Σχετικά Άρθρα
Νέα επίθεση με drones στη ρωσική πρεσβεία στη Σουηδία - Προσπάθεια εκφοβισμού καταγγέλλει η Μόσχα
Πρεμιέρα για το έξυπνο drone Svarog Pro της Ρωσίας με τεχνητή νοημοσύνη - θα δοκιμαστεί στο ουκρανικό μέτωπο
Ασύλληπτο: Οι Ρώσοι ανατίναξαν με drones αρχηγείο του ουκρανικού στρατού στο Dnipro - Δεκάδες ασθενοφόρα, βαριές απώλειες
Μια εφιαλτική πραγματικότητα για την ασφάλεια της Ευρώπης αποκαλύπτει νέα έκθεση του Διεθνούς Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών (IISS) του Λονδίνου.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, η Ρωσία κατάφερε να «χαρτογραφήσει» με απόλυτη επιτυχία τις «τρύπες» και τα «τυφλά» σημεία της ευρωπαϊκής αεράμυνας, πραγματοποιώντας σχεδόν 150 συντονισμένες εισβολές drones σε περισσότερες από 12 χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ, αλλά και στην Ιρλανδία, μέσα σε διάστημα 19 μηνών. Το πιο ανησυχητικό στοιχείο της έκθεσης, ωστόσο, κρύβεται στη θάλασσα, όπου η Ρωσία φαίνεται πως μετέτρεψε τα δεξαμενόπλοια του περιβόητου «σκιώδους στόλου» της σε πλωτές, αόρατες πλατφόρμες εκτόξευσης, εκμεταλλευόμενη όχι μόνο τα τεχνικά κενά των δυτικών ραντάρ, αλλά και τη γραφειοκρατική αμηχανία της Ευρώπης, η οποία παρακολουθούσε την εκστρατεία χωρίς να δώσει μια ενιαία, συλλογική απάντηση.
Η εφιαλτική έκθεση του IISS
Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με την έκθεση του think tank IISS, η Ρωσία «χαρτογράφησε με επιτυχία τα κενά στην αεράμυνα του ΝΑΤΟ» πραγματοποιώντας σχεδόν 150 εξορμήσεις drones στον ευρωπαϊκό εναέριο χώρο κατά τη διάρκεια 19 μηνών, χρησιμοποιώντας πιθανώς δεξαμενόπλοια του «σκιώδους στόλου» για την εκτόξευση των συσκευών.
Η εκστρατεία αυτή, η οποία διεξήχθη σε περισσότερες από δώδεκα χώρες της στρατιωτικής συμμαχίας καθώς και στην Ιρλανδία, «προχώρησε χωρίς συλλογική απάντηση από τους συμμάχους», σύμφωνα με τη μελέτη του Διεθνούς Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών (IISS) στο Λονδίνο. Εκμεταλλεύτηκε αδυναμίες όχι μόνο στα συστήματα αεράμυνας της Ευρώπης, αλλά και στα νομικά πλαίσια και τους κανόνες εμπλοκής, ενώ παράλληλα αποκάλυψε σοβαρές ελλείψεις στην ικανότητα της ηπείρου να ανταποκρίνεται σε χαμηλού κόστους drones.
Οι επιμέρους κυβερνήσεις αντιμετώπιζαν συχνά τις θεάσεις drones και τις υποτιθέμενες παρεμβάσεις σε υποδομές ως ξεχωριστά εθνικά ζητήματα και μερικές φορές εμφανίζονταν διστακτικές να κατηγορήσουν απευθείας τη Ρωσία ότι βρισκόταν πίσω από τις εισβολές, αναφέρει η μελέτη του IISS.
Ορισμένες εισβολές ήταν εύκολο να αποδοθούν στη Ρωσία, όπως τα 24 drones που παραβίασαν τον πολωνικό εναέριο χώρο τον Σεπτέμβριο του 2025, κάποια από τα οποία καταρρίφθηκαν από το ΝΑΤΟ.
Άλλα περιστατικά ήταν πιο ασαφή, αλλά «το μοτίβο... γίνεται ορατό όταν τα περιστατικά εξετάζονται συλλογικά», δήλωσε ο συντάκτης της έκθεσης, Charlie Edwards, σε ενημέρωση των μέσων ενημέρωσης. Η ευρύτερη εικόνα υποδηλώνει μια συντονισμένη προσπάθεια με στόχο τις κρίσιμες εθνικές υποδομές της Ευρώπης, πρόσθεσε ο ίδιος.
Ο ρόλος του σκιώδους στόλου
Σε πολλές περιπτώσεις, ρωσικά εμπορικά πλοία, συμπεριλαμβανομένων δεξαμενόπλοιων του σκιώδους στόλου, βρίσκονταν κοντά στο σημείο της εισβολής των drones. Η έκθεση υποδηλώνει ότι αυτά παρείχαν πλατφόρμες εκτόξευσης, τοποθεσίες περισυλλογής ή λειτουργίες αναμετάδοσης επικοινωνιών.
Η Γαλλία μάλιστα πραγματοποίησε νηοψία σε σκιώδες δεξαμενόπλοιο που θεωρούνταν ύποπτο για εκτόξευση drones το 2025, αλλά δεν δημοσιοποίησε τα ευρήματά της. Η απόδοση ευθυνών παραμένει δύσκολη, καθώς κανένα από τα drones που φαίνεται να έχουν εκτοξευθεί από τη θάλασσα δεν έχει συντριβεί, δήλωσε ο Edwards.
Πολλά από τα περιστατικά είναι ευρέως γνωστά. Τον Σεπτέμβριο του 2025, για παράδειγμα, drones ανάγκασαν το αεροδρόμιο της Κοπεγχάγης να κλείσει για αρκετές ώρες, ενώ ολλανδικά μαχητικά αεροσκάφη απογειώθηκαν εσπευσμένα για να καταδιώξουν drones πάνω από την αεροπορική βάση Volkel τον περασμένο Δεκέμβριο.
Άλλες θεάσεις σημειώθηκαν κοντά σε ευαίσθητες πυρηνικές ή στρατιωτικές εγκαταστάσεις, όπως η βάση πυρηνικών υποβρυχίων Île Longue της Γαλλίας και αεροπορικές βάσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γερμανία, το Βέλγιο και την Ολλανδία.
Σε πολλές περιπτώσεις, τα drones δεν καταρρίπτονταν αν βρίσκονταν πάνω από κατοικημένες περιοχές, για παράδειγμα, και αν οι κανόνες εμπλοκής απαγόρευαν τη λήψη οποιασδήποτε δράσης.
Η Ρωσία απορρίπτει τους ισχυρισμούς
Η Ρωσία έχει αρνηθεί στο παρελθόν οποιαδήποτε ανάμειξη σε αυτές τις εισβολές. Όταν ρωτήθηκε για την έκθεση του IISS και τα συμπεράσματά της, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Dmitry Peskov, δήλωσε: «Τι σχέση έχει αυτό με εμάς;».
Ως απάντηση στην εκστρατεία αυτή, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν ξεκινήσει πρωτοβουλίες αντιμετώπισης των drones, συμπεριλαμβανομένων διευρυμένων αμυντικών προγραμμάτων της ΕΕ. Η έκθεση καλεί το ΝΑΤΟ, την ΕΕ και τις εθνικές κυβερνήσεις να αναθεωρήσουν τους κανόνες εμπλοκής και τη νομοθεσία που διέπει τις επιχειρήσεις κατά των drones. «Η ανθεκτικότητα από μόνη της δεν αρκεί», δήλωσε ο Edwards.
Τα ευρωπαϊκά συστήματα αεράμυνας σχεδιάστηκαν κυρίως για την αντιμετώπιση συμβατικών αεροσκαφών και πυραύλων και όχι για φθηνά, βραδυκίνητα drones, τα οποία είναι δύσκολο να διακριθούν από τα παράσιτα (clutter) σε μια οθόνη ραντάρ.
Οι 4 στόχοι
Η έκθεση εντοπίζει τέσσερις πιθανούς στόχους πίσω από την εκστρατεία:
- Την επιτήρηση της πυρηνικής αποτροπής και των στρατιωτικών υποδομών διπλής ικανότητας του ΝΑΤΟ
- Τη δοκιμή των χρόνων αντίδρασης των συμμάχων μέσω αυτού που οι ερευνητές περιγράφουν ως μια μορφή «αναγνώρισης μέσω μάχης» (reconnaissance by battle)
- Τη χαρτογράφηση της στρατιωτικής εφοδιαστικής αλυσίδας (logistics) και των οδών ανεφοδιασμού
- Την επιβολή οικονομικού κόστους παράλληλα με την άσκηση ψυχολογικής πίεσης.
Η Ρωσία έχει χρησιμοποιήσει ξεχωριστά «βιτρίνες», εικονικές οντότητες και ενδιάμεσους (proxies) για να εκμεταλλευτεί συστηματικά τη «συστημική ευθραυστότητα» της Ευρώπης μέσω αδυναμιών όπως οι παρωχημένες τεχνολογίες, οι ιδιωτικά διοικούμενες υποδομές και η ξεπερασμένη νομοθεσία, σύμφωνα με προηγούμενη έρευνα του IISS.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών