Οι συνολικές πολεμικές δαπάνες για το 2026 εκτιμάται ότι θα φτάσουν περίπου τα 155 δισ. δολάρια, ενώ έχει προκύψει πρόσθετο χρηματοδοτικό κενό περίπου 27 δισ. δολαρίων
Ο οικονομικός συναγερμός έχει χτυπήσει στο Κίεβο, καθώς το κόστος συνέχισης του πολέμου αυξάνεται με ταχύτητα που πιέζει πλέον ασφυκτικά τα δημόσια οικονομικά της Ουκρανίας.
Οι συνολικές πολεμικές δαπάνες για το 2026 εκτιμάται ότι θα φτάσουν περίπου τα 155 δισ. δολάρια, ενώ έχει προκύψει πρόσθετο χρηματοδοτικό κενό περίπου 27 δισ. δολαρίων. Η κυβέρνηση επιχειρεί να καλύψει μέρος του ποσού από εσωτερικές ανακατανομές και περικοπές, όμως για περίπου 20 δισ. δολάρια προσβλέπει σε νέα εξωτερική βοήθεια.
Τα 27 δισ. που πιέζουν ασφυκτικά το Κίεβο
Ο πρωθυπουργός Sergii Koretskyi έχει ήδη πραγματοποιήσει συσκέψεις με το υπουργείο Άμυνας για την κάλυψη του πρόσθετου χρηματοδοτικού αιτήματος.
Και το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τις σημερινές ανάγκες του μετώπου.
Μέρος των χρημάτων χρειάζεται άμεσα, καθώς η Ουκρανία πρέπει να προκαταβάλει παραγγελίες οπλικών συστημάτων και στρατιωτικού εξοπλισμού που αναμένεται να παραδοθούν μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2027.
Με απλά λόγια, το Κίεβο δεν αναζητά χρήματα μόνο για να πολεμήσει σήμερα. Πρέπει ταυτόχρονα να χρηματοδοτήσει τον πόλεμο των επόμενων μηνών.
«Κόκκινος συναγερμός» για όπλα, πυρομαχικά και αεράμυνα
Η οικονομική πίεση μετατρέπεται άμεσα σε στρατιωτικό πρόβλημα.
Drones, πύραυλοι, συστήματα αεράμυνας, πυρομαχικά, επισκευές εξοπλισμού και μισθοδοσία των ενόπλων δυνάμεων απαιτούν τεράστια και συνεχή χρηματοδότηση.
Το υπουργείο Άμυνας της Ουκρανίας έχει παραδεχθεί ότι η ταχύτητα με την οποία φτάνει η διεθνής χρηματοδότηση είναι κρίσιμη, καθώς από αυτήν εξαρτάται το πόσο γρήγορα μπορούν να φτάσουν νέα συστήματα στο πεδίο της μάχης.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο καθώς η χώρα εισέρχεται στους χειμερινούς μήνες, όταν αυξάνονται οι ανάγκες τόσο του στρατού όσο και των ενεργειακών και πολιτικών υποδομών.
Όλα τα φορολογικά έσοδα στην άμυνα
Η εικόνα των ουκρανικών οικονομικών δείχνει το μέγεθος της πίεσης.
Σύμφωνα με τις ουκρανικές αρχές, τα εγχώρια φορολογικά έσοδα κατευθύνονται ουσιαστικά στις ανάγκες άμυνας και ασφάλειας, ενώ η λειτουργία σημαντικού μέρους του υπόλοιπου κράτους εξαρτάται από τη χρηματοδοτική βοήθεια των διεθνών εταίρων.
Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε καθυστέρηση στις εξωτερικές εκταμιεύσεις δημιουργεί άμεση πίεση στον κρατικό προϋπολογισμό.
Και ήδη υπάρχουν καθυστερήσεις.
Η κυβέρνηση του Sergii Koretskyi ανακοίνωσε στα τέλη Σεπτεμβρίου ότι μέρος της αναμενόμενης διεθνούς χρηματοδότησης δεν είχε ακόμη φτάσει, μεταξύ άλλων επειδή δεν είχαν ολοκληρωθεί ορισμένες δεσμεύσεις που είχε αναλάβει η Ουκρανία απέναντι στους διεθνείς εταίρους της.
Κόβουν έργα για να σωθούν άμυνα, συντάξεις και μισθοί
Μπροστά στην πίεση, το Κίεβο αναγκάζεται να βάλει τις κρατικές δαπάνες σε αυστηρή σειρά προτεραιότητας.
Πρώτα θα χρηματοδοτούνται:
η άμυνα, οι συντάξεις και τα κοινωνικά επιδόματα, καθώς και οι μισθοί γιατρών, εκπαιδευτικών και άλλων εργαζομένων του δημόσιου τομέα.
Αντίθετα, έργα που θεωρούνται μη επείγοντα —όπως νέες κατασκευές, αναπλάσεις, μεγάλες επισκευές και παρεμβάσεις αστικού εξωραϊσμού— μπορούν να μετατεθούν χρονικά.
Πρόκειται για μια σαφή ένδειξη ότι η οικονομία περνά πλέον σε ακόμη αυστηρότερο καθεστώς πολεμικής διαχείρισης.
Και μετά έρχεται το 2027: νέα «μαύρη τρύπα» 32,6 δισ.
Ακόμη πιο δύσκολη είναι η εικόνα για το επόμενο έτος.
Ο υπουργός Οικονομικών Sergii Marchenko έχει δηλώσει ότι η Ουκρανία θα χρειαστεί περίπου 52,6 δισ. δολάρια εξωτερικής χρηματοδότησης το 2027.
Από αυτά, περίπου 20 δισ. δολάρια έχουν ήδη πιθανές πηγές χρηματοδότησης.
Απομένουν, όμως, περίπου 32,6 δισ. δολάρια χωρίς εξασφαλισμένη κάλυψη.
Και αυτό το ποσό αφορά εξωτερική χρηματοδότηση για τη λειτουργία του κράτους, ενώ οι τεράστιες αμυντικές ανάγκες αποτελούν ξεχωριστή και διαρκή πίεση.
Προϋπολογισμός πολέμου: σχεδόν το 44% του ΑΕΠ στην άμυνα
Το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2027 αποκαλύπτει πόσο βαθιά έχει μεταμορφωθεί η ουκρανική οικονομία.
Η κυβέρνηση σχεδιάζει δαπάνες περίπου 4,885 τρισ. χρίβνια για άμυνα και ασφάλεια — ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 43,8% του ΑΕΠ.
Μόνο για όπλα και στρατιωτικό εξοπλισμό προβλέπονται περίπου 2,3 τρισ. χρίβνια.
Ακόμη και αυτά τα ποσά, όμως, σύμφωνα με τον Sergii Koretskyi, δεν καλύπτουν το σύνολο των πραγματικών αναγκών των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων για το 2027.
Η μάχη πλέον δεν δίνεται μόνο στα χαρακώματα
Η Ουκρανία βρίσκεται έτσι μπροστά σε μια δεύτερη μάχη, παράλληλη με εκείνη στο μέτωπο: τη μάχη της χρηματοδότησης.
Το ερώτημα δεν είναι απλώς πόσα όπλα μπορούν να εξασφαλίσουν οι σύμμαχοί της.
Είναι εάν η Ευρώπη και οι υπόλοιποι εταίροι της θα συνεχίσουν να καλύπτουν, χρόνο με τον χρόνο, οικονομικές ανάγκες δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Το Κίεβο εξακολουθεί να έχει χρηματοδότηση και σημαντικές διεθνείς δεσμεύσεις. Όμως τα επίσημα στοιχεία αποκαλύπτουν ότι τα περιθώρια στενεύουν και η εξάρτηση από νέες εξωτερικές αποφάσεις μεγαλώνει.
Ο «εφιάλτης» του 2027
Η μεγαλύτερη απειλή για τα ουκρανικά οικονομικά δεν είναι ότι τα χρήματα εξαφανίστηκαν από τη μια ημέρα στην άλλη.
Είναι ότι ο πόλεμος συνεχίζει να παράγει νέες ανάγκες ταχύτερα από όσο μπορούν να κλειδώσουν οι αντίστοιχες πηγές χρηματοδότησης.
Και όσο το 2027 πλησιάζει, το οικονομικό μέτωπο μπορεί να αποδειχθεί σχεδόν εξίσου κρίσιμο με το στρατιωτικό.
Οι συνολικές πολεμικές δαπάνες για το 2026 εκτιμάται ότι θα φτάσουν περίπου τα 155 δισ. δολάρια, ενώ έχει προκύψει πρόσθετο χρηματοδοτικό κενό περίπου 27 δισ. δολαρίων. Η κυβέρνηση επιχειρεί να καλύψει μέρος του ποσού από εσωτερικές ανακατανομές και περικοπές, όμως για περίπου 20 δισ. δολάρια προσβλέπει σε νέα εξωτερική βοήθεια.
Τα 27 δισ. που πιέζουν ασφυκτικά το Κίεβο
Ο πρωθυπουργός Sergii Koretskyi έχει ήδη πραγματοποιήσει συσκέψεις με το υπουργείο Άμυνας για την κάλυψη του πρόσθετου χρηματοδοτικού αιτήματος.
Και το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τις σημερινές ανάγκες του μετώπου.
Μέρος των χρημάτων χρειάζεται άμεσα, καθώς η Ουκρανία πρέπει να προκαταβάλει παραγγελίες οπλικών συστημάτων και στρατιωτικού εξοπλισμού που αναμένεται να παραδοθούν μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2027.
Με απλά λόγια, το Κίεβο δεν αναζητά χρήματα μόνο για να πολεμήσει σήμερα. Πρέπει ταυτόχρονα να χρηματοδοτήσει τον πόλεμο των επόμενων μηνών.
«Κόκκινος συναγερμός» για όπλα, πυρομαχικά και αεράμυνα
Η οικονομική πίεση μετατρέπεται άμεσα σε στρατιωτικό πρόβλημα.
Drones, πύραυλοι, συστήματα αεράμυνας, πυρομαχικά, επισκευές εξοπλισμού και μισθοδοσία των ενόπλων δυνάμεων απαιτούν τεράστια και συνεχή χρηματοδότηση.
Το υπουργείο Άμυνας της Ουκρανίας έχει παραδεχθεί ότι η ταχύτητα με την οποία φτάνει η διεθνής χρηματοδότηση είναι κρίσιμη, καθώς από αυτήν εξαρτάται το πόσο γρήγορα μπορούν να φτάσουν νέα συστήματα στο πεδίο της μάχης.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο καθώς η χώρα εισέρχεται στους χειμερινούς μήνες, όταν αυξάνονται οι ανάγκες τόσο του στρατού όσο και των ενεργειακών και πολιτικών υποδομών.
Όλα τα φορολογικά έσοδα στην άμυνα
Η εικόνα των ουκρανικών οικονομικών δείχνει το μέγεθος της πίεσης.
Σύμφωνα με τις ουκρανικές αρχές, τα εγχώρια φορολογικά έσοδα κατευθύνονται ουσιαστικά στις ανάγκες άμυνας και ασφάλειας, ενώ η λειτουργία σημαντικού μέρους του υπόλοιπου κράτους εξαρτάται από τη χρηματοδοτική βοήθεια των διεθνών εταίρων.
Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε καθυστέρηση στις εξωτερικές εκταμιεύσεις δημιουργεί άμεση πίεση στον κρατικό προϋπολογισμό.
Και ήδη υπάρχουν καθυστερήσεις.
Η κυβέρνηση του Sergii Koretskyi ανακοίνωσε στα τέλη Σεπτεμβρίου ότι μέρος της αναμενόμενης διεθνούς χρηματοδότησης δεν είχε ακόμη φτάσει, μεταξύ άλλων επειδή δεν είχαν ολοκληρωθεί ορισμένες δεσμεύσεις που είχε αναλάβει η Ουκρανία απέναντι στους διεθνείς εταίρους της.
Κόβουν έργα για να σωθούν άμυνα, συντάξεις και μισθοί
Μπροστά στην πίεση, το Κίεβο αναγκάζεται να βάλει τις κρατικές δαπάνες σε αυστηρή σειρά προτεραιότητας.
Πρώτα θα χρηματοδοτούνται:
η άμυνα, οι συντάξεις και τα κοινωνικά επιδόματα, καθώς και οι μισθοί γιατρών, εκπαιδευτικών και άλλων εργαζομένων του δημόσιου τομέα.
Αντίθετα, έργα που θεωρούνται μη επείγοντα —όπως νέες κατασκευές, αναπλάσεις, μεγάλες επισκευές και παρεμβάσεις αστικού εξωραϊσμού— μπορούν να μετατεθούν χρονικά.
Πρόκειται για μια σαφή ένδειξη ότι η οικονομία περνά πλέον σε ακόμη αυστηρότερο καθεστώς πολεμικής διαχείρισης.
Και μετά έρχεται το 2027: νέα «μαύρη τρύπα» 32,6 δισ.
Ακόμη πιο δύσκολη είναι η εικόνα για το επόμενο έτος.
Ο υπουργός Οικονομικών Sergii Marchenko έχει δηλώσει ότι η Ουκρανία θα χρειαστεί περίπου 52,6 δισ. δολάρια εξωτερικής χρηματοδότησης το 2027.
Από αυτά, περίπου 20 δισ. δολάρια έχουν ήδη πιθανές πηγές χρηματοδότησης.
Απομένουν, όμως, περίπου 32,6 δισ. δολάρια χωρίς εξασφαλισμένη κάλυψη.
Και αυτό το ποσό αφορά εξωτερική χρηματοδότηση για τη λειτουργία του κράτους, ενώ οι τεράστιες αμυντικές ανάγκες αποτελούν ξεχωριστή και διαρκή πίεση.
Προϋπολογισμός πολέμου: σχεδόν το 44% του ΑΕΠ στην άμυνα
Το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2027 αποκαλύπτει πόσο βαθιά έχει μεταμορφωθεί η ουκρανική οικονομία.
Η κυβέρνηση σχεδιάζει δαπάνες περίπου 4,885 τρισ. χρίβνια για άμυνα και ασφάλεια — ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 43,8% του ΑΕΠ.
Μόνο για όπλα και στρατιωτικό εξοπλισμό προβλέπονται περίπου 2,3 τρισ. χρίβνια.
Ακόμη και αυτά τα ποσά, όμως, σύμφωνα με τον Sergii Koretskyi, δεν καλύπτουν το σύνολο των πραγματικών αναγκών των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων για το 2027.
Η μάχη πλέον δεν δίνεται μόνο στα χαρακώματα
Η Ουκρανία βρίσκεται έτσι μπροστά σε μια δεύτερη μάχη, παράλληλη με εκείνη στο μέτωπο: τη μάχη της χρηματοδότησης.
Το ερώτημα δεν είναι απλώς πόσα όπλα μπορούν να εξασφαλίσουν οι σύμμαχοί της.
Είναι εάν η Ευρώπη και οι υπόλοιποι εταίροι της θα συνεχίσουν να καλύπτουν, χρόνο με τον χρόνο, οικονομικές ανάγκες δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Το Κίεβο εξακολουθεί να έχει χρηματοδότηση και σημαντικές διεθνείς δεσμεύσεις. Όμως τα επίσημα στοιχεία αποκαλύπτουν ότι τα περιθώρια στενεύουν και η εξάρτηση από νέες εξωτερικές αποφάσεις μεγαλώνει.
Ο «εφιάλτης» του 2027
Η μεγαλύτερη απειλή για τα ουκρανικά οικονομικά δεν είναι ότι τα χρήματα εξαφανίστηκαν από τη μια ημέρα στην άλλη.
Είναι ότι ο πόλεμος συνεχίζει να παράγει νέες ανάγκες ταχύτερα από όσο μπορούν να κλειδώσουν οι αντίστοιχες πηγές χρηματοδότησης.
Και όσο το 2027 πλησιάζει, το οικονομικό μέτωπο μπορεί να αποδειχθεί σχεδόν εξίσου κρίσιμο με το στρατιωτικό.
Σχόλια αναγνωστών