«Βόμβα» από το Κογκρέσο: Οι ΗΠΑ «κλειδώνουν» τον GSI - Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ στον νέο ενεργειακό χάρτη

Διακομματική ομάδα Αμερικανών βουλευτών ζητά από την κυβέρνηση των ΗΠΑ να αναβαθμίσει τον Great Sea Interconnector (GSI) σε βασική προτεραιότητα της αμερικανικής πολιτικής στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στο πλαίσιο αυτό, συνδέει άμεσα την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ με τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (IMEC), αλλά και με τα ευρύτερα στρατηγικά συμφέροντα της Ουάσιγκτον στην περιοχή.
Η αμερικανική παρέμβαση σημειώνεται σε ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για την πορεία του έργου. Μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα, στην Αθήνα, υπογράφηκε η συμφωνία για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam στην εταιρεία Great Sea Interconnector, με τον όμιλο να αποκτά το πλειοψηφικό ποσοστό.
Την πρωτοβουλία ανέλαβαν, σύμφωνα με την Καθημερινή, ο Δημοκρατικός βουλευτής Brad Schneider και ο Ρεπουμπλικάνος Gus Bilirakis. Με επιστολή τους προς τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Marco Rubio και τον επικεφαλής της Αμερικανικής Αναπτυξιακής Τράπεζας (DFC), Ben Black, ζητούν ουσιαστικά την ενίσχυση της αμερικανικής στήριξης προς το έργο. Την επιστολή συνυπογράφουν επίσης οι βουλευτές Jake Auchincloss, Dan Goldman, Kreg Goldman και Haley Stevens.

Κρίσιμη πύλη η Ανατολική Μεσόγειος

Στην επιστολή τους, οι Αμερικανοί νομοθέτες επισημαίνουν ότι η Ανατολική Μεσόγειος μπορεί να λειτουργήσει ως κρίσιμη πύλη για τον IMEC, ενώ χαρακτηρίζουν τον Great Sea Interconnector σημαντικό έργο στρατηγικής υποδομής, απαραίτητο για την ανάπτυξη του συγκεκριμένου διαδρόμου.
Κατά την εκτίμησή τους, η Ουάσιγκτον έχει άμεσο συμφέρον να στηρίξει την ανάπτυξη υποδομών που ενισχύουν τις χώρες-εταίρους των ΗΠΑ, διαφοροποιούν τις ενεργειακές διαδρομές και προωθούν την περιφερειακή συνεργασία. Παράλληλα, τέτοιες επενδύσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως αντίβαρο σε υποδομές που βρίσκονται υπό τον έλεγχο στρατηγικών ανταγωνιστών των Ηνωμένων Πολιτειών.
Οι βουλευτές υπογραμμίζουν ότι η σύνδεση των ηλεκτρικών δικτύων Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ θα διαμορφώσει έναν σημαντικό ενεργειακό άξονα μεταξύ τριών χωρών που αποτελούν εταίρους της Ουάσιγκτον. Ιδιαίτερη έμφαση δίνουν στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου, στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας του Ισραήλ, αλλά και στη δυνατότητα δημιουργίας αμφίδρομων ροών ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ Ευρώπης και Ανατολικής Μεσογείου.
Παράλληλα, η επιστολή αναδεικνύει και τη γεωπολιτική διάσταση του έργου. Οι Αμερικανοί νομοθέτες ζητούν από την κυβέρνηση Trump διαβαθμισμένη ενημέρωση, προκειμένου να εξετάσουν τις «γεωπολιτικές προκλήσεις» που σχετίζονται με την ολοκλήρωση του GSI.
Η αμερικανική πρωτοβουλία εντάσσει τον Great Sea Interconnector και στο ευρύτερο πλαίσιο του Eastern Mediterranean Gateway Act, μιας διακομματικής νομοθετικής προσπάθειας που είχαν παρουσιάσει οι Schneider και Bilirakis τον Μάιο του 2025. Το νομοσχέδιο αντιμετωπίζει την Ανατολική Μεσόγειο ως κομβικό σημείο πρόσβασης στον IMEC και περιλαμβάνει ειδική αναφορά στον GSI μεταξύ των ενεργειακών υποδομών που θα μπορούσαν να στηρίξουν τη σύνδεση Ινδίας και χωρών του Κόλπου με την Ευρώπη.
Η σχετική πρωτοβουλία έχει ήδη περάσει από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, ενώ αντίστοιχη εξέλιξη έχει σημειωθεί και στη Γερουσία. Η πορεία αυτή ενισχύει το διακομματικό στοιχείο της προσπάθειας για βαθύτερη αμερικανική εμπλοκή στην Ανατολική Μεσόγειο.
Υπό αυτή την οπτική, οι Αμερικανοί νομοθέτες αντιμετωπίζουν τον Great Sea Interconnector όχι ως ένα απλό ενεργειακό έργο, αλλά ως τμήμα μιας ευρύτερης γεωπολιτικής και γεωοικονομικής αρχιτεκτονικής, στην οποία συναντώνται η ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου, ο IMEC και ο ανταγωνισμός των Ηνωμένων Πολιτειών με άλλες μεγάλες δυνάμεις.

www.bankingnews.gr