Η συγκεκριμένη δικαστική μάχη μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις για περίπου 440.000 συνταξιούχους, οι οποίοι επιβαρύνονται με την εισφορά
Σε νέα φάση περνά η αντιπαράθεση για την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), με το ενδιαφέρον να στρέφεται πλέον στην 7η Οκτωβρίου 2026, ημερομηνία κατά την οποία έχει προσδιοριστεί η πιλοτική δίκη στο Ελεγκτικό Συνέδριο, με αντικείμενο τον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ.
Η συγκεκριμένη δικαστική μάχη μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις για περίπου 440.000 συνταξιούχους, οι οποίοι επιβαρύνονται με την εισφορά.
Το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο εάν η ΕΑΣ θα διατηρηθεί, αλλά κυρίως με ποιον τρόπο θα υπολογίζεται.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η εισήγηση του Επιτρόπου φέρεται να κινείται προς την κατεύθυνση του αναλογικού υπολογισμού της ΕΑΣ ανά κλιμάκιο, αντί της επιβολής του αντίστοιχου ποσοστού στο σύνολο της σύνταξης.
Εφόσον αυτή η θέση γίνει δεκτή, εκτιμάται ότι η επιβάρυνση για αρκετούς συνταξιούχους θα μπορούσε να μειωθεί ακόμη και κατά 50%.
Το βασικό πρόβλημα με τον σημερινό υπολογισμό
Η ΕΑΣ θεσπίστηκε το 2010, στο πλαίσιο των μνημονιακών μέτρων, και αφορά συνταξιούχους με υψηλότερες συντάξεις.
Με βάση το ισχύον καθεστώς, η εισφορά επιβάλλεται στις κύριες συντάξεις όταν το άθροισμά τους υπερβαίνει τα 1.468 ευρώ, ενώ στις επικουρικές εφαρμόζεται όταν το ποσό ξεπερνά τα 300 ευρώ.
Στις κύριες συντάξεις οι συντελεστές ξεκινούν από 3% και φτάνουν έως 14%, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.
Στις επικουρικές οι κρατήσεις κυμαίνονται από 3% έως 10%.
Το σημείο που προκαλεί τις μεγαλύτερες αντιδράσεις είναι ότι η ΕΑΣ δεν υπολογίζεται όπως ένας προοδευτικός φόρος.
Όταν ο συνταξιούχος περνά σε υψηλότερο κλιμάκιο, το ποσοστό εφαρμόζεται στο σύνολο του ποσού της σύνταξης και όχι μόνο στο τμήμα που υπερβαίνει το όριο.
Έτσι δημιουργούνται απότομες επιβαρύνσεις για συνταξιούχους που βρίσκονται κοντά στα όρια των κλιμακίων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί συνταξιούχος με σύνταξη 2.000 ευρώ.
Με τον σημερινό τρόπο υπολογισμού, η σύνταξη εμπίπτει στο κλιμάκιο του 6% και η εισφορά υπολογίζεται στα 2.000 ευρώ. Με το σύστημα που προτείνεται μέσω της δικαστικής προσφυγής, η εισφορά θα επιβαλλόταν μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το όριο των περίπου 1.468 ευρώ, δηλαδή περίπου στα 532 ευρώ.
Η διαφορά είναι επομένως ιδιαίτερα σημαντική.
Ιδιαίτερα έντονη είναι η επιβάρυνση για όσους βρίσκονται στα όρια αλλαγής κλιμακίου.
Με βάση τα στοιχεία που παρατίθενται, οι συνταξιούχοι με αποδοχές περίπου από 1.784 έως 2.080 ευρώ επηρεάζονται έντονα, καθώς η μετάβαση από το 3% στο 6% προκαλεί ουσιαστικά διπλασιασμό του συντελεστή.
Ακόμη μεγαλύτερες είναι οι κρατήσεις για όσους λαμβάνουν υψηλότερες συντάξεις, άνω των 2.500 έως 3.000 ευρώ μικτά.
Σύμφωνα με τις σχετικές εκτιμήσεις, περίπου 10.000 συνταξιούχοι που βρίσκονται στις υψηλότερες κλίμακες υφίστανται κρατήσεις που, σε ετήσια βάση, μπορούν να αντιστοιχούν σε ποσό αντίστοιχο μιας εθνικής σύνταξης, η οποία ανέρχεται σήμερα περίπου στα 446 ευρώ τον μήνα.
10 δισ. ευρώ από το 2010
Το συνολικό οικονομικό βάρος της ΕΑΣ είναι ιδιαίτερα μεγάλο. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που επικαλούνται οι εκπρόσωποι των συνταξιούχων, από το 2010 μέχρι σήμερα έχουν παρακρατηθεί περίπου 10 δισ. ευρώ από τους συνταξιούχους που υπάγονται στην εισφορά.
Μόνο για το 2026, σύμφωνα με το σχέδιο προϋπολογισμού, η ΕΑΣ αναμένεται να αποφέρει περίπου 888 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 721 εκατ. ευρώ από κύριες συντάξεις και 167 εκατ. ευρώ από επικουρικές.
Η υπόθεση αφορά προσφυγή συνταξιούχου δικαστή και έχει παραπεμφθεί στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Αρχικά είχε προσδιοριστεί για τις 10 Ιουνίου 2026, όμως μετά από αίτημα του Δημοσίου αναβλήθηκε και πλέον έχει προσδιοριστεί για τις 7 Οκτωβρίου 2026.
Το αίτημα αφορά την κατάργηση της ΕΑΣ ή, τουλάχιστον, την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της ώστε να εφαρμόζεται με τρόπο συμβατό με την αρχή της αναλογικότητας.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόταση η εισφορά να υπολογίζεται μόνο στο ποσό της σύνταξης που υπερβαίνει το εκάστοτε όριο και όχι στο σύνολο της σύνταξης.
Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επίσης υποστηρίξει στο παρελθόν την ανάγκη αναλογικότερου συστήματος υπολογισμού.
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυβέρνηση αναμένει την απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου προκειμένου να εξετάσει πιθανές νομοθετικές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ από το 2027 και μετά.
Αντώνης Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr
Η συγκεκριμένη δικαστική μάχη μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις για περίπου 440.000 συνταξιούχους, οι οποίοι επιβαρύνονται με την εισφορά.
Το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο εάν η ΕΑΣ θα διατηρηθεί, αλλά κυρίως με ποιον τρόπο θα υπολογίζεται.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η εισήγηση του Επιτρόπου φέρεται να κινείται προς την κατεύθυνση του αναλογικού υπολογισμού της ΕΑΣ ανά κλιμάκιο, αντί της επιβολής του αντίστοιχου ποσοστού στο σύνολο της σύνταξης.
Εφόσον αυτή η θέση γίνει δεκτή, εκτιμάται ότι η επιβάρυνση για αρκετούς συνταξιούχους θα μπορούσε να μειωθεί ακόμη και κατά 50%.
Το βασικό πρόβλημα με τον σημερινό υπολογισμό
Η ΕΑΣ θεσπίστηκε το 2010, στο πλαίσιο των μνημονιακών μέτρων, και αφορά συνταξιούχους με υψηλότερες συντάξεις.
Με βάση το ισχύον καθεστώς, η εισφορά επιβάλλεται στις κύριες συντάξεις όταν το άθροισμά τους υπερβαίνει τα 1.468 ευρώ, ενώ στις επικουρικές εφαρμόζεται όταν το ποσό ξεπερνά τα 300 ευρώ.
Στις κύριες συντάξεις οι συντελεστές ξεκινούν από 3% και φτάνουν έως 14%, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.
Στις επικουρικές οι κρατήσεις κυμαίνονται από 3% έως 10%.
Το σημείο που προκαλεί τις μεγαλύτερες αντιδράσεις είναι ότι η ΕΑΣ δεν υπολογίζεται όπως ένας προοδευτικός φόρος.
Όταν ο συνταξιούχος περνά σε υψηλότερο κλιμάκιο, το ποσοστό εφαρμόζεται στο σύνολο του ποσού της σύνταξης και όχι μόνο στο τμήμα που υπερβαίνει το όριο.
Έτσι δημιουργούνται απότομες επιβαρύνσεις για συνταξιούχους που βρίσκονται κοντά στα όρια των κλιμακίων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί συνταξιούχος με σύνταξη 2.000 ευρώ.
Με τον σημερινό τρόπο υπολογισμού, η σύνταξη εμπίπτει στο κλιμάκιο του 6% και η εισφορά υπολογίζεται στα 2.000 ευρώ. Με το σύστημα που προτείνεται μέσω της δικαστικής προσφυγής, η εισφορά θα επιβαλλόταν μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το όριο των περίπου 1.468 ευρώ, δηλαδή περίπου στα 532 ευρώ.
Η διαφορά είναι επομένως ιδιαίτερα σημαντική.
Ιδιαίτερα έντονη είναι η επιβάρυνση για όσους βρίσκονται στα όρια αλλαγής κλιμακίου.
Με βάση τα στοιχεία που παρατίθενται, οι συνταξιούχοι με αποδοχές περίπου από 1.784 έως 2.080 ευρώ επηρεάζονται έντονα, καθώς η μετάβαση από το 3% στο 6% προκαλεί ουσιαστικά διπλασιασμό του συντελεστή.
Ακόμη μεγαλύτερες είναι οι κρατήσεις για όσους λαμβάνουν υψηλότερες συντάξεις, άνω των 2.500 έως 3.000 ευρώ μικτά.
Σύμφωνα με τις σχετικές εκτιμήσεις, περίπου 10.000 συνταξιούχοι που βρίσκονται στις υψηλότερες κλίμακες υφίστανται κρατήσεις που, σε ετήσια βάση, μπορούν να αντιστοιχούν σε ποσό αντίστοιχο μιας εθνικής σύνταξης, η οποία ανέρχεται σήμερα περίπου στα 446 ευρώ τον μήνα.
10 δισ. ευρώ από το 2010
Το συνολικό οικονομικό βάρος της ΕΑΣ είναι ιδιαίτερα μεγάλο. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που επικαλούνται οι εκπρόσωποι των συνταξιούχων, από το 2010 μέχρι σήμερα έχουν παρακρατηθεί περίπου 10 δισ. ευρώ από τους συνταξιούχους που υπάγονται στην εισφορά.
Μόνο για το 2026, σύμφωνα με το σχέδιο προϋπολογισμού, η ΕΑΣ αναμένεται να αποφέρει περίπου 888 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 721 εκατ. ευρώ από κύριες συντάξεις και 167 εκατ. ευρώ από επικουρικές.
Η υπόθεση αφορά προσφυγή συνταξιούχου δικαστή και έχει παραπεμφθεί στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Αρχικά είχε προσδιοριστεί για τις 10 Ιουνίου 2026, όμως μετά από αίτημα του Δημοσίου αναβλήθηκε και πλέον έχει προσδιοριστεί για τις 7 Οκτωβρίου 2026.
Το αίτημα αφορά την κατάργηση της ΕΑΣ ή, τουλάχιστον, την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της ώστε να εφαρμόζεται με τρόπο συμβατό με την αρχή της αναλογικότητας.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόταση η εισφορά να υπολογίζεται μόνο στο ποσό της σύνταξης που υπερβαίνει το εκάστοτε όριο και όχι στο σύνολο της σύνταξης.
Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επίσης υποστηρίξει στο παρελθόν την ανάγκη αναλογικότερου συστήματος υπολογισμού.
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυβέρνηση αναμένει την απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου προκειμένου να εξετάσει πιθανές νομοθετικές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ από το 2027 και μετά.
Αντώνης Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών