Ο Trump απείλησε την Ισπανία με αποβολή και εμπορικό αποκλεισμό, το διεθνές Δίκαιο θυμήθηκε ο Macron
Σε μία από τις σοβαρότερες κρίσεις στην ιστορία της Συμμαχίας, το ΝΑΤΟ βρίσκεται στα πρόθυρα διάσπασης, καθώς μια σειρά από απρόβλεπτες εξελίξεις έχουν προκαλέσει βαθιές ρήξεις μεταξύ των κρατών-μελών.
Στο επίκεντρο της κρίσης βρέθηκαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ισπανία, με την Ουάσιγκτον να υποστηρίζει την αποβολή της Μαδρίτης από τη συμμαχία και τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Donald Trump, να κηρύσσει εμπορικό πόλεμο στη Μαδρίτη.
Παράλληλα, ο πρόεδρος της Γαλλίας Emmanuel Macron αναζήτησε επιτακτικά την εφαρμογή και υπεράσπιση των κανόνων… του διεθνούς δικαίου.
Ένας άνευ προηγουμένου διπλωματικός τριγμός
Η κρίση ξεκίνησε μετά από μια σειρά διμερών εντάσεων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ισπανίας σχετικά με στρατιωτικές βάσεις και υποχρεώσεις δαπανών, που κορυφώθηκαν σε δημόσιες αντιπαραθέσεις.
Η Ουάσιγκτον κατηγόρησε τη Μαδρίτη για «παράβαση των υποχρεώσεων έναντι του ΝΑΤΟ» και απαίτησε την αποχώρηση της Ισπανίας από τη Συμμαχία, μια ενέργεια που θεωρήθηκε πρωτοφανής και αδιανόητη.
Ταυτόχρονα, ο Donald Trump, επανενεργοποιώντας δυναμικά την πολιτική του ατζέντα, κήρυξε εμπορικό πόλεμο στη Μαδρίτη, διαρρηγνύοντας ακόμη περισσότερο τις σχέσεις εντός της Ατλαντικής Συμμαχίας.
«Θα σταματήσουμε κάθε εμπόριο»
Ο Donald Trump δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα διακόψουν το εμπόριο με την Ισπανία, κατηγορώντας τη Μαδρίτη ότι δεν τηρεί τις δεσμεύσεις της στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
«Ήταν η μόνη χώρα στο NATO που δεν συμφώνησε να αυξήσει τις δαπάνες στο 5%. Δεν νομίζω ότι θα συμφωνούσαν να τις αυξήσουν σε οποιοδήποτε επίπεδο.
Ήθελαν να παραμείνουν στο 2%, και ούτε καν το 2% δεν πληρώνουν. Επομένως, επρόκειτο να διακόψουμε κάθε εμπόριο με την Ισπανία.
Δεν θέλουμε να έχουμε καμία σχέση με την Ισπανία», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε αφήσει ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο αποβολής της Ισπανίας από το NATO, χαρακτηρίζοντάς την «ουραγό» στις αμυντικές υποχρεώσεις της.
Ήδη από τον Οκτώβριο του 2025 είχε προειδοποιήσει τη Μαδρίτη με «επίπληξη» αν δεν προχωρούσε σε αύξηση των στρατιωτικών δαπανών.
Η απάντηση της Μαδρίτης
Η ισπανική κυβέρνηση υπενθύμισε ότι κάθε αναθεώρηση των εμπορικών σχέσεων πρέπει να σέβεται τόσο το διεθνές νομικό πλαίσιο όσο και την αυτονομία των ιδιωτικών επιχειρήσεων.
Παράλληλα, τόνισε ότι η Ισπανία αποτελεί αξιόπιστο εμπορικό εταίρο για 195 χώρες, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, και σημαντικό μέλος του NATO, με ουσιαστική συμβολή στην ευρωπαϊκή άμυνα.
Διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι η Ε.Ε. παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς μια εμπορική ρήξη ΗΠΑ – Ισπανίας θα είχε ευρύτερες συνέπειες στις διατλαντικές σχέσεις.
Διαφωνία για τις στρατιωτικές βάσεις
Η ένταση επιδεινώθηκε όταν η Ισπανία, η οποία είχε καταδικάσει τα πλήγματα κατά του Ιράν, αρνήθηκε να επιτρέψει τη χρήση των κοινής διαχείρισης στρατιωτικών βάσεών της για αμερικανικές επιχειρήσεις.
Ο υπουργός Εξωτερικών José Manuel Albares επιβεβαίωσε την απόφαση, ενώ σύμφωνα με το Reuters, 15 αμερικανικά αεροσκάφη αποχώρησαν από τις βάσεις Rota και Morón, με τουλάχιστον επτά να προσγειώνονται στη βάση Ramstein στη Γερμανία.
Ο Donald Trump χαρακτήρισε τη στάση της Μαδρίτης «φρικτή», αφήνοντας αιχμές ακόμη και για το ζήτημα της κυριαρχίας.
«Η Ισπανία ουσιαστικά είπε ότι δεν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τις βάσεις της.
Θα μπορούσαμε να τις χρησιμοποιήσουμε αν το θέλαμε — θα μπορούσαμε απλώς να πετάξουμε εκεί και να τις χρησιμοποιήσουμε.
Κανείς δεν θα μας πει ότι δεν μπορούμε. Αλλά δεν το χρειαζόμαστε», δήλωσε.
Macron: Η Γαλλία δεν εγκρίνει τις ενέργειες των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν
Ο Γάλλος πρόεδρος Macron δεν υποστήριξε την στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν.
«Πραγματοποιήθηκε εκτός του πλαισίου του διεθνούς δικαίου, το οποίο δεν μπορούμε να εγκρίνουμε», δήλωσε σε ομιλία του προς το έθνος.
Ο Macron κατηγόρησε επίσης το Ιράν για την κλιμάκωση της κατάστασης.
Ισχυρίστηκε ότι η Τεχεράνη αναπτύσσει ένα επικίνδυνο πυρηνικό πρόγραμμα και εξοπλίζει και χρηματοδοτεί τρομοκρατικές ομάδες σε γειτονικές χώρες.
Ο πρόεδρος Macron πιστεύει ότι η εδραίωση βιώσιμης ειρήνης στη Μέση Ανατολή είναι δυνατή μόνο μέσω της διπλωματίας. Πρόσθεσε ότι μια πιθανή ισραηλινή χερσαία επιχείρηση στον Λίβανο θα αποτελούσε μια επικίνδυνη κλιμάκωση και ένα στρατηγικό λάθος.
Ταυτόχρονα, το Παρίσι έχει αναπτύξει μαχητικά αεροσκάφη Rafale, συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας και ραντάρ σε αεροδρόμια συμμαχικών χωρών στη Μέση Ανατολή.
Βολές και κατά του Ηνωμένου Βασιλείου
Ο Αμερικανός πρόεδρος άσκησε κριτική και στον Βρετανό πρωθυπουργό Keir Starmer, εκφράζοντας δυσαρέσκεια για την απόφαση μεταβίβασης των νησιών Chagos στη δικαιοδοσία του Μαυρικίου — περιοχή όπου βρίσκεται η στρατηγικής σημασίας αμερικανική βάση Diego Garcia.
«Δεν είναι Winston Churchill», σχολίασε σκωπτικά ο Trump.
Αν και το Λονδίνο αρχικά φέρεται να δίστασε να επιτρέψει τη χρήση των βάσεών του, τελικά έδωσε τη συγκατάθεσή του.
NYT: Ο Merz υπερασπίστηκε Ισπανία και Ηνωμένο Βασίλειο, προκαλώντας την οργή του Trump
Νέα εστία τριβής στις διατλαντικές σχέσεις αποκαλύπτει δημοσίευμα των The New York Times, σύμφωνα με το οποίο ο καγκελάριος της Γερμανίας Friedrich Merz προκάλεσε την ενόχληση του Προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump, όταν υπερασπίστηκε την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο ως αξιόπιστους συμμάχους.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, στις 3 Μαρτίου, κατά τη συνάντησή τους στο Οβάλ Γραφείο, ο Merz βρέθηκε στο πλευρό του Trump σε μια συζήτηση που έλαβε χαρακτήρα «διάλεξης» για την Ισπανία.
Ο Αμερικανός πρόεδρος επαίνεσε επανειλημμένα τον Γερμανό καγκελάριο ως «φίλο», ασκώντας παράλληλα κριτική σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Ο Merz, ωστόσο, φέρεται να κράτησε χαμηλούς τόνους δημοσίως.
Παρέμβαση κατ’ ιδίαν – και αντίδραση
Όπως σημειώνει η εφημερίδα, κατά τη διάρκεια γεύματος που ακολούθησε, ο Friedrich Merz υπερασπίστηκε ιδιωτικά την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο ως σημαντικούς συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η τοποθέτησή του αυτή φέρεται να προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Donald Trump.
Ο Γερμανός καγκελάριος δήλωσε αργότερα ότι επέλεξε να μην κλιμακώσει δημοσίως τη συζήτηση, προσθέτοντας πως, κατά την άποψή του, η κριτική του Αμερικανού προέδρου προς τους Ευρωπαίους συμμάχους ήταν αδικαιολόγητη.
Κίνδυνος αποσταθεροποίησης του ΝΑΤΟ
Η αντιπαράθεση έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις εντός του ιδίου του ΝΑΤΟ, με πολλά κράτη-μέλη να καλούν για ψυχραιμία και διατήρηση του πλαισίου συνεργασίας.
Κάποια κράτη της Βαλτικής και της Κεντρικής Ευρώπης, ανησυχώντας για τη συλλογική άμυνα, έχουν επαναλάβει τη δέσμευσή τους στην Ουάσιγκτον.
Άλλες χώρες, όμως, εμφανίζονται διχασμένες ως προς τη θέση που πρέπει να κρατήσουν απέναντι στις ΗΠΑ.
Πηγές από το Βέλγιο και την Ολλανδία αναφέρουν ότι υπάρχουν έντονες συζητήσεις στα παρασκήνια για πιθανές μεταρρυθμίσεις στο ΝΑΤΟ, αλλά και για τα όρια της αμερικανικής επιρροής στη λήψη στρατηγικών αποφάσεων.
Αν οι ΗΠΑ επιμείνουν στις θέσεις τους, μπορεί να τεθεί σε αμφισβήτηση όχι μόνο η αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης, αλλά και η ίδια η ιδέα ενός ομογενοποιημένου συστήματος συλλογικής άμυνας στη μεταψυχροπολεμική εποχή.
www.bankingnews.gr
Στο επίκεντρο της κρίσης βρέθηκαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ισπανία, με την Ουάσιγκτον να υποστηρίζει την αποβολή της Μαδρίτης από τη συμμαχία και τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Donald Trump, να κηρύσσει εμπορικό πόλεμο στη Μαδρίτη.
Παράλληλα, ο πρόεδρος της Γαλλίας Emmanuel Macron αναζήτησε επιτακτικά την εφαρμογή και υπεράσπιση των κανόνων… του διεθνούς δικαίου.
Ένας άνευ προηγουμένου διπλωματικός τριγμός
Η κρίση ξεκίνησε μετά από μια σειρά διμερών εντάσεων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ισπανίας σχετικά με στρατιωτικές βάσεις και υποχρεώσεις δαπανών, που κορυφώθηκαν σε δημόσιες αντιπαραθέσεις.
Η Ουάσιγκτον κατηγόρησε τη Μαδρίτη για «παράβαση των υποχρεώσεων έναντι του ΝΑΤΟ» και απαίτησε την αποχώρηση της Ισπανίας από τη Συμμαχία, μια ενέργεια που θεωρήθηκε πρωτοφανής και αδιανόητη.
Ταυτόχρονα, ο Donald Trump, επανενεργοποιώντας δυναμικά την πολιτική του ατζέντα, κήρυξε εμπορικό πόλεμο στη Μαδρίτη, διαρρηγνύοντας ακόμη περισσότερο τις σχέσεις εντός της Ατλαντικής Συμμαχίας.
«Θα σταματήσουμε κάθε εμπόριο»
Ο Donald Trump δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα διακόψουν το εμπόριο με την Ισπανία, κατηγορώντας τη Μαδρίτη ότι δεν τηρεί τις δεσμεύσεις της στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
«Ήταν η μόνη χώρα στο NATO που δεν συμφώνησε να αυξήσει τις δαπάνες στο 5%. Δεν νομίζω ότι θα συμφωνούσαν να τις αυξήσουν σε οποιοδήποτε επίπεδο.
Ήθελαν να παραμείνουν στο 2%, και ούτε καν το 2% δεν πληρώνουν. Επομένως, επρόκειτο να διακόψουμε κάθε εμπόριο με την Ισπανία.
Δεν θέλουμε να έχουμε καμία σχέση με την Ισπανία», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε αφήσει ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο αποβολής της Ισπανίας από το NATO, χαρακτηρίζοντάς την «ουραγό» στις αμυντικές υποχρεώσεις της.
Ήδη από τον Οκτώβριο του 2025 είχε προειδοποιήσει τη Μαδρίτη με «επίπληξη» αν δεν προχωρούσε σε αύξηση των στρατιωτικών δαπανών.
Η απάντηση της Μαδρίτης
Η ισπανική κυβέρνηση υπενθύμισε ότι κάθε αναθεώρηση των εμπορικών σχέσεων πρέπει να σέβεται τόσο το διεθνές νομικό πλαίσιο όσο και την αυτονομία των ιδιωτικών επιχειρήσεων.
Παράλληλα, τόνισε ότι η Ισπανία αποτελεί αξιόπιστο εμπορικό εταίρο για 195 χώρες, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, και σημαντικό μέλος του NATO, με ουσιαστική συμβολή στην ευρωπαϊκή άμυνα.
Διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι η Ε.Ε. παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς μια εμπορική ρήξη ΗΠΑ – Ισπανίας θα είχε ευρύτερες συνέπειες στις διατλαντικές σχέσεις.
Διαφωνία για τις στρατιωτικές βάσεις
Η ένταση επιδεινώθηκε όταν η Ισπανία, η οποία είχε καταδικάσει τα πλήγματα κατά του Ιράν, αρνήθηκε να επιτρέψει τη χρήση των κοινής διαχείρισης στρατιωτικών βάσεών της για αμερικανικές επιχειρήσεις.
Ο υπουργός Εξωτερικών José Manuel Albares επιβεβαίωσε την απόφαση, ενώ σύμφωνα με το Reuters, 15 αμερικανικά αεροσκάφη αποχώρησαν από τις βάσεις Rota και Morón, με τουλάχιστον επτά να προσγειώνονται στη βάση Ramstein στη Γερμανία.
Ο Donald Trump χαρακτήρισε τη στάση της Μαδρίτης «φρικτή», αφήνοντας αιχμές ακόμη και για το ζήτημα της κυριαρχίας.
«Η Ισπανία ουσιαστικά είπε ότι δεν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τις βάσεις της.
Θα μπορούσαμε να τις χρησιμοποιήσουμε αν το θέλαμε — θα μπορούσαμε απλώς να πετάξουμε εκεί και να τις χρησιμοποιήσουμε.
Κανείς δεν θα μας πει ότι δεν μπορούμε. Αλλά δεν το χρειαζόμαστε», δήλωσε.
Macron: Η Γαλλία δεν εγκρίνει τις ενέργειες των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν
Ο Γάλλος πρόεδρος Macron δεν υποστήριξε την στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν.
«Πραγματοποιήθηκε εκτός του πλαισίου του διεθνούς δικαίου, το οποίο δεν μπορούμε να εγκρίνουμε», δήλωσε σε ομιλία του προς το έθνος.
Ο Macron κατηγόρησε επίσης το Ιράν για την κλιμάκωση της κατάστασης.
Ισχυρίστηκε ότι η Τεχεράνη αναπτύσσει ένα επικίνδυνο πυρηνικό πρόγραμμα και εξοπλίζει και χρηματοδοτεί τρομοκρατικές ομάδες σε γειτονικές χώρες.
Ο πρόεδρος Macron πιστεύει ότι η εδραίωση βιώσιμης ειρήνης στη Μέση Ανατολή είναι δυνατή μόνο μέσω της διπλωματίας. Πρόσθεσε ότι μια πιθανή ισραηλινή χερσαία επιχείρηση στον Λίβανο θα αποτελούσε μια επικίνδυνη κλιμάκωση και ένα στρατηγικό λάθος.
Ταυτόχρονα, το Παρίσι έχει αναπτύξει μαχητικά αεροσκάφη Rafale, συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας και ραντάρ σε αεροδρόμια συμμαχικών χωρών στη Μέση Ανατολή.
Βολές και κατά του Ηνωμένου Βασιλείου
Ο Αμερικανός πρόεδρος άσκησε κριτική και στον Βρετανό πρωθυπουργό Keir Starmer, εκφράζοντας δυσαρέσκεια για την απόφαση μεταβίβασης των νησιών Chagos στη δικαιοδοσία του Μαυρικίου — περιοχή όπου βρίσκεται η στρατηγικής σημασίας αμερικανική βάση Diego Garcia.
«Δεν είναι Winston Churchill», σχολίασε σκωπτικά ο Trump.
Αν και το Λονδίνο αρχικά φέρεται να δίστασε να επιτρέψει τη χρήση των βάσεών του, τελικά έδωσε τη συγκατάθεσή του.
NYT: Ο Merz υπερασπίστηκε Ισπανία και Ηνωμένο Βασίλειο, προκαλώντας την οργή του Trump
Νέα εστία τριβής στις διατλαντικές σχέσεις αποκαλύπτει δημοσίευμα των The New York Times, σύμφωνα με το οποίο ο καγκελάριος της Γερμανίας Friedrich Merz προκάλεσε την ενόχληση του Προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump, όταν υπερασπίστηκε την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο ως αξιόπιστους συμμάχους.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, στις 3 Μαρτίου, κατά τη συνάντησή τους στο Οβάλ Γραφείο, ο Merz βρέθηκε στο πλευρό του Trump σε μια συζήτηση που έλαβε χαρακτήρα «διάλεξης» για την Ισπανία.
Ο Αμερικανός πρόεδρος επαίνεσε επανειλημμένα τον Γερμανό καγκελάριο ως «φίλο», ασκώντας παράλληλα κριτική σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Ο Merz, ωστόσο, φέρεται να κράτησε χαμηλούς τόνους δημοσίως.
Παρέμβαση κατ’ ιδίαν – και αντίδραση
Όπως σημειώνει η εφημερίδα, κατά τη διάρκεια γεύματος που ακολούθησε, ο Friedrich Merz υπερασπίστηκε ιδιωτικά την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο ως σημαντικούς συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η τοποθέτησή του αυτή φέρεται να προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Donald Trump.
Ο Γερμανός καγκελάριος δήλωσε αργότερα ότι επέλεξε να μην κλιμακώσει δημοσίως τη συζήτηση, προσθέτοντας πως, κατά την άποψή του, η κριτική του Αμερικανού προέδρου προς τους Ευρωπαίους συμμάχους ήταν αδικαιολόγητη.
Κίνδυνος αποσταθεροποίησης του ΝΑΤΟ
Η αντιπαράθεση έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις εντός του ιδίου του ΝΑΤΟ, με πολλά κράτη-μέλη να καλούν για ψυχραιμία και διατήρηση του πλαισίου συνεργασίας.
Κάποια κράτη της Βαλτικής και της Κεντρικής Ευρώπης, ανησυχώντας για τη συλλογική άμυνα, έχουν επαναλάβει τη δέσμευσή τους στην Ουάσιγκτον.
Άλλες χώρες, όμως, εμφανίζονται διχασμένες ως προς τη θέση που πρέπει να κρατήσουν απέναντι στις ΗΠΑ.
Πηγές από το Βέλγιο και την Ολλανδία αναφέρουν ότι υπάρχουν έντονες συζητήσεις στα παρασκήνια για πιθανές μεταρρυθμίσεις στο ΝΑΤΟ, αλλά και για τα όρια της αμερικανικής επιρροής στη λήψη στρατηγικών αποφάσεων.
Αν οι ΗΠΑ επιμείνουν στις θέσεις τους, μπορεί να τεθεί σε αμφισβήτηση όχι μόνο η αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης, αλλά και η ίδια η ιδέα ενός ομογενοποιημένου συστήματος συλλογικής άμυνας στη μεταψυχροπολεμική εποχή.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών