Έρευνα των «SHARE Foundation» και «Citizen Lab» υποστηρίζει ότι κινητά τηλέφωνα προσωπικοτήτων που συνδέονται με το φοιτητικό κίνημα κι υποθέσεις διαφθοράς παραβιάστηκαν μέσω κατασκοπευτικού λογισμικού, ενώ η πολιτική αντιπαράθεση εντείνεται ενόψει των εκλογών της 25ης Οκτωβρίου.
Νέα πολιτική θύελλα ξέσπασε στη Σερβία λίγες ημέρες πριν από τις βουλευτικές εκλογές της 25ης Οκτωβρίου, μετά τη δημοσιοποίηση έρευνας που κάνει λόγο για χρήση του κατασκοπευτικού λογισμικού Pegasus εναντίον προσώπων που συνδέονται με το φοιτητικό κίνημα κι υποθέσεις υψηλού πολιτικού ενδιαφέροντος.
Στο στόχαστρο πρύτανης του Πανεπιστημίου Βελιγραδίου
Σύμφωνα με την κοινή έρευνα του «SHARE Foundation» και του καναδικού «Citizen Lab», ένα από τα πρόσωπα που φέρονται να αποτέλεσαν στόχο είναι ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Βελιγραδίου, Vladan Đokić.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το κινητό του τηλέφωνο μολύνθηκε με το ισραηλινό λογισμικό κατασκοπείας Pegasus μέσω τεχνικής «zero-click», χωρίς δηλαδή να απαιτείται κάποια ενέργεια από τον χρήστη. Ο Đokić έχει ταχθεί δημόσια υπέρ του φοιτητικού κινήματος, το οποίο πρωταγωνιστεί στις αντικυβερνητικές κινητοποιήσεις των τελευταίων μηνών.
Εμπλοκή και στην υπόθεση Kushner
Δεύτερο πρόσωπο που κατονομάζεται στην έρευνα είναι ο εισαγγελικός λειτουργός Rade Bažić, στέλεχος της υπηρεσίας καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος. Ο Bažić είχε λάβει τον Αύγουστο προειδοποίηση από την «Apple» για πιθανή στοχευμένη κυβερνοεπίθεση εναντίον του. Το όνομά του συνδέεται με την έρευνα γύρω από το αμφιλεγόμενο επενδυτικό σχέδιο της «Affinity Partners» του Jared Kushner στο χώρο του πρώην Γενικού Επιτελείου της Γιουγκοσλαβίας στο Βελιγράδι. Ο ίδιος είχε καταγγείλει δημόσια ότι δεχόταν πολιτικές πιέσεις εξαιτίας της έρευνάς του.
Καταγγελίες για ευρύτερο δίκτυο παρακολουθήσεων
Οι δύο περιπτώσεις δεν είναι οι μοναδικές. Σύμφωνα με ακτιβιστές, ίχνη του Pegasus και παρόμοιων λογισμικών εντοπίστηκαν στα κινητά τηλεφωνά δεκατεσσάρων μελών του φοιτητικού κινήματος και πολιτικών της σερβικής αντιπολίτευσης. Παράλληλα, στις 6 Οκτωβρίου η φοιτήτρια Jelena Kontić κατέθεσε μήνυση, κατηγορώντας ευθέως τις σερβικές υπηρεσίες ασφαλείας για παράνομη παρακολούθηση. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν υπάρχει δικαστική απόφαση που να επιβεβαιώνει τις καταγγελίες, ενώ η Υπηρεσία Πληροφοριών της Σερβίας (BIA) δεν έχει τοποθετηθεί δημοσίως.
Εκλογές σε κλίμα έντονης καχυποψίας
Η δημοσιοποίηση της υπόθεσης έρχεται σε μια ιδιαίτερα τεταμένη πολιτική συγκυρία. Οι βουλευτικές εκλογές της 25ης Οκτωβρίου θεωρούνται οι πιο αμφίρροπες των τελευταίων ετών, με τη «Φοιτητική Λίστα» να διεκδικεί για πρώτη φορά κεντρικό πολιτικό ρόλο απέναντι στο κυβερνών στρατόπεδο του Aleksandar Vučić. Οι καταγγελίες για παρακολουθήσεις ενισχύουν το ήδη φορτισμένο κλίμα, σε μια προεκλογική περίοδο όπου η πολιτική σύγκρουση έχει μεταφερθεί από τους δρόμους και τα μέσα ενημέρωσης στον ψηφιακό χώρο.
Η γεωπολιτική διάσταση
Η υπόθεση έχει σημασία που ξεπερνά τα όρια μιας συνηθισμένης εσωτερικής πολιτικής αντιπαράθεσης. Η Σερβία βρίσκεται τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο ανταγωνιστικών επιρροών μεταξύ Δύσης, Ρωσίας και Κίνας, ενώ ταυτόχρονα επιχειρεί να ισορροπήσει μεταξύ της ευρωπαϊκής της πορείας και της διατήρησης στενών σχέσεων με μη Δυτικές δυνάμεις. Οι καταγγελίες για χρήση λογισμικών παρακολούθησης, η σύνδεση της υπόθεσης με τον Jared Kushner κι η εμπλοκή προσώπων που σχετίζονται με το φοιτητικό κίνημα δείχνουν ότι οι εκλογές της 25ης Οκτωβρίου δεν αποτελούν απλώς μια εσωτερική πολιτική αναμέτρηση. Αντιθέτως, εξελίσσονται σε ακόμη ένα πεδίο όπου συγκρούονται διαφορετικά οράματα για το γεωπολιτικό προσανατολισμό της Σερβίας τα επόμενα χρόνια.
Σχόλια αναγνωστών