(Συνεχές upd) Ραγδαίες είναι εξελίξεις στον πόλεμο της Μέσης Ανατολής.
Στον απόηχο της 10ήμερης εκεχειρίας του Ισραήλ με το Λίβανο, το Ιράν ανακοίνωσε πως ανοίγει το Στενό του Hormuz για τα εμπορικά πλοία, με τη διέλευση να είναι ελεύθερη μέχρι και τις 27 Απριλίου.
Μετά την ανακοίνωση από το Ιράν, οι τιμές του πετρελαίου πήραν την κατιούσα με τα futures Μαΐου για το αμερικανικό αργό (WTI) να υποχωρούν κατά 10,91% στα 84,36 δολ. και τα futures Ιουνίου για το Brent να καταγράφουν απώλειες της τάξης του 10% στα 89 δολ..
Η ανακοίνωση του Ιράν
Πιο αναλυτικά, ο υπουργός Εξωτερικών, Abbas Araghchi, ανέφερε ότι, σε συνάρτηση με την εφαρμογή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο, επιτρέπεται η απρόσκοπτη διέλευση εμπορικών πλοίων από το στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα για το υπόλοιπο χρονικό διάστημα ισχύος της εκεχειρίας.
Όπως διευκρίνισε, η κίνηση των πλοίων θα πραγματοποιείται μέσω συντονισμένης διαδρομής που έχει ήδη καθοριστεί από τον Οργανισμό Λιμένων και Ναυτιλίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.
«Στο πλαίσιο της εκεχειρίας στον Λίβανο, η διέλευση όλων των εμπορικών πλοίων μέσω του Στενού του Hormuz κηρύσσεται πλήρως ελεύθερη για το υπόλοιπο διάστημα της εκεχειρίας, ακολουθώντας τη συντονισμένη διαδρομή όπως έχει ήδη ανακοινωθεί από τον Οργανισμό Λιμένων και Ναυτιλίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν» ανακοίνωσε ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών.
Ένα λάθος και το πετρέλαιο θα εκτιναχθεί στα 150 δολάρια...
Το Στενό του Hormuz είναι ένας καθοριστικός παράγοντας για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου, με τις τιμές να βρίσκονται ανάμεσα σε δύο ακραία σενάρια: επιστροφή στα επίπεδα προ του πολέμου των 70 δολαρίων ή εκτίναξη ακόμη και πάνω από τα 150 δολάρια ανά βαρέλι.
Σύμφωνα με το Oil Price, οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν κάτω από τα 100 δολάρια το βαρέλι από τη Δευτέρα, όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες ξεκίνησαν ναυτικό αποκλεισμό με στόχο να εμποδίσουν τη διέλευση πλοίων που συνδέονται με το Ιράν από το Hormuz.
Ωστόσο, η σχετική ηρεμία που καταγράφεται στις αγορές προθεσμιακών συμβολαίων θεωρείται προσωρινή, καθώς η γεωπολιτική ένταση στη σημαντικότερη θαλάσσια οδό μεταφοράς πετρελαίου στον κόσμο παραμένει υψηλή.
Trump: Ευχαριστώ το Ιράν για το άνοιγμα των Στενών του Hormuz
Ο Donald Trump ευχαρίστησε το Ιράν για το άνοιγμα των Στενών του Hormuz, μετά την έναρξη ισχύος της κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο, μεταδίδουν τα ιρανικά ΜΜΕ.
Σύμφωνα με το πρακτορείο Tasnim, ο Donald Trump, επικεφαλής της κυβέρνησης των ΗΠΑ, ευχαρίστησε το Ιράν μετά τις δηλώσεις του Υπουργού Εξωτερικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, Seyyed Abbas Aragchi, σχετικά με το άνοιγμα των στρατηγικής σημασίας Στενών για το εναπομείναν διάστημα της εκεχειρίας.
Ο Donald Trump έγραψε στο Twitter: «Το Ιράν ανακοίνωσε ότι τα Στενά του Hormuz είναι πλήρως ανοιχτά και έτοιμα για διέλευση, ευχαριστώ».
Ο Seyyed Abbas Aragchi, Υπουργός Εξωτερικών της χώρας μας, ανακοίνωσε την απελευθέρωση της κυκλοφορίας στα Στενά του Hormuz μία ώρα πριν την εφαρμογή της για την υπόλοιπη περίοδο της κατάπαυσης του πυρός.
Επισημαίνεται, ότι την Παρασκευή 17/4, ο Seyyed Abbas Aragchi ανακοίνωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι θα υπάρχει ελευθερία κινήσεων στα Στενά του Hormuz για το εναπομείναν διάστημα της εκεχειρίας.
Ο Seyyed Abbas Aragchi πρόσθεσε: «Μετά την ανακοίνωση της κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο, η διέλευση όλων των εμπορικών πλοίων μέσω των Στενών του Hormuz κηρύσσεται εντελώς ελεύθερη για την υπόλοιπη περίοδο της εκεχειρίας».
Ο ίδιος διευκρίνισε: Αυτή η κυκλοφορία πρέπει να διεξάγεται μέσω μιας συντονισμένης και προαναγγελθείσας διαδρομής από τον Οργανισμό Λιμένων και Ναυτιλίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.
Προβλέψεις με μηδενική βεβαιότητα
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η πρόβλεψη των τιμών του πετρελαίου έχει γίνει πιο αβέβαιη από ποτέ, λόγω των αντικρουόμενων μηνυμάτων από την κυβέρνηση του Donald Trump.
Η Goldman Sachs διατήρησε τις προβλέψεις της για το 2026 στα 83 δολάρια για το Brent και στα 78 δολάρια για το αμερικανικό αργό, επισημαίνοντας όμως έντονους κινδύνους τόσο ανοδικούς όσο και καθοδικούς.
Σύμφωνα με την τράπεζα, ο μεγαλύτερος ανοδικός κίνδυνος προέρχεται από τη χαμηλή ροή πετρελαίου μέσω του Hormuz, η οποία εκτιμάται μόλις στο 10% των προπολεμικών επιπέδων, δηλαδή περίπου 2,1 εκατ. βαρέλια ημερησίως.
Από την έναρξη της σύγκρουσης στις 28 Φεβρουαρίου, δεν έχει καταγραφεί διέλευση φορτίων LNG από την περιοχή.
Ο Dan Struyven, στέλεχος της Goldman Sachs, δήλωσε ότι η εκεχειρία μειώνει τον κίνδυνο μεγάλης και παρατεταμένης μείωσης της προσφοράς, ωστόσο η αποκατάσταση της ροής πετρελαίου θα απαιτήσει χρόνο.
Η τράπεζα εκτιμά ότι η απώλεια προσφοράς ανέρχεται σε 10 έως 11 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ενώ η μείωση της ζήτησης –κυρίως στην Ασία– αντισταθμίζει περίπου 3 εκατ. βαρέλια.
Η πτώση της ζήτησης είναι ιδιαίτερα έντονη στους τομείς της αεροπορίας και των πετροχημικών, ενώ υπάρχει κίνδυνος επέκτασής της και σε άλλες αγορές.
Ο αμερικανικός επενδυτικός οίκος εκτιμά ότι εάν το Hormuz παραμείνει σε μεγάλο βαθμό κλειστό για έναν ακόμη μήνα, η μέση τιμή του Brent θα ξεπεράσει τα 100 δολάρια το 2026.
Σε περίπτωση παρατεταμένων περιορισμών, η τιμή θα μπορούσε να φτάσει κατά μέσο όρο τα 120 δολάρια το τρίτο τρίμηνο και τα 115 δολάρια στο τέλος του έτους. Αντίθετα, η σημαντική μείωση της ζήτησης λόγω υψηλών τιμών και ελλείψεων μπορεί να λειτουργήσει εξισορροπητικά, συγκρατώντας τις πιέσεις.
Το σενάριο της SEB
Η σκανδιναβική τράπεζα SEB εκτιμά ότι το Hormuz θα λειτουργεί στο 20% της κανονικής τους δυναμικότητας έως τα μέσα Μαΐου, πριν επιστρέψουν πλήρως σε λειτουργία.
Ωστόσο, επισημαίνει ότι η κατάσταση δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τις ΗΠΑ, καθώς το Ιράν μπορεί να διατηρήσει τον έλεγχο της περιοχής ακόμη και σε περίπτωση συμφωνίας.
Ο αναλυτής Ole Hvalbye τονίζει ότι οι κίνδυνοι για την αγορά είναι διπλής κατεύθυνσης: ταχύτερη διπλωματική πρόοδος μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική πτώση των τιμών, ενώ αποτυχία των διαπραγματεύσεων ή νέες ζημιές σε υποδομές θα μπορούσαν να εκτοξεύσουν τις τιμές πάνω από τα 150 δολάρια το βαρέλι.

Ο ρόλος του Hormuz στη διεθνή οικονομία
Με το Ιράν στα βόρεια και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ομάν στα νότια, το Hormuz συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τον Ινδικό Ωκεανό.
Οι περισσότεροι προμηθευτές γύρω από τον Περσικό Κόλπο δεν έχουν άλλη θαλάσσια οδό για τις εξαγωγές τους. Τα δεξαμενόπλοια μετέφεραν περίπου 16,7 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου την ημέρα μέσω του πορθμείου το 2025, σύμφωνα με το Bloomberg. Η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Κουβέιτ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ιράν μεταφέρουν πετρέλαιο μέσω του Hormuz και η πλειοψηφία των φορτίων τους προορίζεται για την Ασία.
Η πλωτή οδός είναι επίσης ζωτικής σημασίας για την αγορά υγροποιημένου φυσικού αερίου. Σχεδόν το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προμήθειας -κυρίως από το Κατάρ- πέρασε από αυτήν την οδό το 2025.
Επισημαίνεται ότι το Στενό έχει μήκος σχεδόν 161 χιλιόμετρα και πλάτος 21 μίλια (33,7 χιλιόμετρα) στο στενότερο σημείο του. Οι ναυτιλιακές λωρίδες προς κάθε κατεύθυνση έχουν πλάτος μόλις 2 μίλια (3,21 χιλιόμετρα). Το μικρό βάθος της πλωτής οδού καθιστά τα πλοία ευάλωτα σε νάρκες, ενώ η εγγύτητα του στην ξηρά -και ιδίως το Ιράν- αφήνει τα πλοία εκτεθειμένα σε επιθέσεις από πυραύλους από την ξηρά ή σε αναχαίτιση από περιπολικά σκάφη και ελικόπτερα.
Ποιος βασίζεται περισσότερο στο Hormuz…
Η Σαουδική Αραβία εξάγει το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου μέσω της πλωτής οδού. Ωστόσο, μπορεί να εκτρέψει τις αποστολές χρησιμοποιώντας έναν αγωγό μήκους 746 μιλίων που διασχίζει το βασίλειο και καταλήγει σε έναν τερματικό σταθμό στην Ερυθρά Θάλασσα. Εκεί το πετρέλαιο μπορεί να φορτωθεί σε πλοία για περαιτέρω μεταφορά. Ο αγωγός Ανατολής-Δύσης μπορεί να μεταφέρει 5 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου την ημέρα.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μπορούν επίσης να παρακάμψουν το Πορθμείο ως ένα βαθμό, βασιζόμενα σε έναν αγωγό που εκτείνεται από τα πετρελαιοπηγήματά τους σε ένα λιμάνι κατά μήκος του Κόλπου του Ομάν. Ο αγωγός Χαμπσάν-Φουτζέιρα έχει τη δυνατότητα μεταφοράς 1,5 εκατομμυρίου βαρελιών αργού πετρελαίου την ημέρα.
Το Ιράκ διαθέτει αγωγό που διασχίζει την Τουρκία και φτάνει στις ακτές της Μεσογείου, ο οποίος άνοιξε ξανά πέρυσι. Ωστόσο, αυτός μπορεί να μεταφέρει μόνο το πετρέλαιο που αντλείται από κοιτάσματα στο βόρειο τμήμα της χώρας, επομένως σχεδόν όλες οι εξαγωγές αργού πετρελαίου αποστέλλονται δια θαλάσσης από το λιμάνι της Βασόρας και διέρχονται από το Στενό του Hormuz.
Το Κουβέιτ, το Κατάρ και το Μπαχρέιν δεν έχουν άλλη επιλογή από το να μεταφέρουν το πετρέλαιό τους μέσω της πλωτής οδού.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών