Σχετικά Άρθρα
Erdogan: Θα έχω σημαντική τηλεφωνική επικοινωνία με Trump στις 5/1
Πρωτοχρονιάτικο μήνυμα Erdogan με ακραία πρόκληση για εσωτερική κατανάλωση: Δεν θα ανεχτούμε ποτέ τετελεσμένα στη «Γαλάζια Πατρίδα»
Αποφασισμένος να επαναφέρει την Τουρκία στο κέντρο της γεωπολιτικής σκηνής εμφανίζεται ο Τούρκος πρόεδρος, Recep Tayyip Erdogan, «χτυπώντας την πόρτα» του Donald Trump, ελάχιστα 24ωρα μετά την απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας, Nicolas Maduro.
Ο Erdogan κάλεσε για την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα μαχητικών αεροσκαφών F-35 υπό την ηγεσία των ΗΠΑ, επισημαίνοντας ότι αυτό θα ενίσχυε τους δεσμούς με την Ουάσινγκτον και θα ενδυνάμωνε την ασφάλεια του ΝΑΤΟ. Πρόκειται για δηλώσεις στο πλαίσιο γραπτών απαντήσεων σε ερωτήσεις του Bloomberg, που -όπως σχολιάζεται στο ίδιο δημοσίευμα- υπογραμμίζουν την προσπάθεια του Τούρκου ηγέτη να χρησιμοποιήσει την προσωπική του σχέση με τον Trump για να αποκαταστήσει δεσμούς που είχαν διαταραχθεί πριν από σχεδόν μια 10ετία λόγω της αγοράς από την Τουρκία ρωσικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας. «Η αυξανόμενη σύγκλιση στις πολιτικές προτεραιότητες μεταξύ Άγκυρας και Ουάσινγκτον -σε θέματα άμυνας, ενέργειας και κατεύθυνσης περιφερειακών συγκρούσεων- αναδιαμορφώνει τη στρατηγική ισορροπία της Τουρκίας μεταξύ του ΝΑΤΟ, του οποίου είναι μέλος, και της Ρωσίας, του μεγαλύτερου εμπορικού της εταίρου» σχολιάζει το Bloomberg.
Η συνάντηση Erdogan με Trump στον Λευκό Οίκο
Ο Erdogan δήλωσε ότι έκανε προσωπικά την πρότασή του στον Trump κατά τη συνάντησή τους στον Λευκό Οίκο τον Σεπτέμβριο, χαρακτηρίζοντας την απόφαση να εκδιωχθεί η Τουρκία από το πρόγραμμα F-35 λόγω αγοράς ρωσικού στρατιωτικού εξοπλισμού «άδικη».
«Με την επιστροφή του Trump στην προεδρία, προκύπτει μια ευκαιρία να μεταφερθούν οι σχέσεις Τουρκίας - ΗΠΑ σε πιο λογική και εποικοδομητική βάση», είπε ο Erdogan. «Η παραλαβή από την Τουρκία των αεροσκαφών F-35 για τα οποία έχει ήδη πληρώσει, και η επανένταξή της στο πρόγραμμα, είναι σημαντικά και απαραίτητα» για καλύτερες σχέσεις με τις ΗΠΑ και για την άμυνα του ΝΑΤΟ, πρόσθεσε ο Τούρκος πρόεδρος.
Οι πυραύλοι S-400
Σύμφωνα και με παλιότερες πληροφορίες του Bloomberg, η Τουρκία προσπαθεί να επιστρέψει τα συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας S-400 που αγόρασε από τη Ρωσία. Ο Erdogan φέρεται να έθεσε το ζήτημα στον Ρώσο πρόεδρο, Vladimir Putin, κατά τη διάρκεια συνάντησης στο Τουρκμενιστάν, δείχνοντας ότι προσπαθεί να αποκαταστήσει τη στρατιωτική σχέση με τις ΗΠΑ, την οποία χαρακτήρισε «κενικό πυλώνα» των διμερών δεσμών.
Ο Tom Barrack, πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Τουρκία και στενός σύμμαχος του Trump, δήλωσε στα τέλη του προηγούμενου έτους ότι η Άγκυρα πλησιάζει στην αποδέσμευση των S-400, προβλέποντας ότι το ζήτημα μπορεί να λυθεί μέσα σε τέσσερις έως έξι μήνες.
Η Τουρκία προσπαθεί επίσης να αγοράσει αεροσκάφη F-16 Block 70 από τις ΗΠΑ, αν και οι τιμές παραμένουν υπό συζήτηση. Ο Erdogan δήλωσε ότι η Άγκυρα αναμένει οι όροι να ευθυγραμμιστούν με το πνεύμα της συμμαχίας του ΝΑΤΟ, αναφερόμενος στην αγορά Eurofighter ως παράδειγμα.
Άλλο ένα αγκάθι στις τουρκο-αμερικανικές σχέσεις είναι η σχεδόν 10ετής υπόθεση της κρατικής τράπεζας Turkiye Halk Bankasi AS. Η τράπεζα κατηγορήθηκε το 2019 ότι συμμετείχε σε πολυδισεκατομμυριακό σχέδιο παράκαμψης των κυρώσεων κατά του Ιράν και αντιμετωπίζει κατηγορίες για απάτη, ξέπλυμα χρήματος και παραβίαση κυρώσεων.
Ο Erdogan δήλωσε ότι η Τουρκία θεωρεί τις κατηγορίες λανθασμένες και βρίσκεται σε συνομιλίες για να προστατεύσει την τράπεζα από «άδικες ποινές».
«Ελπίζουμε να επιτευχθεί ένα δίκαιο αποτέλεσμα που να είναι πλήρως σύμφωνο με το νόμο», πρόσθεσε.
Αμερικανικό LNG
Η Τουρκία είναι ο τρίτος μεγαλύτερος αγοραστής ρωσικού αργού και δέχθηκε πιέσεις από τον Trump τον Σεπτέμβριο να μειώσει τις εισαγωγές πετρελαίου από τη Μόσχα. Τα διυλιστήρια της Τουρκίας άρχισαν να περιορίζουν τις αγορές τους μετά τις κυρώσεις των ΗΠΑ στους κορυφαίους δύο παραγωγούς πετρελαίου της Ρωσίας στα τέλη του προηγούμενου έτους.
Προσπαθώντας να αντιμετωπίσει τις ανησυχίες των ΗΠΑ, η Άγκυρα αναδιαμορφώνει τη στρατηγική φυσικού αερίου, επικεντρώνοντας σε ένα χαρτοφυλάκιο γύρω από το αμερικανικό LNG, και ανακοίνωσε ότι επιδιώκει επενδύσεις σε αμερικανικά κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου.
«Έχουμε αυξήσει σημαντικά τις προμήθειες LNG, ιδιαίτερα από τις ΗΠΑ», οι οποίες πλέον κατέχουν «σημαντική θέση» στην αλυσίδα εφοδιασμού της Τουρκίας, δήλωσε ο Erdogan.
«Η θέση της Τουρκίας είναι σαφής: Ενεργούμε σύμφωνα με τα εθνικά μας συμφέροντα και την ενεργειακή μας ασφάλεια», είπε ο πρόεδρος. «Ως χώρα που βασίζεται σε εισαγωγές για μεγάλο μέρος των υδρογονανθράκων της, πρέπει να ακολουθούμε προσεκτική και ισορροπημένη προσέγγιση σε όλα τα θέματα που μπορεί να επηρεάσουν την ενεργειακή μας ασφάλεια». Αλλά η Ρωσία εξακολουθούσε να καλύπτει το 61% των αγορών πετρελαίου και το 40% των προμηθειών φυσικού αερίου της χώρας, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα επίσημα τουρκικά στοιχεία, μια δεκαετίες κυριαρχία που πιθανότατα θα χρειαστεί χρόνια για να ανατραπεί.
Περιφερειακές συγκρούσεις
Η ισορροπία των σχέσεων με τη Ρωσία έναντι των σχέσεων με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ ήταν δύσκολη για την Άγκυρα, ειδικά από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία το 2022. Ο Erdogan αρνήθηκε να επιβάλει κυρώσεις στη Μόσχα, αλλά περιόρισε την ικανότητά της να στέλνει πολεμικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα μέσω του Βοσπόρου και έστειλε όπλα στο Κίεβο.
Χάρη στην ικανότητά της να παραμείνει εκτός του πολέμου, η Τουρκία παραμένει πιθανός χώρος για μελλοντικές ειρηνευτικές συνομιλίες και θα μπορούσε να υποστηρίξει την παρακολούθηση τυχόν κατάπαυσης του πυρός μεταξύ των εμπλεκόμενων χωρών, είπε ο Erdogan.
«Η Τουρκία είναι ο μόνος παράγοντας χώρα που μπορεί να μιλήσει απευθείας τόσο με τον Putin όσο και με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Volodymyr Zelensky», δήλωσε ο Erdogan. «Η πόρτα μας παραμένει ανοιχτή για όλους. Έχω εκφράσει αυτή τη βούληση ξεκάθαρα και επανειλημμένα και στους δύο ηγέτες».
Στη Μέση Ανατολή, η Τουρκία ήταν βασικός μεσολαβητής πίσω από την κατάπαυση πυρός τον Οκτώβριο στον πόλεμο μεταξύ Hamas και Ισραήλ.
Ο Erdogan, έντονος επικριτής του Ισραηλινού πρωθυπουργού, Benjamin Netanyahu, και της διαχείρισης του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας, δήλωσε ότι μια προτεινόμενη Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης στη Γάζα θα δυσκολευόταν να αποκτήσει νομιμοποίηση χωρίς τη συμμετοχή της Τουρκίας.
«Βρισκόμαστε σε θέση κεντρικής χώρας για μια τέτοια αποστολή λόγω των βαθιών ιστορικών δεσμών μας με την παλαιστινιακή πλευρά, των καναλιών ασφάλειας και διπλωματίας που έχουμε διεξαγάγει με το Ισραήλ στο παρελθόν και της περιφερειακής μας επιρροής ως χώρα μέλος του ΝΑΤΟ», είπε. «Η πολιτική μας βούληση είναι σαφής· είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε οποιαδήποτε ευθύνη για μια διαρκή ειρήνη στη Γάζα».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών