γράφει : ΜΑΡΙΝΑ ΦΟΥΝΤΑ
Σοβαρές ευθύνες στον πρώην πρόεδρο της Κύπρου, Δημ. Χριστόφια, για τη σημερινή κατάσταση των κυπριακών τραπεζών επιρρίπτει ο πρώην διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου Αθανάσιος Ορφανίδης.
Όπως αναφέρει μεταξύ άλλων σε συνέντευξή του στο περιοδικό Economist, "αν ένα πράγμα έχει γίνει ξεκάθαρο τα τελευταία πέντε χρόνια στην Κύπρο, είναι ότι η ευρωζώνη δεν είναι συμβατή με μια κομμουνιστική κυβέρνηση".
Kαι προσθέτει: Η κυβέρνηση Χριστόφια ανέλαβε μια χώρα με εξαιρετικά δημόσια οικονομικά, πλεόνασμα στους δημοσιονομικούς λογαριασμούς και ένα τραπεζικό σύστημα που ήταν εξαιρετικά υγιές.
"Άρχισαν να ξοδεύουν υπερβολικά, όχι μόνο σε μη παραγωγικές κυβερνητικές δαπάνες, αλλά αυξάνοντας παράλληλα το σιωπηρό παθητικό με υποσχέσεις αύξησης συντάξεων", τονίζει επίσης.
Κατά τον κ. Ορφανίδη η δημοσιονομική πολιτική της κυβέρνησης Χριστόφια έπληξε την εμπιστοσύνη των διεθνών επενδυτών με αποτέλεσμα η χώρα να χάσει την πρόσβαση στις αγορές κεφαλαίου το Μάιο του 2011.
Όπως προσθέτει, αν η κυβέρνηση συμπεριφερόταν όπως άλλες κυβερνήσεις, θα είχε ζητήσει βοήθεια από την ΕΕ εκείνη τη στιγμή, όταν δεν υπήρχε τραπεζικό πρόβλημα στην Κύπρο και οι διαρθρωτικές προσαρμογές που απαιτούνταν ήταν μάλλον μικρές, παρά το γνωστό ρίσκο του μεγέθους του τραπεζιτικού τομέα και της έκθεσής του στην Ελλάδα.
"Ως κεντρικός τραπεζίτης τους προειδοποιούσα συνεχώς ότι με το να μην αντιμετωπίζουν το θέμα (του διογκωμένου χρηματοπιστωτικού τομέα χωρίς σταθερά δημοσιονομικά) στο πλαίσιο της κρίσης της ευρωζώνης ήταν εξαιρετικά επικίνδυνο", τονίζει ο κ. Ορφανίδης.
"Δεν ήταν πρόθυμοι να κάνουν τίποτα διότι ως κομμουνιστικό κόμμα δεν ήθελαν να αναλάβουν υποστούν το πολιτικό κόστος της υιοθέτησης μέτρων προσαρμογής", σχολιάζει.
Ο κ. Ορφανίδης αναφέρει ότι στις 18 Ιουλίου 2011 έστειλε εμπιστευτική επιστολή στον πρόεδρο και τους αρχηγούς των κομμάτων καλώντας σε λήψη έκτακτων μέτρων αποφυγής μιας κρίσης. Όπως λέει, "αντί να εισακούσουν την προειδοποίηση, η επιστολή μου διέρρευσε στον Τύπο και οι εκκλήσεις μου για δράση επικρίθηκαν βαριά από την κυβέρνηση".
Στο σημείο εκείνο, συνεχίζει ο κ. Ορφανίδης, οι δύο μεγαλύτερες κυπριακές τράπεζες υποβλήθηκαν σε τεστ κοπώσεως, το οποίο πέρασαν. "Αν η κυβέρνηση είχε κάνει τότε αίτηση για ένα λογικά μικρό πακέτο βοήθειας από την τρόικα, θα μπορούσε να είχε διορθώσει το πρόβλημα σχετικά εύκολα. Για ακόμα μία φορά δεν το έκαναν, επειδή δεν ήθελαν να προβούν σε διαρθρωτικές διορθώσεις. Αντίθετα, άρχισαν να προσεγγίζουν τη ρωσική κυβέρνηση", δηλώνει ο τέως διοικητής της Κεντρικής.
Ως επόμενη σημαντική ημερομηνία ορίζει τον Οκτώβριο του 2011 όταν αποφασίστηκε το ελληνικό PSI και κατ’ ουσία η αύξηση των απαιτήσεων για την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, απόφαση στην οποία ο κ. Ορφανίδης αποδίδει την κεφαλαιακή κρίση στην ευρωζώνη "που αποτελεί την αιτία της ύφεσης των τελευταίων δύο ετών".
Σε ό,τι αφορά την Κύπρο, αναφέρει ότι ο συνδυασμός κουρέματος και τεστ κόπωσης σήμαινε ότι για πρώτη φορά μπορούσε κάποιος να πει ότι οι κυπριακές τράπεζες χρειάζονταν βοήθεια. Καταλογίζει στον Πρόεδρο Χριστόφια ότι αποδέχθηκε χωρίς να ζητήσει πρόνοια για προστασία της χώρας την απόφαση ότι η κάλυψη των αναγκών των τραπεζών θα ήταν υποχρέωση της εκάστοτε κυβέρνησης, αν η τράπεζα δεν μπορούσε να ανταπεξέλθει. Ακόμα και τότε όμως, προσθέτει ο κ. Ορφανίδης, η κυβέρνηση δεν ήθελε να ζητήσει βοήθεια για να αποφύγει τις συνοδευτικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις.
Αναφέρει ότι έως το τέλος της θητείας του το Μάιο του 2012, η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών δεν είχε ολοκληρωθεί. Κατηγορεί και πάλι την κυβέρνηση Χριστόφια ότι αντί να επικεντρωθεί σε μια λύση άρχισε μια επίθεση κατά του τραπεζικού συστήματος με το προεκλογικό σύνθημα ότι οι τράπεζες ήταν υπεύθυνες για όλα τα δεινά της οικονομίας.
Σημειώνει επίσης ότι προεκλογικά είχε τοποθετηθεί δημοσίως προειδοποιώντας κατά της εσκεμμένης διόγκωσης, όπως είχε αναφέρει μερίδα του κυπριακού Τύπου, των αναγκών των κυπριακών τραπεζών. Είχε πει ότι με το να παρουσιάζει τόσο μη ρεαλιστικά υψηλά ποσά η κεντρική τράπεζα έθετε σε αμφιβολία τη βιωσιμότητα του χρέους της χώρας.
www.bankingnews.gr
Kαι προσθέτει: Η κυβέρνηση Χριστόφια ανέλαβε μια χώρα με εξαιρετικά δημόσια οικονομικά, πλεόνασμα στους δημοσιονομικούς λογαριασμούς και ένα τραπεζικό σύστημα που ήταν εξαιρετικά υγιές.
"Άρχισαν να ξοδεύουν υπερβολικά, όχι μόνο σε μη παραγωγικές κυβερνητικές δαπάνες, αλλά αυξάνοντας παράλληλα το σιωπηρό παθητικό με υποσχέσεις αύξησης συντάξεων", τονίζει επίσης.
Κατά τον κ. Ορφανίδη η δημοσιονομική πολιτική της κυβέρνησης Χριστόφια έπληξε την εμπιστοσύνη των διεθνών επενδυτών με αποτέλεσμα η χώρα να χάσει την πρόσβαση στις αγορές κεφαλαίου το Μάιο του 2011.
Όπως προσθέτει, αν η κυβέρνηση συμπεριφερόταν όπως άλλες κυβερνήσεις, θα είχε ζητήσει βοήθεια από την ΕΕ εκείνη τη στιγμή, όταν δεν υπήρχε τραπεζικό πρόβλημα στην Κύπρο και οι διαρθρωτικές προσαρμογές που απαιτούνταν ήταν μάλλον μικρές, παρά το γνωστό ρίσκο του μεγέθους του τραπεζιτικού τομέα και της έκθεσής του στην Ελλάδα.
"Ως κεντρικός τραπεζίτης τους προειδοποιούσα συνεχώς ότι με το να μην αντιμετωπίζουν το θέμα (του διογκωμένου χρηματοπιστωτικού τομέα χωρίς σταθερά δημοσιονομικά) στο πλαίσιο της κρίσης της ευρωζώνης ήταν εξαιρετικά επικίνδυνο", τονίζει ο κ. Ορφανίδης.
"Δεν ήταν πρόθυμοι να κάνουν τίποτα διότι ως κομμουνιστικό κόμμα δεν ήθελαν να αναλάβουν υποστούν το πολιτικό κόστος της υιοθέτησης μέτρων προσαρμογής", σχολιάζει.
Ο κ. Ορφανίδης αναφέρει ότι στις 18 Ιουλίου 2011 έστειλε εμπιστευτική επιστολή στον πρόεδρο και τους αρχηγούς των κομμάτων καλώντας σε λήψη έκτακτων μέτρων αποφυγής μιας κρίσης. Όπως λέει, "αντί να εισακούσουν την προειδοποίηση, η επιστολή μου διέρρευσε στον Τύπο και οι εκκλήσεις μου για δράση επικρίθηκαν βαριά από την κυβέρνηση".
Στο σημείο εκείνο, συνεχίζει ο κ. Ορφανίδης, οι δύο μεγαλύτερες κυπριακές τράπεζες υποβλήθηκαν σε τεστ κοπώσεως, το οποίο πέρασαν. "Αν η κυβέρνηση είχε κάνει τότε αίτηση για ένα λογικά μικρό πακέτο βοήθειας από την τρόικα, θα μπορούσε να είχε διορθώσει το πρόβλημα σχετικά εύκολα. Για ακόμα μία φορά δεν το έκαναν, επειδή δεν ήθελαν να προβούν σε διαρθρωτικές διορθώσεις. Αντίθετα, άρχισαν να προσεγγίζουν τη ρωσική κυβέρνηση", δηλώνει ο τέως διοικητής της Κεντρικής.
Ως επόμενη σημαντική ημερομηνία ορίζει τον Οκτώβριο του 2011 όταν αποφασίστηκε το ελληνικό PSI και κατ’ ουσία η αύξηση των απαιτήσεων για την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, απόφαση στην οποία ο κ. Ορφανίδης αποδίδει την κεφαλαιακή κρίση στην ευρωζώνη "που αποτελεί την αιτία της ύφεσης των τελευταίων δύο ετών".
Σε ό,τι αφορά την Κύπρο, αναφέρει ότι ο συνδυασμός κουρέματος και τεστ κόπωσης σήμαινε ότι για πρώτη φορά μπορούσε κάποιος να πει ότι οι κυπριακές τράπεζες χρειάζονταν βοήθεια. Καταλογίζει στον Πρόεδρο Χριστόφια ότι αποδέχθηκε χωρίς να ζητήσει πρόνοια για προστασία της χώρας την απόφαση ότι η κάλυψη των αναγκών των τραπεζών θα ήταν υποχρέωση της εκάστοτε κυβέρνησης, αν η τράπεζα δεν μπορούσε να ανταπεξέλθει. Ακόμα και τότε όμως, προσθέτει ο κ. Ορφανίδης, η κυβέρνηση δεν ήθελε να ζητήσει βοήθεια για να αποφύγει τις συνοδευτικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις.
Αναφέρει ότι έως το τέλος της θητείας του το Μάιο του 2012, η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών δεν είχε ολοκληρωθεί. Κατηγορεί και πάλι την κυβέρνηση Χριστόφια ότι αντί να επικεντρωθεί σε μια λύση άρχισε μια επίθεση κατά του τραπεζικού συστήματος με το προεκλογικό σύνθημα ότι οι τράπεζες ήταν υπεύθυνες για όλα τα δεινά της οικονομίας.
Σημειώνει επίσης ότι προεκλογικά είχε τοποθετηθεί δημοσίως προειδοποιώντας κατά της εσκεμμένης διόγκωσης, όπως είχε αναφέρει μερίδα του κυπριακού Τύπου, των αναγκών των κυπριακών τραπεζών. Είχε πει ότι με το να παρουσιάζει τόσο μη ρεαλιστικά υψηλά ποσά η κεντρική τράπεζα έθετε σε αμφιβολία τη βιωσιμότητα του χρέους της χώρας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών