Ραντάρ της NASA αποκάλυψαν εκ νέου το Camp Century, τη μυστική αμερικανική βάση της εποχής του Ψυχρού Πολέμου στη Γροιλανδία, η οποία σήμερα προκαλεί ανησυχίες λόγω πιθανής απελευθέρωσης τοξικών αποβλήτων καθώς λιώνουν οι πάγοι
Επιστήμονες της NASA που πραγματοποιούσαν έρευνες στους παγετώνες της Γροιλανδίας εντόπισαν χαρακτηριστικές γεωμετρικές δομές σε βάθος περίπου 30 μέτρων κάτω από τον πάγο.
Οι εικόνες ραντάρ αποκάλυψαν εκ νέου το Camp Century, μια εγκαταλελειμμένη στρατιωτική βάση των Ηνωμένων Πολιτειών από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, η οποία είχε παραμείνει θαμμένη για δεκαετίες κάτω από το παγοκάλυμμα της Αρκτικής.
Το μυστικό σχέδιο «Iceworm»
Η βάση δημιουργήθηκε το 1959 στο πλαίσιο του άκρως απόρρητου αμερικανικού σχεδίου «Iceworm».
Στόχος του προγράμματος ήταν η δημιουργία ενός τεράστιου υπόγειου δικτύου σηράγγων μήκους έως και 4.000 χιλιομέτρων κάτω από τους πάγους της Γροιλανδίας, όπου θα μπορούσαν να αναπτυχθούν εκατοντάδες πυρηνικοί βαλλιστικοί πύραυλοι.
Σύμφωνα με μεταγενέστερα αποχαρακτηρισμένα έγγραφα, το σχέδιο προέβλεπε την ανάπτυξη έως και 600 πυραύλων με δυνατότητα πλήγματος κατά της Σοβιετικής Ένωσης.
Ωστόσο, η κυριαρχία της Δανίας στη Γροιλανδία αποτελούσε πολιτικό εμπόδιο, καθώς η Κοπεγχάγη δεν είχε εγκρίνει την εγκατάσταση πυρηνικών όπλων στο έδαφός της.
Για τον λόγο αυτό, το έργο παρουσιάστηκε επίσημα ως επιστημονική εγκατάσταση έρευνας για την κατασκευή υποδομών σε συνθήκες μόνιμου παγετού.
Μια υπόγεια πόλη μέσα στον πάγο
Το Camp Century αποτελούσε στην ουσία μια μικρή υπόγεια πόλη.
Το συγκρότημα περιλάμβανε 21 σήραγγες συνολικού μήκους περίπου 3 χιλιομέτρων, κατοικίες για περίπου 200 άτομα, νοσοκομείο, εργαστήρια, κινηματογράφο και αποθηκευτικούς χώρους.
Την ηλεκτροδότηση και θέρμανση της βάσης εξασφάλιζε ο φορητός πυρηνικός αντιδραστήρας PM-2A βάρους 330 τόνων.
Παρά τις τεχνολογικές καινοτομίες, οι συνθήκες διαβίωσης παρέμεναν εξαιρετικά δύσκολες, με τις θερμοκρασίες να κινούνται οριακά πάνω από το μηδέν ακόμη και στο εσωτερικό των εγκαταστάσεων.
Οι πάγοι νίκησαν το Πεντάγωνο
Το μεγαλύτερο πρόβλημα αποδείχθηκε η ίδια η φύση του παγετώνα.
Οι μηχανικοί διαπίστωσαν ότι το παγοκάλυμμα της Γροιλανδίας μετακινούνταν συνεχώς, με ορισμένα τμήματα να μετατοπίζονται έως και πέντε μέτρα τον χρόνο.
Οι διαφορετικές ταχύτητες κίνησης των στρωμάτων πάγου προκαλούσαν τεράστιες πιέσεις στις κατασκευές.
Μέχρι το 1962 οι μεταλλικές αψίδες είχαν αρχίσει να παραμορφώνονται, οι οροφές να υποχωρούν και οι σήραγγες να χάνουν τη λειτουργικότητά τους.
Τελικά, το σχέδιο εγκαταλείφθηκε οριστικά το 1966.
Τι έμεινε πίσω
Μετά το κλείσιμο της βάσης, οι αμερικανικές αρχές απομάκρυναν τον πυρηνικό αντιδραστήρα και μέρος του εξοπλισμού.
Ωστόσο, μεγάλος όγκος υποδομών και αποβλήτων παρέμεινε κάτω από τον πάγο.
Οι υπεύθυνοι της εποχής πίστευαν ότι οι παγετώνες θα συνέχιζαν να καλύπτουν οριστικά τις εγκαταστάσεις και ότι τα απόβλητα θα παρέμεναν ασφαλώς εγκλωβισμένα.
Οι προβλέψεις αυτές όμως δεν υπολόγισαν τις επιπτώσεις της σύγχρονης κλιματικής αλλαγής!
Οι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι της τήξης των πάγων
Η επιτάχυνση της τήξης των παγετώνων έχει αυξήσει τις ανησυχίες των επιστημόνων.
Το λιωμένο νερό μπορεί να φτάσει στα στρώματα όπου βρίσκονται τα εγκαταλελειμμένα απόβλητα και να μεταφέρει επικίνδυνες ουσίες προς τον ωκεανό.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCB), χημικές ουσίες που μπορούν να συσσωρευτούν στην τροφική αλυσίδα και να επηρεάσουν την υγεία των πληθυσμών της Αρκτικής.
Ορισμένες επιστημονικές μελέτες εκτιμούν ότι τμήματα της εγκατάστασης θα μπορούσαν να επανεμφανιστούν στην επιφάνεια μεταξύ του 2050 και του 2090, εφόσον συνεχιστούν οι σημερινοί ρυθμοί τήξης των πάγων.
Ένα ακριβό πρόβλημα για το μέλλον
Η πλήρης απορρύπανση της περιοχής θεωρείται εξαιρετικά δύσκολη και δαπανηρή επιχείρηση, καθώς οι εγκαταστάσεις βρίσκονται κάτω από παχύ στρώμα πάγου σε μια από τις πιο δυσπρόσιτες περιοχές του πλανήτη.
Προς το παρόν, η Δανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες παρακολουθούν την κατάσταση, χωρίς να έχει ληφθεί απόφαση για την απομάκρυνση των υπολειμμάτων της βάσης.
Το Camp Century αποτελεί πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο στρατιωτικές επιλογές της εποχής του Ψυχρού Πολέμου συνεχίζουν να επηρεάζουν το περιβάλλον δεκαετίες αργότερα.
www.bankingnews.gr
Οι εικόνες ραντάρ αποκάλυψαν εκ νέου το Camp Century, μια εγκαταλελειμμένη στρατιωτική βάση των Ηνωμένων Πολιτειών από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, η οποία είχε παραμείνει θαμμένη για δεκαετίες κάτω από το παγοκάλυμμα της Αρκτικής.
Το μυστικό σχέδιο «Iceworm»
Η βάση δημιουργήθηκε το 1959 στο πλαίσιο του άκρως απόρρητου αμερικανικού σχεδίου «Iceworm».
Στόχος του προγράμματος ήταν η δημιουργία ενός τεράστιου υπόγειου δικτύου σηράγγων μήκους έως και 4.000 χιλιομέτρων κάτω από τους πάγους της Γροιλανδίας, όπου θα μπορούσαν να αναπτυχθούν εκατοντάδες πυρηνικοί βαλλιστικοί πύραυλοι.
Σύμφωνα με μεταγενέστερα αποχαρακτηρισμένα έγγραφα, το σχέδιο προέβλεπε την ανάπτυξη έως και 600 πυραύλων με δυνατότητα πλήγματος κατά της Σοβιετικής Ένωσης.
Ωστόσο, η κυριαρχία της Δανίας στη Γροιλανδία αποτελούσε πολιτικό εμπόδιο, καθώς η Κοπεγχάγη δεν είχε εγκρίνει την εγκατάσταση πυρηνικών όπλων στο έδαφός της.
Για τον λόγο αυτό, το έργο παρουσιάστηκε επίσημα ως επιστημονική εγκατάσταση έρευνας για την κατασκευή υποδομών σε συνθήκες μόνιμου παγετού.
Μια υπόγεια πόλη μέσα στον πάγο
Το Camp Century αποτελούσε στην ουσία μια μικρή υπόγεια πόλη.
Το συγκρότημα περιλάμβανε 21 σήραγγες συνολικού μήκους περίπου 3 χιλιομέτρων, κατοικίες για περίπου 200 άτομα, νοσοκομείο, εργαστήρια, κινηματογράφο και αποθηκευτικούς χώρους.
Την ηλεκτροδότηση και θέρμανση της βάσης εξασφάλιζε ο φορητός πυρηνικός αντιδραστήρας PM-2A βάρους 330 τόνων.
Παρά τις τεχνολογικές καινοτομίες, οι συνθήκες διαβίωσης παρέμεναν εξαιρετικά δύσκολες, με τις θερμοκρασίες να κινούνται οριακά πάνω από το μηδέν ακόμη και στο εσωτερικό των εγκαταστάσεων.
Οι πάγοι νίκησαν το Πεντάγωνο
Το μεγαλύτερο πρόβλημα αποδείχθηκε η ίδια η φύση του παγετώνα.
Οι μηχανικοί διαπίστωσαν ότι το παγοκάλυμμα της Γροιλανδίας μετακινούνταν συνεχώς, με ορισμένα τμήματα να μετατοπίζονται έως και πέντε μέτρα τον χρόνο.
Οι διαφορετικές ταχύτητες κίνησης των στρωμάτων πάγου προκαλούσαν τεράστιες πιέσεις στις κατασκευές.
Μέχρι το 1962 οι μεταλλικές αψίδες είχαν αρχίσει να παραμορφώνονται, οι οροφές να υποχωρούν και οι σήραγγες να χάνουν τη λειτουργικότητά τους.
Τελικά, το σχέδιο εγκαταλείφθηκε οριστικά το 1966.
Τι έμεινε πίσω
Μετά το κλείσιμο της βάσης, οι αμερικανικές αρχές απομάκρυναν τον πυρηνικό αντιδραστήρα και μέρος του εξοπλισμού.
Ωστόσο, μεγάλος όγκος υποδομών και αποβλήτων παρέμεινε κάτω από τον πάγο.
Οι υπεύθυνοι της εποχής πίστευαν ότι οι παγετώνες θα συνέχιζαν να καλύπτουν οριστικά τις εγκαταστάσεις και ότι τα απόβλητα θα παρέμεναν ασφαλώς εγκλωβισμένα.
Οι προβλέψεις αυτές όμως δεν υπολόγισαν τις επιπτώσεις της σύγχρονης κλιματικής αλλαγής!
Οι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι της τήξης των πάγων
Η επιτάχυνση της τήξης των παγετώνων έχει αυξήσει τις ανησυχίες των επιστημόνων.
Το λιωμένο νερό μπορεί να φτάσει στα στρώματα όπου βρίσκονται τα εγκαταλελειμμένα απόβλητα και να μεταφέρει επικίνδυνες ουσίες προς τον ωκεανό.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCB), χημικές ουσίες που μπορούν να συσσωρευτούν στην τροφική αλυσίδα και να επηρεάσουν την υγεία των πληθυσμών της Αρκτικής.
Ορισμένες επιστημονικές μελέτες εκτιμούν ότι τμήματα της εγκατάστασης θα μπορούσαν να επανεμφανιστούν στην επιφάνεια μεταξύ του 2050 και του 2090, εφόσον συνεχιστούν οι σημερινοί ρυθμοί τήξης των πάγων.
Ένα ακριβό πρόβλημα για το μέλλον
Η πλήρης απορρύπανση της περιοχής θεωρείται εξαιρετικά δύσκολη και δαπανηρή επιχείρηση, καθώς οι εγκαταστάσεις βρίσκονται κάτω από παχύ στρώμα πάγου σε μια από τις πιο δυσπρόσιτες περιοχές του πλανήτη.
Προς το παρόν, η Δανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες παρακολουθούν την κατάσταση, χωρίς να έχει ληφθεί απόφαση για την απομάκρυνση των υπολειμμάτων της βάσης.
Το Camp Century αποτελεί πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο στρατιωτικές επιλογές της εποχής του Ψυχρού Πολέμου συνεχίζουν να επηρεάζουν το περιβάλλον δεκαετίες αργότερα.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών