Μια ανακάλυψη που θα μπορούσε να αλλάξει όσα γνωρίζουμε για την ιστορία της Γης έρχεται από τα βάθη του μανδύα του πλανήτη. Επιστήμονες του Πανεπιστημίου Jiangsu Normal ανακάλυψαν ότι το μαγγάνιο, όταν εκτίθεται σε πιέσεις που ξεπερνούν το 1,5 εκατομμύριο φορές την ατμοσφαιρική πίεση, δημιουργεί χημικές ενώσεις που θεωρούνταν μέχρι σήμερα αδύνατες.
Και το πιο εντυπωσιακό; Αυτές οι ενώσεις ίσως συνδέονται με ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια της γεωλογίας: πώς η Γη γέμισε ξαφνικά με οξυγόνο πριν από περίπου 2 δισεκατομμύρια χρόνια.
Το «θησαυροφυλάκιο» του μαγγανίου στο κέντρο της Γης
Σε βάθος περίπου 2.900 χιλιομέτρων, εκεί όπου ο μανδύας συναντά τον πυρήνα, οι συνθήκες είναι ακραίες. Οι θερμοκρασίες και οι πιέσεις είναι τόσο μεγάλες που τα υλικά αποκτούν εντελώς διαφορετικές ιδιότητες.
Οι ερευνητές, χρησιμοποιώντας υπερυπολογιστές, εντόπισαν μια νέα μορφή οξειδίου του μαγγανίου, στην οποία τέσσερα άτομα μαγγανίου συνδέονται με ένα μόνο άτομο οξυγόνου. Πρόκειται για μια δομή που δεν μπορεί να υπάρξει στην επιφάνεια της Γης.
Η ανακάλυψη αυτή υποδηλώνει ότι τεράστιες ποσότητες μαγγανίου ίσως παραμένουν αποθηκευμένες στα βαθύτερα στρώματα του πλανήτη εδώ και δισεκατομμύρια χρόνια.
Το μεγάλο μυστήριο του οξυγόνου ίσως μόλις λύθηκε
Μέχρι σήμερα οι επιστήμονες πίστευαν ότι το Μεγάλο Οξειδωτικό Γεγονός προκλήθηκε αποκλειστικά από μικροοργανισμούς που ανέπτυξαν φωτοσύνθεση.
Ωστόσο, η νέα θεωρία προτείνει ότι η ίδια η Γη έπαιξε καθοριστικό ρόλο.
Καθώς οι γεωλογικές συνθήκες άλλαζαν, τα αποθέματα μαγγανίου που βρίσκονταν εγκλωβισμένα στο εσωτερικό του πλανήτη ενδέχεται να απελευθερώθηκαν στους αρχαίους ωκεανούς. Το στοιχείο αυτό ήταν απαραίτητο για τις πρώτες φωτοσυνθετικές διεργασίες, λειτουργώντας σαν «καύσιμο» για την παραγωγή οξυγόνου.
Με απλά λόγια, η Γη ίσως τροφοδότησε η ίδια τη βιολογική επανάσταση που οδήγησε τελικά στην εμφάνιση πολύπλοκης ζωής.
Το παράξενο φαινόμενο που μπέρδευε τους σεισμολόγους για δεκαετίες
Για χρόνια οι επιστήμονες παρατηρούσαν κάτι περίεργο. Σε ορισμένες περιοχές κοντά στο όριο πυρήνα-μανδύα, τα σεισμικά κύματα επιβραδύνονται ξαφνικά, σαν να περνούν μέσα από μια γιγαντιαία μάζα ζελέ.
Μέχρι σήμερα η εξήγηση ήταν ότι εκεί υπάρχουν τμήματα λιωμένων πετρωμάτων.
Η νέα έρευνα όμως προτείνει μια διαφορετική εκδοχή: γιγάντιες συγκεντρώσεις αυτού του εξαιρετικά πυκνού οξειδίου του μαγγανίου μπορεί να λειτουργούν ως φυσικά «αμορτισέρ», απορροφώντας μέρος της σεισμικής ενέργειας.
Το επόμενο βήμα: Αναπαράγοντας το κέντρο της Γης στο εργαστήριο
Οι επιστήμονες σκοπεύουν τώρα να δοκιμάσουν τη θεωρία τους σε πραγματικές συνθήκες.
Χρησιμοποιώντας ειδικές διατάξεις με διαμάντια, θα προσπαθήσουν να δημιουργήσουν πιέσεις αντίστοιχες με εκείνες που επικρατούν βαθιά στο εσωτερικό του πλανήτη.
Αν τα πειράματα επιβεβαιώσουν τις προβλέψεις των υπολογιστικών μοντέλων, τότε ίσως χρειαστεί να ξαναγραφεί ένα σημαντικό κεφάλαιο της ιστορίας της Γης.
Η ανακάλυψη που μπορεί να αλλάξει όσα γνωρίζουμε για την ύπαρξή μας
Η έρευνα δεν αφορά απλώς ένα νέο ορυκτό. Αφορά τη σχέση ανάμεσα στο εσωτερικό της Γης και στην εξέλιξη της ζωής.
Για πρώτη φορά, οι επιστήμονες εξετάζουν σοβαρά το ενδεχόμενο τα βαθύτερα στρώματα του πλανήτη να έπαιξαν πρωταγωνιστικό ρόλο στη δημιουργία της ατμόσφαιρας που επιτρέπει σήμερα στον άνθρωπο να αναπνέει.
Και αν η θεωρία αποδειχθεί σωστή, τότε η ζωή στη Γη ίσως ξεκίνησε πολύ βαθύτερα απ’ όσο φανταζόμασταν.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών