Τελευταία Νέα
Οικονομία

«Πολεμικός» ο προϋπολογισμός του 2027: Σενάρια σοκ για ενέργεια και πληθωρισμό, ανάπτυξη 2,3% - Στα 89 δολάρια η υπόθεση για το Brent

«Πολεμικός» ο προϋπολογισμός του 2027: Σενάρια σοκ για ενέργεια και πληθωρισμό, ανάπτυξη 2,3% - Στα 89 δολάρια η υπόθεση για το Brent
Ο νέος προϋπολογισμός ξεκινά με την πρόβλεψη για επιτάχυνση της ανάπτυξης στο 2,3% το 2027, από 2% φέτος, με βασικούς κινητήρες τις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση.
Σε ένα εξαιρετικά αβέβαιο οικονομικό περιβάλλον κατατίθεται σήμερα στη βουλή το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2027, με τον δημοσιονομικό σχεδιασμό να περιλαμβάνει ακόμη και ακραία σενάρια για την πορεία των τιμών της ενέργειας και τις επιπτώσεις τους στην ελληνική οικονομία.

Πρόβλεψη για ανάπτυξη 2,3% το 2027

Ο νέος προϋπολογισμός ξεκινά με την πρόβλεψη για επιτάχυνση της ανάπτυξης στο 2,3% το 2027, από 2% φέτος, με βασικούς κινητήρες τις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση.
Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων αναλαμβάνει να καλύψει σημαντικό μέρος του κενού που αφήνει σταδιακά πίσω του το Ταμείο Ανάκαμψης, με τον σχεδιασμό να προβλέπει σταδιακή αύξηση των διαθέσιμων κεφαλαίων.
Το 2027 προβλέπεται να διατεθούν 11 δισ. ευρώ στην αγορά, εκ των οποίων 4 δισ. ευρώ θα προέλθουν από εθνικούς πόρους και 7 δισ. ευρώ από συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα.
Το ποσό αυξάνεται στα 12,2 δισ. ευρώ το 2028, στα 13,2 δισ. ευρώ το 2029 και φτάνει τα 14,2 δισ. ευρώ το 2030.
Στο τέλος της τετραετίας, οι εθνικοί πόροι διαμορφώνονται στα 4,2 δισ. ευρώ, ενώ οι συγχρηματοδοτούμενες δαπάνες αγγίζουν τα 10 δισ. ευρώ.
Η ιδιωτική κατανάλωση, αν και αναμένεται να ανακόψει ελαφρώς ταχύτητα, θα συνεχίσει να κινείται σε υψηλά επίπεδα, με ρυθμό 1,5% το 2027 έναντι 1,6% φέτος.
Οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών προβλέπεται να αυξηθούν κατά 4,2%, με τον τουρισμό και τη βιομηχανία να συμβάλλουν στη βελτίωση της εικόνας, ενώ με υψηλές ταχύτητες θα κινηθούν και οι εισαγωγές.

Εστία ανησυχίας ο πληθωρισμός

Μεγάλη εστία ανησυχίας παραμένει ο πληθωρισμός.
Παρά τα μέτρα ενίσχυσης του εισοδήματος, η ενεργειακή ακρίβεια, πέρα από τις τιμές των καυσίμων, λειτουργεί προσθετικά σε ένα ήδη βαρύ κύμα ανατιμήσεων.
Το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών δοκιμάζεται από το αυξημένο κόστος βασικών αγαθών και υπηρεσιών, διατηρώντας την ακρίβεια ψηλά στην ατζέντα της οικονομικής πολιτικής.
Το οικονομικό επιτελείο προχωρά σε νέα επί τα χείρω αναθεώρηση της πρόβλεψης για τον πληθωρισμό φέτος, τοποθετώντας τον πήχη στο 3,6% από 3,2%, ενώ για το 2027 προβλέπεται αποκλιμάκωση στο 2,4%-2,5%.

Πετρέλαιο στα 89 δολάρια

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η παραδοχή ότι ο προϋπολογισμός συντάσσεται με πρόβλεψη για μέση τιμή πετρελαίου Brent στα 89 δολάρια το βαρέλι, σημαντικά υψηλότερα από την τελευταία αναθεωρημένη εκτίμηση των 82 δολαρίων για το 2026.
Ενδεικτικό είναι ότι ο περσινός προϋπολογισμός είχε καταρτιστεί με υπόθεση για μέση τιμή Brent μόλις στα 64 δολάρια.
Στην αγορά εργασίας, η ανεργία εκτιμάται ότι θα συνεχίσει την καθοδική της πορεία, υποχωρώντας στο 7,9% το 2027 από 8,3% φέτος, σύμφωνα με την Έρευνα Εργατικού Δυναμικού της ΕΛΣΤΑΤ.

Πρωτογενές πλεόνασμα 2,4%

Σε δημοσιονομικό επίπεδο, ο προϋπολογισμός ξεκινά με πρωτογενές πλεόνασμα 2,4% του ΑΕΠ το 2027, ενώ στο Γενικό Λογιστήριο εξετάζεται στόχος έως και 3,7% του ΑΕΠ, με βασικό επιχείρημα την ισχυρή πορεία των φορολογικών εσόδων και ιδιαίτερα τις αυξημένες εισπράξεις από τον ΦΠΑ.
Οι εκτιμήσεις για την τρέχουσα χρονιά δείχνουν, άλλωστε, ότι το πρωτογενές πλεόνασμα θα ξεπεράσει το 4% του ΑΕΠ έναντι τελευταίας πρόβλεψης για 3,2% του ΑΕΠ, δημιουργώντας πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο.
Οι πρωτογενείς δαπάνες προβλέπεται να αυξηθούν κατά 3% το 2027, έναντι 3,1% φέτος, ακολουθώντας το όριο δαπανών που προβλέπει το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο.
Το δημόσιο χρέος θα παραμείνει σε τροχιά αποκλιμάκωσης, με τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ να υποχωρεί από το 136,8% το 2026 στο 134,4% το 2028.

Πρόωρες αποπληρωμές

Στην περαιτέρω μείωση αναμένεται να συμβάλουν και οι νέες κινήσεις πρόωρης αποπληρωμής, οι οποίες φέτος ανέρχονται συνολικά σε 12,84 δισ. ευρώ.
Στο ποσό περιλαμβάνεται η πρόωρη εξόφληση 6,94 δισ. ευρώ από τα διμερή δάνεια του πρώτου προγράμματος στήριξης, γνωστά ως GLF, η οποία πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο, καθώς και η αποπληρωμή δανείων ύψους 2,5 δισ. ευρώ προς τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF), η οποία είναι προγραμματισμένη για τώρα τον Οκτώβριο.
Παράλληλα, προβλέπεται μείωση κατά 1,2 δισ. ευρώ του υπολοίπου των εντόκων γραμματίων του Ελληνικού Δημοσίου, ενώ δρομολογείται και η πρόωρη εξόφληση ομολογιακού δανείου περίπου 2,2 δισ. ευρώ, το οποίο κανονικά λήγει τον Δεκέμβριο του 2027, αλλά θα εξοφληθεί φέτος.

Το χρέος

Οι κινήσεις αυτές περιορίζουν τις μελλοντικές ανάγκες εξυπηρέτησης του χρέους.
Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, αναμένεται να μειώσουν τις σχετικές δαπάνες κατά περίπου 370 εκατ. ευρώ τον χρόνο, ενώ σε ορίζοντα επταετίας το συνολικό όφελος εκτιμάται σε τουλάχιστον 2,6 δισ. ευρώ.
Με βάση τον κυβερνητικό σχεδιασμό, ο δείκτης χρέους προς ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει κάτω από το 120% το 2029 και κάτω από το 110% έως το 2031.
Μεσοπρόθεσμος στόχος είναι η αναλογία του χρέους να κινηθεί κάτω από το 100% του ΑΕΠ στα μέσα της δεκαετίας του 2030.
Η πορεία αυτή θα εξαρτηθεί, μεταξύ άλλων, από τη διατήρηση της οικονομικής ανάπτυξης, την επίτευξη υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων και τη διατήρηση ευνοϊκών συνθηκών χρηματοδότησης.

Παροχές

Το προσχέδιο ενσωματώνει τις φοροελαφρύνσεις και των εισοδηματικές ενισχύσεις ύψους 1,9 δις. ευρώ που θα εφαρμοστούν την τετραετία 2027 - 2030, αφήνοντας παράλληλα ανοιχτό το ενδεχόμενο για νέες παρεμβάσεις την άνοιξη.
Τα ακριβή περιθώρια θα επανεξεταστούν τον Απρίλιο, όταν η Eurostat θα επικυρώσει τα στοιχεία για την ανάπτυξη και το πρωτογενές πλεόνασμα του 2026.
Οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για δυνατότητα πρόσθετων παρεμβάσεων ύψους έως 350-400 εκατ. ευρώ, χωρίς να παραβιάζεται ο βασικός κανόνας του Συμφώνου Σταθερότητας με τις ανώτατες οροφές στις πρωτογενείς δαπάνες.

Οι κυριότερες παρεμβάσεις προβλέπουν:

- Την απαλλαγή περίπου 156.000 συνεπών ελεύθερων επαγγελματιών από τις προσαυξήσεις βάσει κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου καθαρού εισοδήματος.
- Τον μηδενισμό του φορολογικού συντελεστή έως τα 20.000 ευρώ για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους.
- Την αύξηση της μόνιμης ενίσχυσης του Νοεμβρίου σε συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες από 300 σε 400 ευρώ καθαρά, καθώς και τη διεύρυνσή της στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών από τον Νοέμβριο του 2026.
- Τη θέσπιση επιδόματος εορτών Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά για τους δημοσίους υπαλλήλους από το 2027.
- Τη θέσπιση ειδικού επενδυτικού λογαριασμού για βρέφη κατά τα δύο πρώτα έτη από τη γέννησή τους, στον οποίο η πολιτεία θα καταθέτει ποσό ίσο με αυτό που βάζει κάθε χρόνο ο γονέας, έως 1.200 ευρώ ετησίως και μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών.
- Τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα από τον Απρίλιο του 2027 για τον ιδιωτικό τομέα.
- Την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος από το 2027, για το φορολογικό έτος 2026, στην Περιφέρεια και στη Θεσσαλονίκη, τη μείωσή του κατά 50% στην Αττική το 2028 και την πλήρη κατάργησή του στην Αττική το 2029.
- Τη μείωση της προκαταβολής φόρου από το 55% στο 50% για τους ελεύθερους επαγγελματίες από το φορολογικό έτος 2027 και τη σταδιακή μείωση κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες ετησίως της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα από το φορολογικό έτος 2028, ώστε από 80% σήμερα να υποχωρήσει σταδιακά στο 50%.
- Τη θέσπιση επιταχυνόμενων αποσβέσεων σε 6 έτη, από 10 έτη σήμερα, για επενδύσεις των επιχειρήσεων σε μηχανολογικό εξοπλισμό.
- Την τιμαριθμοποίηση των αναπηρικών επιδομάτων.
- Την κατάργηση από το 2027 του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες αξίας έως 400.000 ευρώ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία.

Το νομοσχέδιο με τις νέες παρεμβάσεις αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση το επόμενο διάστημα και στη συνέχεια θα πάρει τον δρόμο προς τη Βουλή.
Μέχρι το τέλος Οκτωβρίου αναμένεται να ψηφιστούν οι νέες διατάξεις για τη ρύθμιση σε έως 120 δόσεις ληξιπρόθεσμων οφειλών που δημιουργήθηκαν έως το τέλος του 2024, καθώς και τους νέους κανόνες για τους servicers.

Μάριος Χριστοδούλου
www.bankingnews.gr

Ρoή Ειδήσεων

Σχόλια αναγνωστών

Δείτε επίσης