδυσε 15,6 δισεκ. ευρώ στην Εθνική και Eurobank κάλυψε και τις μαύρες τρύπες τους που ήταν περίπου 5,5 δισεκ. ευρώ.
Αυτά τα 5,5 δισεκ. ευρώ τα κάλυψε το ΤΧΣ και όλοι – προφανώς λανθασμένα – θεωρούν ότι δεν θα ζητηθούν ποτέ δεν θα απαιτηθούν ποτέ από το ΤΧΣ.
Αυτό είναι λάθος το ΤΧΣ θέλει οι δύο τράπεζες να παράξουν μέσα από εσωτερικούς μηχανισμούς κεφάλαιο συνολικά 5,5 δισεκ. ευρώ για να καλύψουν εσωτερικά τις μαύρες τρύπες που κάλυψε το ΤΧΣ.
Το θέμα αυτό είναι τεράστιο, κεφαλαιώδες και η αγορά λανθασμένα δεν έχει αποτιμήσει
4)Επικρατεί μια άποψη ειδικά σε κύκλους της Τρόικα ότι στα Βαλκάνια έχουν κρύψει προβλήματα οι ελληνικές τράπεζες.
Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά «υπάρχουν ενδείξεις ότι οι ελληνικές τράπεζες έχουν παρκάρει προβληματικά δάνεια της Ελλάδος στα Βαλκάνια για να αποφύγουν τον έλεγχο της Blackrock».
Αυτό μέλλει να αποδειχθεί.
Στα Βαλκάνια έρχεται θεραπεία σοκ, δεν υπάρχει καμία αμφιβολία και καμία αυταπάτη.
Θα επιλεγούν λύσεις συγχωνεύσεων θυγατρικών π.χ. όλες οι θυγατρικές των ελληνικών τραπεζών στην Ρουμανία θα συγχωνευθούν σε μια ή κάτι αντίστοιχο στην Βουλγαρία και είτε θα εξορθολογιστούν επιθετικά ή θα πωληθούν.
Η περίπτωση της Finansbank είναι πιο σύνθετη, λόγω κατάρρευσης της κεφαλαιοποίησης της μόλις στα 2,58 δισεκ. ευρώ δεν μπορεί να πωληθεί.
5)Ένα επίσης τεράστιο πρόβλημα που μπορεί να ζημιώσει το τραπεζικό σύστημα είναι οι πλειστηριασμοί.
Οι πλειστηριασμοί αν υποθετικά απελευθερώνονταν θα προκαλούσαν τις εξής παρενέργειες όπως εξηγεί τραπεζίτης.
«Αν δώσεις το δικαίωμα στις τράπεζες να κατασχέσουν 30 χιλιάδες ακίνητα αυτομάτως θα συμβούν οι εξής παρενέργειες.
Λόγω της μεγάλης προσφοράς ακινήτων οι τιμές τους θα πέσουν καθώς η ζήτηση είναι τραγικά χαμηλή.
Αν πέσουν οι τιμές θα συμπαρασύρουν τις τιμές των ακινήτων συνολικά και τότε θα χάσουν σε αξία τα collaterals των τραπεζών που έχουν δοθεί για να χορηγηθούν στεγαστικά δάνεια.
Σε ένα τέτοιο σενάριο πέραν της πλήρους αποσταθεροποίησης της αγοράς ακινήτων που θα κατέρρεε οι τράπεζες θα υποχρεούνταν να γράψουν τις ζημίες από την πτώση των τιμών των collaterals των υποθηκών που έχουν δηλαδή ακίνητα, διαμερίσματα κ.α.
Μια τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε νέα σοβαρή πρόσθετη κεφαλαιακή ζημία στις τράπεζες.
Είναι θετικό που η κυβέρνηση κινείται συντηρητικά στο θέμα αυτό.
6)Ο πιο επικίνδυνος ο πιο ύπουλος εχθρός των τραπεζών είναι η «αθώα» αξιολόγηση των αναχρηματοδοτούμενων δανείων.
Η Blackrock θα πραγματοποιήσει δύο μελέτες.
Η πρώτη που αποτελεί και την επικαιροποίηση της παλαιότερης για τα προβληματικά δάνεια και την πολιτική προβλέψεων.
Η δεύτερη σχετίζεται με την αξιολόγηση των αναχρηματοδοτούμενων δανείων που θεωρούνται εξυπηρετούμενα.
Ειδικά στα επιχειρηματικά δάνεια φθάνουν τα 75 δισεκ οι αναχρηματοδοτήσεις.
Οι τραπεζίτες θεωρούν ότι θα υπάρξει πρόβλημα γιατί σε ορισμένα δάνεια οι μεθοδολογίες που είχαν ακολουθηθεί δεν συμβαδίζουν με τα ευρωπαϊκά πρότυπα.
Τα εξυπηρετούμενα – αναχρηματοδοτούμενα δάνεια κρύβουν τεράστιο ρίσκο γιατί μπορεί να αποδειχτεί ότι ορισμένα από αυτά απλά δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν, απλά κακώς λογίζονταν ως υγιή και εξυπηρετούμενα.
Το πρόβλημα αυτό ανησυχεί τους έλληνες τραπεζίτες πολύ σοβαρά.
Πέτρος Λεωτσάκος
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών