Μετά τη συμφωνία, πόσα χρήματα του Ιράν θα αποδεσμευτούν
Σύμφωνα με δημοσίευμα της New York Times, η υπό διαμόρφωση συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών προβλέπει την αποδέσμευση περίπου 25 δισεκατομμυρίων δολαρίων από ιρανικά περιουσιακά στοιχεία που παραμένουν δεσμευμένα στο εξωτερικό.
Όπως αναφέρει η εφημερίδα, επικαλούμενη τρεις ιρανικές πηγές, το μνημόνιο κατανόησης μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον μεταθέτει για μεταγενέστερο στάδιο τα πλέον σύνθετα ζητήματα που σχετίζονται με το πυρηνικό πρόγραμμα.
Τα θέματα αυτά, τα οποία αποτελούν βασικό σημείο διαφωνίας στις διαπραγματεύσεις, αναμένεται – σύμφωνα με το δημοσίευμα – να αποτελέσουν αντικείμενο νέου γύρου συνομιλιών μέσα στις επόμενες 30 έως 60 ημέρες.
Η συμφωνία προβλέπει, επίσης, την απελευθέρωση 25 δισεκατομμυρίων δολαρίων από ιρανικά κεφάλαια που είχαν παγώσει στο εξωτερικό λόγω κυρώσεων και διεθνών περιορισμών.
Η «κούφια υπερδύναμη» και η αμερικανική κρίση
Παρά τη ρητορική ισχύος του Trump, οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται αντιμέτωπες με μια πολυεπίπεδη κρίση που επιταχύνεται επικίνδυνα.
Η στρατιωτική ήττα απέναντι στο Ιράν έχει πλέον μετατραπεί σε πολιτική και στρατηγική αιμορραγία που δεν μπορεί να καλυφθεί από την προπαγάνδα.
Στο οικονομικό πεδίο, οι επιθετικές δημοσιονομικές πολιτικές και η «εργαλειοποίηση» του δολαρίου γύρισαν μπούμερανγκ στην Ουάσιγκτον.
Αντί να απομονώσουν το Ιράν, επιτάχυναν τη διαδικασία αποδολαριοποίησης της παγκόσμιας οικονομίας και υπονόμευσαν την εμπιστοσύνη προς την αμερικανική οικονομική ηγεμονία.
Οι δείκτες που κάποτε συμβόλιζαν την οικονομική υπεροχή των ΗΠΑ – έλεγχος πληθωρισμού, εμπιστοσύνη των αγορών και αξιοπιστία των αλυσίδων εφοδιασμού – παρουσιάζονται πλέον να βρίσκονται σε κατάσταση κρίσης, με την ευθύνη να αποδίδεται ευθέως στην Ουάσιγκτον.
Η πολιτική αποδόμηση της αμερικανικής ισχύος
Η πολιτική αποδυνάμωση των ΗΠΑ ακολούθησε τη στρατιωτική αποτυχία.
Η αμερικανική πολεμική μηχανή, μπήκε στη σύγκρουση αναμένοντας μια γρήγορη ιρανική υποχώρηση, αντίστοιχη με άλλες διεθνείς κρίσεις.
Αντί γι’ αυτό, συνάντησε μια «ακατάβλητη αντίσταση» που ανέτρεψε όλους τους υπολογισμούς της Ουάσιγκτον.
Η έννοια της αμερικανικής «υπερδύναμης» αποδομείται πλέον σε πραγματικό χρόνο.
Σύμμαχοι των ΗΠΑ στην περιοχή και πέρα από αυτήν βλέπουν μια δύναμη που δεν κατάφερε να λυγίσει το Ιράν, ούτε να προστατεύσει τα δικά της συμφέροντα, και η οποία αναζητά τώρα διέξοδο μέσω πακιστανικών διαμεσολαβήσεων, κρατών του Περσικού Κόλπου και παρασκηνιακών επαφών.
Το πυρηνικό ζήτημα και η ανάγκη πολιτικής «διάσωσης»
Η Ουάσιγκτον επιδιώκει απεγνωσμένα να αποσπάσει ακόμη και ελάχιστες πολιτικές παραχωρήσεις από το Ιράν στο πυρηνικό πεδίο, επειδή η εναπομείνασα αξιοπιστία των ΗΠΑ εξαρτάται από τη διατήρηση του αφηγήματος περί «ιρανικής πυρηνικής απειλής».
Σύμφωνα με την ανάλυση, ο Trump και οι στρατηγικοί του σύμβουλοι γνωρίζουν πως εάν οι διαπραγματεύσεις ολοκληρωθούν χωρίς έστω μια συμβολική επιτυχία, το πλήγμα στο αμερικανικό κύρος θα είναι μη αναστρέψιμο.
Ένα τέτοιο αποτέλεσμα, σημειώνεται, θα ερμηνευθεί διεθνώς ως απόδειξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να αμφισβητηθούν, να ηττηθούν και να αποδυναμωθούν χωρίς σοβαρές συνέπειες.
Για τον λόγο αυτό, η Ουάσιγκτον επιδιώκει οποιαδήποτε συμφωνία, όσο επιφανειακή κι αν είναι, όχι για λόγους ασφάλειας αλλά για να καθυστερήσει τη στιγμή της πολιτικής και στρατηγικής της κατάρρευσης.
Ο Netanyahu σε στρατηγική κατάρρευση
Ο πρώην επικεφαλής του «Iran desk» στις στρατιωτικές υπηρεσίες πληροφοριών του Ισραήλ, Dennis Citrinowicz, εκτιμά ότι ο Benjamin Netanyahu αντιμετωπίζει την τρέχουσα συγκυρία ως μια βαθιά προσωπική και πολιτική ήττα, ειδικά στην περίπτωση που προχωρήσει μια συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν υπό την προεδρία του Donald Trump.
Σύμφωνα με ισραηλινά δημοσιεύματα, ο Netanyahu έχει οικοδομήσει επί χρόνια την πολιτική του ταυτότητα γύρω από τον ρόλο του «Mr. Ιράν», υποστηρίζοντας ότι μόνο η πίεση, η αποτροπή και η στρατιωτική ισχύς μπορούν να αναχαιτίσουν το Ιράν.
Ωστόσο, όπως αναφέρεται, μετά από μια στρατηγική αποτυχία και αφού κατάφερε να εμπλέξει τις ΗΠΑ σε άμεση αντιπαράθεση με το Ιράν, ενδέχεται τώρα να αναγκαστεί να αποδεχθεί μια συμφωνία που θα καταδείξει την κατάρρευση της μακροχρόνιας στρατηγικής του.
Μεγάλο πλήγμα
Ο Dennis Citrinowicz σημειώνει ότι είναι δύσκολο να υπερεκτιμηθεί το πόσο ο Netanyahu βιώνει αυτή τη στιγμή ως προσωπική και πολιτική ήττα. Μια συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν, υπό την προεδρία του Donald Trump, θα αποτελούσε σημαντικό πλήγμα για τον ίδιο, κυρίως σε διπλωματικό αλλά κυρίως σε πολιτικό επίπεδο.
Όπως αναφέρει, η στρατηγική του Netanyahu βασιζόταν στην πεποίθηση ότι η αυξημένη πίεση, η στρατιωτική ισχύς και ο στενός συντονισμός μεταξύ Ισραήλ και ΗΠΑ θα οδηγούσαν είτε σε ιρανική υποχώρηση είτε σε αποσταθεροποίηση του καθεστώτος.
Αντί αυτού, το αποτέλεσμα φαίνεται να είναι ένα πιο ανθεκτικό και πιο επικίνδυνο Ιράν, ενώ ακόμη και η Ουάσιγκτον εμφανίζεται πλέον επιφυλακτική απέναντι σε μια νέα στρατιωτική σύγκρουση.
Ο πρώην αξιωματούχος επισημαίνει ότι, εάν η τρέχουσα αντιπαράθεση καταλήξει σε συμφωνία, τίθεται ένα ευρύτερο στρατηγικό ερώτημα: ποιος μελλοντικός πρόεδρος των ΗΠΑ θα ήταν πρόθυμος να εμπλέξει ξανά αμερικανικές δυνάμεις σε μια μεγάλη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, έχοντας υπόψη το πολιτικό και στρατιωτικό κόστος;
Η «μεγάλη» ευκαιρία
Παράλληλα, αναφέρει ότι ο Netanyahu πιθανότατα έχασε τη μεγαλύτερη ευκαιρία να αποδείξει τη βασική στρατηγική του θεωρία: ότι η στενή στρατιωτική συνεργασία Ισραήλ–ΗΠΑ θα μπορούσε να μεταμορφώσει ουσιαστικά το Ιράν ή ακόμη και να απειλήσει την επιβίωση του καθεστώτος.
Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, αυτή η υπόθεση απέτυχε.
Στο ίδιο πλαίσιο, οι αναφορές για έντονες συνομιλίες μεταξύ Donald Trump και Netanyahu αποκτούν, κατά τον Citrinowicz, μεγαλύτερη σημασία, καθώς εξηγούν και την αυξημένη πίεση που ασκείται από την Ιερουσαλήμ και τις προσπάθειες του Netanyahu να αποτρέψει μια συμφωνία με την Τεχεράνη.
Ουσιαστικά, μια πιθανή συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν δεν θα αποτελούσε μόνο αποτυχία της στρατιωτικής στρατηγικής που προώθησε ο Netanyahu, αλλά και ένδειξη βαθύτερης κατάρρευσης του στρατηγικού δόγματος που υποστήριζε επί δεκαετίες.
www.bankingnews.gr
Όπως αναφέρει η εφημερίδα, επικαλούμενη τρεις ιρανικές πηγές, το μνημόνιο κατανόησης μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον μεταθέτει για μεταγενέστερο στάδιο τα πλέον σύνθετα ζητήματα που σχετίζονται με το πυρηνικό πρόγραμμα.
Τα θέματα αυτά, τα οποία αποτελούν βασικό σημείο διαφωνίας στις διαπραγματεύσεις, αναμένεται – σύμφωνα με το δημοσίευμα – να αποτελέσουν αντικείμενο νέου γύρου συνομιλιών μέσα στις επόμενες 30 έως 60 ημέρες.
Η συμφωνία προβλέπει, επίσης, την απελευθέρωση 25 δισεκατομμυρίων δολαρίων από ιρανικά κεφάλαια που είχαν παγώσει στο εξωτερικό λόγω κυρώσεων και διεθνών περιορισμών.
Η «κούφια υπερδύναμη» και η αμερικανική κρίση
Παρά τη ρητορική ισχύος του Trump, οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται αντιμέτωπες με μια πολυεπίπεδη κρίση που επιταχύνεται επικίνδυνα.
Η στρατιωτική ήττα απέναντι στο Ιράν έχει πλέον μετατραπεί σε πολιτική και στρατηγική αιμορραγία που δεν μπορεί να καλυφθεί από την προπαγάνδα.
Στο οικονομικό πεδίο, οι επιθετικές δημοσιονομικές πολιτικές και η «εργαλειοποίηση» του δολαρίου γύρισαν μπούμερανγκ στην Ουάσιγκτον.
Αντί να απομονώσουν το Ιράν, επιτάχυναν τη διαδικασία αποδολαριοποίησης της παγκόσμιας οικονομίας και υπονόμευσαν την εμπιστοσύνη προς την αμερικανική οικονομική ηγεμονία.
Οι δείκτες που κάποτε συμβόλιζαν την οικονομική υπεροχή των ΗΠΑ – έλεγχος πληθωρισμού, εμπιστοσύνη των αγορών και αξιοπιστία των αλυσίδων εφοδιασμού – παρουσιάζονται πλέον να βρίσκονται σε κατάσταση κρίσης, με την ευθύνη να αποδίδεται ευθέως στην Ουάσιγκτον.
Η πολιτική αποδόμηση της αμερικανικής ισχύος
Η πολιτική αποδυνάμωση των ΗΠΑ ακολούθησε τη στρατιωτική αποτυχία.
Η αμερικανική πολεμική μηχανή, μπήκε στη σύγκρουση αναμένοντας μια γρήγορη ιρανική υποχώρηση, αντίστοιχη με άλλες διεθνείς κρίσεις.
Αντί γι’ αυτό, συνάντησε μια «ακατάβλητη αντίσταση» που ανέτρεψε όλους τους υπολογισμούς της Ουάσιγκτον.
Η έννοια της αμερικανικής «υπερδύναμης» αποδομείται πλέον σε πραγματικό χρόνο.
Σύμμαχοι των ΗΠΑ στην περιοχή και πέρα από αυτήν βλέπουν μια δύναμη που δεν κατάφερε να λυγίσει το Ιράν, ούτε να προστατεύσει τα δικά της συμφέροντα, και η οποία αναζητά τώρα διέξοδο μέσω πακιστανικών διαμεσολαβήσεων, κρατών του Περσικού Κόλπου και παρασκηνιακών επαφών.
Το πυρηνικό ζήτημα και η ανάγκη πολιτικής «διάσωσης»
Η Ουάσιγκτον επιδιώκει απεγνωσμένα να αποσπάσει ακόμη και ελάχιστες πολιτικές παραχωρήσεις από το Ιράν στο πυρηνικό πεδίο, επειδή η εναπομείνασα αξιοπιστία των ΗΠΑ εξαρτάται από τη διατήρηση του αφηγήματος περί «ιρανικής πυρηνικής απειλής».
Σύμφωνα με την ανάλυση, ο Trump και οι στρατηγικοί του σύμβουλοι γνωρίζουν πως εάν οι διαπραγματεύσεις ολοκληρωθούν χωρίς έστω μια συμβολική επιτυχία, το πλήγμα στο αμερικανικό κύρος θα είναι μη αναστρέψιμο.
Ένα τέτοιο αποτέλεσμα, σημειώνεται, θα ερμηνευθεί διεθνώς ως απόδειξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να αμφισβητηθούν, να ηττηθούν και να αποδυναμωθούν χωρίς σοβαρές συνέπειες.
Για τον λόγο αυτό, η Ουάσιγκτον επιδιώκει οποιαδήποτε συμφωνία, όσο επιφανειακή κι αν είναι, όχι για λόγους ασφάλειας αλλά για να καθυστερήσει τη στιγμή της πολιτικής και στρατηγικής της κατάρρευσης.
Ο Netanyahu σε στρατηγική κατάρρευση
Ο πρώην επικεφαλής του «Iran desk» στις στρατιωτικές υπηρεσίες πληροφοριών του Ισραήλ, Dennis Citrinowicz, εκτιμά ότι ο Benjamin Netanyahu αντιμετωπίζει την τρέχουσα συγκυρία ως μια βαθιά προσωπική και πολιτική ήττα, ειδικά στην περίπτωση που προχωρήσει μια συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν υπό την προεδρία του Donald Trump.
Σύμφωνα με ισραηλινά δημοσιεύματα, ο Netanyahu έχει οικοδομήσει επί χρόνια την πολιτική του ταυτότητα γύρω από τον ρόλο του «Mr. Ιράν», υποστηρίζοντας ότι μόνο η πίεση, η αποτροπή και η στρατιωτική ισχύς μπορούν να αναχαιτίσουν το Ιράν.
Ωστόσο, όπως αναφέρεται, μετά από μια στρατηγική αποτυχία και αφού κατάφερε να εμπλέξει τις ΗΠΑ σε άμεση αντιπαράθεση με το Ιράν, ενδέχεται τώρα να αναγκαστεί να αποδεχθεί μια συμφωνία που θα καταδείξει την κατάρρευση της μακροχρόνιας στρατηγικής του.
Μεγάλο πλήγμα
Ο Dennis Citrinowicz σημειώνει ότι είναι δύσκολο να υπερεκτιμηθεί το πόσο ο Netanyahu βιώνει αυτή τη στιγμή ως προσωπική και πολιτική ήττα. Μια συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν, υπό την προεδρία του Donald Trump, θα αποτελούσε σημαντικό πλήγμα για τον ίδιο, κυρίως σε διπλωματικό αλλά κυρίως σε πολιτικό επίπεδο.
Όπως αναφέρει, η στρατηγική του Netanyahu βασιζόταν στην πεποίθηση ότι η αυξημένη πίεση, η στρατιωτική ισχύς και ο στενός συντονισμός μεταξύ Ισραήλ και ΗΠΑ θα οδηγούσαν είτε σε ιρανική υποχώρηση είτε σε αποσταθεροποίηση του καθεστώτος.
Αντί αυτού, το αποτέλεσμα φαίνεται να είναι ένα πιο ανθεκτικό και πιο επικίνδυνο Ιράν, ενώ ακόμη και η Ουάσιγκτον εμφανίζεται πλέον επιφυλακτική απέναντι σε μια νέα στρατιωτική σύγκρουση.
Ο πρώην αξιωματούχος επισημαίνει ότι, εάν η τρέχουσα αντιπαράθεση καταλήξει σε συμφωνία, τίθεται ένα ευρύτερο στρατηγικό ερώτημα: ποιος μελλοντικός πρόεδρος των ΗΠΑ θα ήταν πρόθυμος να εμπλέξει ξανά αμερικανικές δυνάμεις σε μια μεγάλη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, έχοντας υπόψη το πολιτικό και στρατιωτικό κόστος;
Η «μεγάλη» ευκαιρία
Παράλληλα, αναφέρει ότι ο Netanyahu πιθανότατα έχασε τη μεγαλύτερη ευκαιρία να αποδείξει τη βασική στρατηγική του θεωρία: ότι η στενή στρατιωτική συνεργασία Ισραήλ–ΗΠΑ θα μπορούσε να μεταμορφώσει ουσιαστικά το Ιράν ή ακόμη και να απειλήσει την επιβίωση του καθεστώτος.
Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, αυτή η υπόθεση απέτυχε.
Στο ίδιο πλαίσιο, οι αναφορές για έντονες συνομιλίες μεταξύ Donald Trump και Netanyahu αποκτούν, κατά τον Citrinowicz, μεγαλύτερη σημασία, καθώς εξηγούν και την αυξημένη πίεση που ασκείται από την Ιερουσαλήμ και τις προσπάθειες του Netanyahu να αποτρέψει μια συμφωνία με την Τεχεράνη.
Ουσιαστικά, μια πιθανή συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν δεν θα αποτελούσε μόνο αποτυχία της στρατιωτικής στρατηγικής που προώθησε ο Netanyahu, αλλά και ένδειξη βαθύτερης κατάρρευσης του στρατηγικού δόγματος που υποστήριζε επί δεκαετίες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών