Αναδρομικά σε συντάξεις χηρείας για 50.000 περιπτώσεις - Ποιοι είναι δικαιούχοι

Σε επεξεργασία βρίσκονται από τον ΕΦΚΑ τα στοιχεία 50.000 δημοσίων υπαλλήλων και ένστολων εν’ αποστρατεία (εα), οι οποίοι έχουν καταθέσει αιτήσεις για διορθώσεις όσον αφορά τις συντάξεις χηρείας που έλαβαν, καθώς δικαιούνται αναδρομικά ποσά από 3.500 ευρώ ως 8.000 ευρώ, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης που λαμβάνουν.
Στην προσαρμογή του νέου υπολογισμού οδήγησε απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για συντάξεις χηρείας που απονεμήθηκαν στο διάστημα από 13/5/2016 ως 30/4/2019, καθώς έκρινε ότι οι συντάξεις χηρείας που απονεμήθηκαν σε αυτό το διάστημα, έπρεπε να υπολογιστούν στο 50% επί της αρχικής σύνταξης που λάμβαναν οι θανόντες σύζυγοι, ενώ ο ΕΦΚΑ τους κατέβαλε το 50%, αφού προηγουμένως είχε επανυπολογίσει τη σύνταξη των θανόντων σε μικρότερο ποσό από την αρχική.

Πότε ξεκινούν οι επιστροφές

Οι επιστροφές, οι οποίες θα αναμένεται να ξεκινήσουν εντός Μαϊου, αφορούν συντάξεις που εκδόθηκαν μετά τον νόμο Κατρούγκαλου (4387/2016) και συγκεκριμένα για το διάστημα από τις 13 Μαΐου 2016 έως τον Μάιο του 2019. Στην πράξη, οι δικαιούχοι λάμβαναν το 50% μιας χαμηλότερης σύνταξης, αντί για το 50% του αρχικού ποσού που εισέπραττε ο θανών.
Χήρες αποστράτων που προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη δικαιώθηκαν, με αποτέλεσμα ο ΕΦΚΑ να αναγνωρίζει πλέον την υποχρέωση καταβολής της διαφοράς μεταξύ των ποσών που καταβλήθηκαν και εκείνων που θα έπρεπε να είχαν δοθεί.
Σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 4β του ν. 4387/2016, το συνολικό ποσό τής σύνταξης λόγω θανάτου τού επιζώντος ή και του διαζευγμένου συζύγου δεν μπορεί να υπολείπεται («κατώτατο όριο») του ποσού τής εθνικής σύνταξης που αντιστοιχεί σε 20 έτη ασφάλισης (446,87 € για το 2026).
Αν ο χρόνος ασφάλισης του θανόντος ήταν μικρότερος των 20 ετών, το ως άνω ποσό βαίνει μειούμενο κατά 1,25% για κάθε έτος ασφάλισης που υπολείπεται μέχρι την 20ετία. Για χρόνο ασφάλισης μικρότερο των 15 ετών, το ποσό που δικαιούται ο επιζών ή και ο διαζευγμένος σύζυγος δεν μπορεί να υπολείπεται τού κατώτατου ορίου (των 15 ετών).
Ο οργανισμός διευκρινίζει ότι η απόφαση σχετίζεται αποκλειστικά με περιπτώσεις θανάτου που σημειώθηκαν από την έναρξη ισχύος του νόμου 4387/2016 έως την ψήφιση του νόμου 4611/2019.

Η αύξηση του ποσοστού

Υπενθυμίζεται ότι με τον τελευταίο νόμο το ποσοστό της σύνταξης χηρείας αυξήθηκε από 50% στο 70% της σύνταξης του θανόντος, χωρίς όμως αναδρομική ισχύ.
Ο ΕΦΚΑ τονίζει ότι εφαρμόζει το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο για όλες τις περιπτώσεις μεταβίβασης συντάξεων λόγω θανάτου, βάσει των ενιαίων κανόνων που καθιέρωσαν οι νόμοι 4387/2016 και 4611/2019.
Την ίδια ώρα,  μέσα στο επόμενο διάστημα, αναμένεται νέος γύρος πληρωμών που αφορά περίπου 37.000 συνταξιούχους. Τα ποσά προκύπτουν από εκκρεμείς επανυπολογισμούς κύριων συντάξεων αλλά και διορθώσεις λαθών σε επικουρικές.
Τα αναδρομικά καλύπτουν το διάστημα από την 1η Ιανουαρίου 2019 έως και τον μήνα κατά τον οποίο διορθώθηκαν οι συντάξεις με πρόσθετες αυξήσεις. Σε περιπτώσεις όπου εντοπίζονται μεγάλες αποκλίσεις και πολυετής αναδρομική ισχύς, τα ποσά μπορεί να φτάσουν ακόμη και τις 10.000 ευρώ.
Αναδρομικά θα λάβουν επίσης συνταξιούχοι στους οποίους ο αρχικός επανυπολογισμός της σύνταξης είχε γίνει λανθασμένα, καθώς δεν είχαν ληφθεί υπόψη τα πλήρη στοιχεία της συνταξιοδοτικής απόφασης, όπως ο πραγματικός χρόνος ασφάλισης και οι συντάξιμες αποδοχές.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό των υπηρεσιών, ο κύκλος των πληρωμών των αναδρομικών αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τις γιορτές του Πάσχα.

Τα δικαστήρια

Την ίδια ώρα την καταβολή αναδρομικών έως 4.000 ευρώ για το 11μηνο μεταξύ 11 Ιουνίου 2015 και 12 Μαΐου 2016 εξακολουθεί να αναμένει ένα  ποσοστό  συνταξιούχων που κερδίζει στα δικαστήρια. Οι δικαιούχοι ανέρχονται σε 370.000.
Ωστόσο, καταγράφονται καθυστερήσεις. Τα ποσά αυτά αφορούν κυρίως περικοπές σε κύριες και επικουρικές  συντάξεις καθώς και στα δώρα, σύμφωνα με την απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ του 2020.
Οι τόκοι μπορεί να φτάσουν ή και να ξεπεράσουν τα 1.000 ευρώ ανάλογα με το ύψος των αναδρομικών, καθώς υπολογίζονται από την ημερομηνία κατάθεσης της αγωγής μέχρι την ημερομηνία εξόφλησης.
Τέλος, αναδρομικές αυξήσεις αναμένεται να δουν περίπου 5.500 απόστρατοι των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας που λαμβάνουν ειδικές συντάξεις παθόντων εν υπηρεσία. Η αύξηση υπολογίζεται περίπου στα 118 έως 120 ευρώ μηνιαίως και αφορά δικαιούχους ειδικών κατηγοριών συντάξεων.

Αντώνης Βασιλοπουλος
www.bankingnews.gr