O Sanoj Weeratunge πίστευε ότι φέτος θα ήταν η χρονιά που η τουριστική του επιχείρηση θα άφηνε πίσω τις αλλεπάλληλες κρίσεις της Σρι Λάνκα.
Όμως, ο πόλεμος στο Ιράν που ξέσπασε χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, οδήγησε σε αύξηση 35% στις τιμές των καυσίμων και σε πτώση της δραστηριότητας σχεδόν κατά ένα τρίτο.
«Τα τελευταία έξι χρόνια ήταν εξαιρετικά δύσκολα για να ανακάμψουμε και ήμασταν πολύ αισιόδοξοι ότι φέτος θα φτάναμε επιτέλους στα επίπεδα προ πανδημίας», δήλωσε από το γραφείο του στο Κολόμπο. «Αλλά τώρα αυτό το οικονομικό σοκ θα μας επηρεάσει», τονίζει το Reuters.
Ευάλωτες οικονομίες ξανά υπό πίεση
Η Σρι Λάνκα, όπως και η Αίγυπτος και το Πακιστάν, ανήκει σε μια ομάδα χαμηλού εισοδήματος χωρών που έχουν ήδη πληγεί από κρίσεις.
Οι αναλυτές φοβούνται ότι επιστρέφουν ξανά σε επικίνδυνη πορεία, καθώς οι ενεργειακές εισαγωγές από τις οποίες εξαρτώνται γίνονται ακριβότερες λόγω του πολέμου.
Παρά την εύθραυστη κατάπαυση πυρός στον Κόλπο αυτή την εβδομάδα, το Κολόμπο επανέφερε επιδοτήσεις καυσίμων και διαπραγματεύτηκε προσωρινή χαλάρωση των όρων του προγράμματος διάσωσης με το ΔΝΤ, προκειμένου να κερδίσει χρόνο. Αναμένεται και άλλες χώρες να κινηθούν ανάλογα στις εαρινές συνεδριάσεις του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας στην Ουάσιγκτον.
Η επικεφαλής του ΔΝΤ, Kristalina Georgieva, δήλωσε ότι το Ταμείο είναι έτοιμο να ακούσει τα αιτήματα και ενδέχεται να χρειαστεί να διαθέσει από 20 έως 50 δισεκατομμύρια δολάρια σε έκτακτη στήριξη λόγω της κρίσης.
Πολυμέτωπη πίεση στις οικονομίες
Ο πρώην διοικητής της κεντρικής τράπεζας του Πακιστάν, Reza Baqir, που πλέον συμβουλεύει κυβερνήσεις σε κρίση χρέους, σημειώνει ότι η σύγκρουση έχει πλήξει τις ευάλωτες χώρες σχεδόν από κάθε πλευρά.
Η αύξηση κατά 40% στις τιμές του πετρελαίου εκτοξεύει το κόστος εισαγωγών, την ώρα που τα εμβάσματα από εργαζόμενους στον Κόλπο αναμένεται να μειωθούν και οι οικονομίες γενικότερα να πιεστούν.
Καθώς τα ελλείμματα τρεχουσών συναλλαγών διευρύνονται και τα νομίσματα αποδυναμώνονται — με τη λίρα της Αιγύπτου να έχει υποχωρήσει πάνω από 10% από την έναρξη του πολέμου — το κόστος για πετρέλαιο, τρόφιμα, λιπάσματα και εξυπηρέτηση χρέους σε δολάρια αυξάνεται ακόμη περισσότερο.
Αυτό αναγκάζει τις χώρες να καλύπτουν τις ανάγκες είτε με συναλλαγματικά αποθέματα, είτε με νέο δανεισμό, είτε με περικοπές σε άλλες εισαγωγές.
Έκκληση για άμεση στήριξη
«Αυτό που χρειάζεται είναι μια αξιόπιστη δήλωση από θεσμούς όπως το ΔΝΤ ότι είναι έτοιμοι να στηρίξουν αυτές τις χώρες. Και όσο πιο σύντομα, τόσο το καλύτερο», τόνισε ο Baqir.
Στο Πακιστάν, τα συναλλαγματικά αποθέματα ανέρχονταν σε 16,4 δισεκατομμύρια δολάρια στα τέλη Μαρτίου — επίπεδο που δεν επαρκεί για την κάλυψη τριών μηνών βασικών εισαγωγών.
Σύμφωνα με την JPMorgan, το ποσό είναι ουσιαστικά αρνητικό αν συνυπολογιστούν οι υποχρεώσεις της κεντρικής τράπεζας σε ξένο νόμισμα.
Οι τιμές των καυσίμων έχουν ήδη αυξηθεί ξανά, ενώ τα σχολεία παρέμειναν κλειστά για το μισό Μάρτιο. Οι δημόσιες υπηρεσίες λειτουργούν με τετραήμερη εβδομάδα και έχει επιβληθεί απαγόρευση αγοράς νέου εξοπλισμού όπως έπιπλα και κλιματιστικά.
Ένα ακόμη άμεσο πρόβλημα είναι η αποπληρωμή δανείου 3,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Αν δεν ανανεωθεί, θα εντείνει περαιτέρω την πίεση στα δημόσια οικονομικά, δεδομένου και του προγράμματος 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων με το ΔΝΤ.
Ο πρώην αξιωματούχος του Ταμείου, Jeff Franks, εκτιμά ότι Πακιστάν και Αίγυπτος θα επιδιώξουν να καταδείξουν τη σοβαρότητα της κατάστασης στις επαφές τους με τη διοίκηση του ΔΝΤ.
Καθημερινότητα υπό ασφυκτική πίεση
Όπως και στη Σρι Λάνκα, η άνοδος των τιμών έχει προκαλέσει δυσαρέσκεια στους πολίτες σε χώρες με ήδη εύθραυστη κοινωνική ισορροπία.
«Όλα έχουν ακριβύνει. Είναι δύσκολο να καλύψουμε τα καθημερινά έξοδα», δήλωσε ο Maviq Hussain, διανομέας φαγητού στο Καράτσι.
Στην Αίγυπτο, πέρα από το αυξημένο ενεργειακό κόστος, πλήγμα δέχεται και ο τουρισμός, που απέφερε 19 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι. Παράλληλα, εντείνονται οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις στη Διώρυγα του Σουέζ και για το ήδη τεράστιο δημόσιο χρέος, το οποίο αναμένεται να απορροφήσει το 60% των εσόδων φέτος.
Περίπου 8 δισεκατομμύρια δολάρια ξένων επενδύσεων έχουν ήδη αποχωρήσει από τη χώρα από την έναρξη του πολέμου, σύμφωνα με τη Moody’s.
Το ΔΝΤ έχει επαινέσει την απόφαση του Καΐρου να αφήσει το νόμισμα να λειτουργεί ως «απορροφητής κραδασμών», όμως ο διπλασιασμός του κόστους εισαγωγών ενέργειας σημαίνει ότι η Αίγυπτος αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο των διαβουλεύσεων στην Ουάσιγκτον.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών