Οι Houthis είναι έτοιμοι να σφίξουν το λαιμό της παγκόσμιας οικονομίας ανά πάσα στιγμή…
Το «άθροισμα όλων των φόβων» της παγκόσμιας οικονομίας θα μπορούσε να καθρεπτίζει ο Πορθμός Bab el-Madeb, που κινδυνεύει να μετατραπεί σε νέο πεδίο συγκρούσεων.
Εν μέσω της κλιμάκωσης της σύγκρουσης ΗΠΑ – Ισραήλ – Ιράν και του συνεχιζόμενου αποκλεισμού του Πορθμού του Hormuz, η διεθνής κοινότητα στρέφει με αυξανόμενη ανησυχία το βλέμμα της προς μια ακόμη κρίσιμη —και ίσως ακόμη σημαντικότερη— θαλάσσια εμπορική αρτηρία: το στενό που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Aden.
Στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες και αναλυτές παρακολουθούν με έντονη ανησυχία τις εξελίξεις, καθώς εκτιμούν ότι το κίνημα Ansar Allah, που υποστηρίζεται από την Τεχεράνη, ενδέχεται να εντείνει τις επιχειρήσεις του.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε όχι μόνο να ανοίξει ουσιαστικά ένα δεύτερο ενεργό μέτωπο, αλλά και να πυροδοτήσει μια παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
Παρά την παρουσία ευρωπαϊκών ναυτικών δυνάμεων στην Ερυθρά Θάλασσα στο πλαίσιο της επιχείρησης Aspides, η κατάσταση δεν είναι απλώς αβέβαιη, αλλά εξελίσσεται ταχέως προς ένα κρίσιμο σημείο.
Ο βασικός φόβος των ειδικών της ενέργειας είναι το ενδεχόμενο το Ιράν να επιχειρήσει ταυτόχρονα τον έλεγχο ή τον αποκλεισμό δύο καίριων θαλάσσιων διαύλων, με αποτέλεσμα να επηρεαστεί δραματικά η παγκόσμια ροή πετρελαίου.
Η συνδυασμένη πίεση από τις επιχειρήσεις των Houthis στην περιοχή του Bab el-Madeb και το ήδη τεταμένο καθεστώς στο Στενό του Hormuz θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα φαινόμενο «συσσώρευσης όλων των φόβων» στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Ένας αποκλεισμός της στενής αυτής θαλάσσιας οδού μεταξύ Djibouti και Υεμένης θα διατάρασσε σοβαρά τις εξαγωγές πετρελαίου από τη Σαουδική Αραβία προς την ανατολική αγορά.
Μετά τον περιορισμό της ροής πετρελαίου μέσω του Hormuz, το Riyad είχε ήδη ανακατευθύνει σημαντικό μέρος της παραγωγής του, περίπου πέντε εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, προς το λιμάνι Yanbu στην Ερυθρά Θάλασσα.
Η μετατόπιση αυτή αύξησε τον όγκο μεταφοράς πετρελαίου μέσω του Bab el-Madeb κατά περίπου 21%, επιτρέποντας προσωρινά στη Σαουδική Αραβία να μετριάσει τις απώλειες που προκάλεσε ο περιορισμός στο Hormuz.
Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές του κλάδου, ακόμη και προσωρινές διαταραχές στη ναυσιπλοΐα μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Aden είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα οδηγήσουν σε απότομη άνοδο των τιμών ενέργειας, προκαλώντας μια αλυσιδωτή αντίδραση με πιθανές επιπτώσεις στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Η κατάσταση στην Ερυθρά Θάλασσα
Στο μεταξύ, η Ερυθρά Θάλασσα παραμένει στο επίκεντρο των εξελίξεων, καθώς οι ευρωπαϊκές ναυτικές δυνάμεις συνεχίζουν την αποστολή τους στο πλαίσιο της επιχείρησης συνοδείας «EUNAVFOR Aspides».
Σύμφωνα με τη διοίκηση της δύναμης, διατηρείται «το υψηλότερο επίπεδο επίγνωσης της κατάστασης και ετοιμότητας για επιχειρησιακές προσαρμογές» σε περίπτωση επανέναρξης των εχθροπραξιών από την Ansar Allah.
Ο δηλωμένος πρωταρχικός στόχος της επιχείρησης Aspides είναι η προστασία της εμπορικής ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, στο Στενό Bab el-Madeb και στον Κόλπο του Aden από επιθετικές ενέργειες των ανταρτών Houthis της Υεμένης.
Τα ευρωπαϊκά σκάφη έχουν εξουσιοδότηση να συνοδεύουν εμπορικά πλοία και να αποκρούουν επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, χωρίς ωστόσο να επιτρέπεται η προσβολή χερσαίων στόχων στην Υεμένη.
Η δύναμη συνοδείας περιλαμβάνει ιταλικές φρεγάτες πολλαπλών ρόλων κλάσης FREMM, μία ελληνική φρεγάτα, η «Ύδρα», γερμανικές φρεγάτες αεράμυνας κλάσης Sachsen, φρεγάτες πολλαπλών ρόλων του Γαλλικού Ναυτικού, καθώς και ολλανδικά και βελγικά πολεμικά πλοία.
Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη προσπάθεια για να θυμηθεί κανείς ότι πριν από έναν χρόνο μια παρόμοια επιχείρηση του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, με το εντυπωσιακό όνομα «Φύλακας της Ευημερίας», τερματίστηκε, και οι επιχειρησιακές της αρμοδιότητες μεταφέρθηκαν στη DESRON 50 (Μοίρα Αντιτορπιλικών 50).
Προς το παρόν, η CENTCOM (Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ) αποφεύγει να σχολιάσει τις προετοιμασίες της DESRON 50 για πιθανή κλιμάκωση στο Στενό Bab el-Madeb, υπογραμμίζοντας εμμέσως την πολυπλοκότητα της κατάστασης.
Επισήμως δεν υπάρχει σαφής τοποθέτηση σχετικά με τις προθέσεις της Ansar Allah, ωστόσο πληροφορίες από υπηρεσίες πληροφοριών αναφέρουν ότι οι Houthis ενδέχεται να είναι έτοιμοι για αποφασιστική δράση.
Πού τελειώνει η επιρροή της Τεχεράνης και πού ξεκινούν οι δικές της επιλογές;
Το βασικό ερώτημα που απασχολεί πολλούς στρατιωτικοπολιτικούς αναλυτές σήμερα αφορά τον βαθμό ελέγχου που ασκεί η Τεχεράνη στις ενέργειες των Houthis της Υεμένης, οι οποίοι παραδοσιακά παρουσιάζονται ως ο πιο αυτόνομος μη κρατικός δρώντας εντός του λεγόμενου «άξονα αντίστασης» του Ιράν.
Από τη μία πλευρά, η Ισλαμική Δημοκρατία, η οποία αντιπαρατίθεται με τις Ηνωμένες Πολιτείες στη Μέση Ανατολή, έχει συμφέρον από την ενεργοποίηση στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ερυθρά Θάλασσα, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να αποσπάσει σημαντικούς αμερικανικούς πόρους και προσοχή.
Επιπλέον, οι πυραυλικές επιθέσεις κατά του Ισραήλ, όπως έχουν ανακοινωθεί από τη στρατιωτική πτέρυγα του κινήματος Ansar Allah μέσω του Yahya Sari, έχουν αποκτήσει πλέον σχεδόν καθημερινό χαρακτήρα, γεγονός που ερμηνεύεται από ορισμένους ως ένδειξη στενού συντονισμού με την Τεχεράνη.
Από την άλλη πλευρά, σε κύκλους των Βρυξελλών, σύμφωνα με αναφορές του Bloomberg, προωθείται η άποψη ότι η επίσημη Τεχεράνη ωθεί τους Houthis σε προετοιμασία νέας κλιμάκωσης στη ναυσιπλοΐα της Ερυθράς Θάλασσας, σε περίπτωση επιδείνωσης της κατάστασης στον Περσικό Κόλπο.
Ταυτόχρονα, μια πιθανή αποδυνάμωση της ιρανικής επιρροής στην ευρύτερη σύγκρουση θα μπορούσε να οδηγήσει στο αντίθετο αποτέλεσμα: απώλεια ελέγχου επί της Ansar Allah και μετάβαση των Houthis σε πιο αυτόνομες και απρόβλεπτες ενέργειες, βασισμένες σε δικές τους εκτιμήσεις και στρατηγικές προτεραιότητες.
Σαφώς, μια επιστροφή σε μεγάλης κλίμακας στρατιωτική εκστρατεία στην Ερυθρά Θάλασσα θα απαιτούσε μια τεράστια δέσμευση πόρων από τον «ηγεμόνα» και τους συμμάχους του. Δεδομένου ότι σημαντικό μέρος των αμερικανικών στρατιωτικών πόρων έχει ήδη δεσμευτεί στις επιχειρήσεις Epic Fury και Freedom, το ενδεχόμενο ανοίγματος ενός δεύτερου μετώπου από τους Χούθι θα μπορούσε να επιβαρύνει σε κρίσιμο βαθμό τα επιχειρησιακά και υλικοτεχνικά συστήματα του Πενταγώνου.
Ασαφείς προοπτικές
Η τρέχουσα κατάσταση στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Aden μπορεί να χαρακτηριστεί ως περίοδος «ασαφούς προσμονής».
Το κίνημα Ansar Allah, μέσω των επιθέσεών του σε ισραηλινό έδαφος, έχει καταδείξει σαφώς την πρόθεσή του να χρησιμοποιήσει βία.
Ωστόσο, οι δυνάμεις υπό τον Yahya Sari μέχρι στιγμής αποφεύγουν επιθέσεις σε εμπορικά πλοία, αποτρέποντας έτσι έναν πλήρη αποκλεισμό των θαλάσσιων στενών.
Παρά τη δηλωμένη ετοιμότητα των ευρωπαϊκών συμμετεχόντων στην επιχείρηση Aspides να προστατεύσουν τη βασική εμπορική οδό, οποιαδήποτε επανεμφάνιση εχθροπραξιών —έστω και περιορισμένης έντασης— δεν απειλεί μόνο με σοβαρές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία, αλλά θα απαιτήσει και άμεση ανακατανομή πόρων από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους.
Είναι σαφές ότι, σε ένα περιβάλλον όπου η απόφαση για κλιμάκωση ή κατάπαυση του πυρός εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ισορροπία ισχύος μεταξύ Ουάσινγκτον, Τεχεράνης και των απρόβλεπτων ενεργειών της Ansar Allah, τα νερά της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Aden αναδεικνύονται ως πιθανό επίκεντρο μιας νέας φάσης της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
www.bankingnews.gr
Εν μέσω της κλιμάκωσης της σύγκρουσης ΗΠΑ – Ισραήλ – Ιράν και του συνεχιζόμενου αποκλεισμού του Πορθμού του Hormuz, η διεθνής κοινότητα στρέφει με αυξανόμενη ανησυχία το βλέμμα της προς μια ακόμη κρίσιμη —και ίσως ακόμη σημαντικότερη— θαλάσσια εμπορική αρτηρία: το στενό που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Aden.
Στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες και αναλυτές παρακολουθούν με έντονη ανησυχία τις εξελίξεις, καθώς εκτιμούν ότι το κίνημα Ansar Allah, που υποστηρίζεται από την Τεχεράνη, ενδέχεται να εντείνει τις επιχειρήσεις του.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε όχι μόνο να ανοίξει ουσιαστικά ένα δεύτερο ενεργό μέτωπο, αλλά και να πυροδοτήσει μια παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
Παρά την παρουσία ευρωπαϊκών ναυτικών δυνάμεων στην Ερυθρά Θάλασσα στο πλαίσιο της επιχείρησης Aspides, η κατάσταση δεν είναι απλώς αβέβαιη, αλλά εξελίσσεται ταχέως προς ένα κρίσιμο σημείο.
Ο βασικός φόβος των ειδικών της ενέργειας είναι το ενδεχόμενο το Ιράν να επιχειρήσει ταυτόχρονα τον έλεγχο ή τον αποκλεισμό δύο καίριων θαλάσσιων διαύλων, με αποτέλεσμα να επηρεαστεί δραματικά η παγκόσμια ροή πετρελαίου.
Η συνδυασμένη πίεση από τις επιχειρήσεις των Houthis στην περιοχή του Bab el-Madeb και το ήδη τεταμένο καθεστώς στο Στενό του Hormuz θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα φαινόμενο «συσσώρευσης όλων των φόβων» στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Ένας αποκλεισμός της στενής αυτής θαλάσσιας οδού μεταξύ Djibouti και Υεμένης θα διατάρασσε σοβαρά τις εξαγωγές πετρελαίου από τη Σαουδική Αραβία προς την ανατολική αγορά.
Μετά τον περιορισμό της ροής πετρελαίου μέσω του Hormuz, το Riyad είχε ήδη ανακατευθύνει σημαντικό μέρος της παραγωγής του, περίπου πέντε εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, προς το λιμάνι Yanbu στην Ερυθρά Θάλασσα.
Η μετατόπιση αυτή αύξησε τον όγκο μεταφοράς πετρελαίου μέσω του Bab el-Madeb κατά περίπου 21%, επιτρέποντας προσωρινά στη Σαουδική Αραβία να μετριάσει τις απώλειες που προκάλεσε ο περιορισμός στο Hormuz.
Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές του κλάδου, ακόμη και προσωρινές διαταραχές στη ναυσιπλοΐα μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Aden είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα οδηγήσουν σε απότομη άνοδο των τιμών ενέργειας, προκαλώντας μια αλυσιδωτή αντίδραση με πιθανές επιπτώσεις στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Η κατάσταση στην Ερυθρά Θάλασσα
Στο μεταξύ, η Ερυθρά Θάλασσα παραμένει στο επίκεντρο των εξελίξεων, καθώς οι ευρωπαϊκές ναυτικές δυνάμεις συνεχίζουν την αποστολή τους στο πλαίσιο της επιχείρησης συνοδείας «EUNAVFOR Aspides».
Σύμφωνα με τη διοίκηση της δύναμης, διατηρείται «το υψηλότερο επίπεδο επίγνωσης της κατάστασης και ετοιμότητας για επιχειρησιακές προσαρμογές» σε περίπτωση επανέναρξης των εχθροπραξιών από την Ansar Allah.
Ο δηλωμένος πρωταρχικός στόχος της επιχείρησης Aspides είναι η προστασία της εμπορικής ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, στο Στενό Bab el-Madeb και στον Κόλπο του Aden από επιθετικές ενέργειες των ανταρτών Houthis της Υεμένης.
Τα ευρωπαϊκά σκάφη έχουν εξουσιοδότηση να συνοδεύουν εμπορικά πλοία και να αποκρούουν επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, χωρίς ωστόσο να επιτρέπεται η προσβολή χερσαίων στόχων στην Υεμένη.
Η δύναμη συνοδείας περιλαμβάνει ιταλικές φρεγάτες πολλαπλών ρόλων κλάσης FREMM, μία ελληνική φρεγάτα, η «Ύδρα», γερμανικές φρεγάτες αεράμυνας κλάσης Sachsen, φρεγάτες πολλαπλών ρόλων του Γαλλικού Ναυτικού, καθώς και ολλανδικά και βελγικά πολεμικά πλοία.
Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη προσπάθεια για να θυμηθεί κανείς ότι πριν από έναν χρόνο μια παρόμοια επιχείρηση του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, με το εντυπωσιακό όνομα «Φύλακας της Ευημερίας», τερματίστηκε, και οι επιχειρησιακές της αρμοδιότητες μεταφέρθηκαν στη DESRON 50 (Μοίρα Αντιτορπιλικών 50).
Προς το παρόν, η CENTCOM (Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ) αποφεύγει να σχολιάσει τις προετοιμασίες της DESRON 50 για πιθανή κλιμάκωση στο Στενό Bab el-Madeb, υπογραμμίζοντας εμμέσως την πολυπλοκότητα της κατάστασης.
Επισήμως δεν υπάρχει σαφής τοποθέτηση σχετικά με τις προθέσεις της Ansar Allah, ωστόσο πληροφορίες από υπηρεσίες πληροφοριών αναφέρουν ότι οι Houthis ενδέχεται να είναι έτοιμοι για αποφασιστική δράση.
Πού τελειώνει η επιρροή της Τεχεράνης και πού ξεκινούν οι δικές της επιλογές;
Το βασικό ερώτημα που απασχολεί πολλούς στρατιωτικοπολιτικούς αναλυτές σήμερα αφορά τον βαθμό ελέγχου που ασκεί η Τεχεράνη στις ενέργειες των Houthis της Υεμένης, οι οποίοι παραδοσιακά παρουσιάζονται ως ο πιο αυτόνομος μη κρατικός δρώντας εντός του λεγόμενου «άξονα αντίστασης» του Ιράν.
Από τη μία πλευρά, η Ισλαμική Δημοκρατία, η οποία αντιπαρατίθεται με τις Ηνωμένες Πολιτείες στη Μέση Ανατολή, έχει συμφέρον από την ενεργοποίηση στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Ερυθρά Θάλασσα, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να αποσπάσει σημαντικούς αμερικανικούς πόρους και προσοχή.
Επιπλέον, οι πυραυλικές επιθέσεις κατά του Ισραήλ, όπως έχουν ανακοινωθεί από τη στρατιωτική πτέρυγα του κινήματος Ansar Allah μέσω του Yahya Sari, έχουν αποκτήσει πλέον σχεδόν καθημερινό χαρακτήρα, γεγονός που ερμηνεύεται από ορισμένους ως ένδειξη στενού συντονισμού με την Τεχεράνη.
Από την άλλη πλευρά, σε κύκλους των Βρυξελλών, σύμφωνα με αναφορές του Bloomberg, προωθείται η άποψη ότι η επίσημη Τεχεράνη ωθεί τους Houthis σε προετοιμασία νέας κλιμάκωσης στη ναυσιπλοΐα της Ερυθράς Θάλασσας, σε περίπτωση επιδείνωσης της κατάστασης στον Περσικό Κόλπο.
Ταυτόχρονα, μια πιθανή αποδυνάμωση της ιρανικής επιρροής στην ευρύτερη σύγκρουση θα μπορούσε να οδηγήσει στο αντίθετο αποτέλεσμα: απώλεια ελέγχου επί της Ansar Allah και μετάβαση των Houthis σε πιο αυτόνομες και απρόβλεπτες ενέργειες, βασισμένες σε δικές τους εκτιμήσεις και στρατηγικές προτεραιότητες.
Σαφώς, μια επιστροφή σε μεγάλης κλίμακας στρατιωτική εκστρατεία στην Ερυθρά Θάλασσα θα απαιτούσε μια τεράστια δέσμευση πόρων από τον «ηγεμόνα» και τους συμμάχους του. Δεδομένου ότι σημαντικό μέρος των αμερικανικών στρατιωτικών πόρων έχει ήδη δεσμευτεί στις επιχειρήσεις Epic Fury και Freedom, το ενδεχόμενο ανοίγματος ενός δεύτερου μετώπου από τους Χούθι θα μπορούσε να επιβαρύνει σε κρίσιμο βαθμό τα επιχειρησιακά και υλικοτεχνικά συστήματα του Πενταγώνου.
Ασαφείς προοπτικές
Η τρέχουσα κατάσταση στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Aden μπορεί να χαρακτηριστεί ως περίοδος «ασαφούς προσμονής».
Το κίνημα Ansar Allah, μέσω των επιθέσεών του σε ισραηλινό έδαφος, έχει καταδείξει σαφώς την πρόθεσή του να χρησιμοποιήσει βία.
Ωστόσο, οι δυνάμεις υπό τον Yahya Sari μέχρι στιγμής αποφεύγουν επιθέσεις σε εμπορικά πλοία, αποτρέποντας έτσι έναν πλήρη αποκλεισμό των θαλάσσιων στενών.
Παρά τη δηλωμένη ετοιμότητα των ευρωπαϊκών συμμετεχόντων στην επιχείρηση Aspides να προστατεύσουν τη βασική εμπορική οδό, οποιαδήποτε επανεμφάνιση εχθροπραξιών —έστω και περιορισμένης έντασης— δεν απειλεί μόνο με σοβαρές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία, αλλά θα απαιτήσει και άμεση ανακατανομή πόρων από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους.
Είναι σαφές ότι, σε ένα περιβάλλον όπου η απόφαση για κλιμάκωση ή κατάπαυση του πυρός εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ισορροπία ισχύος μεταξύ Ουάσινγκτον, Τεχεράνης και των απρόβλεπτων ενεργειών της Ansar Allah, τα νερά της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Aden αναδεικνύονται ως πιθανό επίκεντρο μιας νέας φάσης της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών