Η μεγάλη ιστορική διαμάχη για τη διαδρομή του Αννίβα και η βιοφυσική ανάλυση που ανατρέπει τα δεδομένα
Βιοφυσικοί από την Ευρώπη και την Αφρική κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ο στρατός του Αννίβα διέσχισε τις Άλπεις μέσω του περάσματος Col de la Traverse και όχι από το Col de Clapières, όπως υποστήριζαν μέχρι σήμερα πολλοί ιστορικοί.
Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, η επιλογή αυτής της διαδρομής επέτρεψε στους Καρχηδόνιους στρατιώτες, στα άλογα και στους πολεμικούς ελέφαντες να καταναλώσουν περίπου 16% λιγότερη ενέργεια κατά την εξαιρετικά δύσκολη διάβαση των Άλπεων.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν από την υπηρεσία Τύπου του Πανεπιστημιακού Εκδοτικού Οίκου της Οξφόρδης.
«Το ερώτημα για το ακριβές σημείο από το οποίο ο Αννίβας πέρασε τις Άλπεις αποτελεί αντικείμενο συζήτησης μεταξύ των ιστορικών εδώ και πολλές δεκαετίες.
Η ανάλυσή μας προσφέρει πλήθος νέων στοιχείων που ενισχύουν την άποψη ότι οι Καρχηδόνιοι ακολούθησαν τη διαδρομή μέσω του Col de la Traverse, καθώς αυτή η επιλογή θα καθιστούσε πολύ ευκολότερη την κάλυψη των ενεργειακών απαιτήσεων ενός τόσο μεγάλου στρατεύματος, στο οποίο περιλαμβάνονταν και ελέφαντες», δήλωσε ο Emilio Berti, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο της Ιένας στη Γερμανία, σύμφωνα με την υπηρεσία Τύπου του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.
Η μεγάλη ιστορική διαμάχη για τη διαδρομή του Αννίβα
Οι ιστορικοί εδώ και αιώνες προσπαθούν να εξακριβώσουν με ποιον τρόπο και από ποια διαδρομή ο στρατός της Καρχηδόνας εισέβαλε στα εδάφη της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας, διασχίζοντας τις Άλπεις κατά τη διάρκεια του Β΄ Καρχηδονιακού Πολέμου.
Οι αναφορές του Πολύβιου, αλλά και τα έργα άλλων αρχαίων ιστορικών, δεν δίνουν μια απόλυτα σαφή απάντηση στο ζήτημα.
Για τον λόγο αυτό, αρκετά ορεινά περάσματα των Κοττίων Άλπεων θεωρούνται μέχρι σήμερα πιθανοί δρόμοι που μπορεί να ακολούθησε ο Αννίβας, μεταξύ αυτών το Col de la Traverse, το Col de Clapières, το Col de Montgenèvre, το Col de Mont Cenis και άλλες εναλλακτικές διαδρομές.
Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες, πολλές από αυτές τις θεωρίες βασίστηκαν κυρίως σε φιλολογικά ή γεωλογικά στοιχεία, χωρίς να λαμβάνεται επαρκώς υπόψη η τεράστια ενεργειακή δαπάνη που απαιτούσε η μετακίνηση ανθρώπων και ζώων σε τόσο δύσβατα ορεινά περάσματα.
Η βιοφυσική ανάλυση αλλάζει τα δεδομένα
Για να αντιμετωπίσουν αυτό το κενό, οι ερευνητές υπολόγισαν τις θερμιδικές ανάγκες ανθρώπων, αλόγων και ελεφάντων κατά μήκος των τεσσάρων δημοφιλέστερων πιθανών διαδρομών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η πιο οικονομική ενεργειακά επιλογή ήταν το δύσκολο αλλά συντομότερο πέρασμα Col de la Traverse.
Αντίθετα, οι εναλλακτικές διαδρομές μέσω του Col de Montgenèvre, του Col de Clapières και του Col de Mont Cenis θα απαιτούσαν αντίστοιχα περίπου 11%, 16% και 19% περισσότερες θερμίδες.
Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι τα στοιχεία αυτά αμφισβητούν τη δημοφιλή θεωρία σύμφωνα με την οποία ο Αννίβας πέρασε τις Άλπεις μέσω του Col de Clapières.
Οι απώλειες του στρατού και η αντοχή των ελεφάντων
Παρά το γεγονός ότι η διαδρομή μέσω του Col de la Traverse φαίνεται να ήταν η πιο αποδοτική επιλογή, οι υπολογισμοί δείχνουν ότι οι Καρχηδόνιοι στρατιώτες έχασαν περίπου το 19% των ενεργειακών αποθεμάτων λίπους του σώματός τους κατά τη διάρκεια της πορείας.
Το γεγονός αυτό, σύμφωνα με τους ερευνητές, εξηγεί τις μεγάλες απώλειες που υπέστη ο στρατός του Αννίβα κατά τη διάβαση των Άλπεων.
Αντίθετα, οι πολεμικοί ελέφαντες παρουσίασαν πολύ μικρότερη απώλεια ενεργειακών αποθεμάτων, μόλις περίπου 4%, γεγονός που επέτρεψε σχεδόν σε ολόκληρη την «ελεφαντοφόρο δύναμη» της Καρχηδόνας να φτάσει στα ρωμαϊκά εδάφη.
Τα νέα αυτά ευρήματα προσφέρουν μια διαφορετική εικόνα για μία από τις πιο εντυπωσιακές στρατιωτικές επιχειρήσεις της αρχαιότητας, αναδεικνύοντας τον καθοριστικό ρόλο που μπορεί να έπαιξαν όχι μόνο η στρατηγική και η τόλμη του Αννίβα, αλλά και οι καθαρά βιολογικοί περιορισμοί ενός τεράστιου στρατεύματος που επιχειρούσε σε ένα από τα πιο δύσκολα φυσικά περιβάλλοντα της Ευρώπης.
www.bankingnews.gr
Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, η επιλογή αυτής της διαδρομής επέτρεψε στους Καρχηδόνιους στρατιώτες, στα άλογα και στους πολεμικούς ελέφαντες να καταναλώσουν περίπου 16% λιγότερη ενέργεια κατά την εξαιρετικά δύσκολη διάβαση των Άλπεων.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν από την υπηρεσία Τύπου του Πανεπιστημιακού Εκδοτικού Οίκου της Οξφόρδης.
«Το ερώτημα για το ακριβές σημείο από το οποίο ο Αννίβας πέρασε τις Άλπεις αποτελεί αντικείμενο συζήτησης μεταξύ των ιστορικών εδώ και πολλές δεκαετίες.
Η ανάλυσή μας προσφέρει πλήθος νέων στοιχείων που ενισχύουν την άποψη ότι οι Καρχηδόνιοι ακολούθησαν τη διαδρομή μέσω του Col de la Traverse, καθώς αυτή η επιλογή θα καθιστούσε πολύ ευκολότερη την κάλυψη των ενεργειακών απαιτήσεων ενός τόσο μεγάλου στρατεύματος, στο οποίο περιλαμβάνονταν και ελέφαντες», δήλωσε ο Emilio Berti, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο της Ιένας στη Γερμανία, σύμφωνα με την υπηρεσία Τύπου του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.
Η μεγάλη ιστορική διαμάχη για τη διαδρομή του Αννίβα
Οι ιστορικοί εδώ και αιώνες προσπαθούν να εξακριβώσουν με ποιον τρόπο και από ποια διαδρομή ο στρατός της Καρχηδόνας εισέβαλε στα εδάφη της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας, διασχίζοντας τις Άλπεις κατά τη διάρκεια του Β΄ Καρχηδονιακού Πολέμου.
Οι αναφορές του Πολύβιου, αλλά και τα έργα άλλων αρχαίων ιστορικών, δεν δίνουν μια απόλυτα σαφή απάντηση στο ζήτημα.
Για τον λόγο αυτό, αρκετά ορεινά περάσματα των Κοττίων Άλπεων θεωρούνται μέχρι σήμερα πιθανοί δρόμοι που μπορεί να ακολούθησε ο Αννίβας, μεταξύ αυτών το Col de la Traverse, το Col de Clapières, το Col de Montgenèvre, το Col de Mont Cenis και άλλες εναλλακτικές διαδρομές.
Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες, πολλές από αυτές τις θεωρίες βασίστηκαν κυρίως σε φιλολογικά ή γεωλογικά στοιχεία, χωρίς να λαμβάνεται επαρκώς υπόψη η τεράστια ενεργειακή δαπάνη που απαιτούσε η μετακίνηση ανθρώπων και ζώων σε τόσο δύσβατα ορεινά περάσματα.
Η βιοφυσική ανάλυση αλλάζει τα δεδομένα
Για να αντιμετωπίσουν αυτό το κενό, οι ερευνητές υπολόγισαν τις θερμιδικές ανάγκες ανθρώπων, αλόγων και ελεφάντων κατά μήκος των τεσσάρων δημοφιλέστερων πιθανών διαδρομών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η πιο οικονομική ενεργειακά επιλογή ήταν το δύσκολο αλλά συντομότερο πέρασμα Col de la Traverse.
Αντίθετα, οι εναλλακτικές διαδρομές μέσω του Col de Montgenèvre, του Col de Clapières και του Col de Mont Cenis θα απαιτούσαν αντίστοιχα περίπου 11%, 16% και 19% περισσότερες θερμίδες.
Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι τα στοιχεία αυτά αμφισβητούν τη δημοφιλή θεωρία σύμφωνα με την οποία ο Αννίβας πέρασε τις Άλπεις μέσω του Col de Clapières.
Οι απώλειες του στρατού και η αντοχή των ελεφάντων
Παρά το γεγονός ότι η διαδρομή μέσω του Col de la Traverse φαίνεται να ήταν η πιο αποδοτική επιλογή, οι υπολογισμοί δείχνουν ότι οι Καρχηδόνιοι στρατιώτες έχασαν περίπου το 19% των ενεργειακών αποθεμάτων λίπους του σώματός τους κατά τη διάρκεια της πορείας.
Το γεγονός αυτό, σύμφωνα με τους ερευνητές, εξηγεί τις μεγάλες απώλειες που υπέστη ο στρατός του Αννίβα κατά τη διάβαση των Άλπεων.
Αντίθετα, οι πολεμικοί ελέφαντες παρουσίασαν πολύ μικρότερη απώλεια ενεργειακών αποθεμάτων, μόλις περίπου 4%, γεγονός που επέτρεψε σχεδόν σε ολόκληρη την «ελεφαντοφόρο δύναμη» της Καρχηδόνας να φτάσει στα ρωμαϊκά εδάφη.
Τα νέα αυτά ευρήματα προσφέρουν μια διαφορετική εικόνα για μία από τις πιο εντυπωσιακές στρατιωτικές επιχειρήσεις της αρχαιότητας, αναδεικνύοντας τον καθοριστικό ρόλο που μπορεί να έπαιξαν όχι μόνο η στρατηγική και η τόλμη του Αννίβα, αλλά και οι καθαρά βιολογικοί περιορισμοί ενός τεράστιου στρατεύματος που επιχειρούσε σε ένα από τα πιο δύσκολα φυσικά περιβάλλοντα της Ευρώπης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών