Σε πρόσφατη σύνοδο Υπουργών ο εκπρόσωπος της Ελλάδας πρότεινε τη δημιουργία ομάδας επικοινωνίας μέσω WhatsApp ή Signal για να ανταλλάσσουν… στοιχεία
Την ώρα που αεροπορικές εταιρείες καθηλώνουν αεροσκάφη και οι αρχές καλούν τους πολίτες να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους, η προσπάθεια της Ευρώπης να αποτρέψει ελλείψεις λόγω του πολέμου στο Ιράν σκοντάφτει σε ένα απρόσμενο πρόβλημα: κανείς δεν γνωρίζει με ακρίβεια πόσα καύσιμα διαθέτει η ήπειρος.
Η ανησυχία εντείνεται καθώς ο πόλεμος στο Ιράν εκτοξεύει το κόστος των ορυκτών καυσίμων για την Ευρώπη και απειλεί να διακόψει τις ροές μέσω των Στενών του Hormuz, μιας κρίσιμης αρτηρίας για πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen δήλωσε ότι η σύγκρουση κοστίζει στην ΕΕ σχεδόν 500 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως σε αυξημένα ενεργειακά κόστη, την ώρα που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump έχει ζητήσει προετοιμασία για παρατεταμένο αποκλεισμό του Ιράν, κάτι που θα μπορούσε να διαταράξει περαιτέρω τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας.
«Στην Ευρώπη έχουμε ορατότητα και δεσμεύσεις μέχρι τον Μάιο και τον Ιούνιο… το τι θα συμβεί μετά είναι δύσκολο να προβλεφθεί», δήλωσε ο Tobias Meyer, διευθύνων σύμβουλος της DHL Group.
«Υπάρχουν στρατηγικά αποθέματα, αλλά δεν υπάρχει σαφής εικόνα για το πόσα έχουν χρησιμοποιηθεί».
Περιορισμένη πληροφόρηση και “τυφλά σημεία”
Οι ευρωπαϊκές αρχές δεν βρίσκονται εντελώς στο σκοτάδι.
Τα στοιχεία για τα κρατικά αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου είναι γενικά διαφανή και ενημερωμένα, ενώ υπάρχουν τακτικές ανταλλαγές πληροφοριών μεταξύ κρατών και περιστασιακές ενημερώσεις από εταιρείες.
Ωστόσο, πέρα από αυτά, οι αξιωματούχοι έχουν ελάχιστα δεδομένα για το πότε μπορεί να εξαντληθούν τα αποθέματα — ένα σοβαρό κενό που ενδέχεται να οδηγήσει είτε σε καθυστερημένη αντίδραση είτε σε αποφάσεις έκτακτης ανάγκης βασισμένες σε ελλιπή στοιχεία.
Σε πρόσφατη σύνοδο, υπουργοί από το Βέλγιο, την Ολλανδία και την Ισπανία επισήμαναν αυτά τα κενά, ζητώντας καλύτερο συντονισμό και παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο, ιδιαίτερα για τα διυλισμένα προϊόντα.
Σύμφωνα με το Politico, ο εκπρόσωπος της Ελλάδας πρότεινε ακόμη και τη δημιουργία ομάδας επικοινωνίας μέσω WhatsApp ή Signal μεταξύ των κρατών-μελών και της Επιτροπής.
«Έχουμε πολύ περιορισμένη γνώση της αγοράς και των δεδομένων για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο», ανέφερε ανώτερος αξιωματούχος.
«Υπάρχει σαφής έλλειψη παρακολούθησης της αγοράς».
Το “θολό” τοπίο των διυλισμένων καυσίμων
Η εικόνα είναι ακόμη πιο ασαφής όσον αφορά καύσιμα όπως το ντίζελ και τα καύσιμα αεροσκαφών.
Η ΕΕ βασίζεται κυρίως στη Eurostat και σε συναντήσεις συντονισμού, όμως τα περισσότερα αποθέματα βρίσκονται σε ιδιωτικές εγκαταστάσεις, με τις εταιρείες να αποφεύγουν τη δημοσιοποίηση ευαίσθητων στοιχείων.
Ακόμη και τα δεδομένα του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA) είναι περιορισμένα.
«Σε έναν ιδανικό κόσμο θα είχαμε πλήρη πληροφόρηση», ανέφερε αξιωματούχος της Επιτροπής.
«Στην πράξη όμως βασιζόμαστε μόνο σε όσα μας δίνονται».
Σχέδια για καλύτερη εποπτεία
Οι υπουργοί Ενέργειας ζητούν ενίσχυση της ικανότητας της ΕΕ να καταγράφει τα αποθέματα — από υπόγειες αποθήκες έως δεξαμενές λιμανιών και υπερδεξαμενόπλοια.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη αναγνωρίσει το πρόβλημα και σχεδιάζει τη δημιουργία ενός «Παρατηρητηρίου Καυσίμων» για την παρακολούθηση παραγωγής, εισαγωγών, εξαγωγών και αποθεμάτων.
Το φυσικό αέριο είναι πιο εύκολο να παρακολουθηθεί λόγω κανονισμών που επιβάλλουν αποθήκευση στο 90% πριν τον χειμώνα.
Ωστόσο, η εικόνα για τις ροές και το διασυνοριακό εμπόριο παραμένει ατελής.
Δεδομένα με καθυστέρηση και αβεβαιότητα
Η Eurostat δημοσιεύει δεδομένα για πετρελαϊκά προϊόντα, αλλά όχι συχνά.
Τα πιο πρόσφατα πλήρη στοιχεία είναι από τον Ιανουάριο.
Τότε, οι περισσότερες χώρες της ΕΕ πληρούσαν την απαίτηση για αποθέματα 90 ημερών. Όμως τι έχει συμβεί έκτοτε;
«Είναι πολύ δύσκολο να έχουμε επικαιροποιημένη εικόνα», παραδέχεται αξιωματούχος. «Ξέρουμε τι θα έπρεπε να έχουν, αλλά όχι τι έχουν πραγματικά».
Οι εταιρείες, από την πλευρά τους, αρνούνται να μοιραστούν δεδομένα. «Δεν θέλουν να δώσουν πληροφορίες», δήλωσε άλλος αξιωματούχος, ενώ ο Alain Mathuren από τη FuelsEurope σημείωσε ότι τέτοιες ανταλλαγές μπορεί να παραβιάζουν τους κανόνες ανταγωνισμού.
Η «ομίχλη» του πολέμου
Τα διαθέσιμα στοιχεία δεν είναι ενθαρρυντικά.
Τα αποθέματα φυσικού αερίου ήταν ήδη χαμηλά πριν την κρίση, κάτω από το 30% της χωρητικότητας, λόγω έντονης κατανάλωσης τον χειμώνα.
Η αναπλήρωσή τους εξαρτάται από τα κίνητρα των εμπόρων, όμως ο πόλεμος στο Ιράν απειλεί να ανατρέψει τη συνήθη δυναμική των τιμών.
Παράλληλα, η ανακατεύθυνση των ενεργειακών ροών επηρεάζει την Ευρώπη. Δεξαμενόπλοια κατευθύνονται απευθείας στην Ασία, μειώνοντας τις διαθέσιμες ποσότητες.
Τεχνολογία και περιορισμοί στην παρακολούθηση
Τα αποθέματα αργού πετρελαίου μπορούν να παρακολουθούνται σχεδόν σε πραγματικό χρόνο μέσω δορυφορικών εικόνων.
Ωστόσο, άλλες μορφές καυσίμων, όπως τα καύσιμα αεροσκαφών, είναι πολύ πιο δύσκολο να καταγραφούν.
Αντίθετα, προϊόντα όπως η νάφθα παρακολουθούνται πιο εύκολα μέσω καθημερινών ερευνών, προσφέροντας μια πιο σαφή εικόνα.
Ανάμεικτες επιπτώσεις για τη βιομηχανία
Παρά τις δυσκολίες, η ευρωπαϊκή πετροχημική βιομηχανία φαίνεται να επωφελείται εν μέρει από την κρίση, λόγω της μείωσης ανταγωνισμού από τη Μέση Ανατολή και την Ασία.
Ωστόσο, τα δεδομένα παραμένουν αβέβαια. «Πρέπει να τα αντιμετωπίζουμε με επιφύλαξη», σημειώνουν οι αναλυτές.
«Δεν θα στοιχηματίζαμε τα πάντα σε αυτά — αλλά δείχνουν τη γενική τάση».
www.bankingnews.gr
Η ανησυχία εντείνεται καθώς ο πόλεμος στο Ιράν εκτοξεύει το κόστος των ορυκτών καυσίμων για την Ευρώπη και απειλεί να διακόψει τις ροές μέσω των Στενών του Hormuz, μιας κρίσιμης αρτηρίας για πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen δήλωσε ότι η σύγκρουση κοστίζει στην ΕΕ σχεδόν 500 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως σε αυξημένα ενεργειακά κόστη, την ώρα που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump έχει ζητήσει προετοιμασία για παρατεταμένο αποκλεισμό του Ιράν, κάτι που θα μπορούσε να διαταράξει περαιτέρω τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας.
«Στην Ευρώπη έχουμε ορατότητα και δεσμεύσεις μέχρι τον Μάιο και τον Ιούνιο… το τι θα συμβεί μετά είναι δύσκολο να προβλεφθεί», δήλωσε ο Tobias Meyer, διευθύνων σύμβουλος της DHL Group.
«Υπάρχουν στρατηγικά αποθέματα, αλλά δεν υπάρχει σαφής εικόνα για το πόσα έχουν χρησιμοποιηθεί».
Περιορισμένη πληροφόρηση και “τυφλά σημεία”
Οι ευρωπαϊκές αρχές δεν βρίσκονται εντελώς στο σκοτάδι.
Τα στοιχεία για τα κρατικά αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου είναι γενικά διαφανή και ενημερωμένα, ενώ υπάρχουν τακτικές ανταλλαγές πληροφοριών μεταξύ κρατών και περιστασιακές ενημερώσεις από εταιρείες.
Ωστόσο, πέρα από αυτά, οι αξιωματούχοι έχουν ελάχιστα δεδομένα για το πότε μπορεί να εξαντληθούν τα αποθέματα — ένα σοβαρό κενό που ενδέχεται να οδηγήσει είτε σε καθυστερημένη αντίδραση είτε σε αποφάσεις έκτακτης ανάγκης βασισμένες σε ελλιπή στοιχεία.
Σε πρόσφατη σύνοδο, υπουργοί από το Βέλγιο, την Ολλανδία και την Ισπανία επισήμαναν αυτά τα κενά, ζητώντας καλύτερο συντονισμό και παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο, ιδιαίτερα για τα διυλισμένα προϊόντα.
Σύμφωνα με το Politico, ο εκπρόσωπος της Ελλάδας πρότεινε ακόμη και τη δημιουργία ομάδας επικοινωνίας μέσω WhatsApp ή Signal μεταξύ των κρατών-μελών και της Επιτροπής.
«Έχουμε πολύ περιορισμένη γνώση της αγοράς και των δεδομένων για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο», ανέφερε ανώτερος αξιωματούχος.
«Υπάρχει σαφής έλλειψη παρακολούθησης της αγοράς».
Το “θολό” τοπίο των διυλισμένων καυσίμων
Η εικόνα είναι ακόμη πιο ασαφής όσον αφορά καύσιμα όπως το ντίζελ και τα καύσιμα αεροσκαφών.
Η ΕΕ βασίζεται κυρίως στη Eurostat και σε συναντήσεις συντονισμού, όμως τα περισσότερα αποθέματα βρίσκονται σε ιδιωτικές εγκαταστάσεις, με τις εταιρείες να αποφεύγουν τη δημοσιοποίηση ευαίσθητων στοιχείων.
Ακόμη και τα δεδομένα του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA) είναι περιορισμένα.
«Σε έναν ιδανικό κόσμο θα είχαμε πλήρη πληροφόρηση», ανέφερε αξιωματούχος της Επιτροπής.
«Στην πράξη όμως βασιζόμαστε μόνο σε όσα μας δίνονται».
Σχέδια για καλύτερη εποπτεία
Οι υπουργοί Ενέργειας ζητούν ενίσχυση της ικανότητας της ΕΕ να καταγράφει τα αποθέματα — από υπόγειες αποθήκες έως δεξαμενές λιμανιών και υπερδεξαμενόπλοια.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη αναγνωρίσει το πρόβλημα και σχεδιάζει τη δημιουργία ενός «Παρατηρητηρίου Καυσίμων» για την παρακολούθηση παραγωγής, εισαγωγών, εξαγωγών και αποθεμάτων.
Το φυσικό αέριο είναι πιο εύκολο να παρακολουθηθεί λόγω κανονισμών που επιβάλλουν αποθήκευση στο 90% πριν τον χειμώνα.
Ωστόσο, η εικόνα για τις ροές και το διασυνοριακό εμπόριο παραμένει ατελής.
Δεδομένα με καθυστέρηση και αβεβαιότητα
Η Eurostat δημοσιεύει δεδομένα για πετρελαϊκά προϊόντα, αλλά όχι συχνά.
Τα πιο πρόσφατα πλήρη στοιχεία είναι από τον Ιανουάριο.
Τότε, οι περισσότερες χώρες της ΕΕ πληρούσαν την απαίτηση για αποθέματα 90 ημερών. Όμως τι έχει συμβεί έκτοτε;
«Είναι πολύ δύσκολο να έχουμε επικαιροποιημένη εικόνα», παραδέχεται αξιωματούχος. «Ξέρουμε τι θα έπρεπε να έχουν, αλλά όχι τι έχουν πραγματικά».
Οι εταιρείες, από την πλευρά τους, αρνούνται να μοιραστούν δεδομένα. «Δεν θέλουν να δώσουν πληροφορίες», δήλωσε άλλος αξιωματούχος, ενώ ο Alain Mathuren από τη FuelsEurope σημείωσε ότι τέτοιες ανταλλαγές μπορεί να παραβιάζουν τους κανόνες ανταγωνισμού.
Η «ομίχλη» του πολέμου
Τα διαθέσιμα στοιχεία δεν είναι ενθαρρυντικά.
Τα αποθέματα φυσικού αερίου ήταν ήδη χαμηλά πριν την κρίση, κάτω από το 30% της χωρητικότητας, λόγω έντονης κατανάλωσης τον χειμώνα.
Η αναπλήρωσή τους εξαρτάται από τα κίνητρα των εμπόρων, όμως ο πόλεμος στο Ιράν απειλεί να ανατρέψει τη συνήθη δυναμική των τιμών.
Παράλληλα, η ανακατεύθυνση των ενεργειακών ροών επηρεάζει την Ευρώπη. Δεξαμενόπλοια κατευθύνονται απευθείας στην Ασία, μειώνοντας τις διαθέσιμες ποσότητες.
Τεχνολογία και περιορισμοί στην παρακολούθηση
Τα αποθέματα αργού πετρελαίου μπορούν να παρακολουθούνται σχεδόν σε πραγματικό χρόνο μέσω δορυφορικών εικόνων.
Ωστόσο, άλλες μορφές καυσίμων, όπως τα καύσιμα αεροσκαφών, είναι πολύ πιο δύσκολο να καταγραφούν.
Αντίθετα, προϊόντα όπως η νάφθα παρακολουθούνται πιο εύκολα μέσω καθημερινών ερευνών, προσφέροντας μια πιο σαφή εικόνα.
Ανάμεικτες επιπτώσεις για τη βιομηχανία
Παρά τις δυσκολίες, η ευρωπαϊκή πετροχημική βιομηχανία φαίνεται να επωφελείται εν μέρει από την κρίση, λόγω της μείωσης ανταγωνισμού από τη Μέση Ανατολή και την Ασία.
Ωστόσο, τα δεδομένα παραμένουν αβέβαια. «Πρέπει να τα αντιμετωπίζουμε με επιφύλαξη», σημειώνουν οι αναλυτές.
«Δεν θα στοιχηματίζαμε τα πάντα σε αυτά — αλλά δείχνουν τη γενική τάση».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών