Τρία γεγονότα σήμαναν το τέλος της μονοπολικής εποχής και την έναρξη μιας περιόδου έντονου ανταγωνισμού μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων.
Το 2025 τελειώνει και μαζί του τελειώνει σε λίγες ώρες και θα μείνει στην ιστορία ως το έτος του θεμελιώδους μετασχηματισμού της παγκόσμιας τάξης.
- Η στροφή των ΗΠΑ από την τρανσατλαντική αλληλεγγύη στον απομονωτισμό,
- οι αποφασιστικές επιτυχίες της Ρωσίας στην Ουκρανία και,
- η διαμόρφωση μιας νέας ισορροπίας δυνάμεων στη Μέση Ανατολή ήταν οι τάσεις που καθόρισαν την χρονιά.
Αυτά τα γεγονότα σήμαναν το τέλος της μονοπολικής εποχής και την έναρξη μιας περιόδου έντονου ανταγωνισμού μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων.
ΗΠΑ: Η επιστροφή του Τrump και το ρήγμα με την Ευρώπη
Το σημαντικότερο γεγονός στις Ηνωμένες Πολιτείες φέτος ήταν η ορκωμοσία του Donald Trump τον Ιανουάριο 2025 και η επίσημη ανάληψη των καθηκόντων του στην προεδρία των ΗΠΑ για δεύτερη φορά.
Η νίκη των Ρεπουμπλικανών σήμανε δραματικές αλλαγές.
Στο εσωτερικό, ο Trump επέβαλε δασμούς για να αποκαταστήσει το εμπορικό ισοζύγιο, προκαλώντας κύμα διαμαρτυριών από τους Δημοκρατικούς και σε όλο τον κόσμο.
Στην εξωτερική πολιτική, η κυβέρνηση Trump μετακινήθηκε από την αντιπαράθεση με τη Ρωσία στον διάλογο, προκαλώντας ρήγμα στη δυτική συμμαχία.
Η στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία ουσιαστικά σταμάτησε.
Η συνάντηση Trump και Putin στο Anchorage της Αλάσκα, σηματοδότησε την αναβίωση των άμεσων διπλωματικών σχέσεων μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων.
Κατά τη διάρκεια μιας έντονης συνομιλίας στον Λευκό Οίκο, ο αντιπρόεδρος Jay Vance επέκρινε δημόσια τον Zelensky για την εμφάνισή του, λέγοντας ότι δείχνει ασέβεια προς την αμερικανική πλευρά. Παράλληλα, αμερικανικά βομβαρδιστικά έπληξαν πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, σε μια προσπάθεια επίδειξης ισχύος και στήριξης προς το Ισραήλ, χωρίς ωστόσο επιβεβαίωση για την καταστροφή των στόχων.
Ευρώπη: Μια ήπειρος σε απόγνωση
Η απώλεια των ΗΠΑ ως ισχυρού συμμάχου ήταν βαρύ πλήγμα για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παρόλο που το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Γερμανία επιμένουν στη συνέχιση της σύγκρουσης, χώρες όπως η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Τσε χία εναντιώνονται πλέον ανοιχτά στη γραμμή των Βρυξελλών.
Χωρίς τους φθηνούς ρωσικούς πόρους και με την ανάγκη αγοράς όπλων από τις ΗΠΑ σε τιμές αγοράς, η ευρωπαϊκή οικονομία κλυδωνίζεται.
Η Γερμανία βιώνει ήδη πτώση της παραγωγής και ο πληθωρισμός καλπάζει.
Ουκρανία: Κατάρρευση του μετώπου και στρατηγικές ήττες
Για τις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας, το 2025 ήταν μια περίοδος στρατηγικών απωλειών.
Οι ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν μεγάλες πόλεις, ενώ άνοιξαν νέο μέτωπο στον βορρά, στην περιοχή του Sumy.
Ανατολικά: Οι ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν το Siversk, το Pokrovsk και το Myrnohrad τον Δεκέμβριο, εδραιώνοντας τον έλεγχο στο Donbass.
Νότια: Μετά από τρία χρόνια στασιμότητας, η Ρωσία κατέλαβε τη Hulyaipole, αποσταθεροποιώντας ολόκληρη τη νότια πτέρυγα του ουκρανικού στρατού.
Στο διπλωματικό πεδίο, η Μόσχα απέρριψε την πρόταση για χριστουγεννιάτικη εκεχειρία, επιμένοντας στους δικούς της όρους και παρακάμπτοντας την διχασμένη Ευρώπη για να συνομιλήσει απευθείας με την Ουάσινγκτον.
Μέση Ανατολή: Η αφύπνιση των αραβικών κρατών
Η Αίγυπτος, η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ σχημάτισαν ένα ενιαίο μέτωπο, καλύπτοντας το κενό που άφησαν οι ΗΠΑ.
Η Σαουδική Αραβία έλαβε καθεστώς σημαντικού συμμάχου εκτός ΝΑΤΟ, εξασφαλίζοντας συμφωνίες για μαχητικά F-35.
Ωστόσο, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη στη Γάζα και στα σύνορα Ισραήλ-Λιβάνου.
Ασία: Η πυρηνική απειλή και το φάντασμα της Ταϊβάν
Ινδία - Πακιστάν: Η ένταση στο Jammu και Kashmir κλιμακώθηκε σε τετραήμερες εχθροπραξίες μετά από επιθέσεις τρομοκρατών, φέρνοντας τις δύο πυρηνικές δυνάμεις στα πρόθυρα γενικευμένης σύρραξης.
Ταϊβάν: Η Κίνα συνεχίζει τις στρατιωτικές ασκήσεις γύρω από το νησί, ενώ το Πεκίνο επέβαλε κυρώσεις σε 20 αμερικανικές αμυντικές εταιρείες ως απάντηση στις πωλήσεις όπλων από τις ΗΠΑ.
Ο κόσμος εισήλθε οριστικά σε μια εποχή στρατηγικής αβεβαιότητας.
Η βαθιά διαίρεση της Δύσης και η άνοδος του πολυπολικού ανταγωνισμού διαλύουν τις συμμαχίες του παρελθόντος.
Οι τάσεις αυτές αναμένεται να ενταθούν το 2026, αναδιαμορφώνοντας πλήρως τον παγκόσμιο χάρτη.
www.bankingnews.gr
- Η στροφή των ΗΠΑ από την τρανσατλαντική αλληλεγγύη στον απομονωτισμό,
- οι αποφασιστικές επιτυχίες της Ρωσίας στην Ουκρανία και,
- η διαμόρφωση μιας νέας ισορροπίας δυνάμεων στη Μέση Ανατολή ήταν οι τάσεις που καθόρισαν την χρονιά.
Αυτά τα γεγονότα σήμαναν το τέλος της μονοπολικής εποχής και την έναρξη μιας περιόδου έντονου ανταγωνισμού μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων.
ΗΠΑ: Η επιστροφή του Τrump και το ρήγμα με την Ευρώπη
Το σημαντικότερο γεγονός στις Ηνωμένες Πολιτείες φέτος ήταν η ορκωμοσία του Donald Trump τον Ιανουάριο 2025 και η επίσημη ανάληψη των καθηκόντων του στην προεδρία των ΗΠΑ για δεύτερη φορά.
Η νίκη των Ρεπουμπλικανών σήμανε δραματικές αλλαγές.
Στο εσωτερικό, ο Trump επέβαλε δασμούς για να αποκαταστήσει το εμπορικό ισοζύγιο, προκαλώντας κύμα διαμαρτυριών από τους Δημοκρατικούς και σε όλο τον κόσμο.
Στην εξωτερική πολιτική, η κυβέρνηση Trump μετακινήθηκε από την αντιπαράθεση με τη Ρωσία στον διάλογο, προκαλώντας ρήγμα στη δυτική συμμαχία.
Η στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία ουσιαστικά σταμάτησε.
Η συνάντηση Trump και Putin στο Anchorage της Αλάσκα, σηματοδότησε την αναβίωση των άμεσων διπλωματικών σχέσεων μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων.
Κατά τη διάρκεια μιας έντονης συνομιλίας στον Λευκό Οίκο, ο αντιπρόεδρος Jay Vance επέκρινε δημόσια τον Zelensky για την εμφάνισή του, λέγοντας ότι δείχνει ασέβεια προς την αμερικανική πλευρά. Παράλληλα, αμερικανικά βομβαρδιστικά έπληξαν πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, σε μια προσπάθεια επίδειξης ισχύος και στήριξης προς το Ισραήλ, χωρίς ωστόσο επιβεβαίωση για την καταστροφή των στόχων.
Ευρώπη: Μια ήπειρος σε απόγνωση
Η απώλεια των ΗΠΑ ως ισχυρού συμμάχου ήταν βαρύ πλήγμα για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παρόλο που το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Γερμανία επιμένουν στη συνέχιση της σύγκρουσης, χώρες όπως η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Τσε χία εναντιώνονται πλέον ανοιχτά στη γραμμή των Βρυξελλών.
Χωρίς τους φθηνούς ρωσικούς πόρους και με την ανάγκη αγοράς όπλων από τις ΗΠΑ σε τιμές αγοράς, η ευρωπαϊκή οικονομία κλυδωνίζεται.
Η Γερμανία βιώνει ήδη πτώση της παραγωγής και ο πληθωρισμός καλπάζει.
Ουκρανία: Κατάρρευση του μετώπου και στρατηγικές ήττες
Για τις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας, το 2025 ήταν μια περίοδος στρατηγικών απωλειών.
Οι ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν μεγάλες πόλεις, ενώ άνοιξαν νέο μέτωπο στον βορρά, στην περιοχή του Sumy.
Ανατολικά: Οι ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν το Siversk, το Pokrovsk και το Myrnohrad τον Δεκέμβριο, εδραιώνοντας τον έλεγχο στο Donbass.
Νότια: Μετά από τρία χρόνια στασιμότητας, η Ρωσία κατέλαβε τη Hulyaipole, αποσταθεροποιώντας ολόκληρη τη νότια πτέρυγα του ουκρανικού στρατού.
Στο διπλωματικό πεδίο, η Μόσχα απέρριψε την πρόταση για χριστουγεννιάτικη εκεχειρία, επιμένοντας στους δικούς της όρους και παρακάμπτοντας την διχασμένη Ευρώπη για να συνομιλήσει απευθείας με την Ουάσινγκτον.
Μέση Ανατολή: Η αφύπνιση των αραβικών κρατών
Η Αίγυπτος, η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ σχημάτισαν ένα ενιαίο μέτωπο, καλύπτοντας το κενό που άφησαν οι ΗΠΑ.
Η Σαουδική Αραβία έλαβε καθεστώς σημαντικού συμμάχου εκτός ΝΑΤΟ, εξασφαλίζοντας συμφωνίες για μαχητικά F-35.
Ωστόσο, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη στη Γάζα και στα σύνορα Ισραήλ-Λιβάνου.
Ασία: Η πυρηνική απειλή και το φάντασμα της Ταϊβάν
Ινδία - Πακιστάν: Η ένταση στο Jammu και Kashmir κλιμακώθηκε σε τετραήμερες εχθροπραξίες μετά από επιθέσεις τρομοκρατών, φέρνοντας τις δύο πυρηνικές δυνάμεις στα πρόθυρα γενικευμένης σύρραξης.
Ταϊβάν: Η Κίνα συνεχίζει τις στρατιωτικές ασκήσεις γύρω από το νησί, ενώ το Πεκίνο επέβαλε κυρώσεις σε 20 αμερικανικές αμυντικές εταιρείες ως απάντηση στις πωλήσεις όπλων από τις ΗΠΑ.
Ο κόσμος εισήλθε οριστικά σε μια εποχή στρατηγικής αβεβαιότητας.
Η βαθιά διαίρεση της Δύσης και η άνοδος του πολυπολικού ανταγωνισμού διαλύουν τις συμμαχίες του παρελθόντος.
Οι τάσεις αυτές αναμένεται να ενταθούν το 2026, αναδιαμορφώνοντας πλήρως τον παγκόσμιο χάρτη.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών