«Τρελός ή Δον Κορλεόνε;»… Ο πρώτος χρόνος της δεύτερης προεδρίας Trump
Ένας χρόνος συμπληρώθηκε από την ορκωμοσία του 47ου προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, Donald Trump, ο οποίος επέστρεψε στον Λευκό Οίκο έπειτα από τετραετή διακοπή, υποσχόμενος να αντιμετωπίσει τη μεταναστευτική κρίση, να βελτιώσει την οικονομία και να κάνει την Αμερική «ξανά μεγάλη».
Δώδεκα μήνες αργότερα, η κυβέρνηση Trump έχει προκαλέσει έντονες διεθνείς αναταράξεις – από εμπορικούς πολέμους μέχρι απρόσμενες γεωπολιτικές κινήσεις – διχάζοντας συμμάχους και αντιπάλους.
Ο απολογισμός του πρώτου έτους είναι σύνθετος, γεμάτος επιτυχίες, αποτυχίες και έντονες αντιδράσεις.
Η ορκωμοσία του Donald Trump πραγματοποιήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2025 στην Ουάσιγκτον.
Στην εναρκτήρια ομιλία του, ο πρόεδρος διακήρυξε την έναρξη ενός «χρυσού αιώνα» για τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποσχόμενος ευημερία, αποκατάσταση του διεθνούς κύρους της χώρας και τερματισμό της «εκμετάλλευσης» της Αμερικής από τρίτους.
Από τις πρώτες κιόλας ημέρες, ο Trump κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης στα νότια σύνορα για την αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης, καθώς και στον ενεργειακό τομέα, δεσμευόμενος να αποκαταστήσει την ισχύ των ΗΠΑ στο διεθνές σύστημα.
Ένας πρόεδρος σε διαρκή σύγκρουση με τον κόσμο
Η εξωτερική πολιτική αποτέλεσε το πιο εκρηκτικό πεδίο της δεύτερης θητείας Trump.
Σύμφωνα με αναλύσεις αμερικανικών μέσων, ο πρόεδρος κινήθηκε με μεγαλύτερη ταχύτητα και αποφασιστικότητα από ό,τι στην πρώτη του θητεία, αγνοώντας σε μεγάλο βαθμό τον λεγόμενο «κανόνων-βασισμένο διεθνή κανόνα».
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε η επιχείρηση σύλληψης του προέδρου της Βενεζουέλας, Nicolas Maduro.
Στις 3 Ιανουαρίου 2026, αμερικανικές δυνάμεις εξαπέλυσαν αεροπορικά πλήγματα και επιχείρηση ειδικών δυνάμεων στη Βενεζουέλα, συλλαμβάνοντας τον Maduro και τη σύζυγό του.
Ο Maduro μεταφέρθηκε στις ΗΠΑ, όπου αντιμετωπίζει κατηγορίες για ναρκοτρομοκρατία και διακίνηση κοκαΐνης.
Παράλληλα, η κυβέρνηση Trump άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο εμπορικής σύγκρουσης.
Από τον Φεβρουάριο του 2025 επιβλήθηκαν αυξημένοι δασμοί σε εισαγόμενα προϊόντα, αρχικά στην Κίνα και στη συνέχεια σε Καναδά, Μεξικό, Ευρωπαϊκή Ένωση και σχεδόν ολόκληρο τον υπόλοιπο κόσμο.
Οι δασμοί έφτασαν έως και το 145% για κινεζικά προϊόντα, ενώ η ΕΕ απάντησε με αντίμετρα σε αμερικανικά αγαθά.
Ιδιαίτερη ένταση προκάλεσαν και οι απειλές για επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες που αντιδρούν στα σχέδια Trump για την απόκτηση της Γροιλανδίας, με τον Λευκό Οίκο να συνδέει ευθέως το εμπόριο με γεωπολιτικές παραχωρήσεις.
Εσωτερικό μέτωπο: Μετανάστευση και κοινωνικές εντάσεις
Στο εσωτερικό, η μεταναστευτική πολιτική αποτέλεσε το πιο εμφανές πεδίο επιτυχίας της κυβέρνησης Trump.
Σύμφωνα με στοιχεία αμερικανικών μέσων, μέσα σε έναν χρόνο απελάθηκαν περίπου 230.000 άτομα από το εσωτερικό της χώρας και άλλοι 270.000 στα σύνορα, ενώ οι αφίξεις προσφύγων περιορίστηκαν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.
Ωστόσο, οι σκληρές αυτές πολιτικές προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις.
Διαδηλώσεις ξέσπασαν σε πολλές πολιτείες, ιδιαίτερα μετά τη δολοφονία άοπλης γυναίκας από πράκτορα της Υπηρεσίας Μετανάστευσης (ICE) στη Μινεσότα, με αιτήματα ακόμη και για την κατάργηση της υπηρεσίας και την παραπομπή του προέδρου.
Σύγκρουση με το «βαθύ κράτος»
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό της δεύτερης θητείας Trump ήταν η ανοιχτή σύγκρουση με τη γραφειοκρατία και το λεγόμενο «βαθύ κράτος».
Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργήθηκε το υπουργείο Αποτελεσματικότητας της Κυβέρνησης (DOGE), υπό τον Elon Musk, το οποίο όμως διαλύθηκε πρόωρα έπειτα από σύγκρουση του δισεκατομμυριούχου με τον Trump.
Παράλληλα, η κυβέρνηση προχώρησε στο κλείσιμο της USAID, κρίνοντας ότι μεγάλο μέρος των προγραμμάτων της εξυπηρετούσε «φιλελεύθερους στόχους» που δεν συνάδουν με τις αμερικανικές προτεραιότητες.
Ρωσία και γεωπολιτική επαναπροσέγγιση
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην αποκατάσταση των επαφών ΗΠΑ–Ρωσίας.
Αναλυτές σημειώνουν ότι, παρά τις βαθιές διαφορές, ο πρώτος χρόνος Trump βοήθησε στην αποφυγή άμεσης σύγκρουσης και στην επανεκκίνηση του διπλωματικού διαλόγου, με αποκορύφωμα τη συνάντηση Trump–Putin στην Αλάσκα.
Το βλέμμα στο 2026
Το 2026 θεωρείται κομβικό έτος για την πολιτική κληρονομιά του Trump.
Οι ενδιάμεσες εκλογές, οι αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου για τη συνταγματικότητα των δασμών, αλλά και η ηλικία του προέδρου (80 ετών τον Ιούνιο) θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τις εξελίξεις.
Όπως επισημαίνουν αναλυτές, αν ο Trump καταφέρει να σημειώσει επιτυχίες σε μεγάλα διεθνή μέτωπα – από την Ουκρανία έως τη Μέση Ανατολή – θα μπορούσε να ενισχύσει καθοριστικά το ιστορικό του αποτύπωμα.
Διαφορετικά, ο πρώτος αυτός χρόνος θα μείνει στη μνήμη ως η αρχή μιας θητείας που κινήθηκε ανάμεσα στην επίδειξη ισχύος και στη μόνιμη σύγκρουση.
Ο Trump θα πάρει τη Γροιλανδία χωρίς όπλα
Μπορεί να έχει δεχτεί σκληρή κριτική, αλλά ο Donald Trump βρίσκεται στο απόγειο της πολιτικής του ισχύος, έναν χρόνο μετά την έναρξη της δεύτερης προεδρικής του θητείας, και έχει επιλέξει τη Γροιλανδία ως το μεγάλο ιστορικό του στοίχημα.
Μη έχοντας τη δυνατότητα τρίτης θητείας, ο Trump επιδιώκει να σφραγίσει τη θέση του στην Ιστορία μέσω μιας εδαφικής επέκτασης των Ηνωμένων Πολιτειών, κάτι που δεν έχει συμβεί από τα τέλη του 19ου αιώνα.
Άλλωστε, ο έλεγχος του Δυτικού Ημισφαιρίου αποτελεί μακροπρόθεσμο και δύσκολα υλοποιήσιμο στόχο, ενώ η προσάρτηση ή στενή σύνδεση της Γροιλανδίας θεωρείται ρεαλιστική και εφικτή εντός της τρέχουσας θητείας του.
Μάλιστα, η απόκτηση της Γροιλανδίας μπορεί να γίνει χωρίς στρατιωτική σύγκρουση, μέσω πολιτικών και διπλωματικών μηχανισμών, ενώ ακόμη και μια «ελεύθερη σύνδεση» θα αρκούσε για να καταγραφεί ως αμερικανική επικράτηση.
Πρώτη επέτειος
Ο Donald Trump γιορτάζει την πρώτη επέτειο της δεύτερης προεδρικής του θητείας, σήμερα, με εξαιρετική διάθεση… βρίσκεται άλλωστε στο απόγειο της δύναμής του και στο προσκήνιο.
Η ιστορία θα δείξει αν αυτή η στιγμή θα αποδειχθεί τελικά η κορύφωση της επιρροής και της επιτυχίας του, αλλά προς το παρόν, έχει κάθε λόγο να είναι περήφανος.
Πριν από ένα χρόνο, η επιστροφή του στον Λευκό Οίκο αντιμετωπίστηκε με ανάμεικτα συναισθήματα.
Οι αντίπαλοί του με ανησυχία, οι υποστηρικτές του με ελπίδα και οι παρατηρητές ήταν βέβαιοι ότι σίγουρα δεν θα ήταν βαρετή.
Ο Trump ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες και η φετινή χρονιά, την οποία ξεκίνησε με την εντελώς απρόβλεπτη απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας, είναι πιθανό να είναι γεμάτη με εκπλήξεις.
Ο Trump δεν έχει τίποτα να χάσει — τα 80ά γενέθλιά του είναι τον Ιούνιο, τα οποία ακολουθούν βολικά τρεις εβδομάδες αργότερα την 250ή επέτειο της ανεξαρτησίας των ΗΠΑ.
Και τον Νοέμβριο είναι οι ενδιάμεσες εκλογές, τις οποίες χρειάζεται απεγνωσμένα, αν όχι για να κερδίσει (κάτι που είναι πρακτικά αδύνατο), τουλάχιστον να μην χάσει (δηλαδή, για να διατηρήσει τον έλεγχο της Γερουσίας μετά την απώλεια της Βουλής των Αντιπροσώπων).
Θέλει να γραφτεί στην ιστορία
Ο Trump δεν μπορεί να διεκδικήσει άλλη προεδρική θητεία (ανεξάρτητα από το πόσο μπορεί να το διαφημίσουν κάποιοι από τους υποστηρικτές του), αφού δεν θα είναι ξανά υποψήφιος.
Επομένως, η θέση του στην ιστορία δεν πρέπει απλώς να προετοιμαστεί, αλλά μάλλον να διαμορφωθεί προσεκτικά — όπως ο Trump, δηλαδή, με επιχρυσωμένη επένδυση και υπερθετικά: ο ισχυρότερος, ο πιο ταλαντούχος, ο πιο μεγαλοπρεπής, ο σπουδαιότερος.
Θα χρησιμοποιηθούν όλα τα διαθέσιμα και λιγότερο σημαντικά μέσα και προσχήματα, αλλά φαίνεται ότι ο Trump έχει ήδη επιλέξει το κύριο μέσο για τη διακόσμηση του δικού του «θρόνου στην ιστορία».
Αν κάποιος προσπαθούσε να προβλέψει ή να μαντέψει μόλις πριν από ένα χρόνο τι θα επέλεγε να είναι, αν όχι το χρυσό κλειδί ή το μαγικό του ραβδί, τότε το κύριο εργαλείο του (ο Trump δεν είναι Τέκτονας, αλλά η αμερικανική πολιτική είναι βυθισμένη σε μασονικές έννοιες και συμβολισμούς), θα έκανε λάθος.
Η καταπολέμηση της μετανάστευσης; Η κατασκευή μιας νέας πρωτεύουσας των ΗΠΑ; Ένας μικρός, νικηφόρος πόλεμος με κάποιον; Οι δάφνες ενός παγκόσμιου ειρηνοποιού; Ένας επιτυχημένος εμπορικός πόλεμος με ολόκληρο τον κόσμο;
Όλα αυτά θα μπορούσαν να ήταν χρήσιμα, αλλά τελικά ο Trump τα απέρριψε ως μη ρεαλιστικά ή ανεπαρκώς αποτελεσματικά.
Έλεγχος του δυτικού ημισφαιρίου
Ο Trump επέλεξε κάτι άλλο. Τον έλεγχο του Δυτικού Ημισφαιρίου και την προσάρτηση της Γροιλανδίας.
Είναι σαφές ότι το πρώτο - το «Δόγμα Monroe» - είναι ανέφικτο.
Αλλά ακόμα κι αν πιστεύουμε στην πιθανότητα εγκαθίδρυσης πραγματικής ηγεμονίας των ΗΠΑ στο μισό πλανήτη, το χρονικό πλαίσιο για την εφαρμογή ενός τέτοιου έργου εκτείνεται πέρα από την προεδρική θητεία του Trump.
Το δεύτερο - η προσάρτηση της Γροιλανδίας – είναι απολύτως εφικτό εντός των τριών ετών που απομένουν στην εξουσία του Trump.
Επομένως, η Γροιλανδία έρχεται πρώτη.
Το μεγαλύτερο νησί στον κόσμο, τα τεράστια (πιθανά) ορυκτά και υπεράκτια αποθέματά του, η σημαντική αύξηση του «μεριδίου της Αρκτικής» των Ηνωμένων Πολιτειών, η στρατιωτικοστρατηγική του σημασία και άλλα οφέλη - όλα αυτά είναι, στην πραγματικότητα, βαθιά δευτερεύοντες λόγοι για την επιλογή της Γροιλανδίας ως κύριας κληρονομιάς του Trump.
Η Γροιλανδία θα έπρεπε να κάνει τον Trump «τον σπουδαιότερο» απλώς και μόνο επειδή θα είναι ο πρώτος πρόεδρος από τα τέλη του 19ου αιώνα που θα επεκτείνει τόσο σημαντικά την επικράτεια των Ηνωμένων Πολιτειών.
Λίγη ιστορία
Υπό τη διοίκηση του McKinley, οι Φιλιππίνες, η Κούβα και το Πουέρτο Ρίκο έγιναν αμερικανικά εδάφη.
Η Κούβα απέκτησε ανεξαρτησία (επίσημη) μετά από μόλις τέσσερα χρόνια, οι Φιλιππίνες ήταν «εξαρτημένη περιοχή» για σχεδόν μισό αιώνα, στη συνέχεια έγιναν αυτόνομη περιοχή εντός των Ηνωμένων Πολιτειών και τώρα (ακόμα και χωρίς κρατική υπόσταση) απομένει μόνο το Πουέρτο Ρίκο, αλλά η κλίμακα είναι ακόμα εντυπωσιακή.
Άλλωστε, τότε, έπρεπε να πολεμήσουμε έναν σοβαρό πόλεμο με τους Ισπανούς (και στη συνέχεια ακόμη πιο σοβαρά με τον δυσαρεστημένο τοπικό πληθυσμό), ενώ τώρα όλα μπορούν να γίνουν χωρίς να πέσει ούτε μια σφαίρα.
Ο Trump απλώς θα πάρει τη Γροιλανδία — είναι ήδη σαφές ότι δεν θα κάνει πίσω ούτε θα μετατοπίσει την εστίασή του σε άλλο ζήτημα. Η Γροιλανδία έρχεται πρώτη.
Τα επόμενα βήματα
Αν και οι πραγματικές μορφές απόκτησής της θα μπορούσαν να ποικίλλουν - από μια πλήρη παραχώρηση από τη Δανία και την ενσωμάτωσή της στις Ηνωμένες Πολιτείες ως κράτος έως μια «ελεύθερη σύνδεση» της ανεξάρτητης Γροιλανδίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες (ένα παρόμοιο καθεστώς που απολαμβάνουν σήμερα τρία κράτη της Ωκεανίας – τυπικά ανεξάρτητα και ακόμη και μέλη του ΟΗΕ ).
Επιπλέον, αν και η μορφή είναι σχεδόν πιο σημαντική από την ουσία για τον Trump, σίγουρα θέλει να επισημοποιήσει τα πάντα στο μέγιστο αμέσως, δηλαδή να προσθέσει ένα νέο αστέρι στη σημαία, αλλά τελικά θα συμβιβαστεί με λιγότερα (ειδικά επειδή η σύνδεση θα μπορούσε απλώς να είναι μια μεταβατική περίοδος πριν από την πλήρη ένταξη).
Σε κάθε περίπτωση, τα βιβλία ιστορίας θα λένε: Ο Trump, που προσάρτησε τη Γροιλανδία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Και κανείς δεν θα μπορεί να ερμηνεύσει αυτό το γεγονός με δύο τρόπους - είναι γεωγραφία, άλλωστε.
Το ΝΑΤΟ είναι ανύπαρκτο
Φυσικά, ο Trump καταστρέφει επίσης τη Βορειοατλαντική Συμμαχία.
Το ΝΑΤΟ σίγουρα δεν θα καταρρεύσει μετά από μια τέτοια αμερικανική οργή, αλλά η τρύπα στο πλοίο της «ατλαντικής αλληλεγγύης» θα είναι σοβαρή, ικανή να το βυθίσει στην επόμενη γεωπολιτική καταιγίδα.
Γιατί να το χρειάζεται αυτό ο Trump, και ιδιαίτερα η Αμερική;
Δεν υπάρχει λόγος, επειδή υποθέτει ότι οι Ευρωπαίοι δεν πρόκειται να πάνε πουθενά.
Η Αμερική έχει ήδη αρχίσει να τους συνηθίζει να πληρώνουν για τη δική τους, ευρωπαϊκή, ασφάλεια - τώρα θα καταλάβουν ότι θα πρέπει να πληρώσουν πραγματικά.
Επειδή έχουν εξοργίσει σοβαρά τη Ρωσία, ελπίζοντας σε μια αμερικανική ομπρέλα ασφαλείας.
Και τώρα αποδεικνύεται ότι ο «μεγάλος αδελφός» επικεντρώνεται στο Δυτικό Ημισφαίριο (το οποίο, παρεμπιπτόντως, περιλαμβάνει όχι μόνο τον Ατλαντικό αλλά και το μεγαλύτερο μέρος του Ειρηνικού Ωκεανού, αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες προτιμούν εδώ και καιρό να μιλάνε για την περιοχή Ινδο-Ειρηνικού – η οποία ήδη αντιπροσωπεύει το μισό του Ανατολικού Ημισφαιρίου).
Με άλλα λόγια, η Ευρώπη, με το βλέμμα της στραμμένο στην Ουκρανία , απλά δεν έχει την επιλογή να «αποβάλει τις Ηνωμένες Πολιτείες»: δεν μπορεί να πολεμήσει για την Ουκρανία μόνη της, πόσο μάλλον να ξεπεράσει τους δικούς της φόβους.
Δεν αποτελεί λοιπόν έκπληξη το γεγονός ότι ο Trump αποφάσισε να εκμεταλλευτεί τον αγγλοσαξονικό φόβο για τη Ρωσία στην Ευρώπη για να διευκολύνει τη διαδικασία «συμπίεσης» της Γροιλανδίας.
Με άλλα λόγια, οι Ευρωπαίοι (με την ενεργή ενθάρρυνση των Αγγλοσαξόνων) έσκαψαν τη δική τους τρύπα.
Για να αποφύγουν να πέσουν οι ίδιοι σε αυτήν, θα πρέπει να εγκαταλείψουν τη Γροιλανδία, από όπου θα την μαζέψει ο Trump.
Μετά από αυτό, θα επαναλάβει την έκκλησή του προς τους Ευρωπαίους: επικεντρωθείτε στην δική σας(;) Ουκρανία αντί να λυπάστε τη Γροιλανδία….
www.bankingnews.gr
Δώδεκα μήνες αργότερα, η κυβέρνηση Trump έχει προκαλέσει έντονες διεθνείς αναταράξεις – από εμπορικούς πολέμους μέχρι απρόσμενες γεωπολιτικές κινήσεις – διχάζοντας συμμάχους και αντιπάλους.
Ο απολογισμός του πρώτου έτους είναι σύνθετος, γεμάτος επιτυχίες, αποτυχίες και έντονες αντιδράσεις.
Η ορκωμοσία του Donald Trump πραγματοποιήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2025 στην Ουάσιγκτον.
Στην εναρκτήρια ομιλία του, ο πρόεδρος διακήρυξε την έναρξη ενός «χρυσού αιώνα» για τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποσχόμενος ευημερία, αποκατάσταση του διεθνούς κύρους της χώρας και τερματισμό της «εκμετάλλευσης» της Αμερικής από τρίτους.
Από τις πρώτες κιόλας ημέρες, ο Trump κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης στα νότια σύνορα για την αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης, καθώς και στον ενεργειακό τομέα, δεσμευόμενος να αποκαταστήσει την ισχύ των ΗΠΑ στο διεθνές σύστημα.
Ένας πρόεδρος σε διαρκή σύγκρουση με τον κόσμο
Η εξωτερική πολιτική αποτέλεσε το πιο εκρηκτικό πεδίο της δεύτερης θητείας Trump.
Σύμφωνα με αναλύσεις αμερικανικών μέσων, ο πρόεδρος κινήθηκε με μεγαλύτερη ταχύτητα και αποφασιστικότητα από ό,τι στην πρώτη του θητεία, αγνοώντας σε μεγάλο βαθμό τον λεγόμενο «κανόνων-βασισμένο διεθνή κανόνα».
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε η επιχείρηση σύλληψης του προέδρου της Βενεζουέλας, Nicolas Maduro.
Στις 3 Ιανουαρίου 2026, αμερικανικές δυνάμεις εξαπέλυσαν αεροπορικά πλήγματα και επιχείρηση ειδικών δυνάμεων στη Βενεζουέλα, συλλαμβάνοντας τον Maduro και τη σύζυγό του.
Ο Maduro μεταφέρθηκε στις ΗΠΑ, όπου αντιμετωπίζει κατηγορίες για ναρκοτρομοκρατία και διακίνηση κοκαΐνης.
Παράλληλα, η κυβέρνηση Trump άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο εμπορικής σύγκρουσης.
Από τον Φεβρουάριο του 2025 επιβλήθηκαν αυξημένοι δασμοί σε εισαγόμενα προϊόντα, αρχικά στην Κίνα και στη συνέχεια σε Καναδά, Μεξικό, Ευρωπαϊκή Ένωση και σχεδόν ολόκληρο τον υπόλοιπο κόσμο.
Οι δασμοί έφτασαν έως και το 145% για κινεζικά προϊόντα, ενώ η ΕΕ απάντησε με αντίμετρα σε αμερικανικά αγαθά.
Ιδιαίτερη ένταση προκάλεσαν και οι απειλές για επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες που αντιδρούν στα σχέδια Trump για την απόκτηση της Γροιλανδίας, με τον Λευκό Οίκο να συνδέει ευθέως το εμπόριο με γεωπολιτικές παραχωρήσεις.
Εσωτερικό μέτωπο: Μετανάστευση και κοινωνικές εντάσεις
Στο εσωτερικό, η μεταναστευτική πολιτική αποτέλεσε το πιο εμφανές πεδίο επιτυχίας της κυβέρνησης Trump.
Σύμφωνα με στοιχεία αμερικανικών μέσων, μέσα σε έναν χρόνο απελάθηκαν περίπου 230.000 άτομα από το εσωτερικό της χώρας και άλλοι 270.000 στα σύνορα, ενώ οι αφίξεις προσφύγων περιορίστηκαν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.
Ωστόσο, οι σκληρές αυτές πολιτικές προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις.
Διαδηλώσεις ξέσπασαν σε πολλές πολιτείες, ιδιαίτερα μετά τη δολοφονία άοπλης γυναίκας από πράκτορα της Υπηρεσίας Μετανάστευσης (ICE) στη Μινεσότα, με αιτήματα ακόμη και για την κατάργηση της υπηρεσίας και την παραπομπή του προέδρου.
Σύγκρουση με το «βαθύ κράτος»
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό της δεύτερης θητείας Trump ήταν η ανοιχτή σύγκρουση με τη γραφειοκρατία και το λεγόμενο «βαθύ κράτος».
Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργήθηκε το υπουργείο Αποτελεσματικότητας της Κυβέρνησης (DOGE), υπό τον Elon Musk, το οποίο όμως διαλύθηκε πρόωρα έπειτα από σύγκρουση του δισεκατομμυριούχου με τον Trump.
Παράλληλα, η κυβέρνηση προχώρησε στο κλείσιμο της USAID, κρίνοντας ότι μεγάλο μέρος των προγραμμάτων της εξυπηρετούσε «φιλελεύθερους στόχους» που δεν συνάδουν με τις αμερικανικές προτεραιότητες.
Ρωσία και γεωπολιτική επαναπροσέγγιση
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην αποκατάσταση των επαφών ΗΠΑ–Ρωσίας.
Αναλυτές σημειώνουν ότι, παρά τις βαθιές διαφορές, ο πρώτος χρόνος Trump βοήθησε στην αποφυγή άμεσης σύγκρουσης και στην επανεκκίνηση του διπλωματικού διαλόγου, με αποκορύφωμα τη συνάντηση Trump–Putin στην Αλάσκα.
Το βλέμμα στο 2026
Το 2026 θεωρείται κομβικό έτος για την πολιτική κληρονομιά του Trump.
Οι ενδιάμεσες εκλογές, οι αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου για τη συνταγματικότητα των δασμών, αλλά και η ηλικία του προέδρου (80 ετών τον Ιούνιο) θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τις εξελίξεις.
Όπως επισημαίνουν αναλυτές, αν ο Trump καταφέρει να σημειώσει επιτυχίες σε μεγάλα διεθνή μέτωπα – από την Ουκρανία έως τη Μέση Ανατολή – θα μπορούσε να ενισχύσει καθοριστικά το ιστορικό του αποτύπωμα.
Διαφορετικά, ο πρώτος αυτός χρόνος θα μείνει στη μνήμη ως η αρχή μιας θητείας που κινήθηκε ανάμεσα στην επίδειξη ισχύος και στη μόνιμη σύγκρουση.
Ο Trump θα πάρει τη Γροιλανδία χωρίς όπλα
Μπορεί να έχει δεχτεί σκληρή κριτική, αλλά ο Donald Trump βρίσκεται στο απόγειο της πολιτικής του ισχύος, έναν χρόνο μετά την έναρξη της δεύτερης προεδρικής του θητείας, και έχει επιλέξει τη Γροιλανδία ως το μεγάλο ιστορικό του στοίχημα.
Μη έχοντας τη δυνατότητα τρίτης θητείας, ο Trump επιδιώκει να σφραγίσει τη θέση του στην Ιστορία μέσω μιας εδαφικής επέκτασης των Ηνωμένων Πολιτειών, κάτι που δεν έχει συμβεί από τα τέλη του 19ου αιώνα.
Άλλωστε, ο έλεγχος του Δυτικού Ημισφαιρίου αποτελεί μακροπρόθεσμο και δύσκολα υλοποιήσιμο στόχο, ενώ η προσάρτηση ή στενή σύνδεση της Γροιλανδίας θεωρείται ρεαλιστική και εφικτή εντός της τρέχουσας θητείας του.
Μάλιστα, η απόκτηση της Γροιλανδίας μπορεί να γίνει χωρίς στρατιωτική σύγκρουση, μέσω πολιτικών και διπλωματικών μηχανισμών, ενώ ακόμη και μια «ελεύθερη σύνδεση» θα αρκούσε για να καταγραφεί ως αμερικανική επικράτηση.
Πρώτη επέτειος
Ο Donald Trump γιορτάζει την πρώτη επέτειο της δεύτερης προεδρικής του θητείας, σήμερα, με εξαιρετική διάθεση… βρίσκεται άλλωστε στο απόγειο της δύναμής του και στο προσκήνιο.
Η ιστορία θα δείξει αν αυτή η στιγμή θα αποδειχθεί τελικά η κορύφωση της επιρροής και της επιτυχίας του, αλλά προς το παρόν, έχει κάθε λόγο να είναι περήφανος.
Πριν από ένα χρόνο, η επιστροφή του στον Λευκό Οίκο αντιμετωπίστηκε με ανάμεικτα συναισθήματα.
Οι αντίπαλοί του με ανησυχία, οι υποστηρικτές του με ελπίδα και οι παρατηρητές ήταν βέβαιοι ότι σίγουρα δεν θα ήταν βαρετή.
Ο Trump ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες και η φετινή χρονιά, την οποία ξεκίνησε με την εντελώς απρόβλεπτη απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας, είναι πιθανό να είναι γεμάτη με εκπλήξεις.
Ο Trump δεν έχει τίποτα να χάσει — τα 80ά γενέθλιά του είναι τον Ιούνιο, τα οποία ακολουθούν βολικά τρεις εβδομάδες αργότερα την 250ή επέτειο της ανεξαρτησίας των ΗΠΑ.
Και τον Νοέμβριο είναι οι ενδιάμεσες εκλογές, τις οποίες χρειάζεται απεγνωσμένα, αν όχι για να κερδίσει (κάτι που είναι πρακτικά αδύνατο), τουλάχιστον να μην χάσει (δηλαδή, για να διατηρήσει τον έλεγχο της Γερουσίας μετά την απώλεια της Βουλής των Αντιπροσώπων).
Θέλει να γραφτεί στην ιστορία
Ο Trump δεν μπορεί να διεκδικήσει άλλη προεδρική θητεία (ανεξάρτητα από το πόσο μπορεί να το διαφημίσουν κάποιοι από τους υποστηρικτές του), αφού δεν θα είναι ξανά υποψήφιος.
Επομένως, η θέση του στην ιστορία δεν πρέπει απλώς να προετοιμαστεί, αλλά μάλλον να διαμορφωθεί προσεκτικά — όπως ο Trump, δηλαδή, με επιχρυσωμένη επένδυση και υπερθετικά: ο ισχυρότερος, ο πιο ταλαντούχος, ο πιο μεγαλοπρεπής, ο σπουδαιότερος.
Θα χρησιμοποιηθούν όλα τα διαθέσιμα και λιγότερο σημαντικά μέσα και προσχήματα, αλλά φαίνεται ότι ο Trump έχει ήδη επιλέξει το κύριο μέσο για τη διακόσμηση του δικού του «θρόνου στην ιστορία».
Αν κάποιος προσπαθούσε να προβλέψει ή να μαντέψει μόλις πριν από ένα χρόνο τι θα επέλεγε να είναι, αν όχι το χρυσό κλειδί ή το μαγικό του ραβδί, τότε το κύριο εργαλείο του (ο Trump δεν είναι Τέκτονας, αλλά η αμερικανική πολιτική είναι βυθισμένη σε μασονικές έννοιες και συμβολισμούς), θα έκανε λάθος.
Η καταπολέμηση της μετανάστευσης; Η κατασκευή μιας νέας πρωτεύουσας των ΗΠΑ; Ένας μικρός, νικηφόρος πόλεμος με κάποιον; Οι δάφνες ενός παγκόσμιου ειρηνοποιού; Ένας επιτυχημένος εμπορικός πόλεμος με ολόκληρο τον κόσμο;
Όλα αυτά θα μπορούσαν να ήταν χρήσιμα, αλλά τελικά ο Trump τα απέρριψε ως μη ρεαλιστικά ή ανεπαρκώς αποτελεσματικά.
Έλεγχος του δυτικού ημισφαιρίου
Ο Trump επέλεξε κάτι άλλο. Τον έλεγχο του Δυτικού Ημισφαιρίου και την προσάρτηση της Γροιλανδίας.
Είναι σαφές ότι το πρώτο - το «Δόγμα Monroe» - είναι ανέφικτο.
Αλλά ακόμα κι αν πιστεύουμε στην πιθανότητα εγκαθίδρυσης πραγματικής ηγεμονίας των ΗΠΑ στο μισό πλανήτη, το χρονικό πλαίσιο για την εφαρμογή ενός τέτοιου έργου εκτείνεται πέρα από την προεδρική θητεία του Trump.
Το δεύτερο - η προσάρτηση της Γροιλανδίας – είναι απολύτως εφικτό εντός των τριών ετών που απομένουν στην εξουσία του Trump.
Επομένως, η Γροιλανδία έρχεται πρώτη.
Το μεγαλύτερο νησί στον κόσμο, τα τεράστια (πιθανά) ορυκτά και υπεράκτια αποθέματά του, η σημαντική αύξηση του «μεριδίου της Αρκτικής» των Ηνωμένων Πολιτειών, η στρατιωτικοστρατηγική του σημασία και άλλα οφέλη - όλα αυτά είναι, στην πραγματικότητα, βαθιά δευτερεύοντες λόγοι για την επιλογή της Γροιλανδίας ως κύριας κληρονομιάς του Trump.
Η Γροιλανδία θα έπρεπε να κάνει τον Trump «τον σπουδαιότερο» απλώς και μόνο επειδή θα είναι ο πρώτος πρόεδρος από τα τέλη του 19ου αιώνα που θα επεκτείνει τόσο σημαντικά την επικράτεια των Ηνωμένων Πολιτειών.
Λίγη ιστορία
Υπό τη διοίκηση του McKinley, οι Φιλιππίνες, η Κούβα και το Πουέρτο Ρίκο έγιναν αμερικανικά εδάφη.
Η Κούβα απέκτησε ανεξαρτησία (επίσημη) μετά από μόλις τέσσερα χρόνια, οι Φιλιππίνες ήταν «εξαρτημένη περιοχή» για σχεδόν μισό αιώνα, στη συνέχεια έγιναν αυτόνομη περιοχή εντός των Ηνωμένων Πολιτειών και τώρα (ακόμα και χωρίς κρατική υπόσταση) απομένει μόνο το Πουέρτο Ρίκο, αλλά η κλίμακα είναι ακόμα εντυπωσιακή.
Άλλωστε, τότε, έπρεπε να πολεμήσουμε έναν σοβαρό πόλεμο με τους Ισπανούς (και στη συνέχεια ακόμη πιο σοβαρά με τον δυσαρεστημένο τοπικό πληθυσμό), ενώ τώρα όλα μπορούν να γίνουν χωρίς να πέσει ούτε μια σφαίρα.
Ο Trump απλώς θα πάρει τη Γροιλανδία — είναι ήδη σαφές ότι δεν θα κάνει πίσω ούτε θα μετατοπίσει την εστίασή του σε άλλο ζήτημα. Η Γροιλανδία έρχεται πρώτη.
Τα επόμενα βήματα
Αν και οι πραγματικές μορφές απόκτησής της θα μπορούσαν να ποικίλλουν - από μια πλήρη παραχώρηση από τη Δανία και την ενσωμάτωσή της στις Ηνωμένες Πολιτείες ως κράτος έως μια «ελεύθερη σύνδεση» της ανεξάρτητης Γροιλανδίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες (ένα παρόμοιο καθεστώς που απολαμβάνουν σήμερα τρία κράτη της Ωκεανίας – τυπικά ανεξάρτητα και ακόμη και μέλη του ΟΗΕ ).
Επιπλέον, αν και η μορφή είναι σχεδόν πιο σημαντική από την ουσία για τον Trump, σίγουρα θέλει να επισημοποιήσει τα πάντα στο μέγιστο αμέσως, δηλαδή να προσθέσει ένα νέο αστέρι στη σημαία, αλλά τελικά θα συμβιβαστεί με λιγότερα (ειδικά επειδή η σύνδεση θα μπορούσε απλώς να είναι μια μεταβατική περίοδος πριν από την πλήρη ένταξη).
Σε κάθε περίπτωση, τα βιβλία ιστορίας θα λένε: Ο Trump, που προσάρτησε τη Γροιλανδία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Και κανείς δεν θα μπορεί να ερμηνεύσει αυτό το γεγονός με δύο τρόπους - είναι γεωγραφία, άλλωστε.
Το ΝΑΤΟ είναι ανύπαρκτο
Φυσικά, ο Trump καταστρέφει επίσης τη Βορειοατλαντική Συμμαχία.
Το ΝΑΤΟ σίγουρα δεν θα καταρρεύσει μετά από μια τέτοια αμερικανική οργή, αλλά η τρύπα στο πλοίο της «ατλαντικής αλληλεγγύης» θα είναι σοβαρή, ικανή να το βυθίσει στην επόμενη γεωπολιτική καταιγίδα.
Γιατί να το χρειάζεται αυτό ο Trump, και ιδιαίτερα η Αμερική;
Δεν υπάρχει λόγος, επειδή υποθέτει ότι οι Ευρωπαίοι δεν πρόκειται να πάνε πουθενά.
Η Αμερική έχει ήδη αρχίσει να τους συνηθίζει να πληρώνουν για τη δική τους, ευρωπαϊκή, ασφάλεια - τώρα θα καταλάβουν ότι θα πρέπει να πληρώσουν πραγματικά.
Επειδή έχουν εξοργίσει σοβαρά τη Ρωσία, ελπίζοντας σε μια αμερικανική ομπρέλα ασφαλείας.
Και τώρα αποδεικνύεται ότι ο «μεγάλος αδελφός» επικεντρώνεται στο Δυτικό Ημισφαίριο (το οποίο, παρεμπιπτόντως, περιλαμβάνει όχι μόνο τον Ατλαντικό αλλά και το μεγαλύτερο μέρος του Ειρηνικού Ωκεανού, αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες προτιμούν εδώ και καιρό να μιλάνε για την περιοχή Ινδο-Ειρηνικού – η οποία ήδη αντιπροσωπεύει το μισό του Ανατολικού Ημισφαιρίου).
Με άλλα λόγια, η Ευρώπη, με το βλέμμα της στραμμένο στην Ουκρανία , απλά δεν έχει την επιλογή να «αποβάλει τις Ηνωμένες Πολιτείες»: δεν μπορεί να πολεμήσει για την Ουκρανία μόνη της, πόσο μάλλον να ξεπεράσει τους δικούς της φόβους.
Δεν αποτελεί λοιπόν έκπληξη το γεγονός ότι ο Trump αποφάσισε να εκμεταλλευτεί τον αγγλοσαξονικό φόβο για τη Ρωσία στην Ευρώπη για να διευκολύνει τη διαδικασία «συμπίεσης» της Γροιλανδίας.
Με άλλα λόγια, οι Ευρωπαίοι (με την ενεργή ενθάρρυνση των Αγγλοσαξόνων) έσκαψαν τη δική τους τρύπα.
Για να αποφύγουν να πέσουν οι ίδιοι σε αυτήν, θα πρέπει να εγκαταλείψουν τη Γροιλανδία, από όπου θα την μαζέψει ο Trump.
Μετά από αυτό, θα επαναλάβει την έκκλησή του προς τους Ευρωπαίους: επικεντρωθείτε στην δική σας(;) Ουκρανία αντί να λυπάστε τη Γροιλανδία….
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών