Η πόλη παρέμενε κρυμμένη για αιώνες
Μια τεράστια αρχαία μητρόπολη των Maya παρέμενε αόρατη στους επιστήμονες επί δεκαετίες, κρυμμένη όχι κάτω από στρώματα γης αλλά μέσα στα ψηφιακά αρχεία περιβαλλοντικών υπηρεσιών.
Η μεγάλη ανακάλυψη ήρθε όταν ο μεταπτυχιακός φοιτητής του Πανεπιστημίου Tulane, Luke Old-Thomas, περιηγούμενος στη 16η σελίδα αποτελεσμάτων της Google, εντόπισε δεδομένα σάρωσης με λέιζερ από τα δάση του Μεξικού.
Αποδείχθηκε ότι μια συνηθισμένη έκθεση παρακολούθησης του ανθρακικού αποτυπώματος έκρυβε τα ερείπια της Valeriana, μιας πόλης που στην ακμή της συναγωνιζόταν σε πληθυσμό τις σύγχρονες περιφερειακές πρωτεύουσες.
Η τεχνολογία αντικαθιστά το φτυάρι και τη ματσέτα
Η ανακάλυψη, που παρουσιάστηκε στο επιστημονικό περιοδικό Antiquity, φέρνει επανάσταση στις σύγχρονες αρχαιολογικές μεθόδους.
Η Valeriana, που βρίσκεται στην πολιτεία Campeche του Μεξικού, είχε καταγραφεί ήδη από το 2013 μέσω της τεχνολογίας lidar.
Τότε όμως οι οικολόγοι χρησιμοποιούσαν τις σαρώσεις λέιζερ αποκλειστικά για την καταμέτρηση δέντρων και κανείς δεν σκέφτηκε να αφαιρέσει ψηφιακά τη βλάστηση ώστε να αποκαλυφθεί το ανάγλυφο του εδάφους.
Μόλις 13 χρόνια αργότερα, ο Luke Old-Thomas εφάρμοσε αρχαιολογικούς αλγόριθμους στα παλαιά δεδομένα.
Πώς λειτουργεί το lidar
Η τεχνολογία lidar λειτουργεί σαν ένας εξαιρετικά ακριβής ηχοβολιστής.
Μια συσκευή τοποθετημένη σε αεροσκάφος εκπέμπει χιλιάδες παλμούς λέιζερ.
Ορισμένοι από αυτούς διαπερνούν το πυκνό φύλλωμα και αντανακλώνται πάνω σε ανθρώπινες κατασκευές, θεμέλια, πλατφόρμες και πυραμίδες.
Οι ερευνητές κατέγραψαν συνολικά 6.764 κατασκευές σε μια έκταση 122 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Η πυκνότητα των κτισμάτων θεωρείται εντυπωσιακή για μια περιοχή που επί χρόνια θεωρούνταν σχεδόν ακατοίκητη.
Η αρχιτεκτονική μεγαλοπρέπεια της Valeriana
Στο κέντρο της νεοανακαλυφθείσας πόλης, οι αρχαιολόγοι εντόπισαν δύο μεγάλα μνημειακά συγκροτήματα.
Η πόλη διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά μιας κλασικής πρωτεύουσας των Maya:
1. Πυραμίδες-ναούς
2. Εκτεταμένους δημόσιους χώρους συγκεντρώσεων
3. Γήπεδο για το τελετουργικό παιχνίδι με μπάλα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε και το εξελιγμένο υδραυλικό σύστημα της πόλης, το οποίο περιλάμβανε δεξαμενή νερού που δημιουργήθηκε μέσω φράγματος σε εποχικό ρέμα.
Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, στην ακμή της, μεταξύ 750 και 850 μ.Χ., η Valeriana φιλοξενούσε από 30.000 έως 50.000 κατοίκους.
Ο αριθμός αυτός είναι συγκρίσιμος με τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές πόλεις της ίδιας περιόδου.
Η ειρωνεία είναι ότι η πόλη βρίσκεται δίπλα σε έναν πολυσύχναστο σύγχρονο αυτοκινητόδρομο.
Ωστόσο, η ζούγκλα κατάφερε επί αιώνες να την καμουφλάρει τόσο αποτελεσματικά ώστε ακόμη και οι κυνηγοί αρχαιοτήτων την προσπερνούσαν χωρίς να αντιλαμβάνονται την ύπαρξή της.
Γιατί τα δεδομένα είναι πιο πολύτιμα από τις ανασκαφές
Το σημαντικότερο δίδαγμα της Valeriana είναι ότι η σύγχρονη επιστήμη διαθέτει τεράστιους όγκους πληροφοριών που παραμένουν αναξιοποίητοι.
Δεδομένα lidar συσσωρεύονται καθημερινά στα αρχεία μεταλλευτικών, κατασκευαστικών και περιβαλλοντικών οργανισμών.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι δεκάδες ακόμη χαμένες μεγαλουπόλεις μπορεί να «κοιμούνται» ήδη μέσα σε αυτά τα ψηφιακά αρχεία.
Ένα μνημείο που θυμίζει τη φθαρτότητα των πολιτισμών
Η ανακάλυψη της Valeriana δείχνει πως ακόμη και οι ισχυρότερες πόλεις μπορούν να εξαφανιστούν από τη συλλογική μνήμη.
Ο Luke Old-Thomas παραδέχεται ότι η πλήρης μελέτη της πόλης θα απαιτήσει πολλές γενιές ερευνητών, καθώς η φυσική εξέταση κάθε κτιρίου που εντοπίστηκε είναι πρακτικά αδύνατη.
Η Valeriana δεν αποτελεί απλώς ένα αρχαιολογικό εύρημα. Είναι μια υπενθύμιση ότι ακόμη και οι πιο ισχυροί πολιτισμοί μπορούν να χαθούν στο πέρασμα του χρόνου, αφήνοντας πίσω τους μόνο αχνά ίχνη που αποκαλύπτονται χάρη στην τεχνολογία και την επιμονή της επιστημονικής έρευνας.
www.bankingnews.gr
Η μεγάλη ανακάλυψη ήρθε όταν ο μεταπτυχιακός φοιτητής του Πανεπιστημίου Tulane, Luke Old-Thomas, περιηγούμενος στη 16η σελίδα αποτελεσμάτων της Google, εντόπισε δεδομένα σάρωσης με λέιζερ από τα δάση του Μεξικού.
Αποδείχθηκε ότι μια συνηθισμένη έκθεση παρακολούθησης του ανθρακικού αποτυπώματος έκρυβε τα ερείπια της Valeriana, μιας πόλης που στην ακμή της συναγωνιζόταν σε πληθυσμό τις σύγχρονες περιφερειακές πρωτεύουσες.
Η τεχνολογία αντικαθιστά το φτυάρι και τη ματσέτα
Η ανακάλυψη, που παρουσιάστηκε στο επιστημονικό περιοδικό Antiquity, φέρνει επανάσταση στις σύγχρονες αρχαιολογικές μεθόδους.
Η Valeriana, που βρίσκεται στην πολιτεία Campeche του Μεξικού, είχε καταγραφεί ήδη από το 2013 μέσω της τεχνολογίας lidar.
Τότε όμως οι οικολόγοι χρησιμοποιούσαν τις σαρώσεις λέιζερ αποκλειστικά για την καταμέτρηση δέντρων και κανείς δεν σκέφτηκε να αφαιρέσει ψηφιακά τη βλάστηση ώστε να αποκαλυφθεί το ανάγλυφο του εδάφους.
Μόλις 13 χρόνια αργότερα, ο Luke Old-Thomas εφάρμοσε αρχαιολογικούς αλγόριθμους στα παλαιά δεδομένα.
Πώς λειτουργεί το lidar
Η τεχνολογία lidar λειτουργεί σαν ένας εξαιρετικά ακριβής ηχοβολιστής.
Μια συσκευή τοποθετημένη σε αεροσκάφος εκπέμπει χιλιάδες παλμούς λέιζερ.
Ορισμένοι από αυτούς διαπερνούν το πυκνό φύλλωμα και αντανακλώνται πάνω σε ανθρώπινες κατασκευές, θεμέλια, πλατφόρμες και πυραμίδες.
Οι ερευνητές κατέγραψαν συνολικά 6.764 κατασκευές σε μια έκταση 122 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Η πυκνότητα των κτισμάτων θεωρείται εντυπωσιακή για μια περιοχή που επί χρόνια θεωρούνταν σχεδόν ακατοίκητη.
Η αρχιτεκτονική μεγαλοπρέπεια της Valeriana
Στο κέντρο της νεοανακαλυφθείσας πόλης, οι αρχαιολόγοι εντόπισαν δύο μεγάλα μνημειακά συγκροτήματα.
Η πόλη διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά μιας κλασικής πρωτεύουσας των Maya:
1. Πυραμίδες-ναούς
2. Εκτεταμένους δημόσιους χώρους συγκεντρώσεων
3. Γήπεδο για το τελετουργικό παιχνίδι με μπάλα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε και το εξελιγμένο υδραυλικό σύστημα της πόλης, το οποίο περιλάμβανε δεξαμενή νερού που δημιουργήθηκε μέσω φράγματος σε εποχικό ρέμα.
Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, στην ακμή της, μεταξύ 750 και 850 μ.Χ., η Valeriana φιλοξενούσε από 30.000 έως 50.000 κατοίκους.
Ο αριθμός αυτός είναι συγκρίσιμος με τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές πόλεις της ίδιας περιόδου.
Η ειρωνεία είναι ότι η πόλη βρίσκεται δίπλα σε έναν πολυσύχναστο σύγχρονο αυτοκινητόδρομο.
Ωστόσο, η ζούγκλα κατάφερε επί αιώνες να την καμουφλάρει τόσο αποτελεσματικά ώστε ακόμη και οι κυνηγοί αρχαιοτήτων την προσπερνούσαν χωρίς να αντιλαμβάνονται την ύπαρξή της.
Γιατί τα δεδομένα είναι πιο πολύτιμα από τις ανασκαφές
Το σημαντικότερο δίδαγμα της Valeriana είναι ότι η σύγχρονη επιστήμη διαθέτει τεράστιους όγκους πληροφοριών που παραμένουν αναξιοποίητοι.
Δεδομένα lidar συσσωρεύονται καθημερινά στα αρχεία μεταλλευτικών, κατασκευαστικών και περιβαλλοντικών οργανισμών.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι δεκάδες ακόμη χαμένες μεγαλουπόλεις μπορεί να «κοιμούνται» ήδη μέσα σε αυτά τα ψηφιακά αρχεία.
Ένα μνημείο που θυμίζει τη φθαρτότητα των πολιτισμών
Η ανακάλυψη της Valeriana δείχνει πως ακόμη και οι ισχυρότερες πόλεις μπορούν να εξαφανιστούν από τη συλλογική μνήμη.
Ο Luke Old-Thomas παραδέχεται ότι η πλήρης μελέτη της πόλης θα απαιτήσει πολλές γενιές ερευνητών, καθώς η φυσική εξέταση κάθε κτιρίου που εντοπίστηκε είναι πρακτικά αδύνατη.
Η Valeriana δεν αποτελεί απλώς ένα αρχαιολογικό εύρημα. Είναι μια υπενθύμιση ότι ακόμη και οι πιο ισχυροί πολιτισμοί μπορούν να χαθούν στο πέρασμα του χρόνου, αφήνοντας πίσω τους μόνο αχνά ίχνη που αποκαλύπτονται χάρη στην τεχνολογία και την επιμονή της επιστημονικής έρευνας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών