Εμπορικός πόλεμος… προ των πυλών

Εμπορικός πόλεμος… προ των πυλών
Τύμπανα εμπορικού… πολέμου ήχησαν την προηγούμενη εβδομάδα στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός της Ελβετίας
Τύμπανα εμπορικού… πολέμου ήχησαν την προηγούμενη εβδομάδα στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός της Ελβετίας.
Απευθυνόμενος σε κορυφαία επιχειρηματικά στελέχη, τραπεζίτες και ηγέτες από όλο τον κόσμο, ο αμερικανός πρόεδρος επιβεβαίωσε την πρόθεσή του να αναθεωρήσει τις εμπορικές σχέσεις της χώρας του με τον υπόλοιπο κόσμο, τονίζοντας ότι οι ΗΠΑ δεν θα κάνουν πια τα «στραβά μάτια» σε άδικες εμπορικές πρακτικές.
Των δηλώσεων του Donald Trump είχαν προηγηθεί εκείνες του αμερικανού υπουργού Οικονομικών, Steven Mnuchin, ο οποίος χαρακτήρισε «καλή» για τις ΗΠΑ την πρόσφατη αποδυνάμωση του δολαρίου, επαναφέροντας στο προσκήνιο τους φόβους των ανταγωνιστικών υποτιμήσεων, που κυριάρχησαν στη διάρκεια της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης.
Οι δηλώσεις Mnuchin άσκησαν περαιτέρω πιέσεις στο αμερικανικό νόμισμα, «στέλνοντάς» το σε χαμηλά 3ετίας έναντι του ευρώ.


Οι αντιδράσεις ήταν άμεσες, με την επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), Christine Lagarde, να ζητά… εξηγήσεις και να τονίζει ότι «δεν είναι ώρα να έχουμε οποιουδήποτε είδους νομισματικό πόλεμο».
Από την πλευρά του, ο διοικητής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), Mario Draghi, επέκρινε τέτοιες αναφορές και υπογράμμισε ότι «η πρόσφατη αστάθεια στις συναλλαγματικές ισοτιμίες αποτελεί πηγή αβεβαιότητας που απαιτεί παρακολούθηση όσον αφορά στις πιθανές επιπτώσεις της στις μεσοπρόθεσμες προοπτικές για τη σταθερότητα των τιμών».
Ο Mnuchin έσπευσε να διορθώσει κάπως την κατάσταση.
«Νόμιζα ότι το χθεσινό μου σχόλιο για το δολάριο ήταν ξεκάθαρο», απάντησε και πρόσθεσε πως την Ουάσιγκτον δεν την απασχολεί «πού βρίσκεται η ισοτιμία του δολαρίου βραχυπρόθεσμα».
Εξίσου έντονη ανησυχία προκάλεσε, όμως, και ο αμερικανός υπουργός Εμπορίου, Wilbur Ross, ο οποίος δήλωσε ότι «υπήρχαν ανέκαθεν εμπορικοί πόλεμοι, αλλά τώρα τα αμερικανικά στρατεύματα είναι στις επάλξεις», καθιστώντας σαφές ότι βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη ένας εμπορικός πόλεμος.
Τη Δευτέρα (29/01), ήρθε η απάντηση και της ΕΕ, με τον εκπρόσωπο της Κομισιόν, Μαργαρίτη Σχοινά, να δηλώνει ότι το μπλοκ θα αντιδράσει άμεσα σε περίπτωση που οι εξαγωγές επηρεαστούν από περιοριστικά μέτρα από τις ΗΠΑ.
«Δεν έχει να κάνει με νικητές και χαμένους.
Εμείς εδώ στην ΕΕ πιστεύουμε ότι το εμπόριο μπορεί να είναι και θα πρέπει να είναι ο μοναδικός νικητής», δήλωσε.
Εάν προστεθούν στα παραπάνω και η απόφαση του Trump να αποσύρει τις ΗΠΑ από την εμπορική συμφωνία ΤΡΡ και να προαναγγείλει την ευρύτερη αναθεώρηση άλλων εμπορικών συμφωνιών, όπως της Nafta, αλλά και οι πρόσφατες εμπορικές κυρώσεις των ΗΠΑ προς την Κίνα, οι φόβοι ενός εμπορικού πολέμου… προ των πυλών, πολλαπλασιάζονται.
Χθες, ο επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας της Γερμανίας (Bundesbank), Jens Weidmann, προειδοποίησε, με τη σειρά του, ότι οι τιμωρητικοί δασμοί που επέβαλαν πρόσφατα οι ΗΠΑ αυξάνουν τον κίνδυνο για την πρόκληση ενός εμπορικού πολέμου.
Σημειώνεται ότι οι ΗΠΑ επέβαλαν δασμούς σε πλυντήρια και ηλιακά πάνελ νωρίτερα αυτόν τον μήνα, ενώ ο αμερικανός πρόεδρος απείλησε να συγκρουστεί με την Ευρωπαϊκή Ένωση για τις «πολύ άδικες» εμπορικές πρακτικές της.

Κίνδυνος να χαθεί το momentum

Μετά από χρόνια υποτονικούς ανάπτυξης, η ανάκαμψη της παγκόσμιας οικονομίας δείχνει πιο ελπιδοφόρα από οποιαδήποτε άλλη φορά από τη χρηματοπιστωτική κρίση, με το ΔΝΤ να αναβαθμίζει τις προβλέψεις του και την ανάπτυξη του παγκόσμιου εμπορίου να ανεβάζει ταχύτητα.
Αυτό το momentum όμως θα μπορούσε να χαθεί, εάν οι μεγάλες οικονομίες αρχίζουν να συγκρούονται για τα νομίσματά τους ή για τις εμπορικές τους σχέσεις.
Την ίδια ώρα, θα μπορούσε να τεθεί σε κίνδυνο το ράλι στις αμερικανικές αγορές, το οποίο πυροδότησαν οι υποσχέσεις Trump για μειώσεις των εταιρικών φόρων, με τους τρεις κύριους δείκτες της Wall Street να καταρρίπτουν το ένα ρεκόρ μετά το άλλο.
Το μήνυμα του Trump στο Νταβός την περασμένη Παρασκευή ήταν μια προσπάθεια να πουλήσει την ατζέντα του «Πρώτα η Αμερική» ως ωφέλιμη για τον κόσμο.
«Πρώτα η Αμερική δεν σημαίνει η Αμερική μόνη», είπε.
«Όταν οι ΗΠΑ αναπτύσσονται, το ίδιο συμβαίνει και με τον κόσμο».
Ενώ τα στοιχεία για την ανάπτυξη των ΗΠΑ που ανακοινώθηκαν την περασμένη εβδομάδα ήταν κατώτερα των προσδοκιών, με το ΑΕΠ να αυξάνεται με ετήσιο ρυθμό 2,6%, οι μεγάλες εταιρείες έχουν πολλά για τα οποία μπορούν να είναι ευγνώμονες: οι μετοχές βρίσκονται σε ιστορικά υψηλά, οι φορολογικοί συντελεστές των αμερικανικών εταιρειών μειώθηκαν, ενώ ο Trump έχει αφήσει να εννοηθεί ότι πολλοί από τους ρυθμιστικούς κανόνες που επιβλήθηκαν κατά τη διάρκεια της κρίσης θα αποσυρθούν.
Ωστόσο, η «εμμονή» για την αντιμετώπιση του εμπορικού ελλείμματος των ΗΠΑ, θα μπορούσε να οδηγήσει την κυβέρνηση Trump σε οικονομικά αντιπαραγωγικές πολιτικές τόσο για το νόμισμα όσο και το εμπόριο, διαταράσσοντας αυτή την «έκρηξη» ανάπτυξης και προκαλώντας προβλήματα σε μεγάλες αμερικανικές εταιρείες.
Την ίδια ώρα, οι ολοένα και αυξανόμενες εικασίες περί χειραγώγησης των συναλλαγματικών ισοτιμιών εκ μέρους των ΗΠΑ, θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο σε έναν νέο γύρο αποσταθεροποιητικών νομισματικών πολέμων, αλλά και να πλήξουν τη ζήτηση για αμερικανικά assets.

www.bankingnews.gr

Ελευθερία Πιπεροπούλου

BREAKING NEWS