Trump: Γελοίες φήμες, δεν επενδύουμε τίποτα στο Ιράν - Ο Mehdi Mohammadi, σύμβουλος του επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας του Ιράν, Ghalibaf είπε ότι... η ρήτρα που σχετίζεται με το αναπτυξιακό ταμείο των 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων είναι παγίδα.
(upd13) Μια μυστική γεωπολιτική συμφωνία που φέρεται να συνδέει τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Κατάρ και το Ιράν έρχεται στο φως, αποκαλύπτοντας ένα παρασκηνιακό δίκτυο οικονομικών διευθετήσεων, ενεργειακών συμφερόντων και στρατηγικών ανταλλαγμάτων στην πιο κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία του πλανήτη.
Σύμφωνα με διπλωματικές και ναυτιλιακές πηγές, η Ουάσιγκτον φέρεται να έδωσε σιωπηρή έγκριση σε μια συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων που εξασφάλισε την απρόσκοπτη διέλευση πλοίων από τα Στενά του Hormuz, προσφέροντας παράλληλα στην Τεχεράνη σημαντική οικονομική ανάσα εν μέσω διεθνούς πίεσης.
Οι αποκαλύψεις προκαλούν ερωτήματα για τη διττή στρατηγική των ΗΠΑ στην περιοχή, καθώς πίσω από τη δημόσια ρητορική περί «μέγιστης πίεσης» φαίνεται να εξελισσόταν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα...
Πάντως και παρά τις δηλώσεις Trump, το Hormuz αναμένεται να ανοίξει μετά την υπογραφή του μνημονίου την ερχόμενη Παρασκευή 19/6... ένδειξη ότι οι Ιρανοί παραμένουν εξαιρετικά δύσπιστοι απέναντι στις ΗΠΑ... και στις διάφορες παγίδες τους όπως είναι για παράδειγμα η πρόβλεψη για τη δημιουργία ταμείου ύψους 300 δισ δολαρίων για την ανοικοδόμηση του Ιράν...
Σε δημόσιες δηλώσεις του ο Trump έκανε λόγο για ... γελοίες φήμες αναφερόμενος σε δημοσιεύματα, βάσει των οποίων η συμφωνία απαιτεί από τις ΗΠΑ να επενδύσουν χρήματα στο Ιράν...
Η συμφωνία
Διπλωματικοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν συμφωνήσει μυστικά σε μια χρηματοοικονομική και ναυτιλιακή συμφωνία μεταξύ του Κατάρ και του Ιράν.
Στο πλαίσιο αυτής της συμφωνίας, δισεκατομμύρια δολάρια διατέθηκαν στην Τεχεράνη και, σε αντάλλαγμα, το Ιράν εγγυήθηκε την ελεύθερη διέλευση δεξαμενόπλοιων και καταριανών πλοίων από τα Στενά του Hormuz, ενώ δεσμεύτηκε να μην επιτεθεί στα συμφέροντα του Κατάρ.
Έγκριση από ΗΠΑ
Το ισραηλινό Hume, επικαλούμενο καλά πληροφορημένες πηγές, ανέφερε ότι η απόφαση είχε σχεδιαστεί και εγκριθεί από την αμερικανική κυβέρνηση.
Ενώ η Ουάσιγκτον επισήμως μιλούσε για ναυτικό αποκλεισμό του Ιράν και πολιτική «μέγιστης πίεσης», το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ είχε λάβει εντολή να αγνοεί αυτές τις διευθετήσεις.
Βασικός στόχος της πολιτικής αυτής ήταν η μείωση της κρίσης στην παγκόσμια αγορά ενέργειας και η αποτροπή περαιτέρω αύξησης των τιμών του πετρελαίου.
Οικονομική… ανάσα
Η αποκάλυψη δείχνει ότι ο Λευκός Οίκος είχε δημιουργήσει το κατάλληλο έδαφος για μια συμφωνία και ένα μνημόνιο κατανόησης με το Ιράν περίπου έναν μήνα νωρίτερα.
Οι επικριτές της κίνησης θεωρούν ότι η Ουάσιγκτον παρείχε στην Τεχεράνη μια σημαντική οικονομική «ανάσα» κατά την πιο κρίσιμη περίοδο οικονομικής πίεσης κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Οι κινήσεις του Κατάρ
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το Κατάρ ανησυχούσε για το ενδεχόμενο νέας επίθεσης, μετά το πλήγμα που είχε δεχθεί μία από τις εγκαταστάσεις φυσικού αερίου του κατά τη διάρκεια του πολέμου, και επιδίωξε να διασφαλίσει την ασφάλειά του δημιουργώντας απευθείας δίαυλο επικοινωνίας με την Τεχεράνη.
Στο πλαίσιο αυτό, η Ντόχα συμφώνησε να διαθέσει μέρος των οικονομικών πόρων του Ιράν.
Ενώ τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία έγιναν στόχος πυραυλικών επιθέσεων και επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη μετά την κατάπαυση του πυρός, το Κατάρ παρέμεινε εκτός στόχου.
Βάσει της συμφωνίας, το Ιράν ζήτησε πρόσβαση σε μέρος των παγωμένων καταθέσεών του στο Κατάρ.
Μέρος των πληρωμών πραγματοποιήθηκε υπό τη μορφή τελών διέλευσης δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Hormuz, ενώ παράλληλα χορηγήθηκε στο Ιράν πιστωτική γραμμή έως και ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων για αγορές αγαθών μέσω του Κατάρ.
Διττή πολιτική από το αμερικανικό Ναυτικό
Το δημοσίευμα αναφέρει ότι, παρότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ δημοσίως μιλούσε για αποκλεισμό των ιρανικών εξαγωγών και εισαγωγών, στην πράξη ακολουθούσε διττή πολιτική: από τη μία πλευρά διατηρούσε στρατιωτική και ναυτική πίεση και από την άλλη επέτρεπε τη χρηματοοικονομική ροή προς το Ιράν μέσω του Κατάρ.
To δημοσίευμα ισχυρίζεται επίσης ότι ορισμένα από τα πλοία για τα οποία ο Donald Trump δήλωσε πρόσφατα ότι διέσχισαν με επιτυχία τα Στενά του Hormuz, στην πραγματικότητα πραγματοποίησαν δρομολόγια μεταξύ Κατάρ και Ιράν υπό την κάλυψη της ίδιας μυστικής συμφωνίας.
Παράδειγμα…
Ο ρόλος του Κατάρ ξεπέρασε τα όρια της απλής διαμεσολάβησης.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν Abbas Araghchi και του διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν Abdul Nasser Hemmati στη Ντόχα, πραγματοποιήθηκαν απευθείας επαφές μεταξύ Καταριανών αξιωματούχων, της Ουάσιγκτον και της αμερικανικής διαπραγματευτικής ομάδας.
Οι Steve Witcoff και Jared Kushner συμμετείχαν επίσης σε αυτές τις επικοινωνίες.
Η επιτυχία του Κατάρ οδήγησε και άλλα κράτη του Κόλπου να επιδιώξουν παρόμοιες συμφωνίες με το Ιράν.
To δημοσίευμα κατονομάζει ανεπίσημα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, αν και διπλωματικοί αξιωματούχοι αρνήθηκαν να επιβεβαιώσουν επισήμως το θέμα.
Ωστόσο, επισημαίνεται ότι το Ιράν δεν είχε επιτεθεί στα ΗΑΕ τις τελευταίες εβδομάδες, ενώ το Μπαχρέιν και το Κουβέιτ έχουν δεχθεί πυραυλικά πλήγματα.
Μυστικές συνεννοήσεις
Διπλωματικός αξιωματούχος σημείωσε επίσης ότι και η Σαουδική Αραβία επωφελήθηκε από αυτές τις διευθετήσεις.
Μετά τη σημαντική μείωση των εσόδων από το πετρέλαιο και τους περιορισμούς που προκάλεσε η κρίση στα Στενά του Hormuz, το Ριάντ υποδέχθηκε θετικά κάθε μηχανισμό που θα μπορούσε να συμβάλει στη μείωση της έντασης και στην αποκατάσταση των ενεργειακών εξαγωγών.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, αυτές οι μυστικές συνεννοήσεις αποτέλεσαν τη βάση του σημερινού Μνημονίου Κατανόησης μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών.
Trump: Γελοίες φήμες...
Ο Donald Trump επιτέθηκε στις «γελοίες», όπως τις χαρακτήρισε, φήμες σχετικά με τη συμφωνία για το Ιράν.
Ο Trump συναντήθηκε με τον εμίρη του Κατάρ, Tamim bin Hamad Al Thani, στο περιθώριο της συνόδου της G7 στη Γαλλία.
Όπως ήταν αναμενόμενο, ξεκίνησε τη συνάντηση με αναφορές στη συμφωνία για το Ιράν.
«Πιστεύουμε ότι είναι μια δίκαιη συμφωνία, είναι μια καλή συμφωνία», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος στους δημοσιογράφους.
Παράλληλα, απέρριψε δημοσιεύματα σύμφωνα με τα οποία η συμφωνία θα απαιτούσε από τις Ηνωμένες Πολιτείες να επενδύσουν χρήματα στο Ιράν, χαρακτηρίζοντάς τα «γελοία».
«Δεν επενδύουμε κανένα χρηματικό ποσό.
Δεν έχουμε καμία υποχρέωση να επενδύσουμε χρήματα στο Ιράν», τόνισε ο Trump.
«Έχουμε το δικαίωμα να το κάνουμε, αν το θελήσουμε, αλλά δεν επενδύουμε κανένα ποσό», πρόσθεσε αργότερα.
Ιρανικά μέσα ενημέρωσης είχαν αναφέρει ότι το πλαίσιο συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν περιλάμβανε ρήτρα που θα υποχρέωνε τις ΗΠΑ να παρουσιάσουν σχέδια ανασυγκρότησης της χώρας ύψους 300 δισ. δολαρίων.
Trump: Fake news από αδαείς Δημοκρατικούς
Νωρίτερα ο Trump διέψευσε δημοσιεύματα περί αμερικανικών πληρωμών ύψους 300 εκατομμυρίων δολαρίων (σ.σ. προφανώς εννοούσε δισ) προς το Ιράν, χαρακτηρίζοντάς τα ως «ψευδείς ειδήσεις» που «δημοσίευσαν οι αδαείς Δημοκρατικοί».
Ο Trump, ανάρτησε στο κοινωνικό δίκτυο Truth Social: «Η ιστορία ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πληρώνουν στο Ιράν 300 εκατομμύρια δολάρια είναι ψευδής είδηση που δημοσίευσαν οι αδαείς Δημοκρατικοί».
Σε τηλεοπτική συνέντευξη στο CBS, ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, J.D. Vance, επιβεβαίωσε τη δυνατότητα πρόσβασης της Ισλαμικής Δημοκρατίας σε ταμείο 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανοικοδόμηση.
Η προπαγάνδα των Αμερικανών
Πάντως, οι Αμερικανοί διατείνονται ότι το Ιράν θα μπορούσε να προσελκύσει επενδύσεις ύψους έως και 300 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμησή του από τα ίδια κράτη του Κόλπου.
Αυτό υποστήριξε ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, JD Vance, περιγράφοντας για πρώτη φορά το εύρος των οικονομικών ωφελημάτων που προβλέπει το Μνημόνιο Κατανόησης (MOU) μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, το οποίο υπεγράφη ηλεκτρονικά την Κυριακή, χωρίς ωστόσο να έχει ακόμη δοθεί στη δημοσιότητα το πλήρες κείμενό του.
Ερωτηθείς από το CBS News εάν η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία ενός «ταμείου ανοικοδόμησης ύψους 300 δισ. δολαρίων», ο JD Vance επιβεβαίωσε ότι το ενδεχόμενο αυτό βρίσκεται στο τραπέζι.
«Αυτό είναι κάτι στο οποίο θα μπορούσαν να αποκτήσουν πρόσβαση, με χρηματοδότηση από τον Συνασπισμό των κρατών του Κόλπου, υπό την προϋπόθεση ότι θα τηρήσουν τις δικές τους υποχρεώσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος ξεκαθάρισε ότι τα κεφάλαια δεν θα δοθούν άνευ όρων, αλλά θα εξαρτηθούν από τη συμπεριφορά της Τεχεράνης και την πλήρη συμμόρφωσή της με συγκεκριμένες απαιτήσεις της Ουάσιγκτον.
Η παγίδα των 300 δισ.
Βέβαια η συμφωνία ΗΠΑ και Ιράν που αναμένεται να υπογραφεί την ερχόμενη Παρασκευή 19/6, έχει πολλές αδύνατες ρήτρες - ή μάλλον, ρήτρες που η Ουάσιγκτον δεν έχει καμία πρόθεση να εφαρμόσει, και το Ιράν το καταλαβαίνει αυτό και δεν εξαπατάται.
Δεν θα υπάρξουν 300 δισεκατομμύρια (όχι αμερικανικά, αλλά διεθνή) για την ανοικοδόμηση του Ιράν (που είναι ακριβώς το ποσό που οι Ιρανοί εκτιμούν για την καταστροφή που προκάλεσαν οι επιτιθέμενοι).
Στην καλύτερη περίπτωση, το Ιράν θα λάβει τα παγωμένα 24 δισεκατομμύρια σε δύο δόσεις.
Στη χειρότερη, τα μισά.
Αλλά τα 12 δισεκατομμύρια δεν θα ήταν κακή συμφωνία.
Επιπλέον, το πιο σημαντικό για την Τεχεράνη είναι να αρθούν ο αποκλεισμός και η απαγόρευση των εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Οι αμερικανικές κυρώσεις δεν θα αρθούν - ή μάλλον, οι ΗΠΑ θα άρουν μόνο μερικές από αυτές.
Και αυτό θα συμβεί κυρίως μετά την ολοκλήρωση μιας μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας, οι διαπραγματεύσεις για την οποία έχουν 60 ημέρες για να ξεκινήσουν την ερχόμενη Παρασκευή.
Η πιθανότητα σύναψής της είναι πολύ υψηλή, παρόλο που θα εφαρμοστεί μόνο εν μέρει.
Οι Ιρανοί γνωρίζουν...
Ο Mehdi Mohammadi, σύμβουλος του επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας του Ιράν, Mohammad Bagher Ghalibaf ήταν σαφής... η ρήτρα που σχετίζεται με το αναπτυξιακό ταμείο των 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων είναι παγίδα.
«Σε αυτό το μέρος του κειμένου, η λέξη ανακατασκευή έχει χρησιμοποιηθεί.
Ανασυγκρότηση είναι η ανακατασκευή των ζημιών που προκλήθηκαν από τον πόλεμο.
«Είναι αλήθεια ότι ο όρος αποζημίωση ή αποζημίωση δεν αναφέρεται ρητά, αλλά είναι σαφές ότι όταν η άλλη πλευρά μιλάει για ανασυγκρότηση, σημαίνει αποζημίωση για τις ζημιές που έχουν προκληθεί στο Ιράν στον πόλεμο».
Ο Mohammadi πρόσθεσε: «Στο κείμενο, προβλέπεται το ποσό των 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το θέμα αυτό.
Φυσικά, προσωπικά πιστεύω ότι η άλλη πλευρά δεν θα τηρήσει μια τέτοια δέσμευση στην πράξη, αλλά το γεγονός είναι ότι αυτή η δέσμευση είναι γραμμένη στο κείμενο».
Και συνέχισε: «Επιπλέον, η διαχείριση αυτών των πόρων θα είναι επίσης στα χέρια της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Εάν διατεθούν πόροι, πρόκειται να δαπανηθούν στο εσωτερικό του Ιράν, και φυσικά, η διαχείρισή του θα είναι με το Ιράν».
«Κάποιοι φίλοι έχουν πει ότι αυτό θα ανοίξει το δρόμο για την παρουσία και την επιρροή των Αμερικανών στο εσωτερικό της χώρας.
Δεν καταλαβαίνω πραγματικά πώς παρουσιάζεται μια τέτοια ανάλυση.
Αυτό είναι το έδαφος του Ιράν, και αυτό είναι το έδαφος της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Είναι σαφές ότι αν κάποιος θέλει να επενδύσει ή να αναπτύξει ένα έργο στο Ιράν, θα είναι υπό την πλήρη εποπτεία της Ισλαμικής Δημοκρατίας και δεν μπορεί να κάνει ό,τι θέλει.
Το γεγονός ότι η Αμερική του Trump, η οποία έχει αρμέξει πολλές χώρες στην περιοχή και τις αποκαλεί αγελάδες γαλακτοπαραγωγής, δεσμεύει σε ένα κείμενο για να διαθέσει 300 δισεκατομμύρια δολάρια για την ανοικοδόμηση και την ανάπτυξη του Ιράν, ακόμη και για να συμπεριλάβει μια τέτοια φράση στο κείμενο, είναι ένα σημάδι της ήττας της άλλης πλευράς και ενός επιτεύγματος για το Ιράν» ανέφερε ο Ιρανός αξιωματούχος.
Ο πόλεμος τελείωσε
Οι ΗΠΑ και το Ιράν κατέληξαν σε συμφωνία και την Παρασκευή 19/6 στη Γενεύη θα υπογραφεί μνημόνιο για την κατάπαυση του πυρός και την έναρξη ειρηνευτικών συνομιλιών (συμπεριλαμβανομένου του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν).
Το Hormuz θα ... ανοίξει και στη συνέχεια θα αποναρκοθετηθεί, η ισραηλινή επιθετικότητα στον Λίβανο θα σταματήσει και ορισμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία θα ξεπαγώσουν.
Το Ιράν νίκησε επειδή οι ΗΠΑ όχι μόνο δεν κατάφεραν να επιτύχουν τους στόχους τους, αλλά και σπατάλησαν ένα σημαντικό μέρος της παγκόσμιας επιρροής τους.
Για το Ισραήλ, το αποτέλεσμα του πολέμου με το Ιράν ήταν μια καταστροφή - καθυστερημένη αλλά προβλέψιμη.
Σύροντας τις ΗΠΑ σε έναν πόλεμο με το Ιράν, το εβραϊκό κράτος απέκτησε έναν πραγματικά θανάσιμο αντίπαλο.
Ενώ προηγουμένως αυτό ήταν σε μεγάλο βαθμό ένα απλό ισραηλινό προπαγανδιστικό τέχνασμα, τώρα, μετά τη δολοφονία του Ali Khamenei και των Ιρανών μαθητριών, η Ισλαμική Δημοκρατία θα γίνει εχθρός ζωής και θανάτου για το Ισραήλ.
Επιπλέον, το Ισραήλ σύντομα θα αναγκαστεί να το αντιμετωπίσει πρακτικά πρόσωπο με πρόσωπο: η Αμερική δεν θα αποσύρει την ομπρέλα ασφαλείας της, αλλά ούτε ο Netanyahu ούτε οι διάδοχοί του θα μπορέσουν ποτέ να το ξεγελάσουν σε κάτι σαν την επίθεση της 28ης Φεβρουαρίου.
Μια πραγματικά νέα εποχή στη Μέση Ανατολή ανατέλλει, αλλά καθόλου αυτή που ονειρεύονταν το Τελ Αβίβ και η Ουάσιγκτον.
Βρώμικα παιχνίδια
Η Ουάσιγκτον έκανε ένα τεράστιο λάθος στις 28 Φεβρουαρίου και μέσα σε λίγες μέρες έγινε σαφές ότι το Ιράν δεν θα παραδιδόταν.
Ο Λευκός Οίκος τερμάτισε τον πόλεμο μετά από 38 ημέρες - και θα το είχε κάνει νωρίτερα αν δεν ήταν ο Netanyahu - και στη συνέχεια πέρασε πάνω από δύο μήνες προσπαθώντας (συμπεριλαμβανομένου και μέσω αποκλεισμού) να πιέσει το Ιράν να κάνει παραχωρήσεις στις διαπραγματεύσεις.
Ήταν μια μάταιη προσπάθεια, αλλά θα μπορούσε να συνεχιστεί για κάποιο χρονικό διάστημα (με την εξασθενημένη ελπίδα ότι το Ιράν θα έσπαγε τον αποκλεισμό) αν δεν ήταν ο Netanyahu.
Με άλλα λόγια, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός πρώτα προκάλεσε τον πόλεμο και στη συνέχεια άθελά του βοήθησε να τερματιστεί.
Τις τελευταίες εβδομάδες, υπονόμευε σχεδόν ανοιχτά τον Trump κλιμακώνοντας τις εντάσεις στον Λίβανο, κάτι που θα είχε αυτόματα ματαιώσει την ίδια την πιθανότητα μιας συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος τελικά καταράστηκε δημόσια τον Netanyahu, απειλώντας ότι τελικά θα έμενε «μόνος με το Ιράν».
Σαφώς, δεν θα υλοποιούσε ποτέ την απειλή του, αλλά τουλάχιστον το Ισραήλ συνειδητοποίησε ότι η διατήρηση της Αμερικής σε σύγκρουση με το Ιράν δεν ήταν πλέον εφικτή.
Έτσι, στο τέλος, προσπάθησαν να προκαλέσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ζημιά στον Λίβανο (συμπεριλαμβανομένης της κατάληψης περισσότερων εδαφών), ελπίζοντας να τον κρατήσουν για όσο το δυνατόν περισσότερο, ενδεχομένως για δεκαετίες, όπως είχαν κάνει την τελευταία φορά.
«Διασφάλιση της ασφάλειας του Ισραήλ»;
Αντίθετα, επιδείνωσε τα υπάρχοντα προβλήματά του.
Η αδυναμία του Netanyahu
Παρόλο που το Ισραήλ δεν θα αποσύρει τα στρατεύματά του από τον Λίβανο, δεν θα είναι πλέον σε θέση να διαταράξει την τρέχουσα συμφωνία - και θα αναγκαστεί ακόμη και να σταματήσει να βομβαρδίζει το λιβανέζικο έδαφος.
Αυτό από μόνο του θα είναι μια σημαντική νίκη για το Ιράν: ακόμη και ενώ είναι αποδυναμωμένο και υπό αποκλεισμό, έχει καταφέρει να υπερασπιστεί τον Λίβανο, μια μουσουλμανική και αραβική χώρα.
Αυτό αποτελεί τεράστια ώθηση για τη φήμη του, για να μην αναφέρουμε το γεγονός ότι η ίδια η συμφωνία με τις ΗΠΑ είναι μια αναμφισβήτητη νίκη για το Ιράν.
Στο τραπέζι και τα πυρηνικά
Το κύριο πράγμα που θα πρέπει να περιλαμβάνει επίσης μια μεθόδευση των ΗΠΑ είναι η αποκήρυξη των πυρηνικών όπλων από το Ιράν.
Αυτό θα τεκμηριωθεί, αλλά το Ιράν είχε ήδη δηλώσει την απροθυμία του να αποκτήσει πυρηνική βόμβα πριν από τον πόλεμο (κάτι που, στην πραγματικότητα, κατέστησε δυνατή την επίθεση εναντίον του: αν το Ιράν είχε πυρηνικά όπλα, το Ισραήλ δεν θα είχε διακινδυνεύσει τον εαυτό του προκαλώντας τις Ηνωμένες Πολιτείες σε πόλεμο).
Τώρα, η δέσμευση για αποχή από τα πυρηνικά όπλα θα κατοχυρωθεί σε μια συνθήκη με τις Ηνωμένες Πολιτείες, και ο Trump θα το διαφημίσει αυτό ως νίκη.
Αλλά αυτό είναι τόσο γελοίο όσο το να αποκαλέσει κανείς νίκη το άνοιγμα του Στενού του Hormuz, το οποίο ήταν εντελώς ελεύθερο μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου.
Το παράδοξο του πολέμου
Η Ουάσιγκτον πήρε ό,τι είχε χωρίς τον πόλεμο - αλλά τι της έδωσε ο πόλεμος;
Τη δολοφονία ορισμένων Ιρανών ηγετών και στρατιωτικών διοικητών; Ναι.
Αλλά η Αμερική και το Ισραήλ το χρειάζονταν αυτό για να προκαλέσουν χάος στο Ιράν και την κατάρρευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Αντ' αυτού, η νέα ηγεσία απέκτησε ένα ισχυρό όπλο: το κλείσιμο του Στενού του Hormuz.
Ενώ αυτό ήταν προηγουμένως απλώς μια υποθετική και καταστροφική επιλογή, όλοι τώρα βλέπουν ότι το Ιράν δεν θα διστάσει να το χρησιμοποιήσει.
Και αυτό θα επηρεάσει τους πάντες και τα πάντα - από το παγκόσμιο εμπόριο μέχρι τις αραβικές μοναρχίες του Κόλπου, από το Ισραήλ (και τις ενέργειές του εναντίον των γειτόνων του και της Γάζας) μέχρι τις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μηδενική αξιοπιστία
Τελικά, η φήμη των ΗΠΑ είναι το κύριο θύμα αυτού του πολέμου.
Όχι με την έννοια ότι κάποτε ήταν αγαπητοί και τώρα μισητοί, αλλά μάλλον ότι κάποτε ήταν φοβισμένοι και γενικά θεωρούνταν αξιόπιστοι προστάτες, αλλά τώρα απλώς φοβούνται ως έναν μάλλον λογικό και όχι πολύ ανεξάρτητο ταύρο σε ένα υαλοπωλείο.
Ποτέ πριν η Αμερική δεν είχε δείξει την υποταγή της στις σχέσεις με το Ισραήλ σε τέτοιο βαθμό, αντίθετα με όλα τα εθνικά του συμφέροντα.
Οι Άραβες όχι μόνο το είδαν και το θυμήθηκαν αυτό - έχουν πειστεί απόλυτα ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση στην πορεία της αποαμερικανοποίησης της περιοχής.
Το αν οι Αμερικανοί θα φύγουν μόνοι τους (σταδιακά και όχι εντελώς), ή αν οι ίδιοι οι Άραβες θα τους διώξουν πιο ενεργά, δεν είναι πλέον κρίσιμο.
Η Αμερική έχει αποδείξει την πλήρη αναποτελεσματικότητα της ως προστάτιδα των κρατών του Κόλπου. Επιπλέον, έχει γίνει η ίδια πηγή τεράστιων προβλημάτων.
Οι αντοχές του Ιράν
Το Ιράν, παρά τις τεράστιες απώλειες που υπέστη, δεν υποχώρησε σε ούτε ένα σημείο που έθεσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου: το πυραυλικό του πρόγραμμα, καθώς και η υποστήριξή του προς την αραβική αντίσταση στο Ισραήλ, δεν θα συζητηθούν στις διαπραγματεύσεις, η πυρηνική του υποδομή θα παραμείνει άθικτη και η κοινωνικοπολιτική του δομή θα παραμείνει αμετάβλητη.
Εν τέλει, οι ζωές του Ali Khamenei και των τεσσάρων χιλιάδων νεκρών Ιρανών δεν μπορούν να αναστραφούν, αλλά πραγματικά έγιναν μάρτυρες, δίνοντας τη ζωή τους για την πίστη και την ανεξαρτησία του Ιράν, το δικαίωμά του να ζει με το δικό του μυαλό και τα ιδανικά του.
Έχοντας αντέξει την επιθετικότητα δύο πυρηνικών δυνάμεων, το Ιράν όχι μόνο έχει γίνει ισχυρότερο - τώρα θα θεωρείται σε όλο τον κόσμο ως μια πραγματικά μεγάλη δύναμη (και όχι μόνο για την χιλιετή ιστορία του).
Συμφωνία με πολλά ερωτήματα
Παρά τις μεγάλες προσδοκίες που δημιουργεί η προοπτική τερματισμού της κρίσης, η συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν εξακολουθεί να περιβάλλεται από αβεβαιότητα.
Η απουσία του πλήρους κειμένου έχει τροφοδοτήσει αντικρουόμενες ερμηνείες, πολιτικές αντιδράσεις και κατηγορίες περί προπαγάνδας και από τις δύο πλευρές.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι οι επόμενες ημέρες και οι τεχνικές διαπραγματεύσεις που θα ακολουθήσουν θα καθορίσουν εάν η ιστορική αυτή προσέγγιση θα εξελιχθεί σε πραγματική ειρηνευτική συμφωνία ή θα παραμείνει μια ακόμη χαμένη ευκαιρία στη μακρά και ταραχώδη σχέση μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
www.bankingnews.gr
Σύμφωνα με διπλωματικές και ναυτιλιακές πηγές, η Ουάσιγκτον φέρεται να έδωσε σιωπηρή έγκριση σε μια συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων που εξασφάλισε την απρόσκοπτη διέλευση πλοίων από τα Στενά του Hormuz, προσφέροντας παράλληλα στην Τεχεράνη σημαντική οικονομική ανάσα εν μέσω διεθνούς πίεσης.
Οι αποκαλύψεις προκαλούν ερωτήματα για τη διττή στρατηγική των ΗΠΑ στην περιοχή, καθώς πίσω από τη δημόσια ρητορική περί «μέγιστης πίεσης» φαίνεται να εξελισσόταν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα...
Πάντως και παρά τις δηλώσεις Trump, το Hormuz αναμένεται να ανοίξει μετά την υπογραφή του μνημονίου την ερχόμενη Παρασκευή 19/6... ένδειξη ότι οι Ιρανοί παραμένουν εξαιρετικά δύσπιστοι απέναντι στις ΗΠΑ... και στις διάφορες παγίδες τους όπως είναι για παράδειγμα η πρόβλεψη για τη δημιουργία ταμείου ύψους 300 δισ δολαρίων για την ανοικοδόμηση του Ιράν...
Σε δημόσιες δηλώσεις του ο Trump έκανε λόγο για ... γελοίες φήμες αναφερόμενος σε δημοσιεύματα, βάσει των οποίων η συμφωνία απαιτεί από τις ΗΠΑ να επενδύσουν χρήματα στο Ιράν...
Η συμφωνία
Διπλωματικοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν συμφωνήσει μυστικά σε μια χρηματοοικονομική και ναυτιλιακή συμφωνία μεταξύ του Κατάρ και του Ιράν.
Στο πλαίσιο αυτής της συμφωνίας, δισεκατομμύρια δολάρια διατέθηκαν στην Τεχεράνη και, σε αντάλλαγμα, το Ιράν εγγυήθηκε την ελεύθερη διέλευση δεξαμενόπλοιων και καταριανών πλοίων από τα Στενά του Hormuz, ενώ δεσμεύτηκε να μην επιτεθεί στα συμφέροντα του Κατάρ.
Έγκριση από ΗΠΑ
Το ισραηλινό Hume, επικαλούμενο καλά πληροφορημένες πηγές, ανέφερε ότι η απόφαση είχε σχεδιαστεί και εγκριθεί από την αμερικανική κυβέρνηση.
Ενώ η Ουάσιγκτον επισήμως μιλούσε για ναυτικό αποκλεισμό του Ιράν και πολιτική «μέγιστης πίεσης», το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ είχε λάβει εντολή να αγνοεί αυτές τις διευθετήσεις.
Βασικός στόχος της πολιτικής αυτής ήταν η μείωση της κρίσης στην παγκόσμια αγορά ενέργειας και η αποτροπή περαιτέρω αύξησης των τιμών του πετρελαίου.
Οικονομική… ανάσα
Η αποκάλυψη δείχνει ότι ο Λευκός Οίκος είχε δημιουργήσει το κατάλληλο έδαφος για μια συμφωνία και ένα μνημόνιο κατανόησης με το Ιράν περίπου έναν μήνα νωρίτερα.
Οι επικριτές της κίνησης θεωρούν ότι η Ουάσιγκτον παρείχε στην Τεχεράνη μια σημαντική οικονομική «ανάσα» κατά την πιο κρίσιμη περίοδο οικονομικής πίεσης κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Οι κινήσεις του Κατάρ
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το Κατάρ ανησυχούσε για το ενδεχόμενο νέας επίθεσης, μετά το πλήγμα που είχε δεχθεί μία από τις εγκαταστάσεις φυσικού αερίου του κατά τη διάρκεια του πολέμου, και επιδίωξε να διασφαλίσει την ασφάλειά του δημιουργώντας απευθείας δίαυλο επικοινωνίας με την Τεχεράνη.
Στο πλαίσιο αυτό, η Ντόχα συμφώνησε να διαθέσει μέρος των οικονομικών πόρων του Ιράν.
Ενώ τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία έγιναν στόχος πυραυλικών επιθέσεων και επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη μετά την κατάπαυση του πυρός, το Κατάρ παρέμεινε εκτός στόχου.
Βάσει της συμφωνίας, το Ιράν ζήτησε πρόσβαση σε μέρος των παγωμένων καταθέσεών του στο Κατάρ.
Μέρος των πληρωμών πραγματοποιήθηκε υπό τη μορφή τελών διέλευσης δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Hormuz, ενώ παράλληλα χορηγήθηκε στο Ιράν πιστωτική γραμμή έως και ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων για αγορές αγαθών μέσω του Κατάρ.
Διττή πολιτική από το αμερικανικό Ναυτικό
Το δημοσίευμα αναφέρει ότι, παρότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ δημοσίως μιλούσε για αποκλεισμό των ιρανικών εξαγωγών και εισαγωγών, στην πράξη ακολουθούσε διττή πολιτική: από τη μία πλευρά διατηρούσε στρατιωτική και ναυτική πίεση και από την άλλη επέτρεπε τη χρηματοοικονομική ροή προς το Ιράν μέσω του Κατάρ.
To δημοσίευμα ισχυρίζεται επίσης ότι ορισμένα από τα πλοία για τα οποία ο Donald Trump δήλωσε πρόσφατα ότι διέσχισαν με επιτυχία τα Στενά του Hormuz, στην πραγματικότητα πραγματοποίησαν δρομολόγια μεταξύ Κατάρ και Ιράν υπό την κάλυψη της ίδιας μυστικής συμφωνίας.
Παράδειγμα…
Ο ρόλος του Κατάρ ξεπέρασε τα όρια της απλής διαμεσολάβησης.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν Abbas Araghchi και του διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν Abdul Nasser Hemmati στη Ντόχα, πραγματοποιήθηκαν απευθείας επαφές μεταξύ Καταριανών αξιωματούχων, της Ουάσιγκτον και της αμερικανικής διαπραγματευτικής ομάδας.
Οι Steve Witcoff και Jared Kushner συμμετείχαν επίσης σε αυτές τις επικοινωνίες.
Η επιτυχία του Κατάρ οδήγησε και άλλα κράτη του Κόλπου να επιδιώξουν παρόμοιες συμφωνίες με το Ιράν.
To δημοσίευμα κατονομάζει ανεπίσημα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, αν και διπλωματικοί αξιωματούχοι αρνήθηκαν να επιβεβαιώσουν επισήμως το θέμα.
Ωστόσο, επισημαίνεται ότι το Ιράν δεν είχε επιτεθεί στα ΗΑΕ τις τελευταίες εβδομάδες, ενώ το Μπαχρέιν και το Κουβέιτ έχουν δεχθεί πυραυλικά πλήγματα.
Μυστικές συνεννοήσεις
Διπλωματικός αξιωματούχος σημείωσε επίσης ότι και η Σαουδική Αραβία επωφελήθηκε από αυτές τις διευθετήσεις.
Μετά τη σημαντική μείωση των εσόδων από το πετρέλαιο και τους περιορισμούς που προκάλεσε η κρίση στα Στενά του Hormuz, το Ριάντ υποδέχθηκε θετικά κάθε μηχανισμό που θα μπορούσε να συμβάλει στη μείωση της έντασης και στην αποκατάσταση των ενεργειακών εξαγωγών.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, αυτές οι μυστικές συνεννοήσεις αποτέλεσαν τη βάση του σημερινού Μνημονίου Κατανόησης μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών.
Trump: Γελοίες φήμες...
Ο Donald Trump επιτέθηκε στις «γελοίες», όπως τις χαρακτήρισε, φήμες σχετικά με τη συμφωνία για το Ιράν.
Ο Trump συναντήθηκε με τον εμίρη του Κατάρ, Tamim bin Hamad Al Thani, στο περιθώριο της συνόδου της G7 στη Γαλλία.
Όπως ήταν αναμενόμενο, ξεκίνησε τη συνάντηση με αναφορές στη συμφωνία για το Ιράν.
«Πιστεύουμε ότι είναι μια δίκαιη συμφωνία, είναι μια καλή συμφωνία», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος στους δημοσιογράφους.
Παράλληλα, απέρριψε δημοσιεύματα σύμφωνα με τα οποία η συμφωνία θα απαιτούσε από τις Ηνωμένες Πολιτείες να επενδύσουν χρήματα στο Ιράν, χαρακτηρίζοντάς τα «γελοία».
«Δεν επενδύουμε κανένα χρηματικό ποσό.
Δεν έχουμε καμία υποχρέωση να επενδύσουμε χρήματα στο Ιράν», τόνισε ο Trump.
«Έχουμε το δικαίωμα να το κάνουμε, αν το θελήσουμε, αλλά δεν επενδύουμε κανένα ποσό», πρόσθεσε αργότερα.
Ιρανικά μέσα ενημέρωσης είχαν αναφέρει ότι το πλαίσιο συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν περιλάμβανε ρήτρα που θα υποχρέωνε τις ΗΠΑ να παρουσιάσουν σχέδια ανασυγκρότησης της χώρας ύψους 300 δισ. δολαρίων.
Trump: Fake news από αδαείς Δημοκρατικούς
Νωρίτερα ο Trump διέψευσε δημοσιεύματα περί αμερικανικών πληρωμών ύψους 300 εκατομμυρίων δολαρίων (σ.σ. προφανώς εννοούσε δισ) προς το Ιράν, χαρακτηρίζοντάς τα ως «ψευδείς ειδήσεις» που «δημοσίευσαν οι αδαείς Δημοκρατικοί».
Ο Trump, ανάρτησε στο κοινωνικό δίκτυο Truth Social: «Η ιστορία ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πληρώνουν στο Ιράν 300 εκατομμύρια δολάρια είναι ψευδής είδηση που δημοσίευσαν οι αδαείς Δημοκρατικοί».
Σε τηλεοπτική συνέντευξη στο CBS, ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, J.D. Vance, επιβεβαίωσε τη δυνατότητα πρόσβασης της Ισλαμικής Δημοκρατίας σε ταμείο 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανοικοδόμηση.
Η προπαγάνδα των Αμερικανών
Πάντως, οι Αμερικανοί διατείνονται ότι το Ιράν θα μπορούσε να προσελκύσει επενδύσεις ύψους έως και 300 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμησή του από τα ίδια κράτη του Κόλπου.
Αυτό υποστήριξε ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, JD Vance, περιγράφοντας για πρώτη φορά το εύρος των οικονομικών ωφελημάτων που προβλέπει το Μνημόνιο Κατανόησης (MOU) μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, το οποίο υπεγράφη ηλεκτρονικά την Κυριακή, χωρίς ωστόσο να έχει ακόμη δοθεί στη δημοσιότητα το πλήρες κείμενό του.
Ερωτηθείς από το CBS News εάν η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία ενός «ταμείου ανοικοδόμησης ύψους 300 δισ. δολαρίων», ο JD Vance επιβεβαίωσε ότι το ενδεχόμενο αυτό βρίσκεται στο τραπέζι.
«Αυτό είναι κάτι στο οποίο θα μπορούσαν να αποκτήσουν πρόσβαση, με χρηματοδότηση από τον Συνασπισμό των κρατών του Κόλπου, υπό την προϋπόθεση ότι θα τηρήσουν τις δικές τους υποχρεώσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος ξεκαθάρισε ότι τα κεφάλαια δεν θα δοθούν άνευ όρων, αλλά θα εξαρτηθούν από τη συμπεριφορά της Τεχεράνης και την πλήρη συμμόρφωσή της με συγκεκριμένες απαιτήσεις της Ουάσιγκτον.
Η παγίδα των 300 δισ.
Βέβαια η συμφωνία ΗΠΑ και Ιράν που αναμένεται να υπογραφεί την ερχόμενη Παρασκευή 19/6, έχει πολλές αδύνατες ρήτρες - ή μάλλον, ρήτρες που η Ουάσιγκτον δεν έχει καμία πρόθεση να εφαρμόσει, και το Ιράν το καταλαβαίνει αυτό και δεν εξαπατάται.
Δεν θα υπάρξουν 300 δισεκατομμύρια (όχι αμερικανικά, αλλά διεθνή) για την ανοικοδόμηση του Ιράν (που είναι ακριβώς το ποσό που οι Ιρανοί εκτιμούν για την καταστροφή που προκάλεσαν οι επιτιθέμενοι).
Στην καλύτερη περίπτωση, το Ιράν θα λάβει τα παγωμένα 24 δισεκατομμύρια σε δύο δόσεις.
Στη χειρότερη, τα μισά.
Αλλά τα 12 δισεκατομμύρια δεν θα ήταν κακή συμφωνία.
Επιπλέον, το πιο σημαντικό για την Τεχεράνη είναι να αρθούν ο αποκλεισμός και η απαγόρευση των εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Οι αμερικανικές κυρώσεις δεν θα αρθούν - ή μάλλον, οι ΗΠΑ θα άρουν μόνο μερικές από αυτές.
Και αυτό θα συμβεί κυρίως μετά την ολοκλήρωση μιας μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας, οι διαπραγματεύσεις για την οποία έχουν 60 ημέρες για να ξεκινήσουν την ερχόμενη Παρασκευή.
Η πιθανότητα σύναψής της είναι πολύ υψηλή, παρόλο που θα εφαρμοστεί μόνο εν μέρει.
Οι Ιρανοί γνωρίζουν...
Ο Mehdi Mohammadi, σύμβουλος του επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας του Ιράν, Mohammad Bagher Ghalibaf ήταν σαφής... η ρήτρα που σχετίζεται με το αναπτυξιακό ταμείο των 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων είναι παγίδα.
«Σε αυτό το μέρος του κειμένου, η λέξη ανακατασκευή έχει χρησιμοποιηθεί.
Ανασυγκρότηση είναι η ανακατασκευή των ζημιών που προκλήθηκαν από τον πόλεμο.
«Είναι αλήθεια ότι ο όρος αποζημίωση ή αποζημίωση δεν αναφέρεται ρητά, αλλά είναι σαφές ότι όταν η άλλη πλευρά μιλάει για ανασυγκρότηση, σημαίνει αποζημίωση για τις ζημιές που έχουν προκληθεί στο Ιράν στον πόλεμο».
Ο Mohammadi πρόσθεσε: «Στο κείμενο, προβλέπεται το ποσό των 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το θέμα αυτό.
Φυσικά, προσωπικά πιστεύω ότι η άλλη πλευρά δεν θα τηρήσει μια τέτοια δέσμευση στην πράξη, αλλά το γεγονός είναι ότι αυτή η δέσμευση είναι γραμμένη στο κείμενο».
Και συνέχισε: «Επιπλέον, η διαχείριση αυτών των πόρων θα είναι επίσης στα χέρια της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Εάν διατεθούν πόροι, πρόκειται να δαπανηθούν στο εσωτερικό του Ιράν, και φυσικά, η διαχείρισή του θα είναι με το Ιράν».
«Κάποιοι φίλοι έχουν πει ότι αυτό θα ανοίξει το δρόμο για την παρουσία και την επιρροή των Αμερικανών στο εσωτερικό της χώρας.
Δεν καταλαβαίνω πραγματικά πώς παρουσιάζεται μια τέτοια ανάλυση.
Αυτό είναι το έδαφος του Ιράν, και αυτό είναι το έδαφος της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Είναι σαφές ότι αν κάποιος θέλει να επενδύσει ή να αναπτύξει ένα έργο στο Ιράν, θα είναι υπό την πλήρη εποπτεία της Ισλαμικής Δημοκρατίας και δεν μπορεί να κάνει ό,τι θέλει.
Το γεγονός ότι η Αμερική του Trump, η οποία έχει αρμέξει πολλές χώρες στην περιοχή και τις αποκαλεί αγελάδες γαλακτοπαραγωγής, δεσμεύει σε ένα κείμενο για να διαθέσει 300 δισεκατομμύρια δολάρια για την ανοικοδόμηση και την ανάπτυξη του Ιράν, ακόμη και για να συμπεριλάβει μια τέτοια φράση στο κείμενο, είναι ένα σημάδι της ήττας της άλλης πλευράς και ενός επιτεύγματος για το Ιράν» ανέφερε ο Ιρανός αξιωματούχος.
Ο πόλεμος τελείωσε
Οι ΗΠΑ και το Ιράν κατέληξαν σε συμφωνία και την Παρασκευή 19/6 στη Γενεύη θα υπογραφεί μνημόνιο για την κατάπαυση του πυρός και την έναρξη ειρηνευτικών συνομιλιών (συμπεριλαμβανομένου του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν).
Το Hormuz θα ... ανοίξει και στη συνέχεια θα αποναρκοθετηθεί, η ισραηλινή επιθετικότητα στον Λίβανο θα σταματήσει και ορισμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία θα ξεπαγώσουν.
Το Ιράν νίκησε επειδή οι ΗΠΑ όχι μόνο δεν κατάφεραν να επιτύχουν τους στόχους τους, αλλά και σπατάλησαν ένα σημαντικό μέρος της παγκόσμιας επιρροής τους.
Για το Ισραήλ, το αποτέλεσμα του πολέμου με το Ιράν ήταν μια καταστροφή - καθυστερημένη αλλά προβλέψιμη.
Σύροντας τις ΗΠΑ σε έναν πόλεμο με το Ιράν, το εβραϊκό κράτος απέκτησε έναν πραγματικά θανάσιμο αντίπαλο.
Ενώ προηγουμένως αυτό ήταν σε μεγάλο βαθμό ένα απλό ισραηλινό προπαγανδιστικό τέχνασμα, τώρα, μετά τη δολοφονία του Ali Khamenei και των Ιρανών μαθητριών, η Ισλαμική Δημοκρατία θα γίνει εχθρός ζωής και θανάτου για το Ισραήλ.
Επιπλέον, το Ισραήλ σύντομα θα αναγκαστεί να το αντιμετωπίσει πρακτικά πρόσωπο με πρόσωπο: η Αμερική δεν θα αποσύρει την ομπρέλα ασφαλείας της, αλλά ούτε ο Netanyahu ούτε οι διάδοχοί του θα μπορέσουν ποτέ να το ξεγελάσουν σε κάτι σαν την επίθεση της 28ης Φεβρουαρίου.
Μια πραγματικά νέα εποχή στη Μέση Ανατολή ανατέλλει, αλλά καθόλου αυτή που ονειρεύονταν το Τελ Αβίβ και η Ουάσιγκτον.
Βρώμικα παιχνίδια
Η Ουάσιγκτον έκανε ένα τεράστιο λάθος στις 28 Φεβρουαρίου και μέσα σε λίγες μέρες έγινε σαφές ότι το Ιράν δεν θα παραδιδόταν.
Ο Λευκός Οίκος τερμάτισε τον πόλεμο μετά από 38 ημέρες - και θα το είχε κάνει νωρίτερα αν δεν ήταν ο Netanyahu - και στη συνέχεια πέρασε πάνω από δύο μήνες προσπαθώντας (συμπεριλαμβανομένου και μέσω αποκλεισμού) να πιέσει το Ιράν να κάνει παραχωρήσεις στις διαπραγματεύσεις.
Ήταν μια μάταιη προσπάθεια, αλλά θα μπορούσε να συνεχιστεί για κάποιο χρονικό διάστημα (με την εξασθενημένη ελπίδα ότι το Ιράν θα έσπαγε τον αποκλεισμό) αν δεν ήταν ο Netanyahu.
Με άλλα λόγια, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός πρώτα προκάλεσε τον πόλεμο και στη συνέχεια άθελά του βοήθησε να τερματιστεί.
Τις τελευταίες εβδομάδες, υπονόμευε σχεδόν ανοιχτά τον Trump κλιμακώνοντας τις εντάσεις στον Λίβανο, κάτι που θα είχε αυτόματα ματαιώσει την ίδια την πιθανότητα μιας συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος τελικά καταράστηκε δημόσια τον Netanyahu, απειλώντας ότι τελικά θα έμενε «μόνος με το Ιράν».
Σαφώς, δεν θα υλοποιούσε ποτέ την απειλή του, αλλά τουλάχιστον το Ισραήλ συνειδητοποίησε ότι η διατήρηση της Αμερικής σε σύγκρουση με το Ιράν δεν ήταν πλέον εφικτή.
Έτσι, στο τέλος, προσπάθησαν να προκαλέσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ζημιά στον Λίβανο (συμπεριλαμβανομένης της κατάληψης περισσότερων εδαφών), ελπίζοντας να τον κρατήσουν για όσο το δυνατόν περισσότερο, ενδεχομένως για δεκαετίες, όπως είχαν κάνει την τελευταία φορά.
«Διασφάλιση της ασφάλειας του Ισραήλ»;
Αντίθετα, επιδείνωσε τα υπάρχοντα προβλήματά του.
Η αδυναμία του Netanyahu
Παρόλο που το Ισραήλ δεν θα αποσύρει τα στρατεύματά του από τον Λίβανο, δεν θα είναι πλέον σε θέση να διαταράξει την τρέχουσα συμφωνία - και θα αναγκαστεί ακόμη και να σταματήσει να βομβαρδίζει το λιβανέζικο έδαφος.
Αυτό από μόνο του θα είναι μια σημαντική νίκη για το Ιράν: ακόμη και ενώ είναι αποδυναμωμένο και υπό αποκλεισμό, έχει καταφέρει να υπερασπιστεί τον Λίβανο, μια μουσουλμανική και αραβική χώρα.
Αυτό αποτελεί τεράστια ώθηση για τη φήμη του, για να μην αναφέρουμε το γεγονός ότι η ίδια η συμφωνία με τις ΗΠΑ είναι μια αναμφισβήτητη νίκη για το Ιράν.
Στο τραπέζι και τα πυρηνικά
Το κύριο πράγμα που θα πρέπει να περιλαμβάνει επίσης μια μεθόδευση των ΗΠΑ είναι η αποκήρυξη των πυρηνικών όπλων από το Ιράν.
Αυτό θα τεκμηριωθεί, αλλά το Ιράν είχε ήδη δηλώσει την απροθυμία του να αποκτήσει πυρηνική βόμβα πριν από τον πόλεμο (κάτι που, στην πραγματικότητα, κατέστησε δυνατή την επίθεση εναντίον του: αν το Ιράν είχε πυρηνικά όπλα, το Ισραήλ δεν θα είχε διακινδυνεύσει τον εαυτό του προκαλώντας τις Ηνωμένες Πολιτείες σε πόλεμο).
Τώρα, η δέσμευση για αποχή από τα πυρηνικά όπλα θα κατοχυρωθεί σε μια συνθήκη με τις Ηνωμένες Πολιτείες, και ο Trump θα το διαφημίσει αυτό ως νίκη.
Αλλά αυτό είναι τόσο γελοίο όσο το να αποκαλέσει κανείς νίκη το άνοιγμα του Στενού του Hormuz, το οποίο ήταν εντελώς ελεύθερο μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου.
Το παράδοξο του πολέμου
Η Ουάσιγκτον πήρε ό,τι είχε χωρίς τον πόλεμο - αλλά τι της έδωσε ο πόλεμος;
Τη δολοφονία ορισμένων Ιρανών ηγετών και στρατιωτικών διοικητών; Ναι.
Αλλά η Αμερική και το Ισραήλ το χρειάζονταν αυτό για να προκαλέσουν χάος στο Ιράν και την κατάρρευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Αντ' αυτού, η νέα ηγεσία απέκτησε ένα ισχυρό όπλο: το κλείσιμο του Στενού του Hormuz.
Ενώ αυτό ήταν προηγουμένως απλώς μια υποθετική και καταστροφική επιλογή, όλοι τώρα βλέπουν ότι το Ιράν δεν θα διστάσει να το χρησιμοποιήσει.
Και αυτό θα επηρεάσει τους πάντες και τα πάντα - από το παγκόσμιο εμπόριο μέχρι τις αραβικές μοναρχίες του Κόλπου, από το Ισραήλ (και τις ενέργειές του εναντίον των γειτόνων του και της Γάζας) μέχρι τις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μηδενική αξιοπιστία
Τελικά, η φήμη των ΗΠΑ είναι το κύριο θύμα αυτού του πολέμου.
Όχι με την έννοια ότι κάποτε ήταν αγαπητοί και τώρα μισητοί, αλλά μάλλον ότι κάποτε ήταν φοβισμένοι και γενικά θεωρούνταν αξιόπιστοι προστάτες, αλλά τώρα απλώς φοβούνται ως έναν μάλλον λογικό και όχι πολύ ανεξάρτητο ταύρο σε ένα υαλοπωλείο.
Ποτέ πριν η Αμερική δεν είχε δείξει την υποταγή της στις σχέσεις με το Ισραήλ σε τέτοιο βαθμό, αντίθετα με όλα τα εθνικά του συμφέροντα.
Οι Άραβες όχι μόνο το είδαν και το θυμήθηκαν αυτό - έχουν πειστεί απόλυτα ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση στην πορεία της αποαμερικανοποίησης της περιοχής.
Το αν οι Αμερικανοί θα φύγουν μόνοι τους (σταδιακά και όχι εντελώς), ή αν οι ίδιοι οι Άραβες θα τους διώξουν πιο ενεργά, δεν είναι πλέον κρίσιμο.
Η Αμερική έχει αποδείξει την πλήρη αναποτελεσματικότητα της ως προστάτιδα των κρατών του Κόλπου. Επιπλέον, έχει γίνει η ίδια πηγή τεράστιων προβλημάτων.
Οι αντοχές του Ιράν
Το Ιράν, παρά τις τεράστιες απώλειες που υπέστη, δεν υποχώρησε σε ούτε ένα σημείο που έθεσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου: το πυραυλικό του πρόγραμμα, καθώς και η υποστήριξή του προς την αραβική αντίσταση στο Ισραήλ, δεν θα συζητηθούν στις διαπραγματεύσεις, η πυρηνική του υποδομή θα παραμείνει άθικτη και η κοινωνικοπολιτική του δομή θα παραμείνει αμετάβλητη.
Εν τέλει, οι ζωές του Ali Khamenei και των τεσσάρων χιλιάδων νεκρών Ιρανών δεν μπορούν να αναστραφούν, αλλά πραγματικά έγιναν μάρτυρες, δίνοντας τη ζωή τους για την πίστη και την ανεξαρτησία του Ιράν, το δικαίωμά του να ζει με το δικό του μυαλό και τα ιδανικά του.
Έχοντας αντέξει την επιθετικότητα δύο πυρηνικών δυνάμεων, το Ιράν όχι μόνο έχει γίνει ισχυρότερο - τώρα θα θεωρείται σε όλο τον κόσμο ως μια πραγματικά μεγάλη δύναμη (και όχι μόνο για την χιλιετή ιστορία του).
Συμφωνία με πολλά ερωτήματα
Παρά τις μεγάλες προσδοκίες που δημιουργεί η προοπτική τερματισμού της κρίσης, η συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν εξακολουθεί να περιβάλλεται από αβεβαιότητα.
Η απουσία του πλήρους κειμένου έχει τροφοδοτήσει αντικρουόμενες ερμηνείες, πολιτικές αντιδράσεις και κατηγορίες περί προπαγάνδας και από τις δύο πλευρές.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι οι επόμενες ημέρες και οι τεχνικές διαπραγματεύσεις που θα ακολουθήσουν θα καθορίσουν εάν η ιστορική αυτή προσέγγιση θα εξελιχθεί σε πραγματική ειρηνευτική συμφωνία ή θα παραμείνει μια ακόμη χαμένη ευκαιρία στη μακρά και ταραχώδη σχέση μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών