Από τον Putin στον Trump: Η Ευρώπη άλλαξε αφεντικό στην ενέργεια – Ο εφιάλτης του diesel

Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα ενεργειακή εξάρτηση, αυτή τη φορά από τον στενότερο σύμμαχό της. Η απειλή του Donald Trump να περιορίσει ή ακόμη και να απαγορεύσει τις αμερικανικές εξαγωγές diesel αποκαλύπτει το κόστος της ενεργειακής αναδιάταξης που ακολούθησε την απομάκρυνση από τα ρωσικά καύσιμα. Με περίπου το μισό των εισαγωγών diesel της ΕΕ να προέρχεται πλέον από τις ΗΠΑ, μια απόφαση της Ουάσιγκτον θα μπορούσε να πλήξει άμεσα την ευρωπαϊκή αγορά, σε μια περίοδο ήδη υψηλών τιμών και περιορισμένης προσφοράς.

Από τη Ρωσία στην Αμερική

Μετά την απαγόρευση των ρωσικών προϊόντων διύλισης, η Ευρώπη στράφηκε σε εναλλακτικούς προμηθευτές.
Ο πόλεμος με το Ιράν, ωστόσο, περιόρισε σημαντικά τις εξαγωγές diesel από τη Μέση Ανατολή, ενώ η Ρωσία και η Ινδία έχουν επίσης μειώσει τις διαθέσιμες ποσότητες.
Το κενό καλύφθηκε σε μεγάλο βαθμό από τα διυλιστήρια της αμερικανικής Ακτής του Κόλπου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Modern Diplomacy, οι ΗΠΑ αντιστοιχούν πλέον περίπου στο 32% των εισαγωγών diesel της ΕΕ από χώρες εκτός Ένωσης, έναντι 17% το 2025.

Η απειλή από την Ουάσιγκτον

Στις 22 Σεπτεμβρίου ο Trump δήλωσε ότι εξετάζει την επιβολή απαγόρευσης ή ποσοτικών περιορισμών στις εξαγωγές diesel.
Ο υπουργός Ενέργειας Chris Wright περιόρισε στη συνέχεια την προοπτική σε πιθανές «εθελοντικές» περικοπές.
Για τις Βρυξέλλες, ακόμη και η απειλή είναι ανησυχητική.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προειδοποιήσει ότι μια τέτοια κίνηση θα ήταν επιζήμια και για τις δύο πλευρές και έχει ζητήσει προηγούμενη διαβούλευση μεταξύ συμμάχων.
Το πρόβλημα γίνεται μεγαλύτερο καθώς οι ευρωπαϊκές τιμές diesel έχουν ήδη εκτοξευθεί, ενώ οι διαταραχές στις θαλάσσιες μεταφορές και στις προμήθειες από τη Μέση Ανατολή περιορίζουν τα περιθώρια αντίδρασης.

Η Ευρώπη πληρώνει δύο φορές

Το πρώτο κόστος είναι άμεσο: ακριβότερη ενέργεια και μεγαλύτερος λογαριασμός εισαγωγών.
Το δεύτερο είναι πιο στρατηγικό: η Ευρώπη εξαρτάται πλέον από έναν προμηθευτή του οποίου οι αποφάσεις επηρεάζονται από την εσωτερική πολιτική των ΗΠΑ.
Πρόκειται για μια διαφορετική μορφή ενεργειακής εξάρτησης από εκείνη της Ρωσίας.
Η Μόσχα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τις ενεργειακές ροές ως εργαλείο γεωπολιτικής πίεσης.
Στην περίπτωση των ΗΠΑ, ένας περιορισμός θα μπορούσε να προκύψει από την ανάγκη της Ουάσιγκτον να συγκρατήσει τις τιμές στην αμερικανική αγορά.
Και αυτό είναι ακριβώς το πρόβλημα για την Ευρώπη: δεν μπορεί να επηρεάσει την αμερικανική εκλογική ατζέντα, ενώ δεν διαθέτει άμεσα έναν αντίστοιχης κλίμακας εναλλακτικό προμηθευτή diesel.

Το μεγάλο τεστ για τη νέα ενεργειακή σχέση

Η εξέλιξη δοκιμάζει και τη συμφωνία Ευρώπης-ΗΠΑ για την αγορά αμερικανικής ενέργειας. Η ΕΕ έχει δεσμευθεί να αγοράσει αμερικανική ενέργεια αξίας έως 750 δισ. δολαρίων έως το 2028.
Η κρίσιμη ερώτηση πλέον είναι εάν μια τόσο μεγάλη εμπορική δέσμευση μπορεί να λειτουργήσει και ως εγγύηση ασφάλειας εφοδιασμού σε περίοδο κρίσης.
Η απάντηση θα κριθεί από τις επόμενες κινήσεις της Ουάσιγκτον. Εάν η απειλή για περιορισμό των εξαγωγών diesel μετατραπεί σε πραγματική πολιτική, η Ευρώπη θα βρεθεί αντιμέτωπη με το παράδοξο να έχει διαφοροποιήσει την ενεργειακή της εξάρτηση από τη Ρωσία, χωρίς όμως να έχει εξαλείψει την εξάρτηση από έναν μόνο μεγάλο προμηθευτή.

www.bankingnews.gr