Το βασικό ερώτημα είναι εάν οι αντιπαραθέσεις γύρω από το Hormuz θα παραμείνουν σε ένα διαχειρίσιμο επίπεδο ή αν θα κλιμακωθούν, οδηγώντας στην κατάρρευση του μνημονίου και βυθίζοντας εκ νέου την περιοχή σε πόλεμο πλήρους κλίμακας
(upd11) Κατόπιν της νέας στρατιωτικής σύγκρουσης στον Περσικό κόλπο τις τελευταίες 4 ημέρες, είναι προφανές ότι η εύθραυστη εκεχειρία, στην οποία έχουν συμφωνήσει ΗΠΑ και Ιράν, απέχει πολύ από το να σηματοδοτεί το τέλος της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Αντίθετα, αποκαλύπτει ότι ο πόλεμος μπορεί να σταμάτησε - ως επί το πλείστον - στα πεδία των μαχών, αλλά συνεχίζεται με κάθε άλλο διαθέσιμο μέσο: μέσω της γεωπολιτικής πίεσης, του ελέγχου των Στενών του Hormuz και των σκληρών διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Πίσω από τις δηλώσεις περί αποκλιμάκωσης, Ουάσινγκτον και Τεχεράνη επιχειρούν να επιβάλουν τους δικούς τους όρους στη μεταπολεμική τάξη πραγμάτων, με κάθε νέα πρόκληση να απειλεί να τινάξει στον αέρα τη συμφωνία και να βυθίσει ξανά την περιοχή σε έναν πόλεμο με παγκόσμιες οικονομικές και στρατηγικές συνέπειες.
Διατηρείται η εκεχειρία
Η φαινομενική συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για την παύση του τελευταίου κύματος βίας σταθεροποίησε την εκεχειρία, η οποία αποτελεί το πρώτο βήμα προς τον οριστικό τερματισμό του πολέμου.
Παράλληλα ανέδειξε ότι και οι δύο πλευρές έχουν ζωτικό εθνικό συμφέρον να διατηρήσουν αυτή την πορεία.
Η προσέγγιση αυτή ακολουθεί ημέρες συγκρούσεων γύρω από τα Στενά του Hormuz και τον Περσικό Κόλπο, οι οποίες ερμηνεύονται καλύτερα ως μια προσπάθεια των δύο αντιπάλων να καθορίσουν το περιεχόμενο του ασαφούς μνημονίου κατανόησης που έχουν συνάψει και να διαμορφώσουν τις επικείμενες συνομιλίες για κρίσιμα ζητήματα, μεταξύ των οποίων και το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Αξιωματούχος της κυβέρνησης Donald Trump δήλωσε ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν να συναντηθούν στο Κατάρ αύριο Τρίτη 30/6 και ότι «προς το παρόν θα αποκλιμακώσουν την ένταση».
Από την πλευρά του Ιράν δεν υπήρξε άμεσο σχόλιο.
Τέσσερις ημέρες… πολέμου
Τέσσερις ημέρες ιρανικών επιθέσεων εναντίον εμπορικών πλοίων, αμερικανικών αντιποίνων και επακόλουθων επιθέσεων της Τεχεράνης κατά αμερικανικών βάσεων και συμμάχων στον Κόλπο δημιούργησαν τον κίνδυνο μιας ευρύτερης πολεμικής σύγκρουσης και απείλησαν την παγκόσμια οικονομική ανάκαμψη, τη στιγμή που το πετρέλαιο άρχισε και πάλι να διέρχεται από τα Στενά του Hormuz.
Παράλληλα, οι ενέργειες αυτές φαίνεται ότι παραβίασαν τους όρους του μνημονίου κατανόησης που είχαν υπογράψει οι δύο πλευρές.
Το μήνυμα του Ιράν
Το Ιράν επιδίωκε να διαφυλάξει το νέο του διαπραγματευτικό πλεονέκτημα: την ικανότητα να διαχειρίζεται την κυκλοφορία σε μια θαλάσσια οδό ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια οικονομία.
Οι πυραυλικές επιθέσεις του εναντίον κρατών του Κόλπου και αμερικανικών στόχων υποδήλωναν μια προσπάθεια διαμόρφωσης ενός νέου στρατηγικού περιφερειακού πλαισίου μετά τον πόλεμο.
Παράλληλα, η Τεχεράνη φαινόταν να ασκεί πολιτική πίεση στον Πρόεδρο Donald Trump, δοκιμάζοντας τα όρια της υπομονής του, καθώς εκείνος επιδίωκε να διατηρήσει αυτό που ο ίδιος χαρακτήριζε ως μια θριαμβευτική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου.
Η αντίδραση των ΗΠΑ
Σύμφωνα με το CNN, η Ουάσιγκτον δεν μπορούσε να επιτρέψει στο Ιράν να ελέγχει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Hormuz.
Μια τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε την εντύπωση ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ηττήθηκαν σε έναν πόλεμο που οι ίδιες ξεκίνησαν.
To Ιράν θα αποκτούσε τη δυνατότητα να κρατά την παγκόσμια οικονομία «όμηρο» και να ασκεί πολιτική πίεση στις ΗΠΑ όποτε το επέλεγε.
Ταυτόχρονα, η αμερικανική ισχύς στην περιοχή, όπως εκφράζεται μέσω της ικανότητάς της να προστατεύει τους συμμάχους της, θα αποδυναμωνόταν.
Όλα για το Hormuz
Η επιθετική στάση του Ιράν ακολούθησε την επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών Marco Rubio στον Κόλπο την προηγούμενη εβδομάδα, κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους υποστήριξαν την ελεύθερη, άνευ όρων και απρόσκοπτη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Hormuz, χωρίς ιρανικά διόδια, τέλη ή προσπάθειες επιβολής ελέγχου.
Η κίνηση αυτή θεωρήθηκε προσπάθεια άρσης των ασαφειών του μνημονίου, το οποίο, αν και προβλέπει ότι το Ιράν οφείλει να αποκαταστήσει την ελεύθερη διέλευση και την ομαλή ναυτιλιακή κυκλοφορία, άφηνε ανοικτό το ενδεχόμενο μελλοντικής οικονομικής εκμετάλλευσης της ναυσιπλοΐας από την Τεχεράνη.
Επικίνδυνο παιχνίδι
Ωστόσο, ο κύκλος των ιρανικών προκλήσεων και των αμερικανικών αντιποίνων αποτελούσε ένα επικίνδυνο παιχνίδι.
Υπήρχε ο κίνδυνος να αποκτήσει δική του δυναμική, ιδιαίτερα σε μια εβδομάδα κατά την οποία το κύρος του απρόβλεπτου Αμερικανού προέδρου βρισκόταν στο επίκεντρο, καθώς επιχειρούσε να εμφανιστεί πανίσχυρος και να πρωταγωνιστήσει στους εορτασμούς για την 250ή επέτειο της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας των Ηνωμένων Πολιτειών.
Νέος γύρος απειλών
Την Κυριακή, ο Donald Trump απείλησε ότι, εάν το Ιράν συνέχιζε να «παραβιάζει» την εκεχειρία, «δεν θα υπάρχει πλέον».
Παρότι οι υποστηρικτές του ενδέχεται να θεωρήσουν ότι η προειδοποίησή του ανάγκασε την Τεχεράνη να υποχωρήσει, οι Ιρανοί είχαν μάθει κατά τη διάρκεια του πολέμου να μην λαμβάνουν ιδιαίτερα σοβαρά την πιο πολεμοχαρή ρητορική του.
Επιπλέον, ο Αμερικανός πρόεδρος συμφώνησε σε μια διευθέτηση που πολλοί επικριτές χαρακτήρισαν ως υποχώρηση απέναντι στο Ιράν, αφού υποστήριξε ότι δεν επιθυμούσε να προκαλέσει σοβαρή οικονομική ύφεση συνεχίζοντας τη σύγκρουση.
Ασυνεπής ο Trump
Ωστόσο, ο Donald Trump συχνά χαρακτηρίζεται από ασυνέπεια.
Στο μέλλον, θα μπορούσε να αποδειχθεί επικίνδυνο για την Τεχεράνη να θεωρεί δεδομένο ότι θα ενεργεί πάντοτε με προβλέψιμο τρόπο ή ότι θα αποφεύγει μια δραματική κλιμάκωση της έντασης.
Παρ’ όλα αυτά, πίσω από τις τελευταίες συγκρούσεις υπήρχε πάντοτε μια στρατηγική λογική που λειτουργούσε αποτρεπτικά ως προς την επιστροφή σε έναν πόλεμο πλήρους κλίμακας.
Σημαντικά οφέλη
Το Ιράν αποκομίζει σημαντικά οφέλη από το μνημόνιο κατανόησης.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν προχωρήσει σε χαλάρωση ορισμένων κυρώσεων εν αναμονή μιας οριστικής συμφωνίας, ενώ η Τεχεράνη έχει αρχίσει και πάλι να εξάγει εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, επιδιώκοντας να αναζωογονήσει μια οικονομία που έχει υποστεί σοβαρά πλήγματα.
Ταυτόχρονα, η αύξηση της ναυτιλιακής κίνησης μέσω των Στενών του Hormuz συνέβαλε στη μείωση των διεθνών τιμών του πετρελαίου, δημιουργώντας την προοπτική φθηνότερης βενζίνης.
Πρόκειται για μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη, καθώς η κρίση του κόστους ζωής έχει επηρεάσει αρνητικά τα ποσοστά δημοτικότητας του Donald Trump ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.
Σύμφωνα με την AAA, η μέση τιμή της βενζίνης στις Ηνωμένες Πολιτείες διαμορφώθηκε την Κυριακή στα 3,87 δολάρια ανά γαλόνι.
Παρότι η τιμή αυτή παραμένει περίπου 30% υψηλότερη από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο, βρίσκεται αισθητά χαμηλότερα από την κορύφωση των 4,56 δολαρίων στα τέλη Μαΐου.
Ερωτήματα για τη στρατηγική ΗΠΑ
Σε αντίθεση με ορισμένους σύγχρονους προκατόχους του, ο Donald Trump απέφυγε τον πειρασμό να επιμείνει και να κλιμακώσει έναν πόλεμο που φαινόταν να οδηγείται σε ένα αδιέξοδο αποτέλεσμα, ικανό να βλάψει τη φήμη του.
Ωστόσο, οι έντονες διαφορές μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν σχετικά με τα Στενά του Hormuz εγείρουν νέα ερωτήματα για τη στρατηγική του.
Πριν από τον πόλεμο που ξεκίνησε ο Donald Trump, η θαλάσσια οδός ήταν ανοικτή.
Οι συγκρούσεις γύρω από το καθεστώς της υποδηλώνουν ότι οι μελλοντικές διαπραγματεύσεις για ακόμη πιο σύνθετα ζητήματα, όπως το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, θα είναι πιθανότατα ακόμη δυσκολότερες.
Η προειδοποίηση της Ουάσινγκτον
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε την Κυριακή ότι όλα τα ιρανικά drones και οι πύραυλοι που είχαν στόχο αμερικανικές εγκαταστάσεις στο γειτονικό Κουβέιτ και το Μπαχρέιν είτε καταρρίφθηκαν είτε δεν έφτασαν ποτέ στους στόχους τους, σύμφωνα με τον Zachary Cohen του CNN.
Είχε προηγηθεί πλήγμα των Ηνωμένων Πολιτειών σε στόχους, μεταξύ των οποίων εγκαταστάσεις αποθήκευσης ιρανικών drones και πυραύλων στην περιοχή των Στενών του Hormuz.
Οι συγκρούσεις πυροδοτήθηκαν από ιρανική επίθεση εναντίον πλοίου μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων με σημαία Σιγκαπούρης κοντά στην περιοχή την περασμένη Πέμπτη.
Ο πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, Mike Waltz, προειδοποίησε την Κυριακή ότι η ιρανική επιθετικότητα θα συναντήσει την αποφασιστική αντίδραση του Donald Trump.
«Αν το ιρανικό καθεστώς πιστεύει έστω και για μια στιγμή ότι ο Πρόεδρος Trump θα μείνει αδρανής ενώ το Ιράν συνεχίζει να επιτίθεται στη διεθνή ναυσιπλοΐα ή στις βάσεις μας χωρίς να υπάρξει απάντηση, κάνει μεγάλο λάθος», δήλωσε ο Mike Waltz στην εκπομπή Fox News Sunday.
Πρόωροι οι πανηγυρισμοί
Οι ολοένα αυξανόμενες εντάσεις στη Μέση Ανατολή υποδηλώνουν ότι ο θριαμβολογικός τόνος του Donald Trump όταν παρουσίασε το μνημόνιο κατανόησης - ένα πλαίσιο 14 σημείων που αποσκοπεί στην παύση των εχθροπραξιών και στην επίτευξη οριστικής συμφωνίας για όλα τα ζητήματα μέσα σε 60 ημέρες - ήταν μάλλον πρόωρος.
Η σύγκρουση και οι συνέπειές της έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο η αμερικανική κυβέρνηση κατανοεί τις πολιτικές και ιστορικές δυνάμεις που διαμορφώνουν τη συμπεριφορά της επαναστατικής κυβέρνησης του Ιράν, καθώς και τη διαχρονικά σκληρή διαπραγματευτική της τακτική.
Στη Μέση Ανατολή, οι εκεχειρίες σπάνια οδηγούν στην πλήρη παύση όλων των στρατιωτικών ενεργειών, ακόμη και όταν θέτουν ένα ανώτατο όριο που αποτρέπει την επιστροφή σε πόλεμο πλήρους κλίμακας.
Παράλληλα, οι πόλεμοι στην περιοχή συχνά ενισχύουν νέες γενιές σκληροπυρηνικών στελεχών — όπως εκείνα στο Ιράν που ενδέχεται να συντονίζουν τις προσπάθειες της χώρας να εδραιώσει τη νέα της επιρροή στα Στενά του Hormuz.
Προς νέα ένταση
Ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας της κυβέρνησης Joe Biden, Jake Sullivan, εκτίμησε ότι τα πρόσφατα γεγονότα αποτελούν τον προάγγελο μιας περιόδου έντασης καθώς θα εξελίσσονται οι διαπραγματεύσεις.
Η ομάδα του Donald Trump δύσκολα θα υποδεχθεί θετικά τις εκτιμήσεις του.
Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Barack Obama, ο Jake Sullivan διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στα πρώτα στάδια των συνομιλιών που οδήγησαν στη διεθνή συμφωνία για τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν — συμφωνία την οποία ο Donald Trump ακύρωσε κατά την πρώτη του θητεία.
«Οι Ιρανοί προωθούνται ώστε να ασκήσουν έλεγχο στα Στενά, υπενθυμίζοντας στον κόσμο ότι αυτοί ελέγχουν αυτή τη θαλάσσια οδό, και στη συνέχεια υποχωρούν όταν η κυβέρνηση Trump αντιδρά αρκετά δυναμικά, επειδή θέλουν να συνεχίσουν να απολαμβάνουν τα σημαντικά οφέλη που έχουν αποκομίσει από αυτό το μνημόνιο κατανόησης», δήλωσε ο Jake Sullivan.
Αναφερόμενος στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ο Jake Sullivan πρόσθεσε:
«Πιστεύω ότι θα προσφέρουν πολύ μικρές παραχωρήσεις, σταδιακά και αποσπασματικά.
Έπειτα θα τις αποσύρουν, θα τις επαναφέρουν και θα τις αποσύρουν ξανά, προκειμένου να διατηρήσουν τις Ηνωμένες Πολιτείες στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων» εκτίμησε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Με αυτή την εκτίμηση εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσο μπορεί να επιτευχθεί ουσιαστική πρόοδος μέσα στο χρονικό διάστημα των 60 ημερών.
Ο Μεγάλος Πόλεμος τελείωσε…
Η αναζωπύρωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή είναι πιθανό να αναθερμάνει τις έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις στην Ουάσιγκτον σχετικά με το μνημόνιο κατανόησης.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής του Κάνσας, Roger Marshall, υποβάθμισε τη σημασία των πρόσφατων ανταλλαγών επιθέσεων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν.
«Ο μεγάλος πόλεμος έχει τελειώσει και αυτό που βλέπουμε τώρα μοιάζει περισσότερο με επιχειρήσεις εκκαθάρισης», δήλωσε, αναφερόμενος σε μια σύγκρουση που είναι ιδιαίτερα αντιδημοφιλής στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μιλώντας στην εκπομπή Meet the Press του NBC, υποστήριξε ότι η Ουάσιγκτον σημειώνει «μεγάλη πρόοδο» στο διπλωματικό πεδίο.
Ταπεινωτική ήττα
Οι Δημοκρατικοί, αντίθετα, παρουσιάζουν το μνημόνιο κατανόησης του Donald Trump ως μια ταπεινωτική ήττα για τις Ηνωμένες Πολιτείες, η οποία απέχει σημαντικά από τους ισχυρισμούς του ότι έδωσε οριστική λύση στη σύγκρουση.
Παράλληλα, η συμφωνία ενδέχεται να αναζωπυρώσει τη σφοδρή συζήτηση στο Κογκρέσο σχετικά με τις πολεμικές εξουσίες του προέδρου και τη νομική βάση της απόφασής του να ξεκινήσει τον πόλεμο — μια εξέλιξη που έχει προκαλέσει ανησυχία ακόμη και σε ορισμένους Ρεπουμπλικανούς.
Οι επόμενες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή θα έχουν σοβαρές πολιτικές και στρατηγικές συνέπειες.
Αβέβαιο το αποτέλεσμα
Το βασικό ερώτημα είναι εάν οι αντιπαραθέσεις γύρω από τα Στενά του Hormuz θα παραμείνουν σε ένα διαχειρίσιμο επίπεδο ή αν θα κλιμακωθούν, οδηγώντας στην κατάρρευση του μνημονίου κατανόησης και της διπλωματικής διαδικασίας και βυθίζοντας εκ νέου την περιοχή σε πόλεμο πλήρους κλίμακας.
Μια τέτοια εξέλιξη θα έθετε σε δοκιμασία τη σαφή προτίμηση του Donald Trump να μην παρατείνει μια σύγκρουση που έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα επιζήμια πολιτικά.
Ωστόσο, η συνέχιση των ιρανικών προκλήσεων θα δοκίμαζε τα όρια ανοχής ενός προέδρου του οποίου η δημόσια εικόνα βασίζεται στην επίδειξη ισχύος και αποφασιστικότητας σε παγκόσμιο επίπεδο.
Τελικά, η επιστροφή στη διπλωματία ενδέχεται να επιβεβαιώσει τις προβλέψεις του Jake Sullivan για μια επίπονη και παρατεταμένη διαπραγματευτική διαδικασία.
Ακόμη και αν αποκατασταθεί μια εύθραυστη ειρήνη, είναι μάλλον απίθανο να υπάρξει μια εύκολη πολιτική έξοδος από τον πόλεμο για τον Donald Trump.
Sultan Barakat (αναλυτής): ΗΠΑ και Ιράν αποφασισμένες να χρησιμοποιήσουν στρατιωτική ισχύ
Ο Sultan Barakat, καθηγητής στο Hamad Bin Khalifa University στο Κατάρ, εκτιμά ότι η κλιμάκωση του Σαββατοκύριακου μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ δεν ήταν τόσο σοβαρή όσο θα μπορούσε να είχε γίνει, αλλά σχεδιάστηκε ώστε να καταδείξει ότι και οι δύο πλευρές είναι αποφασισμένες να χρησιμοποιήσουν στρατιωτική ισχύ, εφόσον χρειαστεί.
Σύμφωνα με τον Barakat, λόγω της ασαφούς φύσης του Μνημονίου είναι πιθανό να προκύψουν διαφωνίες.
Τα προβλήματα του Σαββατοκύριακου φαίνεται ότι ξεκίνησαν όταν τόσο το Ιράν όσο και το Ομάν καθόρισαν ξεχωριστές θαλάσσιες διαδρομές διέλευσης για εμπορικά πλοία μέσω των Στενών του Hormuz.
«Οι Ιρανοί πιθανότατα εξέλαβαν αυτή την εξέλιξη ως ένδειξη ότι διαθέτουν τόσο την αρμοδιότητα όσο και την ευθύνη.
Έτσι ανακοίνωσαν μια δική τους διαδρομή, η οποία, κατά την άποψή τους, έχει ελεγχθεί και εκκαθαριστεί.
Πιστεύουν ότι μπορούν να εγγυηθούν την ασφάλειά της για τα πλοία», ανέφερε ο αναλυτής προσθέτοντας: «Δυστυχώς, όμως, φαίνεται ότι το Ομάν κατέληξε σε διαφορετικό σχέδιο, σε συνεργασία με τον ναυτιλιακό οργανισμό των Ηνωμένων Εθνών, για την απομάκρυνση των πλοίων μέσω μιας άλλης διαδρομής.
Πιστεύω ότι αυτό ήταν που προκάλεσε την ένταση και έφερε τις ΗΠΑ σε μια ιδιαίτερα δύσκολη θέση» υπογράμμισε ο Barakat.
Συνομιλίες Ιράν - Ομάν για το Hormuz
Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Kazem Gharibabadi, πραγματοποίησε την πρώτη συνεδρίαση της Κοινής Επιτροπής για τα Hormuz με τον πρέσβη επί ειδικών αποστολών του Ομάν, Abdulaziz Al-Hanaei, στην πρωτεύουσα Μουσκάτ.
«Αφού εξετάσαμε τα τρέχοντα ζητήματα που αφορούν τα Στενά του Hormuz, ανταλλάξαμε απόψεις σχετικά με τη μελλοντική διαχείριση του στενού στο πλαίσιο της παραγράφου 5 του Μνημονίου (MoU), καθώς και σχετικά με τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών», ανέφερε ο Gharibabadi σε ανάρτησή του στο X.
Το Ιράν και το Ομάν επεξεργάζονται τις λεπτομέρειες του τρόπου διακυβέρνησης αυτής της στρατηγικής θαλάσσιας οδού, συμπεριλαμβανομένου του ενδεχομένου οι διεθνείς εταιρείες θαλάσσιων μεταφορών να υποχρεωθούν να καταβάλλουν τέλος για την ασφαλή διέλευση μέσω των Στενών του Hormuz.
Οι διαπραγματεύσεις βασίζονται στην προσωρινή συμφωνία που υπέγραψαν νωρίτερα αυτόν τον μήνα ΗΠΑ και Ιράν.
Pezeshkian (πρόεδρος Ιράν): Θα λάβουμε 6 δισ από τα κεφάλαια μας στο Κατάρ, δεν επιδιώκουμε πυρηνικά όπλα
Ο πρόεδρος του Ιράν, Masoud Pezeshkian, υποστήριξε ότι η χώρα θα λάβει 6 δισ. δολάρια από τα δεσμευμένα κεφάλαιά της που βρίσκονται στο Κατάρ.
Κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην ιερή πόλη Qom, ο Pezeshkian, υποστήριξε ότι «η πρόσφατη συμφωνία με τις ΗΠΑ αποτέλεσε ένα σημαντικό επίτευγμα και μια μεγάλη νίκη για τον ιρανικό λαό.
Στο πλαίσιό της, ήρθησαν οι κυρώσεις που αφορούσαν τον πετρελαϊκό και τον πετροχημικό τομέα.
Σύμφωνα με το συμφωνημένο σχέδιο, 6 δισ. δολάρια από τα συνολικά 12 δισ. δολάρια των δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων που βρίσκονται στο Κατάρ θα αποδεσμευθούν και θα επιστραφούν στη χώρα.
Οι προσπάθειές μας θα συνεχιστούν για την ανάκτηση και των υπόλοιπων δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων» υπογράμμισε ο Ιρανός πρόεδρος, ο οποίος αναφέρθηκε και στο θέμα του πυρηνικού προγράμματος.
«Ο εκλιπών Ανώτατος Ηγέτης Ayatollah Ali Khamenei είχε δηλώσει ότι δεν επιδιώκουμε την απόκτηση πυρηνικών όπλων και εξακολουθούμε να υπογραμμίζουμε αυτή τη θέση.
Διαβεβαιώνουμε τη διεθνή κοινότητα ότι οι πυρηνικές μας δραστηριότητες θα είναι ανάλογες με τις ανάγκες της χώρας και θα διεξάγονται στο πλαίσιο των επίσημα διακηρυγμένων πολιτικών μας» είπε ο Pezeshkian.
www.bankingnews.gr
Αντίθετα, αποκαλύπτει ότι ο πόλεμος μπορεί να σταμάτησε - ως επί το πλείστον - στα πεδία των μαχών, αλλά συνεχίζεται με κάθε άλλο διαθέσιμο μέσο: μέσω της γεωπολιτικής πίεσης, του ελέγχου των Στενών του Hormuz και των σκληρών διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Πίσω από τις δηλώσεις περί αποκλιμάκωσης, Ουάσινγκτον και Τεχεράνη επιχειρούν να επιβάλουν τους δικούς τους όρους στη μεταπολεμική τάξη πραγμάτων, με κάθε νέα πρόκληση να απειλεί να τινάξει στον αέρα τη συμφωνία και να βυθίσει ξανά την περιοχή σε έναν πόλεμο με παγκόσμιες οικονομικές και στρατηγικές συνέπειες.
Διατηρείται η εκεχειρία
Η φαινομενική συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για την παύση του τελευταίου κύματος βίας σταθεροποίησε την εκεχειρία, η οποία αποτελεί το πρώτο βήμα προς τον οριστικό τερματισμό του πολέμου.
Παράλληλα ανέδειξε ότι και οι δύο πλευρές έχουν ζωτικό εθνικό συμφέρον να διατηρήσουν αυτή την πορεία.
Η προσέγγιση αυτή ακολουθεί ημέρες συγκρούσεων γύρω από τα Στενά του Hormuz και τον Περσικό Κόλπο, οι οποίες ερμηνεύονται καλύτερα ως μια προσπάθεια των δύο αντιπάλων να καθορίσουν το περιεχόμενο του ασαφούς μνημονίου κατανόησης που έχουν συνάψει και να διαμορφώσουν τις επικείμενες συνομιλίες για κρίσιμα ζητήματα, μεταξύ των οποίων και το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Αξιωματούχος της κυβέρνησης Donald Trump δήλωσε ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν να συναντηθούν στο Κατάρ αύριο Τρίτη 30/6 και ότι «προς το παρόν θα αποκλιμακώσουν την ένταση».
Από την πλευρά του Ιράν δεν υπήρξε άμεσο σχόλιο.
Τέσσερις ημέρες… πολέμου
Τέσσερις ημέρες ιρανικών επιθέσεων εναντίον εμπορικών πλοίων, αμερικανικών αντιποίνων και επακόλουθων επιθέσεων της Τεχεράνης κατά αμερικανικών βάσεων και συμμάχων στον Κόλπο δημιούργησαν τον κίνδυνο μιας ευρύτερης πολεμικής σύγκρουσης και απείλησαν την παγκόσμια οικονομική ανάκαμψη, τη στιγμή που το πετρέλαιο άρχισε και πάλι να διέρχεται από τα Στενά του Hormuz.
Παράλληλα, οι ενέργειες αυτές φαίνεται ότι παραβίασαν τους όρους του μνημονίου κατανόησης που είχαν υπογράψει οι δύο πλευρές.
Το μήνυμα του Ιράν
Το Ιράν επιδίωκε να διαφυλάξει το νέο του διαπραγματευτικό πλεονέκτημα: την ικανότητα να διαχειρίζεται την κυκλοφορία σε μια θαλάσσια οδό ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια οικονομία.
Οι πυραυλικές επιθέσεις του εναντίον κρατών του Κόλπου και αμερικανικών στόχων υποδήλωναν μια προσπάθεια διαμόρφωσης ενός νέου στρατηγικού περιφερειακού πλαισίου μετά τον πόλεμο.
Παράλληλα, η Τεχεράνη φαινόταν να ασκεί πολιτική πίεση στον Πρόεδρο Donald Trump, δοκιμάζοντας τα όρια της υπομονής του, καθώς εκείνος επιδίωκε να διατηρήσει αυτό που ο ίδιος χαρακτήριζε ως μια θριαμβευτική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου.
Η αντίδραση των ΗΠΑ
Σύμφωνα με το CNN, η Ουάσιγκτον δεν μπορούσε να επιτρέψει στο Ιράν να ελέγχει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Hormuz.
Μια τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε την εντύπωση ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ηττήθηκαν σε έναν πόλεμο που οι ίδιες ξεκίνησαν.
To Ιράν θα αποκτούσε τη δυνατότητα να κρατά την παγκόσμια οικονομία «όμηρο» και να ασκεί πολιτική πίεση στις ΗΠΑ όποτε το επέλεγε.
Ταυτόχρονα, η αμερικανική ισχύς στην περιοχή, όπως εκφράζεται μέσω της ικανότητάς της να προστατεύει τους συμμάχους της, θα αποδυναμωνόταν.
Όλα για το Hormuz
Η επιθετική στάση του Ιράν ακολούθησε την επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών Marco Rubio στον Κόλπο την προηγούμενη εβδομάδα, κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους υποστήριξαν την ελεύθερη, άνευ όρων και απρόσκοπτη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Hormuz, χωρίς ιρανικά διόδια, τέλη ή προσπάθειες επιβολής ελέγχου.
Η κίνηση αυτή θεωρήθηκε προσπάθεια άρσης των ασαφειών του μνημονίου, το οποίο, αν και προβλέπει ότι το Ιράν οφείλει να αποκαταστήσει την ελεύθερη διέλευση και την ομαλή ναυτιλιακή κυκλοφορία, άφηνε ανοικτό το ενδεχόμενο μελλοντικής οικονομικής εκμετάλλευσης της ναυσιπλοΐας από την Τεχεράνη.
Επικίνδυνο παιχνίδι
Ωστόσο, ο κύκλος των ιρανικών προκλήσεων και των αμερικανικών αντιποίνων αποτελούσε ένα επικίνδυνο παιχνίδι.
Υπήρχε ο κίνδυνος να αποκτήσει δική του δυναμική, ιδιαίτερα σε μια εβδομάδα κατά την οποία το κύρος του απρόβλεπτου Αμερικανού προέδρου βρισκόταν στο επίκεντρο, καθώς επιχειρούσε να εμφανιστεί πανίσχυρος και να πρωταγωνιστήσει στους εορτασμούς για την 250ή επέτειο της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας των Ηνωμένων Πολιτειών.
Νέος γύρος απειλών
Την Κυριακή, ο Donald Trump απείλησε ότι, εάν το Ιράν συνέχιζε να «παραβιάζει» την εκεχειρία, «δεν θα υπάρχει πλέον».
Παρότι οι υποστηρικτές του ενδέχεται να θεωρήσουν ότι η προειδοποίησή του ανάγκασε την Τεχεράνη να υποχωρήσει, οι Ιρανοί είχαν μάθει κατά τη διάρκεια του πολέμου να μην λαμβάνουν ιδιαίτερα σοβαρά την πιο πολεμοχαρή ρητορική του.
Επιπλέον, ο Αμερικανός πρόεδρος συμφώνησε σε μια διευθέτηση που πολλοί επικριτές χαρακτήρισαν ως υποχώρηση απέναντι στο Ιράν, αφού υποστήριξε ότι δεν επιθυμούσε να προκαλέσει σοβαρή οικονομική ύφεση συνεχίζοντας τη σύγκρουση.
Ασυνεπής ο Trump
Ωστόσο, ο Donald Trump συχνά χαρακτηρίζεται από ασυνέπεια.
Στο μέλλον, θα μπορούσε να αποδειχθεί επικίνδυνο για την Τεχεράνη να θεωρεί δεδομένο ότι θα ενεργεί πάντοτε με προβλέψιμο τρόπο ή ότι θα αποφεύγει μια δραματική κλιμάκωση της έντασης.
Παρ’ όλα αυτά, πίσω από τις τελευταίες συγκρούσεις υπήρχε πάντοτε μια στρατηγική λογική που λειτουργούσε αποτρεπτικά ως προς την επιστροφή σε έναν πόλεμο πλήρους κλίμακας.
Σημαντικά οφέλη
Το Ιράν αποκομίζει σημαντικά οφέλη από το μνημόνιο κατανόησης.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν προχωρήσει σε χαλάρωση ορισμένων κυρώσεων εν αναμονή μιας οριστικής συμφωνίας, ενώ η Τεχεράνη έχει αρχίσει και πάλι να εξάγει εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, επιδιώκοντας να αναζωογονήσει μια οικονομία που έχει υποστεί σοβαρά πλήγματα.
Ταυτόχρονα, η αύξηση της ναυτιλιακής κίνησης μέσω των Στενών του Hormuz συνέβαλε στη μείωση των διεθνών τιμών του πετρελαίου, δημιουργώντας την προοπτική φθηνότερης βενζίνης.
Πρόκειται για μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη, καθώς η κρίση του κόστους ζωής έχει επηρεάσει αρνητικά τα ποσοστά δημοτικότητας του Donald Trump ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.
Σύμφωνα με την AAA, η μέση τιμή της βενζίνης στις Ηνωμένες Πολιτείες διαμορφώθηκε την Κυριακή στα 3,87 δολάρια ανά γαλόνι.
Παρότι η τιμή αυτή παραμένει περίπου 30% υψηλότερη από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο, βρίσκεται αισθητά χαμηλότερα από την κορύφωση των 4,56 δολαρίων στα τέλη Μαΐου.
Ερωτήματα για τη στρατηγική ΗΠΑ
Σε αντίθεση με ορισμένους σύγχρονους προκατόχους του, ο Donald Trump απέφυγε τον πειρασμό να επιμείνει και να κλιμακώσει έναν πόλεμο που φαινόταν να οδηγείται σε ένα αδιέξοδο αποτέλεσμα, ικανό να βλάψει τη φήμη του.
Ωστόσο, οι έντονες διαφορές μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν σχετικά με τα Στενά του Hormuz εγείρουν νέα ερωτήματα για τη στρατηγική του.
Πριν από τον πόλεμο που ξεκίνησε ο Donald Trump, η θαλάσσια οδός ήταν ανοικτή.
Οι συγκρούσεις γύρω από το καθεστώς της υποδηλώνουν ότι οι μελλοντικές διαπραγματεύσεις για ακόμη πιο σύνθετα ζητήματα, όπως το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, θα είναι πιθανότατα ακόμη δυσκολότερες.
Η προειδοποίηση της Ουάσινγκτον
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε την Κυριακή ότι όλα τα ιρανικά drones και οι πύραυλοι που είχαν στόχο αμερικανικές εγκαταστάσεις στο γειτονικό Κουβέιτ και το Μπαχρέιν είτε καταρρίφθηκαν είτε δεν έφτασαν ποτέ στους στόχους τους, σύμφωνα με τον Zachary Cohen του CNN.
Είχε προηγηθεί πλήγμα των Ηνωμένων Πολιτειών σε στόχους, μεταξύ των οποίων εγκαταστάσεις αποθήκευσης ιρανικών drones και πυραύλων στην περιοχή των Στενών του Hormuz.
Οι συγκρούσεις πυροδοτήθηκαν από ιρανική επίθεση εναντίον πλοίου μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων με σημαία Σιγκαπούρης κοντά στην περιοχή την περασμένη Πέμπτη.
Ο πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, Mike Waltz, προειδοποίησε την Κυριακή ότι η ιρανική επιθετικότητα θα συναντήσει την αποφασιστική αντίδραση του Donald Trump.
«Αν το ιρανικό καθεστώς πιστεύει έστω και για μια στιγμή ότι ο Πρόεδρος Trump θα μείνει αδρανής ενώ το Ιράν συνεχίζει να επιτίθεται στη διεθνή ναυσιπλοΐα ή στις βάσεις μας χωρίς να υπάρξει απάντηση, κάνει μεγάλο λάθος», δήλωσε ο Mike Waltz στην εκπομπή Fox News Sunday.
Πρόωροι οι πανηγυρισμοί
Οι ολοένα αυξανόμενες εντάσεις στη Μέση Ανατολή υποδηλώνουν ότι ο θριαμβολογικός τόνος του Donald Trump όταν παρουσίασε το μνημόνιο κατανόησης - ένα πλαίσιο 14 σημείων που αποσκοπεί στην παύση των εχθροπραξιών και στην επίτευξη οριστικής συμφωνίας για όλα τα ζητήματα μέσα σε 60 ημέρες - ήταν μάλλον πρόωρος.
Η σύγκρουση και οι συνέπειές της έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο η αμερικανική κυβέρνηση κατανοεί τις πολιτικές και ιστορικές δυνάμεις που διαμορφώνουν τη συμπεριφορά της επαναστατικής κυβέρνησης του Ιράν, καθώς και τη διαχρονικά σκληρή διαπραγματευτική της τακτική.
Στη Μέση Ανατολή, οι εκεχειρίες σπάνια οδηγούν στην πλήρη παύση όλων των στρατιωτικών ενεργειών, ακόμη και όταν θέτουν ένα ανώτατο όριο που αποτρέπει την επιστροφή σε πόλεμο πλήρους κλίμακας.
Παράλληλα, οι πόλεμοι στην περιοχή συχνά ενισχύουν νέες γενιές σκληροπυρηνικών στελεχών — όπως εκείνα στο Ιράν που ενδέχεται να συντονίζουν τις προσπάθειες της χώρας να εδραιώσει τη νέα της επιρροή στα Στενά του Hormuz.
Προς νέα ένταση
Ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας της κυβέρνησης Joe Biden, Jake Sullivan, εκτίμησε ότι τα πρόσφατα γεγονότα αποτελούν τον προάγγελο μιας περιόδου έντασης καθώς θα εξελίσσονται οι διαπραγματεύσεις.
Η ομάδα του Donald Trump δύσκολα θα υποδεχθεί θετικά τις εκτιμήσεις του.
Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Barack Obama, ο Jake Sullivan διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στα πρώτα στάδια των συνομιλιών που οδήγησαν στη διεθνή συμφωνία για τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν — συμφωνία την οποία ο Donald Trump ακύρωσε κατά την πρώτη του θητεία.
«Οι Ιρανοί προωθούνται ώστε να ασκήσουν έλεγχο στα Στενά, υπενθυμίζοντας στον κόσμο ότι αυτοί ελέγχουν αυτή τη θαλάσσια οδό, και στη συνέχεια υποχωρούν όταν η κυβέρνηση Trump αντιδρά αρκετά δυναμικά, επειδή θέλουν να συνεχίσουν να απολαμβάνουν τα σημαντικά οφέλη που έχουν αποκομίσει από αυτό το μνημόνιο κατανόησης», δήλωσε ο Jake Sullivan.
Αναφερόμενος στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ο Jake Sullivan πρόσθεσε:
«Πιστεύω ότι θα προσφέρουν πολύ μικρές παραχωρήσεις, σταδιακά και αποσπασματικά.
Έπειτα θα τις αποσύρουν, θα τις επαναφέρουν και θα τις αποσύρουν ξανά, προκειμένου να διατηρήσουν τις Ηνωμένες Πολιτείες στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων» εκτίμησε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Με αυτή την εκτίμηση εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσο μπορεί να επιτευχθεί ουσιαστική πρόοδος μέσα στο χρονικό διάστημα των 60 ημερών.
Ο Μεγάλος Πόλεμος τελείωσε…
Η αναζωπύρωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή είναι πιθανό να αναθερμάνει τις έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις στην Ουάσιγκτον σχετικά με το μνημόνιο κατανόησης.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής του Κάνσας, Roger Marshall, υποβάθμισε τη σημασία των πρόσφατων ανταλλαγών επιθέσεων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν.
«Ο μεγάλος πόλεμος έχει τελειώσει και αυτό που βλέπουμε τώρα μοιάζει περισσότερο με επιχειρήσεις εκκαθάρισης», δήλωσε, αναφερόμενος σε μια σύγκρουση που είναι ιδιαίτερα αντιδημοφιλής στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μιλώντας στην εκπομπή Meet the Press του NBC, υποστήριξε ότι η Ουάσιγκτον σημειώνει «μεγάλη πρόοδο» στο διπλωματικό πεδίο.
Ταπεινωτική ήττα
Οι Δημοκρατικοί, αντίθετα, παρουσιάζουν το μνημόνιο κατανόησης του Donald Trump ως μια ταπεινωτική ήττα για τις Ηνωμένες Πολιτείες, η οποία απέχει σημαντικά από τους ισχυρισμούς του ότι έδωσε οριστική λύση στη σύγκρουση.
Παράλληλα, η συμφωνία ενδέχεται να αναζωπυρώσει τη σφοδρή συζήτηση στο Κογκρέσο σχετικά με τις πολεμικές εξουσίες του προέδρου και τη νομική βάση της απόφασής του να ξεκινήσει τον πόλεμο — μια εξέλιξη που έχει προκαλέσει ανησυχία ακόμη και σε ορισμένους Ρεπουμπλικανούς.
Οι επόμενες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή θα έχουν σοβαρές πολιτικές και στρατηγικές συνέπειες.
Αβέβαιο το αποτέλεσμα
Το βασικό ερώτημα είναι εάν οι αντιπαραθέσεις γύρω από τα Στενά του Hormuz θα παραμείνουν σε ένα διαχειρίσιμο επίπεδο ή αν θα κλιμακωθούν, οδηγώντας στην κατάρρευση του μνημονίου κατανόησης και της διπλωματικής διαδικασίας και βυθίζοντας εκ νέου την περιοχή σε πόλεμο πλήρους κλίμακας.
Μια τέτοια εξέλιξη θα έθετε σε δοκιμασία τη σαφή προτίμηση του Donald Trump να μην παρατείνει μια σύγκρουση που έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα επιζήμια πολιτικά.
Ωστόσο, η συνέχιση των ιρανικών προκλήσεων θα δοκίμαζε τα όρια ανοχής ενός προέδρου του οποίου η δημόσια εικόνα βασίζεται στην επίδειξη ισχύος και αποφασιστικότητας σε παγκόσμιο επίπεδο.
Τελικά, η επιστροφή στη διπλωματία ενδέχεται να επιβεβαιώσει τις προβλέψεις του Jake Sullivan για μια επίπονη και παρατεταμένη διαπραγματευτική διαδικασία.
Ακόμη και αν αποκατασταθεί μια εύθραυστη ειρήνη, είναι μάλλον απίθανο να υπάρξει μια εύκολη πολιτική έξοδος από τον πόλεμο για τον Donald Trump.
Sultan Barakat (αναλυτής): ΗΠΑ και Ιράν αποφασισμένες να χρησιμοποιήσουν στρατιωτική ισχύ
Ο Sultan Barakat, καθηγητής στο Hamad Bin Khalifa University στο Κατάρ, εκτιμά ότι η κλιμάκωση του Σαββατοκύριακου μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ δεν ήταν τόσο σοβαρή όσο θα μπορούσε να είχε γίνει, αλλά σχεδιάστηκε ώστε να καταδείξει ότι και οι δύο πλευρές είναι αποφασισμένες να χρησιμοποιήσουν στρατιωτική ισχύ, εφόσον χρειαστεί.
Σύμφωνα με τον Barakat, λόγω της ασαφούς φύσης του Μνημονίου είναι πιθανό να προκύψουν διαφωνίες.
Τα προβλήματα του Σαββατοκύριακου φαίνεται ότι ξεκίνησαν όταν τόσο το Ιράν όσο και το Ομάν καθόρισαν ξεχωριστές θαλάσσιες διαδρομές διέλευσης για εμπορικά πλοία μέσω των Στενών του Hormuz.
«Οι Ιρανοί πιθανότατα εξέλαβαν αυτή την εξέλιξη ως ένδειξη ότι διαθέτουν τόσο την αρμοδιότητα όσο και την ευθύνη.
Έτσι ανακοίνωσαν μια δική τους διαδρομή, η οποία, κατά την άποψή τους, έχει ελεγχθεί και εκκαθαριστεί.
Πιστεύουν ότι μπορούν να εγγυηθούν την ασφάλειά της για τα πλοία», ανέφερε ο αναλυτής προσθέτοντας: «Δυστυχώς, όμως, φαίνεται ότι το Ομάν κατέληξε σε διαφορετικό σχέδιο, σε συνεργασία με τον ναυτιλιακό οργανισμό των Ηνωμένων Εθνών, για την απομάκρυνση των πλοίων μέσω μιας άλλης διαδρομής.
Πιστεύω ότι αυτό ήταν που προκάλεσε την ένταση και έφερε τις ΗΠΑ σε μια ιδιαίτερα δύσκολη θέση» υπογράμμισε ο Barakat.
Συνομιλίες Ιράν - Ομάν για το Hormuz
Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Kazem Gharibabadi, πραγματοποίησε την πρώτη συνεδρίαση της Κοινής Επιτροπής για τα Hormuz με τον πρέσβη επί ειδικών αποστολών του Ομάν, Abdulaziz Al-Hanaei, στην πρωτεύουσα Μουσκάτ.
«Αφού εξετάσαμε τα τρέχοντα ζητήματα που αφορούν τα Στενά του Hormuz, ανταλλάξαμε απόψεις σχετικά με τη μελλοντική διαχείριση του στενού στο πλαίσιο της παραγράφου 5 του Μνημονίου (MoU), καθώς και σχετικά με τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών», ανέφερε ο Gharibabadi σε ανάρτησή του στο X.
Το Ιράν και το Ομάν επεξεργάζονται τις λεπτομέρειες του τρόπου διακυβέρνησης αυτής της στρατηγικής θαλάσσιας οδού, συμπεριλαμβανομένου του ενδεχομένου οι διεθνείς εταιρείες θαλάσσιων μεταφορών να υποχρεωθούν να καταβάλλουν τέλος για την ασφαλή διέλευση μέσω των Στενών του Hormuz.
Οι διαπραγματεύσεις βασίζονται στην προσωρινή συμφωνία που υπέγραψαν νωρίτερα αυτόν τον μήνα ΗΠΑ και Ιράν.
Pezeshkian (πρόεδρος Ιράν): Θα λάβουμε 6 δισ από τα κεφάλαια μας στο Κατάρ, δεν επιδιώκουμε πυρηνικά όπλα
Ο πρόεδρος του Ιράν, Masoud Pezeshkian, υποστήριξε ότι η χώρα θα λάβει 6 δισ. δολάρια από τα δεσμευμένα κεφάλαιά της που βρίσκονται στο Κατάρ.
Κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην ιερή πόλη Qom, ο Pezeshkian, υποστήριξε ότι «η πρόσφατη συμφωνία με τις ΗΠΑ αποτέλεσε ένα σημαντικό επίτευγμα και μια μεγάλη νίκη για τον ιρανικό λαό.
Στο πλαίσιό της, ήρθησαν οι κυρώσεις που αφορούσαν τον πετρελαϊκό και τον πετροχημικό τομέα.
Σύμφωνα με το συμφωνημένο σχέδιο, 6 δισ. δολάρια από τα συνολικά 12 δισ. δολάρια των δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων που βρίσκονται στο Κατάρ θα αποδεσμευθούν και θα επιστραφούν στη χώρα.
Οι προσπάθειές μας θα συνεχιστούν για την ανάκτηση και των υπόλοιπων δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων» υπογράμμισε ο Ιρανός πρόεδρος, ο οποίος αναφέρθηκε και στο θέμα του πυρηνικού προγράμματος.
«Ο εκλιπών Ανώτατος Ηγέτης Ayatollah Ali Khamenei είχε δηλώσει ότι δεν επιδιώκουμε την απόκτηση πυρηνικών όπλων και εξακολουθούμε να υπογραμμίζουμε αυτή τη θέση.
Διαβεβαιώνουμε τη διεθνή κοινότητα ότι οι πυρηνικές μας δραστηριότητες θα είναι ανάλογες με τις ανάγκες της χώρας και θα διεξάγονται στο πλαίσιο των επίσημα διακηρυγμένων πολιτικών μας» είπε ο Pezeshkian.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών