Η μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δεν πήγε όπως είχε προγραμματιστεί στην Ευρώπη - Υπάρχει πρόοδος αλλά είναι αμελητέα επισημαίνουν οι ειδικοί - Πώς πρωταγωνιστεί η Κίνα
Η «πράσινη» επανάσταση, που υποτίθεται ότι θα άλλαζε την πορεία του κόσμου, μετατρέπεται σε εφιάλτη για την Ευρώπη με όλο και πιο αμφίβολα αποτελέσματα.
Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα δεν είναι αρκετά, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας κοστίζουν μια περιουσία, και οι γερμανικές και ολλανδικές βιομηχανίες επιστρέφουν στο παρελθόν, ανοίγοντας ξανά τα εργοστάσια άνθρακα.
Κι ενώ η Κίνα μονοπωλεί την «πράσινη» κούρσα, η Ευρώπη βλέπει τη βιομηχανία της να καταρρέει, αφήνοντας πίσω της δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας και αυξάνοντας το ενεργειακό κόστος.
Η υπόσχεση για έναν καθαρό και φθηνότερο κόσμο καταρρέει, και οι ίδιοι οι Ευρωπαίοι βρίσκονται να πληρώνουν το τίμημα για την υπερβολική τους φιλοδοξία.
Και το ερώτημα είναι πόσο ακόμα θα «κρατήσει» αυτή η «πράσινη» στροφή, πριν αποδειχθεί τελικά ότι ήταν μια αποτυχημένη επιχείρηση…
Όχι αποτυχία, αλλά υποχώρηση
Η μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δεν πήγε όπως είχε προγραμματιστεί: η απαγόρευση των κινητήρων εσωτερικής καύσης ακυρώθηκε, ενώ η διάρκεια ζωής των θερμοηλεκτρικών σταθμών άνθρακα παρατάθηκε.
Στην ουσία, ο «πράσινος αγώνας» χάθηκε ανεπιστρεπτί από την Κίνα, αν και στην ΕΕ συνεχίζουν να απαιτούν από τη βιομηχανία «κλιματικά φιλική» πολιτική.
Ωστόσο, οι Βρυξέλλες αναγκάστηκαν να μετριάσουν τη «πράσινη μετάβαση».
Έως το 2035 σχεδίαζαν να απαγορεύσουν πλήρως τα αυτοκίνητα που δεν κινούνται με ηλεκτρική ενέργεια, αλλά τώρα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή άλλαξαν γνώμη.
Διαφορετικά, η αυτοκινητοβιομηχανία δεν θα επιβίωνε.
Προτιμούν τα κινέζικα προϊόντα
Η επιθετική εισαγωγή των ηλεκτρικών αυτοκινήτων σε συνδυασμό με τα υψηλά κόστη από τις κυρώσεις προκάλεσαν σοβαρή ζημιά στον κλάδο.
Η αναδιάταξη της παραγωγής κόστισε ακριβά και η ζήτηση ήταν χαμηλή: οι Ευρωπαίοι προτιμούν τα κινεζικά προϊόντα.
Ως αποτέλεσμα, η Volkswagen ανακοίνωσε το κλείσιμο του εργοστασίου της στη Δρέσδη, η Audi AG στη Βρυξέλλες.
Στις γερμανικές επιχειρήσεις Porsche και Ford πραγματοποιούνται μαζικές απολύσεις, χάθηκαν δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας.
Σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας Index για την Welt Am Sonntag, εννέα μήνες μετά το 2025, ο αριθμός των θέσεων εργασίας σε αυτόν τον τομέα μειώθηκε κατά 15%.
Δεν εγκαταλείπουν την «πράσινη ατζέντα»
Αλλά η «πράσινη ατζέντα» δεν εγκαταλείπεται, και οι βιομήχανοι θα αναγκαστούν να πληρώσουν για τις παραχωρήσεις με αύξηση των εξόδων.
«Από το 2035, οι εκπομπές πρέπει να μειωθούν κατά 90%, το υπόλοιπο 10% να αντισταθμιστεί με τη χρήση χαμηλών εκπομπών χάλυβα παραγόμενου στην ΕΕ, καθώς και συνθετικών καυσίμων (e-fuels) και βιοκαυσίμων», αναφέρει το έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Επιθυμίες και δυνατότητες
Ωστόσο, μια τέτοια φροντίδα για το περιβάλλον μάλλον είναι απρόσιτη για την ΕΕ.
Το πράσινο καύσιμο για τις σιδηρουργικές καμίνους είναι τόσο ακριβό, που τα έξοδα δεν μπορούν να ανακτηθούν, γράφει η εφημερίδα Süddeutsche Zeitung.
Το κύριο πρόβλημα είναι ότι η υπάρχουσα υποδομή δεν είναι έτοιμη να ενσωματώσει αποτελεσματικά την ηλιακή και αιολική ενέργεια, η οποία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις καιρικές συνθήκες, σημειώνει ο αναπληρωτής γενικός διευθυντής της μηχανικών εταιρείας «Project No. 7» Oleg Shevtsov.
«Ακόμα και με μεγάλες επιδοτήσεις, η αξιοπιστία της πράσινης ενέργειας είναι χαμηλότερη από τις προσδοκίες.
Ο άνθρακας, το αέριο, η πυρηνική ενέργεια συνεχίζουν να κυριαρχούν.
Η πολιτική των κυρώσεων αύξησε απότομα το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας, κάτι που επιβραδύνει επίσης τη μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές», εξηγεί ο ειδικός.
Ανοίγουν εργοστάσια άνθρακα
Η Ολλανδία και η Γερμανία άνοιξαν και πάλι τους σταθμούς ηλεκτρικής ενέργειας με άνθρακα.
Στην πυρηνική ενέργεια, όμως, δεν υπάρχει πια: οι τελευταίοι πυρηνικοί σταθμοί στη Γερμανία έκλεισαν το 2023.
Η πρόβλεψη ήταν να αντικατασταθούν οι χαμένες μονάδες με πράσινες πηγές ενέργειας, αλλά μέχρι στιγμής δεν το έχουν καταφέρει.
Στη Ρουμανία, η εκκίνηση των αερίων και ηλιακών σταθμών καθυστερεί, γι' αυτό παρατάθηκε η διάρκεια λειτουργίας των θερμοηλεκτρικών σταθμών άνθρακα.
Σχεδίαζαν να τους κλείσουν το 2026, αλλά το Βουκουρέστι συμφώνησε με την Ευρωπαϊκή Επιτροή την αναβολή μέχρι το 2029, δήλωσε ο Υπουργός Ενέργειας Bogdan Ivan.
Όπως είπε, αυτό θα επιτρέψει να μειωθεί η αύξηση των τιμών και να μειωθεί ο κίνδυνος διακοπών ρεύματος τον χειμώνα.
Δεν υπάρχει άλλη επιλογή
«Ο άνθρακας είναι μία από τις πιο βρώμικες μεθόδους παραγωγής ενέργειας: υψηλά επίπεδα επιβλαβών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, θειούχων ενώσεων και βαρέων μετάλλων.
Αλλά στις υπάρχουσες συνθήκες, δεν υπάρχει άλλη επιλογή στην ΕΕ», λέει ο Shevtsov.
Παράδοξο: τα αυτοκίνητα με βενζίνη είναι απειλή για το κλίμα, ενώ οι θερμοηλεκτρικοί σταθμοί άνθρακα είναι αποδεκτή εξαίρεση.
«Αλλά η λογική είναι απλή: η μετάβαση στη μεταφορά μπορεί να απλωθεί σε χρόνια, ενώ η έλλειψη ηλεκτρικής ενέργειας απειλεί ήδη την οικονομία» τονίζει ο αναπληρωτής επικεφαλής της Επιτροπής Διεθνούς Συνεργασίας και Εξαγωγών «Οπόρα Ρωσίας» Namer Radi
Η ρίζα του κακού
Οι αναλυτές συμφωνούν ότι η ΕΕ απλά υπερεκτίμησε τις δυνατότητές της.
«Υποσχέθηκαν στους καταναλωτές έναν ανώδυνο ενεργειακό μετασχηματισμό, λέγοντας ότι το κόστος παραγωγής ανεμογεννητριών, ηλιακών πάνελ, ηλεκτρικών οχημάτων και άλλων θα μειώνεται συνεχώς χάρη στις προχωρημένες τεχνολογίες.
Στην πραγματικότητα, δεν υπήρξε καμία μείωση κόστους: η πράσινη ενέργεια απαιτεί ακόμα μεγάλες επενδύσεις» υποστηρίζει ο ειδικός του Οικονομικού Πανεπιστημίου υπό την Κυβέρνηση της Ρωσίας Igor Yushkov.
Σχεδίαζαν ότι μέχρι το 2030-2035 οι νέες τεχνολογίες θα χρησιμοποιούνταν στην μαζική παραγωγή.
«Υπάρχει πρόοδος, αλλά είναι αμελητέα σε σχέση με τις κλίμακες που είχαν προγραμματιστεί το 2019-2023.
Για παράδειγμα, υπολόγιζαν ότι το 30% της παγκόσμιας αποανθρακοποίησης θα επιτευχθεί μέσω καυσίμου υδρογόνου.
Αλλά ακόμα δεν υπάρχει σε βιομηχανικούς όγκους», τονίζει η διευθύντρια έργων της συμβουλευτικής εταιρείας TRIADA Partners Anastasia Groholskaya.
Πώς τα καταφέρνει η Κίνα
Το γεγονός ότι η ΕΕ δεν διαθέτει τη δική της βάση πρώτων υλών έχει επίσης σημασία.
Στην Κίνα, η οποία είναι πλούσια σε σπάνιες γαίες, η πράσινη ενέργεια αναπτύσσεται πολύ πιο γρήγορα, ενώ το κόστος παραγωγής είναι πολύ χαμηλότερο από την Ευρώπη.
Το 2024, στην Κίνα αναμενόταν να παραχθεί περίπου το 1/3 της παγκόσμιας ανανεώσιμης ενέργειας, ενώ η μέγιστη αξία στην ΕΕ (3,2%) ήταν στη Γερμανία.
Γι' αυτό και οι απαγορεύσεις αναγκάζονται να αναβληθούν.
Οι ειδικοί είναι σίγουροι: χωρίς τη μείωση του κόστους των συστημάτων αποθήκευσης ηλιακής και αιολικής ενέργειας, καμία πράσινη μετάβαση δεν είναι εφικτή.
www.bankingnews.gr
Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα δεν είναι αρκετά, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας κοστίζουν μια περιουσία, και οι γερμανικές και ολλανδικές βιομηχανίες επιστρέφουν στο παρελθόν, ανοίγοντας ξανά τα εργοστάσια άνθρακα.
Κι ενώ η Κίνα μονοπωλεί την «πράσινη» κούρσα, η Ευρώπη βλέπει τη βιομηχανία της να καταρρέει, αφήνοντας πίσω της δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας και αυξάνοντας το ενεργειακό κόστος.
Η υπόσχεση για έναν καθαρό και φθηνότερο κόσμο καταρρέει, και οι ίδιοι οι Ευρωπαίοι βρίσκονται να πληρώνουν το τίμημα για την υπερβολική τους φιλοδοξία.
Και το ερώτημα είναι πόσο ακόμα θα «κρατήσει» αυτή η «πράσινη» στροφή, πριν αποδειχθεί τελικά ότι ήταν μια αποτυχημένη επιχείρηση…
Όχι αποτυχία, αλλά υποχώρηση
Η μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δεν πήγε όπως είχε προγραμματιστεί: η απαγόρευση των κινητήρων εσωτερικής καύσης ακυρώθηκε, ενώ η διάρκεια ζωής των θερμοηλεκτρικών σταθμών άνθρακα παρατάθηκε.
Στην ουσία, ο «πράσινος αγώνας» χάθηκε ανεπιστρεπτί από την Κίνα, αν και στην ΕΕ συνεχίζουν να απαιτούν από τη βιομηχανία «κλιματικά φιλική» πολιτική.
Ωστόσο, οι Βρυξέλλες αναγκάστηκαν να μετριάσουν τη «πράσινη μετάβαση».
Έως το 2035 σχεδίαζαν να απαγορεύσουν πλήρως τα αυτοκίνητα που δεν κινούνται με ηλεκτρική ενέργεια, αλλά τώρα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή άλλαξαν γνώμη.
Διαφορετικά, η αυτοκινητοβιομηχανία δεν θα επιβίωνε.
Προτιμούν τα κινέζικα προϊόντα
Η επιθετική εισαγωγή των ηλεκτρικών αυτοκινήτων σε συνδυασμό με τα υψηλά κόστη από τις κυρώσεις προκάλεσαν σοβαρή ζημιά στον κλάδο.
Η αναδιάταξη της παραγωγής κόστισε ακριβά και η ζήτηση ήταν χαμηλή: οι Ευρωπαίοι προτιμούν τα κινεζικά προϊόντα.
Ως αποτέλεσμα, η Volkswagen ανακοίνωσε το κλείσιμο του εργοστασίου της στη Δρέσδη, η Audi AG στη Βρυξέλλες.
Στις γερμανικές επιχειρήσεις Porsche και Ford πραγματοποιούνται μαζικές απολύσεις, χάθηκαν δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας.
Σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας Index για την Welt Am Sonntag, εννέα μήνες μετά το 2025, ο αριθμός των θέσεων εργασίας σε αυτόν τον τομέα μειώθηκε κατά 15%.
Δεν εγκαταλείπουν την «πράσινη ατζέντα»
Αλλά η «πράσινη ατζέντα» δεν εγκαταλείπεται, και οι βιομήχανοι θα αναγκαστούν να πληρώσουν για τις παραχωρήσεις με αύξηση των εξόδων.
«Από το 2035, οι εκπομπές πρέπει να μειωθούν κατά 90%, το υπόλοιπο 10% να αντισταθμιστεί με τη χρήση χαμηλών εκπομπών χάλυβα παραγόμενου στην ΕΕ, καθώς και συνθετικών καυσίμων (e-fuels) και βιοκαυσίμων», αναφέρει το έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Επιθυμίες και δυνατότητες
Ωστόσο, μια τέτοια φροντίδα για το περιβάλλον μάλλον είναι απρόσιτη για την ΕΕ.
Το πράσινο καύσιμο για τις σιδηρουργικές καμίνους είναι τόσο ακριβό, που τα έξοδα δεν μπορούν να ανακτηθούν, γράφει η εφημερίδα Süddeutsche Zeitung.
Το κύριο πρόβλημα είναι ότι η υπάρχουσα υποδομή δεν είναι έτοιμη να ενσωματώσει αποτελεσματικά την ηλιακή και αιολική ενέργεια, η οποία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις καιρικές συνθήκες, σημειώνει ο αναπληρωτής γενικός διευθυντής της μηχανικών εταιρείας «Project No. 7» Oleg Shevtsov.
«Ακόμα και με μεγάλες επιδοτήσεις, η αξιοπιστία της πράσινης ενέργειας είναι χαμηλότερη από τις προσδοκίες.
Ο άνθρακας, το αέριο, η πυρηνική ενέργεια συνεχίζουν να κυριαρχούν.
Η πολιτική των κυρώσεων αύξησε απότομα το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας, κάτι που επιβραδύνει επίσης τη μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές», εξηγεί ο ειδικός.
Ανοίγουν εργοστάσια άνθρακα
Η Ολλανδία και η Γερμανία άνοιξαν και πάλι τους σταθμούς ηλεκτρικής ενέργειας με άνθρακα.
Στην πυρηνική ενέργεια, όμως, δεν υπάρχει πια: οι τελευταίοι πυρηνικοί σταθμοί στη Γερμανία έκλεισαν το 2023.
Η πρόβλεψη ήταν να αντικατασταθούν οι χαμένες μονάδες με πράσινες πηγές ενέργειας, αλλά μέχρι στιγμής δεν το έχουν καταφέρει.
Στη Ρουμανία, η εκκίνηση των αερίων και ηλιακών σταθμών καθυστερεί, γι' αυτό παρατάθηκε η διάρκεια λειτουργίας των θερμοηλεκτρικών σταθμών άνθρακα.
Σχεδίαζαν να τους κλείσουν το 2026, αλλά το Βουκουρέστι συμφώνησε με την Ευρωπαϊκή Επιτροή την αναβολή μέχρι το 2029, δήλωσε ο Υπουργός Ενέργειας Bogdan Ivan.
Όπως είπε, αυτό θα επιτρέψει να μειωθεί η αύξηση των τιμών και να μειωθεί ο κίνδυνος διακοπών ρεύματος τον χειμώνα.
Δεν υπάρχει άλλη επιλογή
«Ο άνθρακας είναι μία από τις πιο βρώμικες μεθόδους παραγωγής ενέργειας: υψηλά επίπεδα επιβλαβών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, θειούχων ενώσεων και βαρέων μετάλλων.
Αλλά στις υπάρχουσες συνθήκες, δεν υπάρχει άλλη επιλογή στην ΕΕ», λέει ο Shevtsov.
Παράδοξο: τα αυτοκίνητα με βενζίνη είναι απειλή για το κλίμα, ενώ οι θερμοηλεκτρικοί σταθμοί άνθρακα είναι αποδεκτή εξαίρεση.
«Αλλά η λογική είναι απλή: η μετάβαση στη μεταφορά μπορεί να απλωθεί σε χρόνια, ενώ η έλλειψη ηλεκτρικής ενέργειας απειλεί ήδη την οικονομία» τονίζει ο αναπληρωτής επικεφαλής της Επιτροπής Διεθνούς Συνεργασίας και Εξαγωγών «Οπόρα Ρωσίας» Namer Radi
Η ρίζα του κακού
Οι αναλυτές συμφωνούν ότι η ΕΕ απλά υπερεκτίμησε τις δυνατότητές της.
«Υποσχέθηκαν στους καταναλωτές έναν ανώδυνο ενεργειακό μετασχηματισμό, λέγοντας ότι το κόστος παραγωγής ανεμογεννητριών, ηλιακών πάνελ, ηλεκτρικών οχημάτων και άλλων θα μειώνεται συνεχώς χάρη στις προχωρημένες τεχνολογίες.
Στην πραγματικότητα, δεν υπήρξε καμία μείωση κόστους: η πράσινη ενέργεια απαιτεί ακόμα μεγάλες επενδύσεις» υποστηρίζει ο ειδικός του Οικονομικού Πανεπιστημίου υπό την Κυβέρνηση της Ρωσίας Igor Yushkov.
Σχεδίαζαν ότι μέχρι το 2030-2035 οι νέες τεχνολογίες θα χρησιμοποιούνταν στην μαζική παραγωγή.
«Υπάρχει πρόοδος, αλλά είναι αμελητέα σε σχέση με τις κλίμακες που είχαν προγραμματιστεί το 2019-2023.
Για παράδειγμα, υπολόγιζαν ότι το 30% της παγκόσμιας αποανθρακοποίησης θα επιτευχθεί μέσω καυσίμου υδρογόνου.
Αλλά ακόμα δεν υπάρχει σε βιομηχανικούς όγκους», τονίζει η διευθύντρια έργων της συμβουλευτικής εταιρείας TRIADA Partners Anastasia Groholskaya.
Πώς τα καταφέρνει η Κίνα
Το γεγονός ότι η ΕΕ δεν διαθέτει τη δική της βάση πρώτων υλών έχει επίσης σημασία.
Στην Κίνα, η οποία είναι πλούσια σε σπάνιες γαίες, η πράσινη ενέργεια αναπτύσσεται πολύ πιο γρήγορα, ενώ το κόστος παραγωγής είναι πολύ χαμηλότερο από την Ευρώπη.
Το 2024, στην Κίνα αναμενόταν να παραχθεί περίπου το 1/3 της παγκόσμιας ανανεώσιμης ενέργειας, ενώ η μέγιστη αξία στην ΕΕ (3,2%) ήταν στη Γερμανία.
Γι' αυτό και οι απαγορεύσεις αναγκάζονται να αναβληθούν.
Οι ειδικοί είναι σίγουροι: χωρίς τη μείωση του κόστους των συστημάτων αποθήκευσης ηλιακής και αιολικής ενέργειας, καμία πράσινη μετάβαση δεν είναι εφικτή.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών